Γκρέτα Τούνμπεργκ

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Πήδηση στην πλοήγηση Πήδηση στην αναζήτηση
Γκρέτα Τούνμπεργκ
Greta Thunberg at the Parliament (46705842745) (cropped).jpg
Γενικές πληροφορίες
Προφορά
Γέννηση3  Ιανουαρίου 2003[1]
Σουηδία[2]
ΚατοικίαΣτοκχόλμη[3]
Χώρα πολιτογράφησηςΣουηδία
Εκπαίδευση και γλώσσες
Μητρική γλώσσασουηδικά
Ομιλούμενες γλώσσεςσουηδικά
Αγγλικά
Πληροφορίες ασχολίας
Ιδιότηταπεριβαλλοντολόγος
Αξιοσημείωτο έργοScenes from the Heart
No One Is Too Small to Make a Difference
Οικογένεια
ΓονείςΣβάντε Τούνμπεργκ[4] και Μαλένα Έρνμαν[5][6]
ΣυγγενείςΌλοφ Τούνμπεργκ (παππούς από την πλευρά του πατέρα) και Σβάντε Αρρένιους (πρόγονος)[7][8]
Αξιώματα και βραβεύσεις
ΒραβεύσειςΧρυσή Κάμερα (2019)[9]
Βραβείο Φριττ-Ορντ (2019)[10]
Βραβείο Ρέιτσελ Κάρσον (2019)[11]
Βραβεία About You (2019)[12]
Βραβείο Πρεσβευτή Συνείδησης (2019)[13]
Commons page Σχετικά πολυμέσα

Η Γκρέτα Έρνμαν Τούνμπεργκ (πλήρες όνομα: Γκρέτα Τιντίν Ελεονόρα Έρνμαν Τούνμπεργκ, σουηδική προφορά: [ˈgreːta ˈtʉːnˌbærj], ακούστε , γεννημένη στις 3 Ιανουαρίου 2003) είναι Σουηδή ακτιβίστρια που εργάζεται με σκοπό τη καταπολέμηση της υπερθέρμανσης του πλανήτη και την κλιματική αλλαγή. Έχει χαρακτηριστεί υπόδειγμα του παγκόσμιου ακτιβισμού των νέων και σύμβολο οικολογικής συνείδησης.[14][15][16][17]

Η δράση της ξεκίνησε τον Αύγουστο του 2018, όταν η επίμονα επαναλαμβανόμενη διαμαρτυρία της για το κλίμα έξω από το σουηδικό κοινοβούλιο στη Στοκχόλμη προσέλκυσε το ενδιαφέρον των μέσων ενημέρωσης παγκοσμίως.[18] Τον Νοέμβριο του 2018 μίλησε στο TEDxStockholm,[19] ενώ τον Δεκέμβριο του ίδιου έτους αποτέλεσε βασικό ομιλητή στη Διάσκεψη Ηνωμένων Εθνών για την Κλιματική Αλλαγή[20] και τον Ιανουάριο του 2019 στο Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ στο Νταβός.[21]

Η Τούνμπεργκ έχει λάβει σημαντικά βραβεία και τιμές για τον ακτιβισμό της. Τον Μάρτιο του 2019, τρία μέλη της Νορβηγικής βουλής και δύο της σουηδικής βουλής την πρότειναν για το Βραβείο Νόμπελ Ειρήνης.[22][23] Τον Μάιο του 2019 έγινε πρωτοσέλιδο του περιοδικού Τάιμ με ένα παγκόσμιο μήνυμα-έκκληση σχετικά με την υπερθέρμανση του πλανήτη.[24]

Τον Αύγουστο του 2019 ανακοίνωσε το εγχείρημα ενός υπερατλαντικού ταξιδιού από το Πλίμουθ στη Νέα Υόρκη με ιστιοφόρο μηδενικών εκπομπών ρύπων.[25][26]

Ζωή[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η Τούνμπεργκ γεννήθηκε στις 3 Ιανουαρίου 2003.[27] Η μητέρα της είναι η Σουηδέζα τραγουδίστρια της όπερας Μαλένα Έρνμαν και ο πατέρας της είναι ο ηθοποιός Σβάντε Τούνμπεργκ,[28] που πήρε το μικρό του όνομα από τον μακρινό του συγγενή Σβάντε Αρρένιους.[28][29] Ο παππούς της είναι ο ηθοποιός και σκηνοθέτης Όλοφ Τούνμπεργκ.[30]

Στην ομιλία της στο TEDx τον Νοέμβριο του 2018 η Τούνμπεργκ ανέφερε ότι άκουσε για την κλιματική αλλαγή για πρώτη φορά όταν ήταν οκτώ χρονών, και δεν μπορούσε να καταλάβει γιατί τόσα λίγα γίνονται για την αντιμετώπισή της. Στην ηλικία των έντεκα έπαθε κατάθλιψη και σταμάτησε να μιλά.[31] Λίγο αργότερα διαγνώστηκε με σύνδρομο Άσπεργκερ[32], ψυχαναγκαστική–καταναγκαστική διαταραχή[32], διαταραχή ελλειμματικής προσοχής/υπερκινητικότητας[33][34] και επιλεκτική αλαλία.[32] Για να μειώσει το οικογενειακό ανθρακικό αποτύπωμα, επέμενε να γίνει χορτοφάγος και να μην πετάει με αεροπλάνο.[35]

Εκείνη την εποχή, έγινε ληθαργική και ανέπτυξε διατροφική διαταραχή.[36] Ενώ έχει δηλώσει ότι "πιο πριν η διάγνωση με είχε περιορίσει", πλέον δεν θεωρεί τον αυτισμό ως ασθένεια και πλέον αυτοαποκαλείται ως "υπερδύναμη".[36][37]

Για περίπου δύο χρόνια, η Τούνμπεργκ ζητούσε από τους γονείς της να γίνουν χορτοφάγοι και να σταματήσουν να πετούν (κάτι που σήμαινε ότι η μητέρα της θα έπρεπε να εγκαταλείψει την διεθνή της καριέρα ως τραγουδίστρια της όπερας). Όλα αυτά είχαν ως απώτερο στόχο την μείωση του οικολογικού αποτυπώματος της οικογένειας.[38][39] Η Τούνμπεργκ αποδίδει ότι ήλπιζε και πίστευε περισσότερο ότι μπορούσε να κάνει την διαφορά μόλις οι γονείς της άλλαξαν τρόπο ζωής.[38] Η οικογενειακή ιστορία περιγράφεται στο βιβλίο Σκηνικά από τη καρδιά, το οποίο δημοσιεύτηκε το 2018.[40]

Η Τούνμπεργκ δηλώνει ότι οι καθηγητές της είναι διχασμένοι για το ότι χάνει μαθήματα για να κάνει της διαμαρτυρίες της. Δηλώνει: "Οι άνθρωποι γνωρίζουν ότι οι πράξεις που κάνω είναι ωφέλιμες, αλλά οι δάσκαλοι λένε ότι πρέπει να σταματήσω.”[18] Μια καθηγήτρια που την υποστηρίζει δηλώνει: “Η Γκρέτα είναι μπελάς, δεν ακούει τους ενήλικες. Αλλά οδηγούμαστε με πλήρη ταχύτητα σε μια καταστροφή, και σε αυτή τη κατάσταση το μόνο δικαιολογημένο πράγμα είναι το να είσαι αδικαιολόγητος.”[18]

Επίσης, παραδίδει φυλλάδια έξω από το σουηδικό κοινοβούλιο με την παρακάτω επιγραφή: “Το κάνω επειδή εσείς οι ενήλικες σκίζετε το μέλλον μου.”[41]

Επίσης, δήλωσε ότι έπεισε τους γονείς της λέγοντας τους να νιώσουν ένοχοι. Δήλωσε: "Συνέχισα να τους λέω ότι κλέβουν το μέλλον μας".[42] Η μητέρα της παράτησε την διεθνή καριέρα της ως τραγουδίστρια της όπερας.[43] Παρά τις προσκλήσεις να ομιλήσει σε διεθνείς εκδηλώσεις, η Γκρέτα επίσης αποφεύγει να πετάει.[44]

Τον Απρίλιο του 2019, ο Τόμας Γκώλκιν, συντάκτης του Δελτίου των Ατομικών Επιστημόνων, την ονόμασε "κύρια ρήτορας της γενιάς της ”.[45]

Τον Μάιο του 2019 (συγκεκριμένα στις 30 Μαΐου[46]) ο εκδοτικός οίκος[47] Penguin δημοσίευσε το βιβλίο "Κανένας δεν είναι τόσο νέος για να κάνει τη διαφορά",[48] μια συλλογή των ομιλιών της. Αργότερα το ίδιο έτος, ο ίδιος οίκος σκοπεύει να δημοσιεύσει το βιβλίο "Σκηνικά από την καρδιά", το βιβλίο που δημοσίευσε η μητέρα της μερικούς μήνες νωρίτερα. Τα κέρδη από αυτές τις εκδόσεις θα χρησιμοποιηθούν για φιλανθρωπικούς σκοπούς.[49] Επίσης, τον Μάιο του 2019, ένας καλλιτέχνης στο Μπρίστολ δημιούργησε ένα τεράστιο μωσαϊκό για αυτή. Εμφανίζει το κάτω μισό του κεφαλιού της κάτω από τη στάθμη του νερού που αυξάνεται.[50]

Τον Μάιο του 2019, το VICE κυκλοφόρησε ένα σύντομο ντοκιμαντέρ με τίτλο Make The World Greta Again. Περιέχει συνεντεύξεις με ηγέτες διαδηλώσεων των νέων στην Ευρώπη.[51][52]

Τον Ιούνιο του 2019, η ίδια ανακοίνωσε ότι θα εγκαταλείψει εντελώς το σχολείο για ένα έτος, προκειμένου να ασχοληθεί αποκλειστικά με τον ακτιβισμό της.[53][54][55]

Μαθητική απεργία για το κλίμα[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ποδήλατο στην Στοκχόλμη το οποίο αναφέρεται να είναι της Γκρέτα, φωτογραφημένο στις 11 Σεπτεμβρίου 2018 με την εξής επιγραφή: «Η κλιματική κρίση πρέπει να αντιμετωπίζεται ως κρίση! Το κλίμα είναι το πιο σημαντικό θέμα!»
Πινακίδα με την επιγραφή «Ακολουθήστε τη Γκρέτα! Απεργία για το κλίμα», στο Βερολίνο (14 Δεκεμβρίου 2018).
Η Τούνμπεργκ με τη Γερμανίδα ακτιβίστρια για το κλίμα Λουίζα Νοϊμπάιερ σε μια διαδήλωση στο Αμβούργο, πόλη και κρατίδιο της Γερμανίας.
Η Τούνμπεργκ καθώς προωθεί την εκστρατεία της στο Οικονομικό Φόρουμ του Ντάβος (2019).
Η Τούνμπεργκ ομιλεί στην Πύλη του Βραδεμβούργου, 29 Μαρττίου 2019
Η Τούνμπεργκ σε συνέντευξη τύπου στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, 16 Απριλίου 2019

Στις 20 Αυγούστου 2018 η Τούνμπεργκ, η οποία πήγαινε στην 9η τάξη (ισοδύναμο της Γ΄ Γυμνασίου στην Σουηδία), αποφάσισε να μην πηγαίνει στο σχολείο μέχρι τις εκλογές του 2018 στις 9 Σεπτεμβρίου, μετά τον καύσωνα και τις πυρκαγιές στη Σουηδία, το θερμότερο καλοκαίρι στην Σουηδία στα τελευταία 262 χρόνια.[18] Απαιτούσε από τη κυβέρνηση να προχωρήσει στη μείωση των εκπομπών άνθρακα, σύμφωνα με τη Συμφωνία του Παρισιού, και διαμαρτυρήθηκε με το να κάθεται έξω από το Ρίκσνταγκ κάθε μέρα κατά τη διάρκεια των σχολικών ωρών με τη πινακίδα Skolstrejk för klimatet (Σχολική απεργία για το κλίμα).[34] Μετά τις βουλευτικές εκλογές συνέχισε να απεργεί μόνο τις Παρασκευές, κερδίζοντας την παγκόσμια προσοχή. Αυτή ενέπνευσε μαθητές σχολείων από όλη την υφήλιο να λάβουν μέρος σε μαθητικές απεργίες.[29] Από το Δεκέμβριο του 2018, περισσότεροι από 20.000 μαθητές είχαν πραγματοποιήσει απεργίες σε τουλάχιστον 270 πόλεις.[29] Η Τούνμπεργκ εμπνεύστηκε από τη Πορεία για τη ζωή μας του σχολείου Πάρκλαντ στην Φλόριντα, ως λόγο να αρχίσει την κλιματική απεργία.[56][57] Η πορεία στο Πάρκλαντ ζητούσε μεγαλύτερο έλεγχο της οπλοφορίας.

Η Τούνμπεργκ δημοσίευσε την αρχική φωτογραφία από την απεργία στο Instagram, το Twitter και άλλοι λογαριασμοί το αναδημοσίευσαν γρήγορα.[58] Ένας εκπρόσωπος της φινλανδικής τράπεζας Nordea αναδημοσίευσε ένα από τα τουιταρίσματα της Τούνμπεργκ σε πάνω από 200.000 ακολούθους. Επίσης προσέλκυσε ντόπιους δημοσιογράφους και οι διαδηλώσεις της έλαβαν διεθνή κάλυψη περίπου 10 μέρες αφότου ξεκίνησε τις διαμαρτυρίες της.[59]

Οι δράσεις της άρχισαν να αποκτούν δημοσιότητα αφού ο Ίνγκμαρ Ρέντσχογκ, ιδρυτής της σουηδικής εταιρίας δράσης για το κλίμα στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης We Don’t Have Time, φωτογραφήθηκε από ελεύθερο φωτογράφο και δημοσίευσε την φωτογραφία της Τούνμπεργκ στους λογαριασμούς του στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Για να το προωθήσει περαιτέρω δημοσίευσε ένα βίντεο στην αγγλική γλώσσα.[60]

Από τον Οκτώβριο του 2018 και έπειτα, ο ακτιβισμός της Τούνμπεργκ εξελίχθηκε από απομονωμένες διαδηλώσεις σε μαζικές διαδηλώσεις στην Ευρώπη και τον κόσμο. Τον Μάρτιο του 2019 συνέχιζε τις τακτικές διαδηλώσεις έξω από το σουηδικό κοινοβούλιο, όπου περιστασιακά συμμετέχουν και άλλοι μαθητές. Ο ακτιβισμός της δεν έχει επιδράσει την ενασχόληση της με τα μαθήματα, αλλά έχει λιγότερο ελεύθερο χρόνο.

