Βραβείο Ζαχάρωφ

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση στην πλοήγηση Πήδηση στην αναζήτηση
Απονομή Βραβείου Ζαχάρωφ στον Αούνγκ Σαν Σου Κίι, το 2013

To Βραβείο Ζαχάρωφ για την Ελευθερία της Σκέψης είναι ένα διεθνές βραβείο το οποίο καθιερώθηκε στη μνήμη του Σοβιετικού πυρηνικού φυσικού και αντιφρονούντα Αντρέι Ζαχάρωφ. Θεσμοθετήθηκε το 1988 από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και απονέμεται κάθε χρόνο σε αναγνώριση προσώπων ή οργανισμών για τη διά βίου αφοσίωσή τους στην προάσπιση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και των ελευθεριών.

Η απονομή του βραβείου γίνεται κοντά στις 10 Δεκεμβρίου, την ημέρα που η Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ κύρωσε την Οικουμενική Διακήρυξη για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα το 1948. Η ημέρα αυτή τιμάται επίσης ως η Ημέρα των Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων.

Βραβευθέντες[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Έτος Βραβευθείς/είσα Εθνικότητα Σημειώσεις Παραπομπή
1988 Νέλσον Μαντέλα
(1918-2013)
Flag of South Africa (1982–1994).svg Νότια Αφρική Ακτιβιστής κατά του απαρτχάιντ και μετέπειτα πρόεδρος της Νότιας Αφρικής [1]
Ανατόλι Μαρτσένκο (μετά θάνατο)
(1938-1986)
Flag of the Soviet Union.svg Σοβιετική Ένωση Σοβιετικός αντικαθεστωτικός, συγγραφέας και ακτιβιστής για τα ανθρώπινα δικαιώματα [1]
1989 Αλεξάντερ Ντούμπτσεκ
(1921-1992)
Flag of the Czech Republic.svg Τσεχοσλοβακία Σλοβάκος πολιτικός και πρωταγωνιστής της Άνοιξης της Πράγας [1]
1990 Αούνγκ Σαν Σου Κι
(1945-)
Flag of Myanmar (1974–2010).svg Βιρμανία Πολιτικός της αντιπολίτευσης και πρώην Γενική Γραμματέας του Εθνικού Συνδέσμου για τη Δημοκρατία
1991 Αντέμ Ντεμάτσι
(1936-2018)
Flag of Kosovo.svg Κοσσυφοπέδιο Κοσοβάρος Αλβανός πολιτικός[2] [1]
1992 Μητέρες της Πλατείας του Μαΐου Flag of Argentina.svg Αργεντινή Ένωση των Αργεντινών μητερών, τα παιδιά των οποίων εξαφανίστηκαν κατά τον Βρώμικο Πόλεμο [3]
1993 Oslobođenje Flag of Bosnia and Herzegovina (1992–1998).svg Βοσνία και Ερζεγοβίνη Εφημερίδα που υπερασπίστηκε τη Βοσνία Ερζεγοβίνη ως πολυεθνοτικό κράτος [3]
1994 Τασλίμα Νασρίν
(1962-)
Flag of Bangladesh.svg Μπανγκλαντές Πρώην γιατρός, φεμινίστρια συγγραφέας [3]
1995 Λεϊλά Ζάνα
(1961-)
Flag of Turkey.svg Τουρκία Πολιτικός με κουρδικές ρίζες από την ανατολική Τουρκία, ο οποίος φυλακίστηκε επί 15 χρόνια επειδή ήταν μέλος του PKK. [1]
1996 Γουέι Τζινσένγκ
(1950-)
Flag of the People's Republic of China.svg Κίνα Ακτιβιστής του κινεζικού δημοκρατικού κινήματος [3]
1997 Σαλιμά Γκεζαλί
(1958-)
Flag of Algeria.svg Αλγερία Δημοσιογράφος, συγγραφέας και ακτιβίστρια στην Αλγερία [3]
1998 Ιμπραήμ Ρουγκόβα
(1944-2016)
Flag of Kosovo.svg Κοσσυφοπέδιο Αλβανο-Κοσοβάρος πολιτικός, πρώτος πρόεδρος του Κοσσυφοπεδίου [1]
1999 Σανάνα Γκουσμάο
(1946-)
Flag of East Timor.svg Ανατολικό Τιμόρ Πρώην αντάρτης, πρώτος πρόεδρος του Ανατολικού Τιμόρ [4]
2000 Μπάστα Για! Flag of Spain.svg Ισπανία Οργάνωση κατά της τρομοκρατίας και της πολιτικής βίας στη Χώρα των Βάσκων [5]
