Μετάβαση στο περιεχόμενο

Ιερά Μητρόπολις Ηρακλείας

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Πιστοποιητικό βάπτισης

Η Μητρόπολη Ηρακλείας είναι ιστορική Μητρόπολη του Οικουμενικού Πατριαρχείου, με έδρα ιστορικά τη Ραιδεστό.

Ο τίτλος του Μητροπολίτη Ηρακλείας είναι κενός από το 2007.

Ιστορικά στοιχεία

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Πριν τη μεταφορά της πρωτεύουσας της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας από τη Ρώμη στην Κωνσταντινούπολη, ο επίσκοπος Βυζαντίου υπαγόταν διοικητικά στη Μητρόπολη Ηρακλείας. Αργότερα, περί τον 4ο αιώνα,[1] αποδεσμεύτηκε[2] και ανυψώθηκε και σε Πατριάρχη.

Εξαιτίας αυτών των ιστορικών λόγων, η Μητρόπολη Ηρακλείας ήταν από τις σημαντικότερες μητροπόλεις του Οικουμενικού Θρόνου, και ο μητροπολίτης της είχε το προνόμιο να χειροτονεί τον Πατριάρχη και να του επιδίδει την ποιμαντορική ράβδο[3].

Σήμερα η Μητρόπολη δεν υφίσταται πλέον, ελλείψει ποιμνίου μετά την ανταλλαγή πληθυσμών. Το Οικουμενικό Πατριαρχείο συνεχίζει μέχρι και σήμερα να απονέμει σε Επίσκοπό του τον τίτλο του Γέροντος Μητροπολίτου Ηρακλείας.