Συνέχεια του ακτιβισμού[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η Γκρέτα Τούνμπεργκ συμμετείχε στην διαδήλωση για το κλίμα έξω από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο στις Βρυξέλλες. Τον Οκτώβριο του 2018, η Τούνμπεργκ και η οικογένειά της πήγαν με ηλεκτρικό αυτοκίνητο στο Λονδίνο, όπου απηύθυνε «Διακήρυξη Εξέγερσης» απέναντι από τα κτήρια του Κοινοβουλίου.[61][62] Δήλωσε: "Αντιμετωπίζουμε μια άμεση χωρίς προηγούμενο κρίση που δεν έχει αντιμετωπιστεί ποτέ ως κρίση και οι ηγέτες μας δρουν σαν παιδιά. Πρέπει να αφυπνιστούμε και να αλλάξουμε τα πάντα".[63][64]

Στις 24 Νοεμβρίου 2018 μίλησε στο TEDxStockholm.[65][66][67][68] Ανέφερε ότι σε ηλικία οκτώ ετών συνειδητοποίησε ότι η κλιματική αλλαγή υπάρχει και αναρωτήθηκε γιατί δεν ήταν θέμα ειδήσεων σε όλα τα κανάλια, σαν να ήταν ένας παγκόσμιος πόλεμος. Είπε ότι δεν πήγε στο σχολείο για να γίνει κλιματικός επιστήμονας, όπως ορισμένοι πρότειναν. Δηλώνοντας σχετικά με το τι θα τη ρωτούσαν τα παιδιά και τα εγγόνια της αν δεν έκανε τα συλλαλητήρια το 2018, όταν υπήρχε ακόμη χρόνος, κατέληξε με το «δεν μπορούμε να αλλάξουμε τον κόσμο παίζοντας με τους κανόνες, επειδή οι κανόνες πρέπει να αλλάξουν».[69]

Η Τούνμπεργκ μίλησε στην 24η Διάσκεψη για τη κλιματική αλλαγή (COP24, 24η Διάσκεψη των Μερών) των Ηνωμένων Εθνών στις 4 Δεκεμβρίου 2018[70][71][72] και πριν την συνέλευση της ολομέλειας στις 12 Δεκεμβρίου 2018.[73][74]Κατά την διάρκεια της συνόδου είχε συζήτηση με εκπροσώπους του ιδρύματος We Don't Have Time, όπου μίλησε για το πως ξεκίνησε η σχολική απεργία.[75]

Τον Δεκέμβριο του 2018 το περιοδικό Time συμπεριέλαβε την Τούνμπεργκ στον κατάλογο με τους 25 πιο σημαντικούς εφήβους του κόσμου για το 2018.[76]

Στις 23 Ιανουαρίου 2019, η Τούνμπεργκ έφτασε στο Νταβός[72][77] μετά από 32 ώρες ταξίδι με τρένο,[78] σε αντίθεση με πολλούς συνέδρους, οι οποίοι έφτασαν με ιδιωτικά τζετ,[79] για να συνεχίσει την εκστρατεία για το κλίμα στο Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ.[80][81] Στο Νταβός δήλωσε: «Κάποιοι άνθρωποι, κάποιες εταιρείες, φορείς λήψης αποφάσεων, ιδίως, ήξεραν ακριβώς τι ανεκτίμητες αξίες θυσίαζαν για να συνεχίσουν να παράγουν αδιανόητα χρηματικά ποσά. Νομίζω ότι πολλοί από εσάς εδώ σήμερα ανήκουν σε αυτήν την ομάδα των ανθρώπων.»[82] Αργότερα μέσα στην εβδομάδα, προειδοποίησε τους παγκόσμιους ηγέτες ότι «Το σπίτι μας καίγεται», προσθέτοντας: «Θέλω να σας πανικοβάλλω. Θέλω να νιώσετε το φόβο που νιώθω κάθε μέρα. Το οφείλουμε στους νέους ανθρώπους, να τους δώσουμε ελπίδα. Και μετά θέλω από εσάς να δράσετε. Θέλω να δράσετε όπως δράνετε σε μια κρίση. Θέλω να δράσετε όπως θα δράνατε αν το σπίτι σας καιγόταν - επειδή καίγεται».[83][84][85]

Έγραψε σε άρθρο για τον The Guardian τον Ιανουάριο του 2019: Σύμφωνα με την ΔΕΚΑ (Διακυβερνητική Επιτροπή για την Κλιματική Αλλαγή), απέχουμε λιγότερο από 12 χρόνια από το να μην μπορούμε να αναιρέσουμε τα λάθη μας. Εκείνη την εποχή πρέπει να γίνουν πρωτοφανείς αλλαγές σε όλες τις πτυχές της κοινωνίας, συμπεριλαμβανομένης της μείωσης των εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα τουλάχιστον κατά 50%."[86]

Στις 21 Φεβρουαρίου 2019 μίλησε σε ένα συνέδριο της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής και της Ευρωπαϊκής Επιτροπής με επικεφαλής τον Ζαν-Κλοντ Γιούνκερ, όπου απαίτησε από την ΕΕ να συνεχίσει να εκπληρώνει τους στόχους για το κλίμα, δηλαδή ότι θα πρέπει να μειώσει τις εκπομπές CO2 κατά τουλάχιστον 80% μέχρι το 2030. Αργότερα συμμετείχε σε διαδηλώσεις για το κλίμα στις Βρυξέλλες.[87][88]

Το σαββατοκύριακο 29-31 Μαρτίου 2019, η Τούνμπεργκ επισκέφθηκε το Βερολίνο. Μίλησε μπροστά σε περίπου 25.000 άτομα στην πύλη του Βραδεμβούργου τη Παρασκευή, όπου δήλωσε "Ζούμε σε ένα παράξενο κόσμο όπου τα παιδιά πρέπει να θυσιάσουν την εκπαίδευση τους για να διαδηλώσουν ενάντια στην καταστροφή του μέλλοντός τους. Εκείνοι οι άνθρωποι έχουν συνεισφέρει λιγότερο στην κρίση θα επηρεαστούν περισσότερο."[89]

Μετά την ομιλία, η Τούνμπεργκ και η ακτιβίστρια Λουίζα Νοϊμπάουερ επισκέφθηκαν το Ινστιτούτο Έρευνας της Κλιματικής Επίδρασης του Πότσδαμ όπου συναντήθηκαν με επιστήμονες εκεί. Τον Σάββατο, η Τούνμπεργκ κέρδισε το ειδικό βραβείο "Χρυσή Κάμερα" (το ανώτατο γερμανικό βραβείο τηλεόρασης και κινηματογράφου), όπου στην ομιλία αποδοχής της στην εορτή η Τούνμπεργκ πίεσε τις διασημότητες παντού να χρησιμοποιήσουν την επιρροή τους και να κάνουν τον ακτιβισμό για το κλίμα που τους αναλογεί για να την βοηθήσουν.[90][91][92]

Σε ομιλία της στις 16 Απριλίου 2019 στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο στο Στρασβούργο με αξιωματούχους του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και της ΕΕ,[93] κατηγόρησε τους παρόντες "για τρεις έκτακτες συνόδους κορυφής του Μπρέξιτ και καμία έκτακτη σύνοδο κορυφής για την καταστροφή του κλίματος και του περιβάλλοντος". Οι συζητήσεις για την αλλαγή του κλίματος δεν κυριαρχούν στις συνόδους κορυφής της Ε.Ε., διότι δόθηκε προτεραιότητα σε άλλα θέματα.[94] Συνέχισε: "Η εξαφάνιση είναι μέχρι 10.000 φορές γρηγορότερη από το θεωρούμενο κανονικό, ενώ μέχρι 200 είδη εξαφανίζονται την ημέρα". Επιπλέον, η "διάβρωση των γόνιμων φυτικών εδαφών, η αποδάσωση των τροπικών δασών, η τοξική ατμοσφαιρική ρύπανση, η απώλεια εντόμων και άγριων ζώων, η οξίνιση των ωκεανών μας ... είναι καταστροφικές τάσεις". Η Τούνμπεργκ έλαβε 30 δευτερόλεπτα χειροκροτημάτων στο τέλος της ομιλίας της.[94] Είπε ότι ο κόσμος αντιμετωπίζει την έκτη μαζική εξαφάνιση ειδών, [94] και δήλωσε: "Δεν έχουμε αντιμετωπίσει αυτή τη κρίση ως κρίση αλλά ως ένα άλλο πρόβλημα που πρέπει να διορθωθεί. Αλλά είναι πολύ περισσότερο από εκείνο. Είναι μια υπαρξιακή κρίση, περισσότερο σημαντικό απ'οτιδήποτε άλλο."[95] Στο τέλος της ομιλίας της δάκρυσε[96].

Τον Μάιο του 2019, η Τούνμπεργκ συναντήθηκε με τον Άρνολντ Σβαρτσενέγκερ,[97][98] τον Γ.Γ. του ΟΗΕ Αντόνιο Γκουτέρες και τον αυστριακό πρόεδρο Αλεξάντερ φαν ντερ Μπέλεν, στην έναρξη ενός συνεδρίου που ξεκίνησε ο Σβαρτσενέγκερ για την επιτάχυνση της προόδου για την εφαρμογή της συμφωνίας των Παρισίων. [99] Αναφέροντας την πιο πρόσφατη αναφορά της Διακυβερνητικής Επιτροπής για τη Κλιματική Αλλαγή, δήλωσε: "Εάν δεν κάνουμε τις αναγκαίες αλλαγές κατά προσέγγιση μέχρι το έτος 2030, πιθανότατα θα ορίσουμε μια μη αναστρέψιμη αλυσιδωτή αντίδραση που ξεπερνά τα όρια του ανθρώπινου ελέγχου. Τότε θα μπούμε σε σημείο μη επιστροφής που θα είναι καταστροφικό." Το συνέδριο παρακολούθησαν 17.000 άτομα από 30 χώρες.[100]

Στις 23 Ιουλίου 2019 παρέδωσε ομιλία στην γαλλική εθνοσυνέλευση, με ακροδεξιούς βουλευτές να προχωρούν σε αρνητικά σχόλια προς αυτήν.[101]

Τον Ιούλιο του 2019, η Τούνμπεργκ συμμετείχε σε ηχογραφήσεις του συγκροτήματος The 1975 με μια εμφάνιση σε τραγούδι τους. Η Γκρέτα τελειώνει λέγοντας "Επομένως, όλοι εσείς εκεί, είναι ώρα για πολιτική ανυπακοή. Είναι ώρα να επαναστατήσουμε.". Με αίτημα της Τούνμπεργκ, μετά εμφανίζονται άτομα από την οργάνωση "Επανάσταση κατά της εξέγερσης".[102][103]

Τον Ιούνιο του 2019, η Τούνμπεργκ ανακοίνωσε ότι θα χρησιμοποιήσει ιστιοφόρο για να μεταβεί στις συνεδριάσεις κλίματος του ΟΗΕ στην Αμερική.[104] Το ιστιοφόρο δεν παράγει ρύπους. Μόλις φτάσει στη Νέα Υόρκη συνοδευόμενη από τον πατέρα της, η Γκρέτα σχεδιάζει να ταξιδέψει με τρένο και λεωφορείο για το ετήσιο συνέδριο του ΟΗΕ για το κλίμα στη Χιλή με στάσεις στον Καναδά, το Μεξικό και άλλες χώρες.[105] Επίσης συμπεριλήφθηκε σε τεύχος του βρετανικού περιοδικού Βογκ.[106] Στις 14 Αυγούστου 2019 αναχώρησε από το Πλίμουθ της νότιας Αγγλίας.[107][108] Τα πράσινα διαπιστευτήρια του ταξιδιού έχουν αμφισβητηθεί, καθώς για το ταξίδι της επιστροφής δύο νέα μέλη του πληρώματος θα επιστρέψουν στην Ευρώπη με αεροπλάνο, ενώ δεν αποκλείεται να επιστρέψουν στην Ευρώπη με αεροπλάνο και τα δύο αρχικά μέλη του πληρώματος.[109] Έφτασε στην Νέα Υόρκη στις 28 Αυγούστου.[110][111][112]

Στις 17 Σεπτεμβρίου 2019 συνάντησε τον πρώην πρόεδρο των Ηνωμένων Πολιτειών, Μπάρακ Ομπάμα (2009-2017)[113], κατά τη περιοδεία της στην Ουάσινγκτον[114]. Την επομένη έδωσε ομιλία στο Κογκρέσο των Ηνωμένων Πολιτειών[115]. Έδωσε ομιλία στην επίλεκτη επιτροπή για τη κλιματική κρίση. Η Γκρέτα παρέδωσε μια δήλωση οχτώ προτάσεων αντί για μία εμπεριστατωμένη ομιλία. Είπε: "Ονομάζομαι Γκρέτα Τούνμπεργκ. Δεν ήρθα για να φέρω προετοιμασμένες παρατηρήσεις σε αυτή την ακρόαση. Ανταυτού επισυνάπτω τα τεκμήρια μου. Είναι η αναφορά της ΔΕΑΚ για την άνοδο της θερμοκρασίας κατά 1.5°C [SR1.5][116] η οποία δημοσιεύτηκε στις 8 Οκτωβρίου 2018. Υποβάλλω την αναφορά ως τεκμήριο μου γιατί δεν θέλω να ακούσετε εμένα. Θέλω να ακούσετε τους επιστήμονες, Και θέλω να ενωθείτε κάτω από την επιστήμη. Και θέλω από εσάς να δράσετε."[117]

Στις 20 Σεπτεμβρίου 2019 η Γκρέτα μίλησε στη διαδήλωση για το κλίμα στη Νέα Υόρκη. Μιλώντας από μια εξέδρα στο πάρκο Μπάτερι, η Γκρέτα δήλωσε: “Αυτή είναι η μεγαλύτερη απεργία για το κλίμα στην παγκόσμια ιστορία" (σ.σ. οι οργανωτές της διαδήλωσης της Νέας Υόρκης εκτιμούν τη συμμετοχή στα 250.000 άτομα). Είπε επίσης ότι η αλλαγή έρχεται ανεξαρτήτως "αν τους αρέσει ή όχι", προσθέτοντας "Νομίζετε ότι μας ακούνε;”[118] Η Γκρέτα είπε μετά ότι "θα εγγυηθούμε ότι θα μας ακούσουν!". Η παγκόσμια συμμετοχή στις διαμαρτυρίες της 20ής Σεπτεμβρίου 2019 κυμαίνεται στα 2 με 4 εκατομμύρια σύμφωνα με εκτιμήσεις.[119] Η Γκρέτα δήλωσε: “Και αν ανήκετε σε εκείνη τη μικρή ομάδα ανθρώπων που νιώθετε απειλούμενοι από εμάς τότε σας έχουμε πολύ άσχημα νέα επειδή είναι μόνο η αρχή."[119]

Στις 21-23 Σεπτεμβρίου 2019 συμμετέχει στις εργασίες της συνόδου δράσης για το κλίμα των ΟΗΕ[120].

Ταξίδι στη Νέα Υόρκη[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Για το ταξίδι της προς την Νέα Υόρκη, η Team Malizia της προσέφερε χωρίς κόστος το Malizia II[121] – ένα σύγχρονο αγωνιστικό πλοίο ύψους 18 μέτρων, το οποίο σύμφωνα με τους ιδιοκτήτες του δεν παράγει ρύπους και σύμφωνα με τον κατασκευαστή του έχει παραχθεί μερικώς από ανακυκλωμένα υλικά. Το πλοίο τροφοδοτείται με ηλιακή και αιολική ενέργεια[122].