2001 Νουρίτ Πελέντ-Ελχανάν
(1949-)
Flag of Israel.svg Ισραήλ Ακτιβίστρια για την ειρήνη [1]
Ιζάτ Γκαζάουι
(1951-2003)
Flag of Palestine.svg Κράτος της Παλαιστίνης Συγγραφέας, καθηγητής
Ντομ Ζακάριας Καμουένιου
(1934-)
Flag of Angola.svg Ανγκόλα Αρχιεπίσκοπος και ακτιβιστής για την ειρήνη
2002 Οσβάλδο Παγιά
(1952-2003)
Flag of Cuba.svg Κούβα Πολιτικός ακτιβιστής και αντικαθεστωτικός [6]
2003 Κόφι Ανάν
(1938-2018)
Flag of Ghana.svg Γκάνα Τιμημένος με Νόμπελ Ειρήνης και 7ος Γενικός Γραμματέας των Ηνωμένων Εθνών [1]
Ηνωμένα Έθνη Μη διαθέσιμο (διεθνής)
2004 Ένωση των Δημοσιογράφων της Λευκορωσίας Flag of Belarus.svg Λευκορωσία Μη κυβερνητικός οργανισμός για την προστασία των δημοσιογράφων που εργάζονται υπό ιδιαίτερα αντίξοες συνθήκες και συχνά αποτελούν θύματα εκφοβισμού, παρενόχλησης, ποινικής δίωξης και εξορίας [7]
2005 Κυρίες με τα Λευκά Flag of Cuba.svg Κούβα Αντιπολιτευόμενο κίνημα, συγγενείς φυλακισμένων αντικαθεστωτικών [8]
Δημοσιογράφοι χωρίς Σύνορα Μη διαθέσιμο (Διεθνής) Μη κυβερνητικός οργανισμός για την ελευθερία του Τύπου με έδρα τη Γαλλία [8]
Χάουα Ιμπραχίμ
(1968-)
Flag of Nigeria.svg Νιγηρία Δικηγόρος για τα ανθρώπινα δικαιώματα [8]
2006 Αλιακσάνταρ Μιλίνκιεβιτς
(1947-)
Flag of Belarus.svg Λευκορωσία Πολιτικός της αντιπολίτευσης και υποψήφιος στις προεδρικές εκλογές του 2006 [9]
2007 Σαλίχ Μαχμούντ Οσμάν
(1957-)
Flag of Sudan.svg Σουδάν Δικηγόρος για τα ανθρώπινα δικαιώματα [3]
2008 Χου Τζιά}
(1973-)
Flag of the People's Republic of China.svg Κίνα ακτιβιστής και αντικαθεστωτικός [10]
2009 Memorial Flag of Russia.svg Ρωσία Οργάνωση για τα ανθρώπινα δικαιώματα [11]
2010 Γκιγιέρμο Φαρίνιας
(1962-)
Flag of Cuba.svg Κούβα Γιατρός, δημοσιογράφος και πολιτικός αντικαθεστωτικός [12]
2011 Ασμαά Μαχφούζ
(1985-)
Flag of Egypt.svg Αίγυπτος Πέντε εκπρόσωποι του αραβικού λαού, σε αναγνώριση και υποστήριξη του αγώνα τους γιατην ελευθερία και τα ανθρώπινα δικαιώματα. [13]
Άχμεντ αλ-Σενούσι
(1934-)
Flag of Libya (1977–2011, 3-2).svg Λιβύη
Ραζάν Ζεϊτουνέχ
(1977-2013)
Flag of Syria.svg Συρία
Αλί Φερζάτ
(1951-)
Μοχάμεντ Μπουαζίζι
(1984-2011) (μετά θάνατο)
Flag of Tunisia.svg Τυνησία
2012 Τζαφάρ Παναχί
(1960-)
Flag of Iran.svg Ιράν Η Σοτουντέ είναι ακτιβίστρια και ο Παναχί σκηνοθέτης του κινηματογράφου. [14][15]
Νασρίν Σοτουντέ
(1963-)
2013 Μαλάλα Γιουσαφζάι
(1997-)
Flag of Pakistan.svg Πακιστάν Υπέρμαχος και επικεφαλής εκστρατείας για τα δικαιώματα των γυναικών [16]
2014 Ντένις Μακουέγκε
(1955-)
Flag of the Democratic Republic of the Congo.svg Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό Γυναικολόγος γνωστός για την προσφορά του στα θύματα ομαδικών βιασμών [17]
2015 Ραΐφ Μπαντάουι
(1984-)
Flag of Saudi Arabia.svg Σαουδική Αραβία Σαουδάραβας συγγραφέας και ακτιβιστής, δημιουργός της ιστοσελίδαςFree Saudi Liberals [18]
2016 Νάντια Μουράντ Μπασέε
(1993-)
Flag of Iraq.svg Ιράκ Ακτιβίστριες και θύματα σεξουαλικής εκμετάλλευσης από το Ισλαμικό Κράτος [19]
Λαμίγια Χατζί Μπασάρ
(1998-)