Επισκοπικός κατάλογος

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]
ΌνομαΈτηΣχόλια
Απελλής~ 100εκ των Εβδομήκοντα
Δομέτιος138 – 161
Φίλιππος264 — 305
Πέτρος325 – 342
Θεόδωρος Α΄342 – 358Αρειανιστής[4]
Υπάτιος358
Δωρόθεος369
Παύλος382 – 402
Σεραπίων402
Ευγένιος
Φριτίλος431
Σαβίνος449Μακεδονιανιστής
Κυριακός~ 451[5]
Ιωάννης Α΄459
Θεόφιλος Α΄~ 518[6]
Ιωάννης Β΄520
Κωνσταντίνος536[7] – 552
Μεγέθιος553
Θεόφιλος Β΄680
Σισίνιοςπριν το 680[8] – μετά το 692[9]
Λέων Α΄783 – 806
Κωνσταντίνος9ος αιώνας[10]
Ιωάννης Γ΄879 – 886[11]
Νικόλαος~ 886[12] – ;
Δημήτριος905 – Ιούνιος 912[13]
Φώτιος912[14]-;
Αναστάσιος933 ~ 944[14]
Νικηφόρος959
Ιγνάτιος;[14]
Βασίλειος;[14]
Ιωάννης Δ΄~ 997[15]
Μελέτιος~ 1030 ~ 1032[14]
Νικόλαος11ος αιώνας[16]
Θεόδωρος (Τζανζής)β΄ μισό 11ου αιώνα[16]
Γεράσιμοςαρχές 12ου αιώνα[14]
Πέτρος Γ΄μέσα 12ου αιώνα[14]
Μιχαήλ~ 1166[17]
Μανουήλ~ 1170[14]
Θεόδωρος Β΄ (Κριτόπουλος)Ιανουάριος 1177[16] – Φεβρουάριος 1189παραιτήθηκε[18]
Θωμάς Β΄~ 1190[14]
Μανουήλ Β΄~ 1191[19] ~ 1204[20]
Νικήτας~ 1259/60[20]
Λέων Πινακάς1265 – 1281[21]
Γεράσιμος1283 – 1285[20]ή Γερμανός[22][23]
Ανδρέας~ 1290 – 1297[20]
Ιωάννηςαρχές 14ου αιώνα[20]Το 1315 συνυπογράφει συνοδική απόφαση επί Πατριάρχου Ιωάννου ΙΓ'[24]
Φιλόθεος Κόκκινος1347[25] – 1353μετέπειτα Οικουμενικός Πατριάρχης
Μητροφάνης1355/56[26]
Φιλόθεος Κόκκινος1357 – 1364β΄ θητεία[26]
Ιωσήφπριν τον Σεπτέμβριο 1379[27] – μετά το 1390[28]
Θεοφάνης1399[29] – 1403[30]προηγουμένως ηγούμενος της Μονής Παμμακαρίστου[31]
Αντώνιος~ 1409[32]
Κύριλλοςπριν το 1431[32]
Αντώνιος~ 1438/9[32]συμμετείχε στη Σύνοδο Φερράρας-Φλωρεντίας[33]
Κάλλιστος1483 – 1484[31]
Ματθαίος~ 1541[34]
Κύριλλος~ 1565υπογράφει την καθαίρεση του Πατριάρχη Ιωάσαφ Β΄ (Ιαν. 1565)[35]
Γεράσιμοςπριν το 1575[36] – μετά το 1583[37]
Γαβριήλ~ 1614[38]
Βαρθολομαίος~ 1617[39]
Τιμόθεοςπριν τον Νοέμβριο 1620 – 1621/2;[40] †
ΝεόφυτοςΦεβρουάριος 1622[40] – 1636κατόπιν Οικουμενικός Πατριάρχης
Ιερεμίας~ 1636καθαιρέθηκε[41], κατόπιν Προικοννήσου[42]