Το πλοίο έχει πολύ πρωτόγονο εξοπλισμό, καθώς δεν περιέχει μπάνιο, ενώ το πλήρωμα και οι επιβάτες τρέφονταν από κονσέρβες. Για την Γκρέτα είχε ετοιμαστεί δίαιτα με χορτοφαγικά τρόφιμα.[123] Το πλοίο ενοικιάστηκε από τη Team Malizia από γερμανό ιδιοκτήτη. Στο πλοίο καπετάνιος ήταν ο Μπόρις Χέρμαν και συνοδευόταν από τον Πιέρ Καζιράγκι, εγγονό του πρίγκιπα Ρενιέ Γ΄ του Μονακό. Κατά την άφιξη την υποδέχθηκαν 17 πλοία του ΟΗΕ βαμμένα στα χρώματα των στόχων βιώσιμης ανάπτυξης καθώς και οπαδοί της.[124][125][126]

Η ομάδα Μαλίτσια (Team Malizia) σχετίζεται με μέλη του συνδέσμου ταχυπλόων του Μονακό (Yacht club de Monaco) και το όνομα το Μαλίτσια εκφράζει την σχέση με τον ιδρυτή του Μονακό Φραντσέσκο Γκριμάλντι. Το όνομα Μαλίτσια εμφανίστηκε το 1297 με την ίδρυση του πριγκιπάτου. Η ομάδα Μαλίτσια αποσκοπεί στην σύνδεση του ταξιδιού στη θάλασσα, της περιβαλλοντικής προστασίας και της επιστήμης. Κατά την διάρκεια των ταξιδιών της συλλέγει δεδομένα από τους ωκεανούς (θερμοκρασία, οξύτητα, διοξείδιο του άνθρακα κτλ.), ελεύθερα διαθέσιμα για επιστημονικά δεδομένα. Η ομάδα ασχολείται επίσης με το να διδάξει στους νέους σχετικά με τη προστασία του θαλάσσιου και παγκόσμιου περιβάλλοντος.[127] Κατά την πλεύση του, το ιστίο του ιστιοφόρου περιείχε συνθήματα όπως "Ενωμένοι για την επιστήμη" και "FridaysForFuture" και άλλα για να προωθήσει την προστασία του κλίματος.[128]

Το μήνυμά της[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Όταν η Τούνμπεργκ ξεκίνησε την διαδήλωσή της έξω από το Σουηδικό Κοινοβούλιο το 2018 στην ηλικία των 15 ετών, ήταν εξοπλισμένη με μια ταμπέλα που έγραφε "σχολική απεργία για το κλίμα" και έδινε φυλλάδια που έγραφαν: "Το κάνω επειδή εσείς οι ενήλικες σκίζετε το μέλλον μου" [129] Καθώς οι διαδηλώσεις της έγιναν γνωστές, προσκλήθηκε να δώσει ομιλίες σε μια ποικιλία φόρουμ που της επέτρεψε να επεκτείνει τις ανησυχίες της. Μέχρι τώρα ασπάζεται τέσσερα συνυφασμένα θέματα.

  • Το πρώτο είναι ότι η κρίση που προκαλεί η υπερθέρμανση του πλανήτη είναι τόσο σοβαρή που η ανθρωπότητα αντιμετωπίζει υπαρξιακή κρίση,[130] ότι "πιθανότατα θα οδηγήσει στο τέλος του πολιτισμού όπως τον γνωρίζουμε."[131]
 Το δεύτερο είναι ότι θεωρεί ως υπεύθυνους την τρέχουσα γενιά ενηλίκων, με δηλώσεις όπως "κλέβετε το μέλλον μας".[132] Ανησυχεί περισσότερο για την επίδραση της κλιματικής κρίσης σε νέα άτομα όπως αυτή. Μιλώντας στη βουλή των Κοινοτήτων στο Λονδίνο είπε: "Μας κοροϊδέψατε. Μας δώσατε ψεύτικες ελπίδες. Μας είπατε ότι το μέλλον είναι κάτι που πρέπει να κοιτάμε μπροστά." Το τρίτο κύριο μήνυμα της Γκρέτας είναι η ανάγκη αφύπνισης και αλλαγής του κόσμου[133] λόγω της μη επαρκούς προσπάθειας για τη λύση του προβλήματος.[134] Λέει ότι η κατάσταση είναι τρομερή και ότι όλος ο κόσμος πρέπει να πανικοβληθεί.[135] Το τέταρτο μήνυμα είναι ότι οι πολιτικοί και οι δημιουργοί των αποφάσεων πρέπει να ακούσουν τους επιστήμονες[136] λέγοντας το 2019 ότι "σύμφωνα με την Διακυβερνητική Επιτροπή για τη Κλιματική Αλλαγή απέχουμε λιγότερο από 12 χρόνια από το να μη μπορούμε να αναστρέψουμε τα λάθη μας."[137]
  • Η Τούνμπεργκ χρησιμοποιεί γραφικές αναλογίες για να επισημάνει τις ανησυχίες της και τα μηνύματα της απευθύνονται κυρίως σε πολιτικούς ηγέτες και επιχειρηματίας, επικρίνοντάς τους για την έλλειψη δράσης από αυτούς. Για παράδειγμα, είπε σε μια συζήτηση με διάσημους επικεφαλείς επιχειρήσεων και πολιτικούς αρχηγούς στο Νταβός: "Μερικά άτομα, μερικές εταιρείες, μερικοί δημιουργοί αποφάσεων γνωρίζουν ιδιαιτέρως τι αξίες έχουν θυσιάσει για να συνεχίσουν να δημιουργούν αφάνταστες ποσότητες χρημάτων. Νομίζω ότι πολλοί από εσάς σήμερα ανήκετε σε αυτή την ομάδα ανθρώπων."[138] Επίσης είπε: "Θέλω να δράσετε σαν να καιγόταν το σπίτι σας — επειδή καίγεται".[139] Τον Οκτώβριο του 2018, δίνοντας ομιλία στο Λονδίνο είπε: "Αντιμετωπίζουμε μια άμεση χωρίς προηγούμενο κρίση που δεν έχει αντιμετωπιστεί σαν κρίση και οι ηγέτες μας δρουν σαν παιδιά."[140] Επίσης υποστηρίζει ότι οι στρατηγικές που υιοθετούνται από διάφορες κυβερνήσεις για τον περιορισμό της παγκόσμιας υπερθέρμανσης στους 1.5 βαθμούς Κελσίου ως μέρος της Συμφωνίας του Παρισιού δεν είναι επαρκής και ότι οι εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου πρέπει να αρχίσουν να πέφτουν απότομα όχι αργότερα από το 2020.[141]
  • Τον Ιανουάριο του 2019, απεύθυνε μήνυμα στο βρετανικό κοινοβούλιο ότι η Βρετανία πρέπει να σταματήσει να μιλά με όρους μείωσης των εκπομπών και να ξεκινήσει τη διαδικασία για την εξαφάνισή τους.[142] Τον Φεβρουάριο του 2019, σε μια διάσκεψη της Ευρωπαϊκής Κοινωνικοοικονομικής Επιτροπής, δήλωσε ότι η ΕΕ πρέπει να μειώσει τις εκπομπές αερίων της κατά 80% μέχρι το 2030, διπλασιάζοντας τον στόχο του 40% στο Παρίσι.[143][144]
  • Σε μια δήλωση που δημοσίευσε στη σελίδα της στο Facebook, η Τούνμπεργκ δηλώνει ότι δεν είναι επιστήμονας με ειδίκευση στο κλίμα: είναι απλά μια αγγελιοφόρος που επαναλαμβάνει ότι διαδίδουν προς το κοινό δεκαετίες τώρα οι επιστήμονες, μέχρι τώρα χωρίς πολύ επιτυχία. Λέει ότι αν όλοι άκουγαν τους επιστήμονες και διαπίστωναν τα δεδομένα, "τότε εμείς (οι μαθητές) θα μπορούσαμε να επιστρέψουμε στο σχολείο".[145] Επέστρεψε σε αυτό το θέμα κατά το ταξίδι της στη Νέα Υόρκη με πλοίο που δεν εκπέμπει ρύπους. Στο ιστίο αναγράφεται η φράση "Ενωθείτε κάτω από την επιστήμη" στα αγγλικά με κεφαλαία γράμματα.[146]. Σε μία από τις πρώτες δηλώσεις της όταν έφτασε, είχε ένα παρόμοιο μήνυμα για τον Ντόναλντ Τραμπ, λέγοντας του να "ακούσει την επιστήμη".[147][148]

Βραβεύσεις[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η Γκρέτα Τούνμπεργκ ήταν ένας από τους νικητές του διαγωνισμού συγγραφής νέων για το κλίμα της εφημερίδας Svenska Dagbladet (Τα Σουηδικά Ημερησία Νέα), τον Μάιο του 2018.[149] Η Τούνμπεργκ ήταν υποψήφια για το Παιδικό Βραβείο Κλίματος της εταιρείας ηλεκτρικής ενέργειας Telge Energi για τα παιδιά και νέους που προωθούν την αειφόρο ανάπτυξη, αλλά αρνήθηκε επειδή οι φιναλίστ θα έπρεπε να μεταβούν στη Στοκχόλμη με αεροπλάνο.[150] Ύστερα ήρθε σε επαφές με την Μπο Τορέν, από έναν οργανισμό με σκοπό την ανάπτυξη δράσης για την κλιματική αλλαγή. Η Τούνμπεργκ παρακολούθησε μερικές από τις συναντήσεις τους, και σε μία από αυτές η Τορέν πρότεινε ότι οι μαθητές θα μπορούσαν να διαμαρτυρηθούν για την κλιματική αλλαγή.[151] Η Τούνμπεργκ προσπάθησε να πείσει και άλλους νέους να συμμετάσχουν, αλλά "κανένας δεν ενδιαφερόταν πραγματικά" και τελικά αποφάσισε να προχωρήσει μόνη τους.[152]

Τον Νοέμβριο του 2018, τιμήθηκε με την υποτροφία Φρισχουσέτ για το Νεαρό Πρότυπο Πρόσωπο της Χρονιάς.[153] Τον Δεκέμβριο του 2018, το περιοδικό Τάιμ την ονόμασε ως ένας από τους σημαντικότερους έφηβους του 2018.[154] Με την ευκαιρία της Διεθνούς Ημέρας της Γυναίκας η Τούνμπεργκ ψηφίστηκε η πιο σημαντική γυναίκα της χρονιάς στη Σουηδία το 2019. Η βράβευση βασίστηκε σε μια έρευνα από το ινστιτούτο Inizio για λογαριασμό της εφημερίδας Aftonbladet.[155] Τρεις Νορβηγοί νομοθέτες την πρότειναν για το Νόμπελ Ειρήνης 2019.[156][157]

Οι πολιτικοί που την πρότειναν υποστήριξαν την απόφασή τους υποστηρίζοντας ότι η υπερθέρμανση του πλανήτη θα είναι η αιτία «πολέμων, συγκρούσεων και προσφύγων» αν δεν γίνει τίποτα για να σταματήσει. Εάν το κερδίσει, θα είναι ο νεαρότερος κάτοχος βραβείου Νόμπελ, ξεπερνώντας την Μαλάλα Γιουσαφζάι από το Πακιστάν για ένα έτος.[158]

Τον Απρίλιο του 2019, το περιοδικό Time την συμπεριέλαβε στις 100 προσωπικότητες με τη μεγαλύτερη επιρροή διεθνώς για το 2019.[159] Τον ίδιο μήνα, ο χιλιανός οργανισμός Ίδρυμα Μιλαρέπα για τον Διάλογο στην Ασία (ισπανικά: Fundación Milarepa para el Diálogo con Asia), του Μάριο Αγκιλάρ (πανεπιστήμιο του Σεντ Άντριους) ανακοίνωσε ότι η Τούνμπεργκ επελέχθη για το βραβείο Λαουντάτο Σι' του οργανισμού.[160]

Προσέθεσε ότι η επιλεκτική αλαλία σήμαινε ότι μιλούσε μόνο όταν χρειαζόταν και ότι "τώρα είναι μία από αυτές τις στιγμές". και ότι η ύπαρξη στο "φάσμα" ήταν ένα πλεονέκτημα "καθώς σχεδόν τα πάντα είναι μαύρα ή άσπρα".[161]

Η Τούνμπεργκ είχε δηλώσει: "Νιώθω σαν να πεθαίνω μέσα μου αν δεν διαμαρτύρομαι". Ο πατέρας της δήλωσε: «[Σεβόμαστε που θέλει να κάνει μια στάση. Μπορεί είτε να καθίσει στο σπίτι και να είναι πραγματικά δυσαρεστημένη, είτε να διαμαρτυρηθεί και να είναι ευτυχισμένη».[162] Έχει συγκριθεί με την Ιωάννα της Λωρραίνης,[163][164] και με τον σουηδό φανταστικό χαρακτήρα Πίπη η Φακιδομύτη.[165][166]

Ο Γενικός Γραμματέας του ΟΗΕ Αντόνιο Γκουτέρες ενέκρινε τις σχολικές απεργίες που ξεκίνησε η Τούνμπεργκ, αναγνωρίζοντας ότι «η γενιά μου δεν κατάφερε να ανταποκριθεί σωστά στη δραματική πρόκληση της αλλαγής του κλίματος, κάτι που αισθάνεται βαθιά από τους νέους ανθρώπους. Δεν αναρωτιέμαι εάν είναι θυμωμένοι."[167]

Στις 31 Μαρτίου 2019, βραβεύτηκε στη κατηγορία Προστασίας Κλίματος στα τηλεοπτικά βραβεία Χρυσή Κάμερα (Γερμανία),[168][169] ύστερα από μια επίσκεψη της στο Βερολίνο το διάστημα 29-31 Μαρτίου[170][171]. Στις 2 Απριλίου 2019, κέρδισε το Βραβείο της Ελευθερίας από την Νορμανδία της Γαλλίας.[172] Στις 12 Απριλίου μοιράστηκε το νορβηγικό βραβείο Φριτ Ορντς με τον οργανισμό Νάτουρ ογκ Ούνγκντομ. Το βραβείο δίδεται για την ελευθερία της έκφρασης[173].

Στις 7 Ιουνίου 2019, ονομάστηκε ως νικητής του βραβείου Πρεσβευτή Συνείδησης της Διεθνούς Αμνηστίας για το 2019.[174][175][176][177] Η Γκρέτα δήλωσε ότι το βραβείο ανήκει στον καθένα που συμμετείχε στις μαθητικές κινητοποιήσεις για το κλίμα.[178] Κατά την περιοδεία της στην Ουάσινγκτον[114], παρέλαβε το βραβείο της στις 16 Σεπτεμβρίου[179].

Έχει λάβει τιμητικό πτυχίο από το Πανεπιστήμιο του Μον[180][181], στο νότιο Βέλγιο.

Στις 12 Ιουλίου 2019, η Τούνμπεργκ έλαβε το περιβαλλοντικό μετάλλιο Γκέντες από την Βασιλική Γεωγραφική Εταιρεία της Σκωτίας.[182] Ονομάστηκε επίτιμο μέλος της Εταιρείας.