2017 Δημοκρατική αντιπολίτευση στη Βενεζουέλα Flag of Venezuela (state).svg Βενεζουέλα Εθνοσυνέλευση της Βενεζουέλας και Χούλιο Μπόρχες και όλοι οι πολιτικοί κρατούμενοι όπως αναφέρονται με τη σειρά από το Foro Penal Venezolano εκπροσωπούμενοι από τους Λεοπόλδο Λόπες, Αντόνιο Λεντέσμα, Ντανιέλ Σεμπάγιος, Γιον Γκοϊκοετσέα, Λορέντ Σαλέχ, Αλφρέδο Ράμος και Αντρέα Γκονσάλες.[20] [21]
2018 Όλεγκ Σεντσόφ
(1976-)
Flag of Ukraine.svg Ουκρανία Σκηνοθέτης και σύμβολο του αγώνα για την απελευθέρωση των πολιτικών κρατουμένων στη Ρωσία και ανά τον κόσμο [22]
2019 Ιλχάμ Τόχτι
(1969-)
Kokbayraq flag.svg Ανατολικό Τουρκεστάν Ουιγούρος οικονομολόγος, λόγιος και ακτιβιστής για τα ανθρώπινα δικαιώματα [23]
2020 Δημοκρατική αντιπολίτευση στη Λευκορωσία Flag of Belarus.svg Λευκορωσία Συντονιστικό Συμβούλιο, πρωτοβουλία τολμηρών γυναικών και προσωπικότητες της πολιτικής και κοινωνικής ζωής. [24]

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 1,5 1,6 1,7 «20 years of the Sakharov Prize: Human rights and reconciliation». European Parliament. 28 Οκτωβρίου 2008. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 12 Δεκεμβρίου 2010. Ανακτήθηκε στις 22 Οκτωβρίου 2010. 
  2. Το Κόσοβο αναγνωρίζεται από 98 χώρες επί συνόλου 193.
  3. 3,0 3,1 3,2 3,3 3,4 3,5 «Sakharov Network calls for immediate release of Aung San Suu Kyi, Sakharov Prize laureate 1990». Δημοσιογράφοι Χωρίς Σύνορα. 15 Μαΐου 2009. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 16 Οκτωβρίου 2012. Ανακτήθηκε στις 23 Οκτωβρίου 2010. 
  4. «Gusmão receives EU Sakharov prize». BBC News. 15 Δεκεμβρίου 1999. http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/europe/566530.stm. Ανακτήθηκε στις 21 Οκτωβρίου 2010. 
  5. «Basque group wins peace prize». BBC News. 26 Οκτωβρίου 2000. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 1 Απριλίου 2007. https://web.archive.org/web/20070401185948/http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/europe/993409.stm. Ανακτήθηκε στις 21 Οκτωβρίου 2010. 
  6. «Cuban dissident collects EU prize». BBC News. 17 Δεκεμβρίου 2002. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 7 Μαΐου 2004. https://web.archive.org/web/20040507192716/http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/americas/2583201.stm. Ανακτήθηκε στις 21 Οκτωβρίου 2010. 
  7. «The Belarusian Association of Journalists - 2004, Belarus». European Parliament. 9 Νοεμβρίου 2004. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 18 Φεβρουαρίου 2015. Ανακτήθηκε στις 18 Φεβρουαρίου 2015. 
  8. 8,0 8,1 8,2 Gibbs, Stephen (14 Δεκεμβρίου 2005). «Cuba 'bars women from prize trip'». BBC News. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 17 Νοεμβρίου 2006. https://web.archive.org/web/20061117095402/http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/americas/4527018.stm. Ανακτήθηκε στις 21 Οκτωβρίου 2010. 
  9. «Belarussian takes EU rights award». BBC News. 26 Οκτωβρίου 2006. http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/europe/6087198.stm. Ανακτήθηκε στις 21 Οκτωβρίου 2010. 