Ιωαννίκιος1636[41] – 1646από Γάνου και Χώρας[43], μετέπειτα Οικουμενικός Πατριάρχης
Μεθόδιος17 Δεκεμβρίου 1646[44] – 5 Ιανουαρίου 1668[45]κατόπιν Οικουμενικός Πατριάρχης
Βαρθολομαίοςπριν το 1672[46] – μετά τον Οκτώβριο 1686[47]
Μακάριοςκαθαιρέθηκε[48]
Νεόφυτος15 Μαΐου 1689[49] – 1711 †εξελέγη Οικουμενικός Πατριάρχης χωρίς να παραιτηθεί από Μητροπολίτης. Εκθρονίστηκε και υπογράφει ξανά ως Ηρακλείας και επί Πατριαρχίας του διαδόχου του[50]
Αθανάσιος1711 – ;από Δρύστρας[51]
Γεννάδιος ο Λέριος25 Φεβρουαρίου 1714 – 19 Οκτωβρίου 1718[52] †από Νικαίας
ΚαλλίνικοςΟκτώβριος 1718[52] – 19 Νοεμβρίου 1726από Φιλιππουπόλεως[53], εξελέγη Οικουμενικός Πατριάρχης το 1726, αλλά στο άκουσμα της εκλογής πέθανε
Γεράσιμος1727[54]
Μελέτιοςπριν τον Ιούνιο 1728[55] – 1741[56]
Γεράσιμος1741[57] – 6 Νοεμβρίου 1760
Μεθόδιος6 Νοεμβρίου 1760 – Νοέμβριος 1794από Μετρών και Αθύρων, παραιτήθηκε
ΜελέτιοςΝοέμβριος 1794 – 19 Σεπτεμβρίου 1821από Μυριοφύτου και Περιστάσεως, παραιτήθηκε[58]
Ιγνάτιος (Σταραβέρος)Σεπτέμβριος 1821 – Ιούλιος 1830 †
Διονύσιος (Μπαριάμογλους ή Βαριάμογλους)Ιούλιος 1830 – Ιούλιος 1848 †από Τυρολόης καί Σερεντίου
Ιγνάτιοςπερί το 1840 – 1841υπογράφει συνοδική πράξη επί Πατριάρχου Ανθίμου τον Δεκέμβριο του 1840[59]
Πανάρετος (Κωνσταντίνου)πριν τις 23 Ιουλίου 1848[60] – 9 Μαΐου 1878 †από Τυρνόβου[61]
Ιωαννίκιος (Κωνσταντινίδης ή Ραγκαβάς)12 Μαΐου 1878 – 25 Ιανουαρίου 1879 †από Νικαίας
Γρηγόριος (Παυλίδης)27 Ιανουαρίου 1879 – 6 Φεβρουαρίου 1888 †από Σερρών
Γερμανός (Καβακόπουλος)8 Φεβρουαρίου 1888 – 10 Μαΐου 1897από Ρόδου, μετέπειτα Οικουμενικός Πατριάρχης
Ιερώνυμος (Γοργίας)13 Μαΐου 1897 – 22 Μαΐου 1902από Νικαίας, κατόπιν ξανά Νικαίας
Γρηγόριος (Καλλίδης)22 Μαΐου 1902 – 25 Ιουλίου 1925 †από Ιωαννίνων, άγιος
Φιλάρετος (Βαφείδης)21 Φεβρουαρίου 1928 – 11 Οκτωβρίου 1933 †από Διδυμοτείχου
Βενιαμίν (Κυριακού)21 Οκτωβρίου 1933 – 18 Ιανουαρίου 1936από Νικαίας, μετέπειτα Οικουμενικός Πατριάρχης
Φώτιος (Σαββαΐδης)5 Σεπτεμβρίου 2002 – 24 Ιουνίου 2007[62] †από Ίμβρου και Τενέδου