Στις 21 Ιουλίου 2019 παρέλαβε το "Βραβείο Ελευθερίας", το οποίο απονέμεται στην Νορμανδία της Γαλλίας.[183]

Απόψεις στα μέσα ενημέρωσης[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Κριτική[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Αφού οι μαθητικές διαδηλώσεις την έκαναν διάσημη, η Τούνμπεργκ έγινε στόχος προσπαθειών για τη δυσφήμιση της από ανθρώπους που αρνούνται την αλλαγή στο κλίμα,[184] ενώ άλλοι προσπάθησαν να επωφεληθούν από την υψηλή της δημοτικότητα.[185] Στα τέλη του 2018, ο Ίνγκμαρ Ρέντσχογκ, ιδρυτής του μη κερδοσκοπικού ιδρύματος Δεν Έχουμε Χρόνο, προσέλαβε τη Τούνμπεργκ ως άμισθη σύμβουλο για τη νεολαία και χρησιμοποίησε το όνομά της, χωρίς γνώση της ίδιας για να συλλέξει συνεισφορές για το ίδρυμα. Η Τούνμπεργκ δεν έλαβε ανταμοιβή από το ίδρυμα.[186][187] Ύστερα τερμάτισε την εθελοντική συνεργασία της δηλώνοντας «δεν είμαι μέρος κάποιου οργανισμού... είμαι απολύτως ανεξάρτητη... (και) αυτό που κάνω εντελώς δωρεάν».[188]

Λίγες μέρες πριν τις ευρωεκλογές του 2019, δεξιοί λαϊκιστές στη Γερμανία αύξησαν τις επιθέσεις τους προς την κλιματική επιστήμη και άρχιζαν να στοχεύουν την Τούνμπεργκ στα μηνύματα τους. Η Εναλλακτική για τη Γερμανία (AfD, σε ελληνική απόδοση ΕγΓ)[189], το οποίο υποστηρίζει την άρνηση της κλιματικής αλλαγής, επίσης δημοσιεύει προσωπικές επιθέσεις προς την Τούνμπεργκ, ονομάζοντας τη "ψυχικά διαταραγμένη" και ως απάτη. Ο Γιάκομπ Γκουλ, ερευνητής στο Ινστιτούτο Στρατηγικού Διαλόγου, δηλώνει ότι η άρνηση της κλιματικής αλλαγής αποτελεί μέρος της πλατφόρμας του κόμματος. Επίσης, δηλώνει πως "οι επιθέσεις προς την Γκρέτα, ορισμένες φορές σε δικαίως φαύλους τρόπους, όπως η κοροϊδίες προς αυτή για τον αυτισμό της, έγινε τρόπος για να απεικονιστούν οι πολιτικοί αντίπαλοι της ΕγΓ (AfD) ως παράλογοι”[190].

Γράφοντας για το περιοδικό Quillette, η σουηδή δημοσιογράφος Παουλίνα Νόιντινγκ αναρωτήθηκε αν αυτή η φήμη και προσοχή που έχει λάβει την ωθεί σε πολύ μεγάλη πίεση. Η Νόιντινγκ αναρωτήθηκε εάν αυτό θα μπορούσε να αποτελεί πρόβλημα δεδομένου των πολλών ψυχολογικών διαγνώσεων, βγάζοντας την άποψη ότι "μια μαθητική κινητοποίηση... αποτελεί μια μορφή αυτοκινδύνου, η οποία γίνεται για να προσελκυθεί προσοχή από τους ενήλικες... Δεδομένου ότι ξέρουμε για τα προβλήματα και τις προκλήσεις της Γκρέτα, είναι αυτή (η προσοχή) κατάλληλη απάντηση από ενήλικες για τη μαθητική κινητοποίηση της Γκρέτα;"[191] Η Χέλεν Ντέιλ, η οποία αρθρογραφεί στο ίδιο περιοδικό, δημοσίευσε τουίτ ζητώντας από τον Άντριου Νηλ του BBC (αρνητής της κλιματικής αλλαγής) να κάνει συνέντευξη στην Τούνμπεργκ. Η Ντέιλ έγραψε επίσης ότι "μπορεί να υποστεί τήξη στην εθνική τηλεόραση” και είπε "δεν θα ξανακούσουμε κάτι άλλο από αυτή". Μετά την κριτική που δέχτηκε, η Ντέιλ ισχυρίστηκε ότι το τουίτ "ήταν, δικαίως και προφανώς, ένα αστείο". Παρά τη εξαιρετικά πολωμένη απάντηση που έλαβε, διατήρησε τη κριτική της για την Τούνμπεργκ ως ακτιβίστρια για τη κλιματική αλλαγή, δηλώνοντας ότι τα παιδιά "δεν μπορούν να μας καθοδηγήσουν".[192] Ωστόσο, ο γενικός γραμματέας των Ηνωμένων Εθνών, Αντόνιο Γκουτέρες, μιλώντας σε εκδήλωση τη Νέα Ζηλανδία τον Μάιο του 2019, δήλωσε ότι η γενιά του "δεν κέρδιζε τη μάχη ενάντια στη κλιματική αλλαγή" και ότι είναι η ώρα της νεολαίας να "σώσει τον πλανήτη".[193]

Το HuffPost αναφέρει ότι το μεσοταξικό και μεσήλικο κατεστημένο φοβάται την Τούνμπεργκ επειδή μπορεί να χάσουν την θέση τους υπέρ εκείνης και άλλων σαν αυτής στον πολιτικό διάλογο για τη κλιματική αλλαγή.[194] Γράφοντας για τους The New York Times, ο Κρίστοφερ Κάλντγουελ υποστήριξε την Τούνμπεργκ, αλλά έγραψε ότι η κινητοποίηση γύρω από τη Γκρέτα ανιτπροσωπεύει μια άρνηση υποστήριξης μιας περίπλοκης άποψης, προτιμώντας μια απλή και ασυνεπή προσέγγιση. Ο γάλλος φιλόσοφος Ραφαήλ Εντχοβέν υποστηρίζει ότι πολλοί υποστηρικτές της δεν θέλουν να συμβάλλουν στην λύση της κλιματικής αλλαγής.[195]

Τον Αύγουστο του 2019, το Scientific American ανέφερε ότι οι δυσφημιστές της Τούνμπεργκ έχουν "ξεκινήσει τις προσωπικές επιθέσεις", με κεντρικό σημείο τον αυτισμό της, ενώ "εξαρτώνται όλο και περισσότερο από φραστικές επιθέσεις για να αμβλύνουν την επιρροή της."[196]

Προσωπικές επιθέσεις[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Όταν η Τούνμπεργκ ανακοίνωσε ότι θα μεταβεί στις Ηνωμένες Πολιτείες με πλοίο, ο Άρον Μπανκς, γνωστός για την οικονομική του υποστήριξη για την έξοδο της Βρετανίας από την Ευρωπαϊκή Ένωση, έγραψε προς την έφηβη ότι "συμβαίνουν φρικιαστικά ναυτικά ατυχήματα τον Αύγουστο”. Το σχόλιο του αποτέλεσε αντικείμενο δριμείας κριτικής, με την καθηγήτρια Τάνια Μπούλτμαν να σημειώνει ότι ο Μπανκς "επικαλέστηκε τον πνιγμό ενός παιδιού" για δική του ψυχαγωγία.[197]

Γράφοντας για τον Γκάρντιαν, ο Γκάμπι Χίνσλιφ σημειώνει ότι η Τούνμπεργκ έχει γίνει "το νέο μέτωπο στο πολιτιστικό πόλεμο της εξόδου της Βρετανίας από την Ευρωπαϊκή Ένωση", επιχειρηματολογώντας ότι το αίσχος που προκαλείται από προσωπικές επιθέσεις προς την Τούνμπεργκ από υποστηρικτές του Μπρέξιτ "τους δίνει το ευπρόσδεκτο οξυγόνο δημόσιας παρουσίας".[198] Ο Βρετανός φιλόσοφος Τζούλιαν Μπαγκίνι υποστηρίζει ότι οι θλιβερές προσωπικές κριτικές για την Τούνμπεργκ είναι ένδειξη "πνευματικής και διανοητικής χρεοκοπίας".[199]

Κατά τον Στιβ Σίλμπερμαν, καθώς η Τούνμπεργκ βρίσκεται στο φάσμα του αυτισμού, είναι ατρόμητη στη ρητορική της.[200] Σε μια συνέντευξη της για την Σούγιν Χέινς του Τάιμ, δήλωσε τα εξής για τη κριτική που έχει λάβει στο διαδίκτυο: "Είναι αρκετά ξεκαρδιστικό όταν το μόνο πράγμα που οι άνθρωποι μπορούν να κάνουν είναι να σε κοροϊδεύουν, ή να μιλούν για την εμφάνιση ή τη προσωπικότητά σου, καθώς σημαίνει ότι δεν έχουν επιχείρημα ή κάτι άλλο για να πουν."[201]

Στις Ηνωμένες Πολιτείες, η αρθρογράφος του Washington Examiner Τιάνα Λάουι (το εν λόγω περιοδικό ανήκει στον Φίλιπ Άνσουτς, αρνητή της κλιματικής αλλαγής),[202] έγραψε ότι οι "ψάχνοντες για φήμη", "γονείς της εξέδρας" της Τούνμπεργκ, και ιδιαίτερα η "ξεθωριαζώμενη μητέρα - τραγουδίστρια της όπερας" που έπαιζε διεθνώς, την εξέδιδαν χωρίς να λάβουν υπόψη τα ψυχικά προβλήματα της Τούνμπεργκ, της οποίας οι "αναπηρίες" περιελάμβαναν τον "αυτισμό", "ψυχαναγκαστική-καταναγκαστική διαταραχή", "αλαλία", "κατάθλιψη" και μια "σοβαρή διατροφική διαταραχή". Σύμφωνα με την Λάουι την υπέβαλλαν σε "παιδική κακοποίηση."[203] Η Τούνμπεργκ έχει επικριθεί από τον αυστραλό αρνητή της κλιματικής αλλαγής Άντριου Μπολτ[204][205] αφού ανακοίνωσε ότι θα ταξιδέψει στις Ηνωμένες Πολιτείες με ιστιοφόρο μηδενικών εκπομπών. Ο Μπολτ έγραψε ότι είχε ένα κύμα προσωπολατρίας, ονομάζοντας την "απίστευτα επιδραστική"[206] για ένα "τόσο νέο κορίτσι με τόσες πολλές διαταραχές".[207]

Φαινόμενο Γκρέτα Τούνμπεργκ[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Μερικά μέσα ενημέρωσης έχουν ξεκινήσει να περιγράφουν την επίδραση της ως "φαινόμενο Γκρέτα Τούνμπεργκ" (αναφέρεται και ως "φαινόμενο Γκρέτα")[208] με πολλούς πολιτικούς να αναγνωρίζουν την ανάγκη δράσης για τη κλιματική αλλαγή. Για παράδειγμα, ο Βρετανός γραμματέας περιβάλλοντος Μάικλ Γκόουβ, δήλωσε: “Όταν άκουσα για εσάς, ένιωσα μεγάλο θαυμασμό, αλλά επίσης ευθύνη και ενοχή. Είμαι της γενιάς των γονιών σας, και αναγνωρίζω ότι δεν έχουμε κάνει σχεδόν τίποτα για να επιλύσουμε τη κλιματική αλλαγή και την ευρύτερη περιβαλλοντική κρίση στην οποία συμβάλλαμε να δημιουργηθεί." Ο πολιτικός των Εργατικών Εντ Μίλιμπαντ, υπεύθυνος για την εισαγωγή νόμου για το κλίμα στο Ηνωμένο Βασίλειο, δήλωσε: "Μας έχετε αφυπνήσει. Σας ευχαριστούμε. Όλοι οι νέοι που κινητοποιηθήκατε είστε καθρέφτης για την κοινωνία μας - μας έχετε διδάξει ένα πραγματικά σημαντικό μάθημα. Προεξέχετε από το κοινό.”[209]

Τον Φεβρουάριο του 2019, σε απάντηση των προσπαθειών της Τούνμπεργκ, ο επικεφαλής της ΕΕ Ζαν-Κλωντ Γιουνκέρ[210] υπέβαλε πρόταση δαπάνης εκατοντάδων δισεκατομμυρίων ευρώ για τη κλιματική αλλαγή[211] ξεκινώντας το 2021.[212] Τα ζητήματα του κλίματος έπαιξαν σημαντικό ρόλο στις Ευρωεκλογές του 2019[213] καθώς τα κόμματα των Πρασίνων υπερδιπλασίασαν τις ψήφους τους φτάνοντας το 21% των ψήφων[214][215] φτάνοντας σε περίπου 71 ευρωβουλευτές.[216] Πολλές από τις ενισχύσεις ήρθαν από τις βόρειες χώρες όπου οι διαδηλώσεις για το κλίμα έχουν μεγαλύτερη συμμετοχή.[217] Το αποτέλεσμα δίνει την ικανότητα στους Πρασίνους να παίξουν σημαντικότατο ρόλο στο επόμενο Ευρωκοινοβούλιο.[218]

Τον Ιούνιο του 2019, μια δημοσκόπηση της YouGov στη Βρετανία έδειξε ότι η δημόσια ανησυχία για το περιβάλλον ανέβηκε σε επίπεδα ρεκόρ στο Ηνωμένο Βασίλειο μετά τις διαμαρτυρίες της Τούνμπεργκ και της οργάνωσης Επανάσταση κατά της εξέγερσης.[219]

Η καθιστική διαμαρτυρία της έχει αποτελέσει έμπνευση και για άλλους νέους να οργανώσουν καθιστικές διαμαρτυρίες για τη κλιματική αλλαγή έξω από τα κοινοβούλια της χώρας τους.[220][221]

Τον Αύγουστο του 2019, αναφέρθηκε άνοδος στον αριθμό των παιδικών βιβλίων που ασχολούνται με το θέμα της κλιματικής κρίσης, συνοδευόμενη από μια θετική μεταβολή των πωλήσεων βιβλίων για τη κλιματική κρίση, τα οποία σκοπεύουν να εμπνεύσουν νεαρά άτομα στο να σώσουν των πλανήτη. Οι εκδότες αποδίδουν την αύξηση στο "φαινόμενο Γκρέτα Τούνμπεργκ".[222]

Άλλες επιδράσεις[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Τον Ιούνιο του 2019, οι Σουηδικοί Σιδηρόδρομοι ανέφεραν ότι ο αριθμός των επιβατών τρένων για εγχώρια ταξίδια αυξήθηκε κατά 8% σε σχέση με το προηγούμενο έτος, αντανακλώντας την αύξηση της δημόσιας ανησυχίας για τις εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα όπως επισημαίνονται με την άρνηση της Τούνμπεργκ να χρησιμοποιήσει αεροπλάνο για να μεταβεί σε διεθνή συνέδρια. Επειδή ενοχλείται ή ντροπιάζεται να χρησιμοποιήσει αεροπλάνο λόγω του περιβαλλοντικού αποτυπώματός του, το φαινόμενο έχει περιγραφεί με τον όρο 'flygskam' ("πτήση της ντροπής")[223], μαζί με το χάσταγκ #jagstannarpåmarken, που μεταφράζεται ως "παρέμεινε στο έδαφος".[224]

Εμπνευσμένοι από την Τούνμπεργκ, αμερικάνοι ευκατάστατοι φιλάνθρωποι και επενδυτές δώρισαν χρήματα προς στήριξης της "Επανάστασης κατά της εξέγερσης" και μαθητικές ομάδες διαμαρτυρίας για την ίδρυση ενός Ταμείου για την κλιματική έκτακτη ανάγκη.[225] Ο Τρέβορ Νίλσον, ένας από τους φιλάνθρωπους, δήλωσε ότι οι τρεις ιδρυτές θα επικοινωνήσουν με φίλους μεταξύ των κροίσων για να δωριστούν "εκατό φορές περισσότερα" χρήματα τους επόμενους μήνες.[226]

Απάντηση από τον ΟΠΕΚ[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Τον Ιούλιο του 2019, ο γενικός γραμματέας του ΟΠΕΚ Μοχάμεντ Μπαρκίντο, παραπονέθηκε ότι όσο τα ακραία καιρικά φαινόμενα που συνδέονται με τη κλιματική κρίση γίνονται συχνότερα, "υπάρχει μια αυξανόμενη μαζική κινητοποίηση της παγκόσμιας γνώμης ... κατά του πετρελαίου" η οποία "ξεκινά με το ... να καθοδηγήσει τις πολιτικές και εταιρικές αποφάσεις, συμπεριλαμβανομένης της επένδυσης στη βιομηχανία."[227] Αναφερόμενος στις σχολικές απεργίες για το κλίμα, ο Μπαρκίντο τις ονόμασε ως "προφανώς η μεγαλύτερη απειλή κατά της εξέλιξης της βιομηχανίας μας."[228] Η Τούνμπεργκ και άλλοι ακτιβιστές για το κλίμα απάντησαν ονομάζοντας το "σήμα τιμής" το ότι ο ΟΠΕΚ πιστεύει ότι η εκστρατεία τους είναι ίσως η "μεγαλύτερη απειλή" για τη βιομηχανία ορυκτών καυσίμων.[229]