  10. «China dissident wins rights prize». BBC News. 17 Δεκεμβρίου 2008. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 30 Δεκεμβρίου 2008. https://web.archive.org/web/20081230215026/http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/asia-pacific/7788536.stm. Ανακτήθηκε στις 21 Οκτωβρίου 2010. 
  11. «Russia rights group wins EU prize». BBC News. 22 Οκτωβρίου 2009. http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/europe/8320851.stm. Ανακτήθηκε στις 21 Οκτωβρίου 2010. 
  12. «Cuba dissident Farinas awarded Sakharov Prize by EU». BBC News. 21 Οκτωβρίου 2010. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 22 Οκτωβρίου 2010. https://web.archive.org/web/20101022044548/http://www.bbc.co.uk/news/world-europe-11594804. Ανακτήθηκε στις 21 Οκτωβρίου 2010. 
  13. «Sakharov Prize for Freedom of Thought 2011». European Parliament. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 23 Οκτωβρίου 2011. Ανακτήθηκε στις 27 Οκτωβρίου 2011. 
  14. Dehghan, Saeed Kamali (26 Οκτωβρίου 2012). «Nasrin Sotoudeh and director Jafar Panahi share top human rights prize». The Guardian. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 26 Οκτωβρίου 2012. Ανακτήθηκε στις 26 Οκτωβρίου 2012. 
  15. «Nasrin Sotoudeh and Jafar Panahi – winners of the 2012 Sakharov Prize» (PDF). European Parliament. Αρχειοθετήθηκε (PDF) από το πρωτότυπο στις 22 Δεκεμβρίου 2015. Ανακτήθηκε στις 27 Οκτωβρίου 2012. 
  16. Jordan, Carol (10 Οκτωβρίου 2013). «Malala wins Sakharov Prize for freedom of thought». CNN. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 15 Οκτωβρίου 2013. https://web.archive.org/web/20131015025846/http://edition.cnn.com/2013/10/10/world/malala-wins-sakharov-prize/index.html?hpt=hp_t2. Ανακτήθηκε στις 10 Οκτωβρίου 2013. 
  17. «DR Congo doctor Denis Mukwege wins Sakharov prize». BBC News. 21 Οκτωβρίου 2014. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 22 Οκτωβρίου 2014. Ανακτήθηκε στις 22 Οκτωβρίου 2014. 
  18. «Raif Badawi wins Sakharov human rights prize». The Guardian. Associated Press in (Brussels). Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 29 Οκτωβρίου 2015. https://web.archive.org/web/20151029175211/http://www.theguardian.com/world/2015/oct/29/raif-badawi-sakharov-human-rights-prize-saudi-blogger. Ανακτήθηκε στις 29 Οκτωβρίου 2015. 
  19. «Sakharov prize: Yazidi women win EU freedom prize». BBC News. 27 Οκτωβρίου 2016. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 27 Οκτωβρίου 2016. Ανακτήθηκε στις 27 Οκτωβρίου 2016. 
  20. «Venezuela's opposition awarded Sakharov Prize for championing human rights». The Independent. 26 Οκτωβρίου 2017. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 28 Οκτωβρίου 2017. Ανακτήθηκε στις 28 Οκτωβρίου 2017. 
  21. «Parliament awards Sakharov Prize 2017 to Democratic Opposition in Venezuela». European Parliament. 26 Οκτωβρίου 2017. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 28 Οκτωβρίου 2017. Ανακτήθηκε στις 27 Οκτωβρίου 2017. 
  22. «Sakharov Prize 2018 goes to Oleg Sentsov». European Parliament. http://www.europarl.europa.eu/news/en/headlines/eu-affairs/20181018STO16585/sakharov-prize-2018-goes-to-oleg-sentsov. Ανακτήθηκε στις 25 Οκτωβρίου 2018. 
  23. «Ilham Tohti awarded the 2019 Sakharov Prize». European Parliament. 24 Οκτωβρίου 2019. https://www.europarl.europa.eu/news/en/press-room/20191018IPR64639/ilham-tohti-awarded-the-2019-sakharov-prize. Ανακτήθηκε στις 24 Οκτωβρίου 2019. 
  24. «The 2020 Sakharov Prize awarded to the democratic opposition in Belarus». europarl.europa.eu. 22 Οκτωβρίου 2020. Ανακτήθηκε στις 15 Νοεμβρίου 2020. 

Εξωτερικοί σύνδεσμοι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ιστοσελίδα: Βραβείο Ζαχάρωφ