Δείτε επίσης

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Παραπομπές

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]
  1. ↑ Παπαδόπουλος 1895, σελ. 49.
  2. ↑ Δρ. Χρίστος Κυριαζόπουλος, Η εκκλησιαστική οργάνωση της Θράκης κατά την πρωτοβυζαντινή και μεσοβυζαντινή εποχή, Θρακικά, 12ος τόμος[νεκρός σύνδεσμος]
  3. ↑ «Βιβλιοπαρουσίαση: Π. Γεωργαντζή: «Η Εκκλησία κατά το 1821»». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 5 Οκτωβρίου 2011. Ανακτήθηκε στις 13 Μαρτίου 2007.
  4. ↑ Μανουήλ Γεδεών, σελ. 118.
  5. ↑ Λέων, Πάπας Ρώμης (1846). Sancti Leonis Magni, romani pontificis, Opera omnia. J.-P. Migne. σελ. 1252. Ανακτήθηκε στις 13 Φεβρουαρίου 2024.
  6. ↑ Sacrosancta Concilia Ad Regiam Editionem Exacta. Παρίσι. 1671. Ανακτήθηκε στις 10 Αυγούστου 2021.
  7. ↑ Sacrosancta Concilia Ad Regiam Editionem Exacta. Παρίσι. 1671. σελ. 257. Ανακτήθηκε στις 8 Αυγούστου 2021.
  8. ↑ Sacrosancta Concilia Ad Regiam Editionem Exacta. Παρίσι. 1671. σελ. 711. Ανακτήθηκε στις 10 Αυγούστου 2021.
  9. ↑ Külzer & A. Glavinas – K. Katerelos – G. Larentzakis 2011, σελ. 444.
  10. ↑ Laurent 1963, σελ. 213-214.
  11. ↑ Külzer & A. Glavinas – K. Katerelos – G. Larentzakis 2011, σελ. 445.
  12. ↑ Külzer & A. Glavinas – K. Katerelos – G. Larentzakis 2011, σελ. 445-446.
  13. ↑ Laurent 1963, σελ. 215.
  14. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 Külzer & A. Glavinas – K. Katerelos – G. Larentzakis 2011, σελ. 446.
  15. ↑ «Εἰς τὴν ἐπ' ὀλέθρῳ τοῦ κόσμου ἐπεισφέρεσαν ἤδη τῆς τοῦ Χριστοῦ ποίμνῃ ἀθεμιτογαμίαν». Herzog August Bibliothek Wolfenbüttel Handschriftendatenbank. σελ. 203. Ανακτήθηκε στις 30 Ιουλίου 2020.
  16. 1 2 3 Laurent 1963, σελ. 217.
  17. ↑ Χωνιάτης, Νικήτας (1865). Τα ευρισκόμενα πάντα. σελ. 256.
  18. ↑ Ιβηρίτης, Ιωακείμ (Απρίλιος 1917). «Παραίτησις του αγιωτάτου Μητροπολίτου Ηρακλείας κυρού Θεοδώρου του Κριτοπούλου». Γρηγόριος ο Παλαμάς Α: 350-351. http://digital.lib.auth.gr/record/139963/files/5073_1.pdf. Ανακτήθηκε στις 2 Μαΐου 2022.
  19. ↑ Παπαδόπουλος-Κεραμεύς, Αθανάσιος (1897). Ανάλεκτα Ιεροσολυμιτικής σταχυολογίας, τόμ. Α΄. Πετρούπολη: Εκ του Τυπογραφείου Β. Κιρσπάουμ. σελ. 462. Ανακτήθηκε στις 11 Ιουνίου 2025.
  20. 1 2 3 4 5 Külzer & A. Glavinas – K. Katerelos – G. Larentzakis 2011, σελ. 447.
  21. ↑ Preiser-Kapeller, Johannes (2008). Das Episkopat im späten Byzanz : ein Verzeichnis der Metropoliten und Bischöfe des Patriarchats von Konstantinopel in der Zeit von 1204 bis 1453. Saarbrücken: VDM Verlag Dr. Müller. σελ. XXV. ISBN 978-3836487863.
  22. ↑ Μήτσιου, Αικατερίνη (2010). «Η περιοχή της Πρέβεζας από την οπτική γωνία του Πατριαρχείου Κωνσταντινουπόλεως,13ος ως 15ος αι.». Πρακτικά του Δεύτερου Διεθνούς Συμποσίου για την Ιστορία και τον Πολιτισμό της Πρέβεζας: 35. https://www.academia.edu/656063/The_region_of_Preveza_from_the_point_of_view_of_the_Patriarchate_of_Constantinople_13th_15th_centuries_in_Modern_Greek_. Ανακτήθηκε στις 2 Ιουνίου 2021.