Δείτε επίσης[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. 1,0 1,1 «À 15 ans, elle remet les dirigeants mondiaux à leur place!». (Γαλλικά) 18  Δεκεμβρίου 2018. Ανακτήθηκε στις 3  Απριλίου 2019.
  2. «À 15 ans, elle remet les dirigeants mondiaux à leur place!». Ανακτήθηκε στις 3  Απριλίου 2019.
  3. «Mein Sohn, der Spießer». 29  Μαρτίου 2019. Ανακτήθηκε στις 3  Απριλίου 2019.
  4. 4,0 4,1 «Greta Thunberg». Ανακτήθηκε στις 3  Απριλίου 2019.
  5. 5,0 5,1 «Gretas hälsa blev starten för Ernmans klimatkamp». (σουηδικά) Svenska Dagbladet. Schibsted. Ανακτήθηκε στις 2  Σεπτεμβρίου 2018.
  6. 6,0 6,1 «Dagens Nyheter». (σουηδικά) Dagens Nyheter. Bonnier Group. Ανακτήθηκε στις 2  Σεπτεμβρίου 2018.
  7. «Une vie : Greta Thunberg». 30  Ιανουαρίου 2019.
  8. «Vous n'êtes pas assez mature » : la leçon d'une ado aux dirigeants mondiaux sur le climat». 17  Δεκεμβρίου 2018.
  9. «Sonderpreis für Klimaaktivistin Greta Thunberg». Ανακτήθηκε στις 30  Μαρτίου 2019.
  10. «Greta Thunberg vil bruke prispenger til søksmål mot Norge». Aftenposten. Ανακτήθηκε στις 22  Ιουνίου 2019.
  11. «Greta Thunberg hedres med miljøpris». Norwegian Broadcasting Corporation. Ανακτήθηκε στις 22  Ιουνίου 2019.
  12. «Heidi schweigt – Greta bekommt den nächsten Preis». Ανακτήθηκε στις 22  Ιουνίου 2019.
  13. «Climate activists Greta Thunberg and the Fridays for Future movement honoured with top Amnesty International award». Διεθνής Αμνηστία. Ανακτήθηκε στις 22  Ιουνίου 2019.
  14. IEFIMERIDA.GR, NEWSROOM (22 Αυγούστου 2019). «Σώτη Τριανταφύλλου για την Γκρέτα Τούνμπεργκ: Το κοριτσάκι μας φρικάρει, αλλά ξυπνάει τον χαζο-Homo sapiens από την παραζάλη των πλαστικών | ΕΛΛΑΔΑ». iefimerida.gr. Ανακτήθηκε στις 22 Αυγούστου 2019. 
  15. «Η 16χρονη Γκρέτα Τούνμπεργκ στο εξώφυλλο του GQ ως Game Changer της χρονιάς». LiFO. Ανακτήθηκε στις 22 Αυγούστου 2019. 
  16. «Συγκίνησε το Ευρωκοινοβούλιο η 16χρονη Γκρέτα μιλώντας για το κλίμα». ProtoThema. 16 Απριλίου 2019. Ανακτήθηκε στις 22 Αυγούστου 2019. 
  17. Welle (www.dw.com), Deutsche. «Γκρέτα, η ηγέτιδα του κινήματος «Παρασκευές για το μέλλον» | DW | 02.03.2019». DW.COM. Ανακτήθηκε στις 22 Αυγούστου 2019. 
  18. 18,0 18,1 18,2 18,3 «The Swedish 15-year-old who's cutting class to fight the climate crisis». The Guardian. 1 Σεπτεμβρίου 2018. https://www.theguardian.com/science/2018/sep/01/swedish-15-year-old-cutting-class-to-fight-the-climate-crisis. 
  19. Thunberg, Greta, The disarming case to act right now on climate change, https://www.ted.com/talks/greta_thunberg_the_disarming_case_to_act_right_now_on_climate, ανακτήθηκε στις 2019-08-22 
  20. «Ευρωκοινοβούλιο: Συγκλόνισε μια 16χρονη μιλώντας για το Κλίμα (vid)». Έθνος. 16 Απριλίου 2019. Ανακτήθηκε στις 22 Αυγούστου 2019. 
  21. «Η 15χρονη ακτιβίστρια από την Σουηδία στο Νταβός |thetoc.gr». The TOC. 25 Ιανουαρίου 2019. Ανακτήθηκε στις 22 Αυγούστου 2019. 
  22. «Η ανήλικη ακτιβίστρια για το περιβάλλον υποψήφια για το Νόμπελ Ειρήνης». thetoc.gr. 15 Μαρτίου 2019. https://www.thetoc.gr/diethni/article/i-aniliki-aktibistria-gia-to-periballon-upopsifia-gia-to-nompel-eirinis. Ανακτήθηκε στις 18 Μαΐου 2019. 
  23. «16-Year-Old Climate Activist Greta Thunberg Nominated For Nobel Peace Prize». Huffington Post. 14 March 2019. https://www.huffpost.com/entry/climate-activist-greta-thunberg-nobel-peace-prize_n_5c8a4ab8e4b0fbd7662145a4. Ανακτήθηκε στις 22 March 2019. 
  24. Greta Thunberg On The Cover Of TIME: "Now I Am Speaking to the Whole World", Plant Based News, 16 Μαΐου 2019
  25. Welle (www.dw.com), Deutsche. «Γκρέτα Τούνμπεργκ: Διασχίζοντας τον Ατλαντικό για το κλίμα | DW | 14.08.2019». DW.COM. Ανακτήθηκε στις 22 Αυγούστου 2019. 
  26. «Το υπερατλαντικό οικολογικό ταξίδι της Γκρέτα». Η Εφημερίδα των Συντακτών. Ανακτήθηκε στις 22 Αυγούστου 2019. 
  27. Lobbe, Anne-Marie (13 Δεκεμβρίου 2018). «À 15 ans, elle remet les dirigeants mondiaux à leur place!» (στα γαλλικά). Sympatico. http://www.sympatico.ca/actualites/decouvertes/a-15-ans-elle-remet-les-dirigeants-mondiaux-a-leur-place-1.8622552. Ανακτήθηκε στις 14 Μαρτίου 2019. 
  28. 28,0 28,1 «School Strike for Climate: Meet 15-Year-Old Activist Greta Thunberg, Who Inspired a Global Movement». Democracy Now!. 
  29. 29,0 29,1 29,2 Damian Carrington (4 December 2018). «'Our leaders are like children', school strike founder tells climate summit». The Guardian. https://www.theguardian.com/environment/2018/dec/04/leaders-like-children-school-strike-founder-greta-thunberg-tells-un-climate-summit. 
  30. Santiago, Ellyn (14 Δεκεμβρίου 2018). «Greta Thunberg: 5 Fast Facts You Need to Know». Heavy.com. Ανακτήθηκε στις 14 Μαρτίου 2019. 
  31. «Γκρέτα Τούνμπεργκ - Ποια είναι η 16χρονη που προτάθηκε για Νόμπελ». omorfizoi.gr. 19 Μαρτίου 2019. https://www.omorfizoi.gr/greta-thunberg-poia-einai-i-16chroni-poy-protathike-gia-nompel/. Ανακτήθηκε στις 16 Ιουνίου 2019. 
  32. 32,0 32,1 32,2 «Η έφηβη που δεν θα ησυχάσει». Εφημερίδα των Συντακτών: σελ. efsyn.gr. 17 Απριλίου 2019. https://www.efsyn.gr/kosmos/maties-ston-kosmo/gynaikes-toy-kosmoy/192002_i-efibi-poy-den-tha-isyhasei. Ανακτήθηκε στις 22 Ιουνίου 2019. 
  33. Экоактивизм вместо урока биологии: кто такая 16-летняя Грета Тунберг и за что её номинировали на Нобелевскую премию
  34. 34,0 34,1 «The Fifteen-Year-Old Climate Activist Who Is Demanding a New Kind of Politics». The New Yorker. 2 Οκτωβρίου 2018. both Greta and her younger sister, Beata, have been diagnosed with autism, A.D.H.D., and other conditions. 
  35. «Climate crusading schoolgirl Greta Thunberg pleads next generation's case». The Straits Times (στα Αγγλικά). 5 Δεκεμβρίου 2018. Ανακτήθηκε στις 14 Μαρτίου 2019. 
  36. 36,0 36,1 Rourke, Alison (2 September 2019). «Greta Thunberg responds to Asperger's critics: 'It's a superpower'». The Guardian. https://www.theguardian.com/environment/2019/sep/02/greta-thunberg-responds-to-aspergers-critics-its-a-superpower. Ανακτήθηκε στις 2 September 2019. 
  37. «Τούνμπεργκ: Απαντά στους επικριτές της για το σύνδρομο Άσπεργκερ η 16χρονη ακτιβίστρια». Έθνος. 2 Σεπτεμβρίου 2019. https://www.ethnos.gr/kosmos/58416_toynmpergk-apanta-stoys-epikrites-tis-gia-syndromo-aspergker-i-16hroni-aktibistria. Ανακτήθηκε στις 4 Σεπτεμβρίου 2019. 
  38. 38,0 38,1 Σφάλμα αναφοράς: Σφάλμα παραπομπής: Λανθασμένο <ref>. Δεν υπάρχει κείμενο για τις παραπομπές με όνομα Democracy Now.
  39. Σφάλμα αναφοράς: Σφάλμα παραπομπής: Λανθασμένο <ref>. Δεν υπάρχει κείμενο για τις παραπομπές με όνομα :03.
  40. ‘Scenes From the Heart’: Backstory of 16-Year-Old Climate Activist Greta Thunberg
  41. Crouch, David (1 Σεπτεμβρίου 2018). «The Swedish 15-year-old who's cutting class to fight the climate crisis» (στα αγγλικά). The Guardian. ISSN 0261-3077. https://www.theguardian.com/science/2018/sep/01/swedish-15-year-old-cutting-class-to-fight-the-climate-crisis. Ανακτήθηκε στις 19 Μαΐου 2019. 
  42. «Environmentalist Greta Thunberg Made Her Parents Feel Guilty For Eating Meat And Dairy». www.plantbasednews.org (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 19 Μαΐου 2019. 
  43. The Swedish 15-year-old who's cutting class to fight the climate crisis. The Guardian, 1 Σεπτεμβρίου, 2018
  44. «Greta Thunberg, la paladina del clima: "Mamma non vuole ma salverò il pianeta"». Repubblica.it (στα Ιταλικά). 11 Μαρτίου 2019. Ανακτήθηκε στις 19 Μαΐου 2019. Ho smesso di usare l'aereo, ho smesso di mangiare carne e latticini 
  45. The eloquence of Greta Thunberg, Bulletin of the Atomic Scientists, April 25, 2019
  46. «No One Is Too Small to Make a Difference av Greta Thunberg (Häftad)». Bokus.com (στα Swedish). Ανακτήθηκε στις 29 Ιουνίου 2019. CS1 maint: Μη αναγνωρίσιμη γλώσσα (link)
  47. «Οι εμπνευσμένες ομιλίες της Γκρέτα Τούνμπεργκ για το περιβάλλον γίνονται βιβλίο». 6 Μαΐου 2019. https://www.lifo.gr/now/world/236224/oi-empneysmenes-omilies-tis-gkreta-toynmpergk-gia-to-perivallon-ginontai-vivlio/. Ανακτήθηκε στις 28 Μαΐου 2019. 
  48. No One Is Too Small to Make a Difference, Greta Thunberg, Penguin
  49. Send us your questions for climate activist Greta Thunberg, The Guardian, 24 Μαΐου 2019.
  50. Giant Greta mural painted in Bristol, BBC 31 Μαΐου 2019
  51. NEW VICE DOCUMENTARY GAINS UNIQUE ACCESS TO YOUTH CLIMATE PROTESTERS +
  52. Make The World Greta Again, VICE
  53. «Κόβει το σχολείο η Γκρέτα Τούνμπεργκ για το κλίμα». Athens Voice: σελ. athensvoice.gr. 2 Ιουνίου 2019. https://www.athensvoice.gr/environment/550938_kovei-sholeio-i-gkreta-toynmpergk-gia-klima. Ανακτήθηκε στις 3 Ιουνίου 2019. 
  54. «Γκρέτα Τούνμπεργκ: Η 16χρονη που μάχεται το κλίμα παρατάει το σχολείο». 2 Ιουνίου 2019, σελ. iefimerida.gr. https://www.iefimerida.gr/kosmos/16hroni-poy-mahetai-klima-parataei-sholeio. Ανακτήθηκε στις 3 Ιουνίου 2019. 
  55. «Γκρέτα Τούνμπεργκ: Εκτός σχολείου για ένα χρόνο - Θα αγωνιστεί για την κλιματική αλλαγή». lifo.gr. 2 Ιουνίου 2019. https://www.lifo.gr/now/people/239633/gkreta-toynmpergk-ektos-sxoleioy-gia-ena-xrono-tha-agonistei-gia-tin-klimatiki-allagi. Ανακτήθηκε στις 3 Ιουνίου 2019. 
  56. «Teen activist on climate change: If we don't do anything right now, we're screwed». CNN. 23 Δεκεμβρίου 2018. https://www.youtube.com/watch?v=rGmBkIUwYkA. Ανακτήθηκε στις 14 Μαρτίου 2019. 
  57. «The Guardian view on teenage activists: protesters not puppets – Editorial». The Guardian. 7 Φεβρουαρίου 2019. https://www.theguardian.com/commentisfree/2019/feb/07/the-guardian-view-on-teenage-activists-look-whos-pulling-the-strings. Ανακτήθηκε στις 14 Μαρτίου 2019. 
  58. Greta Thunberg: How one teenager became the voice of the planet, Wired, August 2019
  59. Greta Thunberg: How one teenager became the voice of the planet, Wired, August 2019
  60. Start-up used teen climate activist to raise millions: Swedish paper, The Local, 9 Φεβρουαρίου 2019
  61. «This Is Our Darkest Hour: With Declaration of Rebellion, New Group Vows Mass Civil Disobedience to Save Planet». Common Dreams. 31 Οκτωβρίου 2018. https://www.commondreams.org/news/2018/10/31/our-darkest-hour-declaration-rebellion-new-group-vows-mass-civil-disobedience-save. 
  62. Rizvi, Husna (1 Νοεμβρίου 2018). «For climate action, ‘mass civil disobedience’ is the only way» (στα αγγλικά). New Internationalist. https://newint.org/features/2018/11/01/climate-breakdown. Ανακτήθηκε στις 14 Μαρτίου 2019. 
  63. Germanos, Andrea (31 Οκτωβρίου 2018). «'This Is Our Darkest Hour': With Declaration of Rebellion, New Group Vows Mass Civil Disobedience to Save Planet». Common Dreams. Ανακτήθηκε στις 22 Ιουλίου 2019. 
  64. Rizvi, Husna (1 November 2018). «For climate action, ‘mass civil disobedience’ is the only way». New Internationalist. https://newint.org/features/2018/11/01/climate-breakdown. Ανακτήθηκε στις 15 February 2019. 
  65. «TEDxStockholm Theme: Wonderland». TED. Ανακτήθηκε στις 14 Μαρτίου 2019. 
  66. Queally, Jon (19 Δεκεμβρίου 2018). «Depressed and Then Diagnosed With Autism, Greta Thunberg Explains Why Hope Cannot Save Planet But Bold Climate Action Still Can». Common Dreams. Ανακτήθηκε στις 14 Μαρτίου 2019. 
  67. Thunberg, Greta (24 Νοεμβρίου 2018). «School strike for climate – save the world by changing the rules». TEDxStockholm. 
  68. «Γκρέτα Τούνμπεργκ: Ο αφοπλιστικός λόγος να δράσουμε άμεσα για την κλιματική αλλαγή». ted.com. 24 Νοεμβρίου 2018. Ανακτήθηκε στις 29 Ιουνίου 2019. 
  69. Jones, Nigel (30 Δεκεμβρίου 2018). «Why we all need to be more like Greta». Nine by Five Media (Medium). https://medium.com/nine-by-five-media/why-we-all-need-to-be-more-like-greta-ba36abec961. Ανακτήθηκε στις 14 Μαρτίου 2019. 
  70. Carrington, Damian (4 Δεκεμβρίου 2018). «'Our leaders are like children', school strike founder tells climate summit». The Guardian (London, United Kingdom). ISSN 0261-3077. https://www.theguardian.com/environment/2018/dec/04/leaders-like-children-school-strike-founder-greta-thunberg-tells-un-climate-summit. Ανακτήθηκε στις 14 Μαρτίου 2019. 
  71. «Η Γκρέτα που υποκινεί «σχολικές απεργίες» για τη σωτηρία του πλανήτη». protagon.gr. 10 Δεκεμβρίου 2018. https://www.protagon.gr/epikairotita/i-gkreta-pou-ypokinei-sxolikes-apergies-gia-ti-swtiria-tou-planiti-44341741025. Ανακτήθηκε στις 8 Ιουνίου 2019. 
  72. 72,0 72,1 «Πώς χρηματοδείται η μικρή ακτιβίστρια Γκρέτα;». Ντόιτσε Βέλλε (ελληνικά). 22 Απριλίου 2019. https://www.dw.com/el/%CF%80%CF%8E%CF%82-%CF%87%CF%81%CE%B7%CE%BC%CE%B1%CF%84%CE%BF%CE%B4%CE%B5%CE%AF%CF%84%CE%B1%CE%B9-%CE%B7-%CE%BC%CE%B9%CE%BA%CF%81%CE%AE-%CE%B1%CE%BA%CF%84%CE%B9%CE%B2%CE%AF%CF%83%CF%84%CF%81%CE%B9%CE%B1-%CE%B3%CE%BA%CF%81%CE%AD%CF%84%CE%B1/a-48434886. Ανακτήθηκε στις 8 Ιουνίου 2019. 
  73. Thunberg, Greta. «You Are Stealing Our Future: Greta Thunberg, 15, Condemns the World's Inaction on Climate Change». Democracy Now!. Ανακτήθηκε στις 14 Μαρτίου 2019. Excerpts, "You only speak of a green eternal economic growth because you are too scared of being unpopular. You only talk about moving forward with the same bad ideas that got us into this mess, even when the only sensible thing to do is pull the emergency brake. You are not mature enough to tell it like it is. Even that burden you leave to us children. * * * And if solutions within the system are so impossible to find, then maybe we should change the system itself."
  74. Thunberg, Greta (12 Δεκεμβρίου 2018). «Greta Thunberg full speech at UN Climate Change COP24 Conference». Ανακτήθηκε στις 14 Μαρτίου 2019. 
  75. «We Don't Have Time - with Mårten Thorslund & Greta Thunberg». United Planet Faith & Science Initiative. 8 Δεκεμβρίου 2018 – via YouTube. 
  76. «TIME's 25 Most Influential Teens of 2018». Time. Ανακτήθηκε στις 22 Δεκεμβρίου 2018. 
  77. «Ο «λαϊκιστής» Σουάμπ και οι ηχηρές απουσίες στο Νταβός». Η Καθημερινή: σελ. kathimerini.gr. 26 Ιανουαρίου 2019. http://www.kathimerini.gr/1006801/article/epikairothta/kosmos/o-laikisths-soyamp-kai-oi-hxhres-apoysies-sto-ntavos. Ανακτήθηκε στις 8 Ιουνίου 2019. 
  78. Larson, Nina (24 Ιανουαρίου 2019). «Time to 'get angry', teen climate activist says in Davos». news.yahoo.com. AFP. https://news.yahoo.com/time-angry-teen-climate-activist-says-davos-015904861.html. Ανακτήθηκε στις 14 Μαρτίου 2019. «"I think it is insane that people are gathered here to talk about the climate and they arrive here in private jet."» 
  79. Forrest, Adam (23 Ιανουαρίου 2019). «Record number of private jets to fly into Davos conference addressing climate change» (στα αγγλικά). The Independent. https://www.independent.co.uk/environment/davos-2019-private-jets-climate-change-world-economic-forum-summit-attenborough-a8742681.html. Ανακτήθηκε στις 14 Μαρτίου 2019. 
  80. Kottasova, Ivana; Mackintosh, Eliza (25 Ιανουαρίου 2019). «Teen activist blames Davos elite for climate crisis». CNN. https://edition.cnn.com/2019/01/25/europe/greta-thunberg-davos-world-economic-forum-intl/index.html. Ανακτήθηκε στις 14 Μαρτίου 2019. 
  81. «Greta Thunberg: The Swedish teen inspiring climate strikes». BBC News. 14 Φεβρουαρίου 2019. https://www.bbc.com/news/av/world-europe-47231271/greta-thunberg-the-swedish-teen-inspiring-climate-strikes. 
  82. Hertsgaard, Mark (28 Ιανουαρίου 2019). «The Climate Kids Are Coming». The Nation. https://www.thenation.com/article/greta-thunberg-climate-change-davos/. Ανακτήθηκε στις 14 Μαρτίου 2019. 
  83. Busby, Eleanor (11 Φεβρουαρίου 2019). «Children as young as five due to miss school for climate change protest» (στα αγγλικά). The Independent. https://www.independent.co.uk/news/education/education-news/climate-change-protests-uk-children-school-london-manchester-oxford-a8773406.html. Ανακτήθηκε στις 14 Φεβρουαρίου 2019. 
  84. Thunberg, Greta (25 January 2019). «'Our house is on fire': Greta Thunberg, 16, urges leaders to act on climate». The Guardian. https://www.theguardian.com/environment/2019/jan/25/our-house-is-on-fire-greta-thunberg16-urges-leaders-to-act-on-climate. Ανακτήθηκε στις 14 February 2019. 
  85. Thunberg, Greta (25 Ιανουαρίου 2019). «I want you to panic: 16-year-old issues climate warning at Davos». Guardian News. Event occurs at 2:23. Ανακτήθηκε στις 22 Ιουλίου 2019 – via YouTube. 
  86. Thunberg, Greta (25 January 2019). «'Our house is on fire': Greta Thunberg, 16, urges leaders to act on climate». The Guardian. https://www.theguardian.com/environment/2019/jan/25/our-house-is-on-fire-greta-thunberg16-urges-leaders-to-act-on-climate. Ανακτήθηκε στις 14 February 2019. 
  87. «Climate activist Thunberg urges EU to double carbon reduction targets». news.yahoo.com. 21 February 2019. https://news.yahoo.com/climate-activist-thunberg-urges-eu-double-carbon-reduction-111042030.html. Ανακτήθηκε στις 22 February 2019. 
  88. «Swedish teen leads Belgian students on 7th climate march». Miami Herald / The Associated Press. 21 February 2019. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 22 February 2019. https://web.archive.org/web/20190222204457/https://www.miamiherald.com/news/business/article226559019.html. Ανακτήθηκε στις 22 February 2019. 
  89. Thumiger, Reto (31 March 2019). «Fridays the [sic] for Future: 25000 demonstrate in Berlin with Greta Thunberg». Pressenza. http://www.pressenza.com/2019/03/fridays-for-future-25000-demonstrate-in-berlin-with-greta-thunberg/. Ανακτήθηκε στις 5 April 2019. 
  90. Lindgren, Emma (2 Απριλίου 2019). «Greta Thunberg Wins German Award». Inside Scandinavian Business. Ανακτήθηκε στις 9 Απριλίου 2019. 
  91. Waldholz, Rachel; Wehrmann, Benjamin (29 Μαρτίου 2019). «Greta Thunberg joins German students for climate protest in Berlin». Clean Energy Wire. Ανακτήθηκε στις 5 Απριλίου 2019. 
  92. Gilliver, Liam (4 Απριλίου 2019). «Greta Thunberg Calls Out Celebrities To Face Climate Crisis In Powerful Speech». Plant Based News. Ανακτήθηκε στις 12 Απριλίου 2019. 
  93. «ΒΙΝΤΕΟ: Συγκλόνισε η 16χρονη Γκρέτα Τούνμπεργκ μιλώντας για το κλίμα στο Ευρωκοινοβούλιο». novasports.gr. 18 Απριλίου 2019. http://www.novasports.gr/epikairotita/article/450467/suglonise-i-16hroni-greta-tounberg-milodas-gia-to-klima-sto-eurokoinovoulio-video/. Ανακτήθηκε στις 3 Ιουνίου 2019. 
  94. 94,0 94,1 94,2 Rankin, Jennifer (16 April 2019). «Forget Brexit and focus on climate change, Greta Thunberg tells EU». The Guardian. https://www.theguardian.com/environment/2019/apr/16/greta-thunberg-urges-eu-leaders-wake-up-climate-change-school-strike-movement. Ανακτήθηκε στις 24 April 2019. 
  95. Climate icon Greta Thunberg finds that political change is ‘complicated’, Politico, 16 April 2019
  96. «Οι Παναγίες των Παρισίων και οι πυρπολητές | liberal.gr». liberal.gr. 17 Απριλίου 2019. https://www.liberal.gr/apopsi/oi-panagies-ton-parision-kai-oi-purpolites/248541. Ανακτήθηκε στις 31 Αυγούστου 2019. 
  97. «Τούνμπεργκ και Σβαρτσενέγκερ ενώνουν τη φωνή τους για το κλίμα». Η Ναυτεμπορική: σελ. naftemporiki.gr. 29 Μαΐου 2019. https://www.naftemporiki.gr/story/1481200/tounmpergk-kai-sbartsenegker-enonoun-ti-foni-tous-gia-to-klima. Ανακτήθηκε στις 3 Ιουνίου 2019. 
  98. «Γκρέτα Τούνμπεργκ και Άρνολντ Σβαρτσενέγκερ ενώνουν τη φωνή τους για το κλίμα». lifo.gr. 28 Μαΐου 2019. https://www.lifo.gr/now/perivallon/239046/gkreta-toynmpergk-kai-arnolnt-svartsenegker-enonoyn-ti-foni-toys-gia-to-klima. Ανακτήθηκε στις 3 Ιουνίου 2019. 
  99. Greta Thunberg and Arnie team up to terminate climate change, Energy Live News
  100. Greta Thunberg Joins Arnold Schwarzenegger & More To Deliver Speeches On Climate, YouTube
  101. «Γαλλία: Ανεπιθύμητη στην εθνοσυνέλευση η 16χρονη ακτιβίστρια για την κλιματική αλλαγή». Πρώτο Θέμα: σελ. protothema.gr. 22 Ιουλίου 2019. https://www.protothema.gr/world/article/910678/gallia-anepithumiti-stin-ethnosuneleusi-i-16hroni-aktivistria-gia-tin-klimatiki-allagi. Ανακτήθηκε στις 23 Ιουλίου 2019. 
  102. Snapes, Laura (23 July 2019). «'Time to rebel': Greta Thunberg adds voice to new song by the 1975». The Guardian (London, United Kingdom). ISSN 0261-3077. https://www.theguardian.com/music/2019/jul/25/time-to-rebel-greta-thunberg-makes-musical-debut-on-the-1975-track. Ανακτήθηκε στις 2019-07-25.  Thunberg's voiceover is quoted in full.
  103. «Γκρέτα Τούνμπεργκ και «The 1975» καλούν σε «πολιτική ανυπακοή»». newsbeast.gr. 26 Ιουλίου 2019. https://www.newsbeast.gr/world/arthro/5204268/gkreta-toynmpergk-kai-the-1975-kaloyn-se-politiki-anypakoi. Ανακτήθηκε στις 26 Ιουλίου 2019. 
  104. «Γκρέτα Τούνμπεργκ: Διασχίζει τον Ατλαντικό με ιστιοφόρο για να πάει σε σύνοδο για το κλίμα στις ΗΠΑ». news247.gr. 30 Ιουλίου 2019. https://www.news247.gr/kosmos/gkreta-toynmpergk-diaschizei-ton-atlantiko-me-istioforo-gia-na-paei-se-synodo-gia-to-klima-stis-ipa.7479745.html. Ανακτήθηκε στις 30 Ιουλίου 2019. 
  105. Greta Thunberg to sail across Atlantic for UN climate summits, Γκάρντιαν, ημ. δημοσίευσης: 29 Ιουλίου 2019
  106. «Μέγκαν Μαρκλ: Φέρνει επανάσταση στη Vogue και γίνεται guest editor της αλλαγής». Έθνος: σελ. ethnos.gr. 29 Ιουλίου 2019. https://www.ethnos.gr/lifestyle/52917_megkan-markl-fernei-epanastasi-sti-vogue-kai-ginetai-guest-editor-tis-allagis. Ανακτήθηκε στις 30 Ιουλίου 2019. 
  107. «Η ακτιβίστρια Γκρέτα Τούνμπεργκ ξεκινά το μακρύ ταξίδι από το Πλίμουθ στις ΗΠΑ». nooz.gr. 14 Αυγούστου 2019. https://www.nooz.gr/world/1550334/i-aktibistria-gkreta-toynmpergk-xekina-to-makry-taxidi-apo-to-plimoyth-stis-ipa. Ανακτήθηκε στις 14 Αυγούστου 2019. 
  108. «Σάλπαρε η Γκρέτα Τούνμπεργκ -Η 16χρονη ακτιβίστρια θα διασχίσει τον Ατλαντικό με ιστιοφόρο». iefimerida.gr. 14 Αυγούστου 2019. https://www.iefimerida.gr/green/salpare-gkreta-toynmpergk-atlantiko-istioforo. Ανακτήθηκε στις 14 Αυγούστου 2019. 
  109. Webster, Ben (17 August 2019). «Greta Thunberg's yacht trip to New York may not be as green as it my seem». The Times. https://www.thetimes.co.uk/article/greta-thunberg-s-yacht-trip-to-new-york-not-as-green-as-it-may-seem-6fsn5sbpz. Ανακτήθηκε στις 18 August 2019. 
  110. CNN, Rob Picheta. «Greta Thunberg reaches New York after 15-day yacht journey». https://www.cnn.com/2019/08/28/us/greta-thunberg-new-york-landfall-scli-intl/index.html. Ανακτήθηκε στις 2019-08-28. 
  111. «Η Γκρέτα Τούνμπεργκ φθάνει σήμερα στη Νέα Υόρκη - Το ιστιοφόρο της θα δέσει σε μαρίνα του Μανχάταν». lifo.gr. 28 Αυγούστου 2019. https://www.lifo.gr/now/world/249330/i-gkreta-toynmpergk-fthanei-simera-sti-nea-yorki-to-istioforo-tis-tha-desei-se-marina-toy-manxatan. Ανακτήθηκε στις 28 Αυγούστου 2019. 
  112. «Η Γκρέτα έφτασε στη Νέα Υόρκη: «Στεριά!»». protagon.gr. 28 Αυγούστου 2019. https://www.protagon.gr/epikairotita/i-gkreta-eftase-sti-nea-yorki-steria-44341899006. Ανακτήθηκε στις 28 Αυγούστου 2019. 
  113. [https://www.in.gr/2019/09/18/world/symmaxo-ton-ompama-gkreta-tounmpergk-sto-kogkreso/ «Με σύμμαχο τον Ομπάμα η Γκρέτα Τούνμπεργκ στο Κογκρέσο»]. in.gr. 18 Σεπτεμβρίου 2019. https://www.in.gr/2019/09/18/world/symmaxo-ton-ompama-gkreta-tounmpergk-sto-kogkreso/. Ανακτήθηκε στις 19 Σεπτεμβρίου 2019. 
  114. 114,0 114,1 «Η Γκρέτα Τούνμπεργκ μαζί με μαθητές διαδηλώνουν για το κλίμα έξω από τον Λευκό Οίκο». Πρώτο Θέμα: σελ. protothema.gr. 13 Σεπτεμβρίου 2019. https://www.protothema.gr/world/article/924920/i-greta-tounberg-mazi-me-mathites-diadilonoun-gia-to-klima-exo-apo-ton-leuko-oiko. Ανακτήθηκε στις 18 Σεπτεμβρίου 2019. 