  23. ↑ Βάση Δεδομένων Βυζαντινής Ιστορίας. Ινστιτούτο Ιστορικών Ερευνών - EIE https://byzantine-history-infobank.anavathmis.eu/record/?id=47601. Ανακτήθηκε στις 25 Ιουνίου 2022. Missing or empty |title= (βοήθεια)
  24. ↑ Καλέκα, Μανουήλ (1865). Τα ευρισκόμενα πάντα. Παρίσι: Jacques-Paul Migne. σελ. 1090.
  25. ↑ Зборник радова Византолошког института. Научно дело. 1963. σελ. 225. Ανακτήθηκε στις 11 Αυγούστου 2021.
  26. 1 2 Külzer & A. Glavinas – K. Katerelos – G. Larentzakis 2011, σελ. 448.
  27. ↑ von Miklosich, Franz Ritter· Müller, Joseph (1862). Acta patriarchatus Constantinopolitani 1315-1402 e codibus manu scriptis bibliothecae Palatinae Vindobonensis. Γάνδη: Gerold. σελ. 6.
  28. ↑ Μανουήλ Γεδεών, σελ. 448.
  29. ↑ Kapsalis, Athanasius G. (1994). Matthew I, Patriarch of Constantinople (1397 - 1410), his life, his patriarchal acts, his written works. Durham University. σελ. 144.
  30. ↑ Külzer 2011, σελ. 449.
  31. 1 2 Ζαχαριάδου 1996, σελ. 119.
  32. 1 2 3 Külzer & A. Glavinas – K. Katerelos – G. Larentzakis 2011, σελ. 449.
  33. ↑ Η Αγία και Οικουμενική εν Φλωρεντία Σύνοδος. σελ. 18.
  34. ↑ «Έγγραφον συνοδικόν 68 Μητροπολιτών (...)». Γρηγόριος ο Παλαμάς ΜΘ: 225. Ιανουάριος 1920. http://digital.lib.auth.gr/record/139966/files/5076_1.pdf. Ανακτήθηκε στις 30 Απριλίου 2022.
  35. ↑ Bekker 1849, σελ. 184.
  36. ↑ Περιγραφή ιερά του αγίου και θεοβαδίστου Όρους Σινά. Βενετία: Παρά Νικολάω Γλυκεί τω εξ Ιωαννίνων. 1817. σελ. 160.
  37. ↑ Πάρδος, Αντώνης (1998). Ἀθωνικὰ Σύμμεικτα 5. Ἀρχεῖο τῆς Ἱ. Μ. Παντοκράτορος. Ἐπιτομὲς ἐγγράφων. Αθήνα: Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών. σελ. 122. ISBN 960-90911-0-5.
  38. ↑ «Σιγίλλιον του Πατριάρχου Τιμοθέου». Γρηγόριος ο Παλαμάς ΜΘ: 741. Ιανουάριος 1920. http://digital.lib.auth.gr/record/139966/files/5076_1.pdf. Ανακτήθηκε στις 1 Μαΐου 2022.
  39. ↑ Παπαδόπουλος-Κεραμεύς, Αθανάσιος (1897). Ανάλεκτα Ιεροσολυμιτικής σταχυολογίας, τόμ. Δ΄. Πετρούπολη: Εκ του Τυπογραφείου Β. Κιρσπάουμ. σελ. 90. Ανακτήθηκε στις 13 Ιουνίου 2025.
  40. 1 2 Παπαδόπουλος-Κεραμεύς, Αθανάσιος (1963). Ιεροσολυμιτική Βιβλιοθήκη, ήτοι κατάλογος των εν ταις βιβλιοθήκαις του αγιωτάτου αποστολικού τε και καθολικού ορθοδόξου πατριαρχικού θρόνου των Ιεροσολύμων και πάσης Παλαιστίνης αποκειμένων ελληνικών κωδίκων, τόμος τέταρτος (1899) (PDF). Βρυξέλλες: Culture et Civilisation. σελ. 11. Ανακτήθηκε στις 10 Νοεμβρίου 2023.
  41. 1 2 Μανουήλ Γεδεών, σελ. 575.
  42. ↑ Αποστολόπουλος 1987, σελ. 427.
  43. ↑ Αποστολόπουλος 1987, σελ. 384.
  44. ↑ Αποστολόπουλος 1987, σελ. 289.
  45. ↑ Μανουήλ Γεδεών, σελ. 592-593.
  46. ↑ Κουρίλας, σελ. 45.
  47. ↑ «Απόφαση επί Πατριάρχου Διονυσίου Δ΄ (Οκτώβριος 1686)». Εκκλησιαστική Αλήθεια. Κ (5): 38. 4. https://books.google.de/books?id=sIwXAAAAYAAJ&hl=el&pg=PA38#v=onepage&q&f=false. Ανακτήθηκε στις 4 Μαΐου 2022.