  115. [https://www.lifo.gr/now/world/252042/gkreta-toynmpergk-min-akoyte-emena-akoyste-toys-epistimones-leei-sto-kogkreso-i-efivi-aktivistria «Γκρέτα Τούνμπεργκ: «Μην ακούτε εμένα. Ακούστε τους επιστήμονες» λέει στο Κογκρέσο η έφηβη ακτιβίστρια»]. lifo.gr. 17 Σεπτεμβρίου 2019. https://www.lifo.gr/now/world/252042/gkreta-toynmpergk-min-akoyte-emena-akoyste-toys-epistimones-leei-sto-kogkreso-i-efivi-aktivistria. Ανακτήθηκε στις 19 Σεπτεμβρίου 2019. 
  116. «Το πλήρες κείμενο της αναφοράς». Ανακτήθηκε στις 20 Αυγούστου 2019. 
  117. Thunberg, Greta (18 Σεπτεμβρίου 2019). «Voices Leading the Next Generation on the Global Climate Crisis». United States House of Representatives. Ανακτήθηκε στις 19 Σεπτεμβρίου 2019. 
  118. Barnard, Anne; Barron, James (20 Σεπτεμβρίου 2019). «Climate Strike N.Y.C.: Young Crowds Demand Action, Welcome Greta Thunberg». The New York Times. https://www.nytimes.com/2019/09/20/nyregion/climate-strike-nyc.html. Ανακτήθηκε στις 21 Σεπτεμβρίου 2019. 
  119. 119,0 119,1 Givetash, Linda; Ingram, David (20 Σεπτεμβρίου 2019). «Millions take to the streets as climate strike protests hit cities across Asia, Europe». NBC News. https://www.nbcnews.com/news/world/global-climate-strike-protests-expected-draw-millions-n1056231. Ανακτήθηκε στις 21 Σεπτεμβρίου 2019. 
  120. «Διάσκεψη ΟΗΕ: Οι νέοι δίνουν τον τόνο για το κλίμα». thetoc.gr. 22 Σεπτεμβρίου 2019. https://www.thetoc.gr/diethni/article/diaskepsi-oie-oi-neoi-dinoun-ton-tono-gia-to-klima. Ανακτήθηκε στις 22 Σεπτεμβρίου 2019. 
  121. Boris Herrmann Racing. «The Yacht | Boris Herrmann Racing -+» (στα Αγγλικά). 
  122. «Το οικολογικό ταξίδι της Γκρέτα». Η Καθημερινή. 15 Αυγούστου 2019. https://www.kathimerini.gr/1038510/gallery/epikairothta/kosmos/to-oikologiko-ta3idi-ths-gkreta. Ανακτήθηκε στις 30 Αυγούστου 2019. 
  123. «Frequently Asked Questions on the transat with Greta Thunberg - News» (στα Αγγλικά). Boris Herrmann Racing. 10 Αυγούστου 2019. 
  124. «Greta Thunberg arrives for UN Climate Action Summit». 29 Αυγούστου 2019. 
  125. Calma, Justine (28 Αυγούστου 2019). «Greta Thunberg wraps up 15-day carbon-free voyage to New York City». The Verge. 
  126. «Greta Thunbergová připlula do New Yorku - Novinky.cz». www.novinky.cz. 29 Αυγούστου 2019. 
  127. «#MyOceanChallenge – Team Malizia – Science & Education» (στα Αγγλικά). 
  128. Σφάλμα αναφοράς: Σφάλμα παραπομπής: Λανθασμένο <ref>. Δεν υπάρχει κείμενο για τις παραπομπές με όνομα :102.
  129. "The Swedish 15-year-old who's cutting class to fight the climate crisis". The Guardian. Retrieved 2019-05-12.
  130. Climate icon Greta Thunberg finds that political change is ‘complicated’, Politico, 16 April 2019
  131. Greta Thunberg Facebook page
  132. You Are Stealing Our Future: Greta Thunberg, 15, Condemns the World’s Inaction on Climate Change
  133. The Problem With Greta Thunberg’s Climate Activism
  134. 5 things to know about Greta Thunberg
  135. Thunberg, Greta (25 Ιανουαρίου 2019). «I want you to panic: 16-year-old issues climate warning at Davos». Guardian News. Event occurs at 2:23. Ανακτήθηκε στις 22 Ιουλίου 2019 – via YouTube. 
  136. Climate change activist Greta Thunberg: 'Listen to climate scientists'
  137. Thunberg, Greta (25 January 2019). «'Our house is on fire': Greta Thunberg, 16, urges leaders to act on climate». The Guardian. https://www.theguardian.com/environment/2019/jan/25/our-house-is-on-fire-greta-thunberg16-urges-leaders-to-act-on-climate. Ανακτήθηκε στις 14 February 2019. 
  138. Hertsgaard, Mark (28 January 2019). «The Climate Kids Are Coming». The Nation. https://www.thenation.com/article/greta-thunberg-climate-change-davos/. Ανακτήθηκε στις 14 February 2019. 
  139. Thunberg, Greta (25 Ιανουαρίου 2019). «I want you to panic: 16-year-old issues climate warning at Davos». Guardian News. Event occurs at 2:23. Ανακτήθηκε στις 22 Ιουλίου 2019 – via YouTube. 
  140. Germanos, Andrea (31 Οκτωβρίου 2018). «'This Is Our Darkest Hour': With Declaration of Rebellion, New Group Vows Mass Civil Disobedience to Save Planet». Common Dreams. Ανακτήθηκε στις 22 Ιουλίου 2019. 
  141. To Deliver 'Fundamental Message' for 'Survival of Future Generations,' Greta Thunberg to Sail Atlantic for Americas
  142. 'You did not act in time': Greta Thunberg's full speech to MPs
  143. Carmichael, Lachlan (22 February 2019). «Climate activist Thunberg urges EU to double carbon reduction targets». Agence France-Presse. https://news.yahoo.com/climate-activist-thunberg-urges-eu-double-carbon-reduction-111042030.html. Ανακτήθηκε στις 22 February 2019. 
  144. Greta Thunberg tells EU: your climate targets need doubling
  145. Thunberg, Greta (3 Φεβρουαρίου 2019). «In Response to Lies and Hate, Let Me Make Some Things Clear About My Climate Strike». Common Dreams. Ανακτήθηκε στις 22 Μαρτίου 2019. 
  146. Watch back: Greta Thunberg arrives in New York on carbon-neutral yacht
  147. Greta Thunberg tells Trump to 'listen to the science' as she arrives in New York - video
  148. «Το μήνυμα της Γκρέτα στον Τραμπ: Ακούστε την επιστήμη!». Ναυτεμπορική: σελ. naftemporiki.gr. 28 Αυγούστου 2019. https://www.naftemporiki.gr/story/1510141/to-minuma-tis-gkreta-ston-tramp-akouste-tin-epistimi. Ανακτήθηκε στις 2 Σεπτεμβρίου 2019. 
  149. «"Vi vet – och vi kan göra något nu" | SvD». SvD.se (στα Σουηδικά). Ανακτήθηκε στις 22 Δεκεμβρίου 2018. 
  150. Gelin, Gustav (1 Νοεμβρίου 2018). «Därför nobbar Greta Thunberg klimatpriset». ETC (στα Σουηδικά). Ανακτήθηκε στις 22 Δεκεμβρίου 2018. 
  151. «Greta Thunberg: School strike for climate and to save the world!». Good Things Guy (στα Αγγλικά). 5 Μαΐου 2019. Ανακτήθηκε στις 12 Μαΐου 2019. 
  152. «School Strike for Climate: Meet 15-Year-Old Activist Greta Thunberg, Who Inspired a Global Movement». Democracy Now. 11 Δεκεμβρίου 2018. 
  153. «Greta Thunberg blir Årets unga förebild». Aktuell Hållbarhet (στα Σουηδικά). 22 Νοεμβρίου 2018. Ανακτήθηκε στις 22 Δεκεμβρίου 2018. 
  154. «TIME's 25 Most Influential Teens of 2018». Time (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 22 Δεκεμβρίου 2018. 
  155. dpa (8 Μαρτίου 2019). «Schulstreik fürs Klima – Klimaaktivistin Greta Thunberg in Schweden "Frau des Jahres"» (στα γερμανικά). Zeit Online. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 8 Μαρτίου 2019. https://web.archive.org/web/20190309164608/https://www.zeit.de/news/2019-03/08/klimaaktivistin-greta-thunberg-in-schweden-frau-des-jahres-190308-99-297313. Ανακτήθηκε στις 8 Μαρτίου 2019. 
  156. «Teen climate activist in Nobel Peace Prize race» (στα Ινδικά αγγλικά). The Hindu. Associated Press. 14 Μαρτίου 2019. ISSN 0971-751X. https://www.thehindu.com/news/international/teen-climate-activist-in-nobel-peace-prize-race/article26526361.ece. Ανακτήθηκε στις 14 Μαρτίου 2019. 
  157. «Greta Thunberg nominated for Nobel Peace Prize for climate activism». BBC News. 14 Μαρτίου 2019. https://www.bbc.com/news/world-europe-47568227. 
  158. «Greta Thunberg—Swedish Teen who Inspired School Climate Strikes—Nominated for Nobel Peace Prize». EcoWatch. 14 Μαρτίου 2019. https://www.ecowatch.com/greta-thunberg-nobel-peace-prize-2631637803.html?rebelltitem=6#rebelltitem6. Ανακτήθηκε στις 22 Μαρτίου 2019. 
  159. «Greta Thunberg». Time. http://time.com/collection/100-most-influential-people-2019/5567758/greta-thunberg. Ανακτήθηκε στις 25 Απριλίου 2019. 
  160. «Greta Thunberg Winner of the Laudato Si' Prize 2019!». FundaciónMilarepa. 19 Απριλίου 2019. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 20 Απριλίου 2019. https://web.archive.org/web/20190420170424/https://fundacionmilarepachile.org/2019/04/19/greta-thunberg-winner-of-the-laudato-si-prize-2019/. Ανακτήθηκε στις 25 Απριλίου 2019. 
  161. Thunberg, Greta (12 Δεκεμβρίου 2018). School strike for climate – save the world by changing the rules. TEDxStockholm. Stockholm: TED. Event occurs at 1:46. Ανακτήθηκε στις 29 Ιανουαρίου 2019. I was diagnosed with Asperger's syndrom, OCD, and selective mutism. That basically means I only speak when I think it's necessary. Now is one of those moments… I think that in many ways, we autistic are the normal ones, and the rest of the people are pretty strange, especially when it comes to the sustainability crisis, where everyone keeps saying that climate change is an existential threat and the most important issue of all and yet they just carry on like before. 
  162. «The Swedish 15-year-old who's cutting class to fight the climate crisis». The Guardian. 1 Σεπτεμβρίου 2018. 
  163. Χούντσικερ, Ρόμπερτ (2 Ιανουαρίου 2019). «Greta 'Joan of Arc' Thunberg Shames Leaders at COP24». CounterPunch. Ανακτήθηκε στις 22 Μαρτίου 2019. 
  164. «Wie einst Jeanne d'Arc? Greta Thunberg belebt den Typus der jungen Frau als Lichtgestalt» (στα German). Osnabrücker Zeitung. 8 Μαρτίου 2019. https://www.noz.de/deutschland-welt/kultur/artikel/1672588/wie-einst-jeanne-d-arc-greta-thunberg-belebt-den-typus-der-jungen-frau-als-lichtgestalt. Ανακτήθηκε στις 22 Μαρτίου 2019. «[Instead of armour and sword, Greta Thunberg wields a knitted cap and a cardboard banner. The masses rise just the same. She appears to be an environmental Joan of Arc. Why are people always excited about young women as leading figures? […] Cultural patterns last long. Powerful images may stiffen, travel through the ages, and then have the ability to unleash explosive force once again—like the motif of the young woman, symbolising pure and lasting cognition, or immaculate conviction. […] Joan of Arc had a strong determination, but she also had a fragile appearance—like Greta. She stuck to her mission without compromise—like Greta. Her leadership arose from the fringes, apparently from scratch—like Greta's.]» 
  165. «Greta Thunberg reads the world's adults the riot act». Handelsblatt Today. 17 Δεκεμβρίου 2018. https://www.handelsblatt.com/today/opinion/daily-briefing-greta-thunberg-reads-the-worlds-adults-the-riot-act/23770016.html?ticket=ST-404757-SzlSe465ewiPzawmow6w-ap4. Ανακτήθηκε στις 22 Μαρτίου 2019. 
  166. Sundevall, Dick (19 Μαρτίου 2019). «Greta Thunberg agerar i Pippi Långstrumps anda» [Greta Thunberg acts in the spirit of Pippi Longstocking]. Para§raf (στα Σουηδικά). Ανακτήθηκε στις 22 Μαρτίου 2019. [Some scientists deny there is a climate problem; but they make up only a tiny minority of the world's climate scientists. This is one of the reasons why Greta Thunberg's commitment has resonated throughout large parts of the world. However, some adults, usually middle-aged people, are questioning her. This is what leads the thoughts to Pippi Longstocking. […] It took some struggling with different publishers before somebody even dared to print Astrid Lindgren's book about the rebellious and questioning girl Pippi, as she was a young girl who questioned the habits and mores of adult people. Oh dear, how terrible! When the book about Pippi Longstocking gradually became a world success, parts of it were censored for this very reason. Pippi was too questioning, too rebellious, and did not blindly obey the admonitions from the older generation. […] It is rather obvious that a young person like Greta, still formally a child below 18 of age, should become a symbol of the action against climate destruction throughout the world. Because it is her generation, and their children and grandchildren, who are going to live their lives on this planet.] 
  167. «The climate strikers should inspire us all to act at the next UN summit». The Guardian. 15 Μαρτίου 2019. https://www.theguardian.com/commentisfree/2019/mar/15/climate-strikers-urgency-un-summit-world-leaders. Ανακτήθηκε στις 18 Μαρτίου 2019. 
  168. Εσωτερικός συντάκτης (18 Μαρτίου 2019). «Greta Thunberg wird mit der GOLDENEN KAMERA 2019 ausgezeichnet» [Greta Thunberg is awarded the GOLDEN CAMERA 2019] (στα Γερμανικά). Goldene Kamera. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 31 Μαρτίου 2019. Ανακτήθηκε στις 31 Μαρτίου 2019. 
  169. «Verleihung der Goldenen Kamera Erst Klimaaktivistin geehrt, dann SUV verschenkt – Erst bekommt Greta Thunberg die "Goldene Kamera". Dann verschenkt Hauptsponsor Volkswagen einen SUV. Das stößt auf Kritik.» (στα γερμανικά). Der Tagesspiegel. 31 Μαρτίου 2019. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 31 Μαρτίου 2019. https://web.archive.org/web/20190331224547/https://www.tagesspiegel.de/gesellschaft/verleihung-der-goldenen-kamera-erst-klimaaktivistin-geehrt-dann-suv-verschenkt/24164272.html. Ανακτήθηκε στις 31 Μαρτίου 2019. 
  170. «Βερολίνο: Διαδήλωση για το κλίμα με την Γκρέτα Τούνμπεργκ». Euronews (ελληνικά): σελ. euronews.com. 29 Μαρτίου 2019. https://gr.euronews.com/2019/03/29/berlin-diadilosi-gia-to-klima-me-tin-souidi-aktivistria-thunberg. Ανακτήθηκε στις 23 Ιουνίου 2019. 
  171. «Γερμανία: Τουλάχιστον 20.000 νέοι στους δρόμους για το κλίμα». Το Βήμα: σελ. tovima.gr. 29 Μαρτίου 2019. https://www.tovima.gr/2019/03/29/world/germania-toulaxiston-20-000-neoi-stous-dromous-gia-to-klima/. Ανακτήθηκε στις 23 Ιουνίου 2019. 
  172. «Greta Thunberg lauréate du Prix Liberté !» (στα Γαλλικά). Région Normandie. 1 Απριλίου 2019. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 10 Απριλίου 2019. Ανακτήθηκε στις 14 Απριλίου 2019. 
  173. Brochmann, Grete; Solhjell, Bård Vegar, επιμ. (12 Απριλίου 2019). «Fritt Ords Pris 2019 til Natur og Ungdom og Greta Thunberg» (στα Νορβηγικά). Fritt Ord. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 15 Απριλίου 2019. Ανακτήθηκε στις 14 Απριλίου 2019. 
  174. «Η Διεθνής Αμνηστία τίμησε τη 16χρονη ακτιβίστρια Γκρέτα Τούνμπεργκ». 7 Ιουνίου 2019, σελ. nooz.gr. https://www.nooz.gr/world/1542501/i-diethnis-amnistia-timise-ti-16chroni-aktibistria-gkreta-toynmpergk. Ανακτήθηκε στις 7 Ιουνίου 2019. 
  175. «Η Διεθνής Αμνηστία τίμησε την Γκρέτα Τούνμπεργκ με το βραβείο Πρεσβευτή συνείδησης». lifo.gr. 7 Ιουνίου 2019. https://www.lifo.gr/now/world/240256/i-diethnis-amnistia-timise-tin-gkreta-toynmpergk-me-to-vraveio-presveyti-syneidisis. Ανακτήθηκε στις 7 Ιουνίου 2019. 
  176. «Διάκριση για τη 16χρονη Γκρέτα Τούνμπεργκ από τη Διεθνή Αμνηστία». 7 Ιουνίου 2019, σελ. newsbeast.gr. https://www.newsbeast.gr/world/arthro/4998477/diakrisi-gia-ti-16chroni-gkreta-toynmpergk-apo-ti-diethni-amnistia. Ανακτήθηκε στις 7 Ιουνίου 2019. 
  177. «Τη 16χρονη ακτιβίστρια Γκρέτα βράβευσε η Διεθνής Αμνηστία». 7 Ιουνίου 2019, σελ. liberal.gr. https://www.liberal.gr/world/ti-16chroni-aktibistria-gkreta-brabeuse-i-diethnis-amnistia/254897. Ανακτήθηκε στις 7 Ιουνίου 2019. 
  178. «Climate activists Greta Thunberg and the Fridays for Future movement honoured with top Amnesty International award» (στα English). Amnesty International. 7 Ιουνίου 2019. Ανακτήθηκε στις 7 Ιουνίου 2019. CS1 maint: Μη αναγνωρίσιμη γλώσσα (link)
  179. «Βραβείο στη 16χρονη ακτιβίστρια Γκρέτα Τούνμπεργκ από τη Διεθνή Αμνηστία». zougla.gr. 17 Σεπτεμβρίου 2019. https://www.zougla.gr/politismos/article/vravio-sti-16xroni-aktivistria-greta-tounmperg-apo-ti-die8ni-amnistia. Ανακτήθηκε στις 18 Σεπτεμβρίου 2019. 
  180. https://www.lecho.be/opinions/carte-blanche/greta-thunberg-docteur-honoris-causa-mais-qui-s-egare/10138082.html
  181. https://web.umons.ac.be/fr/nicolas-hulot-nicholas-stern-et-greta-thunberg-docteurs-honoris-causa-de-lumons-en-octobre-prochain/
  182. «Greta wins prestigious Scottish award». HeraldScotland (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 13 Ιουλίου 2019. 
  183. https://abcnews.go.com/Technology/wireStory/teen-climate-activist-normandys-freedom-prize-64469914
  184. Σάντλερ-Κλαρκ, Τζο (7 Φεβρουαρίου 2019). «The Climate Change Deniers Trying to Discredit Greta Thunberg». Vice. https://www.vice.com/en_uk/article/mbzg8q/the-climate-change-deniers-trying-to-discredit-greta-thunberg. 
  185. Οροσάκοφ, Καλίνα (Φεβρουάριος 2019). «Teen climate icon used for fundraising without her knowledge». Politico-EU. https://www.politico.eu/article/greta-thunberg-teen-climate-icon-used-for-fundraising-without-her-knowledge/. 
  186. Svenska Dagbladet, άρθρο για την χρήση της Γκρέτα Τούνμπεργκ από νεοφυή επιχείρηση (στα σουηδικά)
  187. TheLocal.se, Start-up used child climate activist to raise millions: Swedish paper, 9 Φεβρουαρίου 2019
  188. Τούνμπεργκ, Γκρέτα (2 Φεβρουαρίου 2019). «Γκρέτα Τούνμπεργκ». Facebook.com (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 14 Μαρτίου 2019. 
  189. «Γερμανία: Επίθεση στη 16χρονη Γκρέτα από την AfD». Η Καθημερινή: σελ. kathimerini.gr. 24 Μαΐου 2019. http://www.kathimerini.gr/1024164/article/epikairothta/kosmos/germania-epi8esh-sth-16xronh-gkreta-apo-thn-afd. Ανακτήθηκε στις 24 Μαΐου 2019. 
  190. Germany’s AfD turns on Greta Thunberg as it embraces climate denial, The Guardian, 14 Μαΐου 2019
  191. Neuding, Paulina (23 Απριλίου 2019). «Self-Harm Versus the Greater Good: Greta Thunberg and Child Activism». Quillette (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 25 Απριλίου 2019. 
  192. Dale, Helen (29 Απριλίου 2019). «Greta Thunberg’s supporters can’t have it both ways». Spectator. https://blogs.spectator.co.uk/2019/04/greta-thunbergs-supporters-cant-have-it-both-ways/. Ανακτήθηκε στις 30 Απριλίου 2019. 
  193. UN Secretary-General Antonio Guterres says his generation should have done more on climate change, NZ Herald, 13 Μαΐου 2019
  194. Grant, Alan (26 Απριλίου 2019). «Why They're Really Scared Of Greta Thunberg». HuffPost UK. https://www.huffingtonpost.co.uk/entry/greta-thunberg_uk_5cc2c77de4b00dceee75a8ca. Ανακτήθηκε στις 21 Αυγούστου 2019. 
  195. Baggini, Julian (19 Αυγούστου 2019). «Greta Thunberg’s attackers are morally bankrupt, but her deification isn’t helpful | Julian Baggini». The Guardian. https://www.theguardian.com/commentisfree/2019/aug/19/greta-thunberg-attackers-climate-crisis-activist. Ανακτήθηκε στις 21 Αυγούστου 2019. 
  196. News, Scott Waldman,E&E. «Climate Deniers Launch Personal Attacks on Teen Activist» (στα αγγλικά). https://www.scientificamerican.com/article/climate-deniers-launch-personal-attacks-on-teen-activist/. Ανακτήθηκε στις 2019-08-29. 
  197. Arron Banks jokes about Greta Thunberg and 'freak yachting accidents', The Guardian, 15 Αυγούστου 2019
  198. How Greta Thunberg became the new front in the Brexit culture war, The Guardian, 17 Αυγούστου 2019
  199. Greta Thunberg’s attackers are morally bankrupt, but her deification isn’t helpful
  200. Silberman, Steve (6 Μαΐου 2019). «Greta Thunberg became a climate activist not in spite of her autism, but because of it». Vox. Ανακτήθηκε στις 7 Μαΐου 2019. 
  201. Σφάλμα αναφοράς: Σφάλμα παραπομπής: Λανθασμένο <ref>. Δεν υπάρχει κείμενο για τις παραπομπές με όνομα time.com.
  202. Your Coachella Money Is Going to a Right-Wing Billionaire Who Funded Anti-LGBT and Anti-Marijuana Causes, The Daily Beast, Έμι Ζίμερμαν, 13 Απριλίου 2018. Ανακτήθηκε στις 23 Σεπτεμβρίου 2019.
  203. This Greta Thunberg thing is child abuse, Washington Examiner, Τιάνα Λάουι, 29 Αυγούστου 2019. Ανακτήθηκε στις 23 Σεπτεμβρίου 2019.
  204. Meade, Amanda (1 Αυγούστου 2019). «Greta Thunberg hits back at Andrew Bolt for 'deeply disturbing' column». The Guardian. https://www.theguardian.com/environment/2019/aug/02/greta-thunberg-hits-back-at-andrew-bolt-for-deeply-disturbing-column. Ανακτήθηκε στις 23 Σεπτεμβρίου 2019. 
  205. «Ρατσισμός και δημοσιογραφικές αθλιότητες κατά της Γκρέτα Τούνμπεργκ». efsyn.gr. 2 Αυγούστου 2019. https://www.efsyn.gr/kosmos/asia/eirinikos/206030_ratsismos-kai-dimosiografikes-athliotites-kata-tis-gkreta-toynmpergk. Ανακτήθηκε στις 23 Σεπτεμβρίου 2019. 
  206. «THE DISTURBING SECRET TO THE CULT OF GRETA THUNBERG». 31 Ιουλίου 2019. 
  207. Collett, Michael (2 Αυγούστου 2019). «16yo climate activist hits back after being called 'deeply disturbed' by Andrew Bolt». ABC News (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 23 Σεπτεμβρίου 2019. 
  208. «Ευρωεκλογές: Το φαινόμενο Γκρέτα χτυπά την Ευρώπη για το κλίμα». Πρώτο Θέμα: σελ. protothema.gr. 27 Μαΐου 2019. https://www.protothema.gr/world/article/894477/euroekloges-to-fainomeno-greta-htupa-tin-europi-gia-to-klima. Ανακτήθηκε στις 3 Ιουνίου 2019. 
  209. The Greta Thunberg effect: at last, MPs focus on climate change, The Guardian, 23 Απριλίου 2019.
  210. «Ο Ζ.Κ. Γιούνκερ δεσμεύτηκε στην 16χρονη Θάνμπεργκ για δαπάνη εκατοντάδων δισεκατομμυρίων της Ε.Ε. για την κλιματική αλλαγή». Η Αυγή: σελ. avgi.gr. 21 Φεβρουαρίου 2019. http://www.avgi.gr/article/10927/9618185/o-z-k-gioun-ker-desmeuteke-sten-grketa-thanmpernk-gia-dapane-ekatontades-disekatommyria-tes-e-e-gia-ten-klimatike-allage. Ανακτήθηκε στις 28 Μαΐου 2019. 
  211. «Σταματήστε να αρνείστε ότι η Γη πεθαίνει" λέει το μαθητικό κίνημα υπό την καθοδήγηση μιας 16χρονης». makthes.gr. 21 Φεβρουαρίου 2019. https://www.makthes.gr/stamatiste-na-arneiste-oti-i-gi-pethainei-leei-to-mathitiko-kinima-ypo-tin-kathodigisi-mias-16chronis-200024. Ανακτήθηκε στις 28 Μαΐου 2019. 
  212. Swedish student leader wins EU pledge to spend billions on climate, Reuters, 22 Φεβρουαρίου 2019
  213. The Greta Thunberg effect? Climate takes centre stage in European elections, The Telegraph 19 Μαΐου 2019
  214. Five things we have learned from election results across Europe, The Guardian, 27 Μαΐου 2019
  215. «Ευρωεκλογές 2019: Η άνοδος των «Πρασίνων» έδωσε το στίγμα της κάλπης». Πρώτο Θέμα: σελ. protothema.gr. 27 Μαΐου 2019. https://www.protothema.gr/euroekloges-2019/article/894375/euroekloges-2019-i-anodos-ton-prasinon-edose-to-stigma-tis-kalpis/. Ανακτήθηκε στις 28 Μαΐου 2019. 
  216. Greens surge as parties make strongest ever showing across Europe, the Guardian, 26 Μαΐου 2019
  217. Five things we have learned from election results across Europe, The Guardian, 27 Μαΐου 2019
  218. Greens surge as parties make strongest ever showing across Europe, the Guardian, 26 Μαΐου 2019
  219. Extinction Rebellion’s tactics are working. It has pierced the bubble of denial, The Guardian, 10 Ιουνίου 2019
  220. «Πολωνία: Η 13χρονη Ίνγκα φέρνει την κλιματική αλλαγή στο κοινοβούλιο». Lifo: σελ. lifo.gr. 28 Ιουνίου 2019. https://www.lifo.gr/now/world/242776/polonia-i-13xroni-ingka-fernei-tin-klimatiki-allagi-sto-koinovoylio/. Ανακτήθηκε στις 29 Ιουνίου 2019. 
  221. «Πολωνία: Η 13χρονη Ίνγκα φέρνει την μάχη για τη κλιματική αλλαγή στο κοινοβούλιο». koutipandoras.gr. 28 Ιουνίου 2019. https://www.koutipandoras.gr/article/polonia-i-13hroni-ingka-fernei-ti-mahi-gia-tin-klimatiki-allagi-sto-koinoboylio/. Ανακτήθηκε στις 29 Ιουνίου 2019. 
  222. ‘Greta effect’ leads to boom in children’s environmental books, The Guardian, 11 Αυγούστου 2019
  223. «Το «flygskam» και οι πτήσεις της ντροπής». Το Βήμα: σελ. tovima.gr. 3 Ιουνίου 2019. https://www.tovima.gr/2019/06/04/finance/to-flygskam-kai-oi-ptiseis-tis-ntropis. Ανακτήθηκε στις 6 Ιουνίου 2019. 
  224. # stayontheground: Swedes turn to trains amid climate 'flight shame', The Guardian, 4 Ιουνίου 2019
  225. Climate Emergency Fund
  226. US philanthropists vow to raise millions for climate activists, The Guardian, 12 Ιουλίου 2019
  227. 'Biggest compliment yet': Greta Thunberg welcomes oil chief's 'greatest threat' label, The Guardian, 5 Ιουλίου 2019
  228. Climate campaigners 'greatest threat' to oil sector: OPEC, Agence France Presse, 2 Ιουλίου 2019
  229. 'Biggest compliment yet': Greta Thunberg welcomes oil chief's 'greatest threat' label, The Guardian, 5 Ιουλίου 2019

Εξωτερικοί σύνδεσμοι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]