  48. ↑ Κοτζαγεώργης, Φωκίων Π. (2020). «Μια Οθωμανική πηγή για την ιστορία του Οικουμενικού Πατριαρχείου κατά το β´ μισό του 17ου αιώνα». Δελτίο Κέντρου Μικρασιατικών Σπουδών 21: 72. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 2024-05-25. https://web.archive.org/web/20240525113051/https://www.academia.edu/45626760/%CE%9C%CE%B9%CE%B1_%CE%9F%CE%B8%CF%89%CE%9C%CE%B1%CE%BD%CE%B9%CE%BA%CE%AE_%CE%A0%CE%AE%CE%B3%CE%AE_%CE%B3%CE%B9%CE%B1_%CF%84%CE%AE%CE%BD_%CE%B9%CF%83%CF%84%CE%9F%CF%81%CE%B9%CE%B1_%CF%84%CE%9F%CF%85_%CE%9F%CE%B9%CE%BA%CE%9F%CF%85%CE%9C%CE%B5%CE%BD%CE%B9%CE%BA%CE%9F%CF%85_%CE%A0%CE%B1%CF%84%CF%81%CE%B9%CE%B1%CF%81%CF%87%CE%B5%CE%B9%CE%9F%CF%85_%CE%BA%CE%B1%CF%84%CE%B1_%CF%84%CE%9F_%CE%92_%CE%9C%CE%B9%CF%83%CE%9F_%CF%84%CE%9F%CF%85_17%CE%9F%CF%85_%CE%B1%CE%B9%CF%89%CE%BD%CE%B1_%CE%94%CE%95%CE%9B%CE%A4%CE%99%CE%9F_%CE%9A%CE%95%CE%9D%CE%A4%CE%A1%CE%9F%CE%A5_%CE%9C%CE%99%CE%9A%CE%A1%CE%91%CE%A3%CE%99%CE%91%CE%A4%CE%99%CE%9A%CE%A9%CE%9D_%CE%A3%CE%A0%CE%9F%CE%A5%CE%94%CE%A9%CE%9D. Ανακτήθηκε στις 2 Ιουνίου 2024.
  49. ↑ Kiminas 2009, σελ. 40, 174.
  50. ↑ Κατάλογος χειρογράφων κωδίκων της βιβλιοθήκης της κατά το αγιώνυμων όρος του Άθω ιεράς και μεγαλώνυμου Σκήτης της αγίας Θεομήτορος Άννης (μέρος Α') (PDF). σελ. 95.
  51. ↑ Βαλαής, Διονύσιος (16 Ιουλίου 2013). «Πτυχές από την Ιστορία της Μητρόπολης Δρύστρας: Βιογραφικός Αρχιερατικός Κατάλογος του ΙΖ' αιώνα επί τη βάσει Πατριαρχικών εγγράφων». Synthesis-Ηλεκτρονικό περιοδικό Τμήματος Θεολογίας ΑΠΘ 2 (1): 86. doi:https://doi.org/10.26262/syn.v2i1.3652. https://ejournals.lib.auth.gr/synthesis/article/view/3652/3690. Ανακτήθηκε στις 31 Μαΐου 2024.
  52. 1 2 Ευστρατιάδης, Σωφρόνιος (1935). «Μητροπολίται της Θράκης - ο Ηρακλείας Καλλίνικος». Θρακικά 6: 8. https://www.he.duth.gr/erg_laog/thrakika/Thrakika06.pdf. Ανακτήθηκε στις 14 Απριλίου 2023.
  53. ↑ Ζερλέντης, Περικλής (Ιανουάριος 1920). «Καλλίνικος ο από Φιλιππουπόλεως Ηρακλείας». Γρηγόριος ο Παλαμάς ΜΘ: 731-738. http://digital.lib.auth.gr/record/139966/files/5076_1.pdf. Ανακτήθηκε στις 1 Μαΐου 2022.
  54. ↑ Παπαδόπουλος-Κεραμεύς 1963, σελ. 382.
  55. ↑ Παναγιωτίδης, Δ.Α. (1894). «Ανέκδοτον σιγιλλιώδες γράμμα της παρά το Δέλβινον Σταυροπηγιακής Μονής Ιωάννου του Θεολόγου». Εβδομαδιαία Επιθεώρησις. https://pleias.library.upatras.gr/index.php/neologou/article/view/27566/27549. Ανακτήθηκε στις 11 Νοεμβρίου 2023.
  56. ↑ Κτιτορικόν ή προσκυνητήριον της ιεράς και βασιλικής μονής του Μεγάλου Σπηλαίου, σελ. 97
  57. ↑ Κουρίλας, σελ. 50.
  58. ↑ Kiminas 2009, σελ. 58.
  59. ↑ Μητροπολίτης Γρεβενών, Σέργιος Σιγάλας (1991). Ιερά Μονή του Οσίου Νικάνορος (Ζάβορδας) και το κειμηλιοφυλάκιον αυτής. Γρεβενά. σελ. 60.
  60. ↑ εξ Οικονόμων, Κωνσταντίνος (1849). Περί των Ο΄ Ερμηνευτών της Παλαιάς Θείας Γραφής. Αθήνα: Τύποις Φ. Καραμπίνου και Κ. Βάφα. σελίδες 5–6. Ανακτήθηκε στις 30 Αυγούστου 2020.
  61. ↑ Μητροπολίτης από Μ.Πρωτοσυγκέλλων, Αθηναγόρας (1932). «Ο θεσμός των συγκέλλων εν τω Οικουμενικώ Πατριαρχείω». Επετηρίς Εταιρείας Βυζαντινών Σπουδών: 278. https://ir.lib.uth.gr/xmlui/bitstream/handle/11615/19053/article.pdf?sequence=1&isAllowed=y. Ανακτήθηκε στις 5 Αυγούστου 2022.
  62. ↑ Kiminas 2009, σελ. 59.

Πηγές

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]
Ανακτήθηκε από "https://el.wikipedia.org/w/index.php?title=Ιερά_Μητρόπολις_Ηρακλείας&oldid=11393103"