Αγιά Ρεθύμνης

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση στην πλοήγηση Πήδηση στην αναζήτηση

Συντεταγμένες: 35°21′56″N 24°46′03″E / 35.36556°N 24.76750°E / 35.36556; 24.76750

Αγιά Ρεθύμνης
Τοποθεσία στον χάρτη
Τοποθεσία στον χάρτη
Αγιά Ρεθύμνης
Διοίκηση
ΧώραΕλλάδα
ΠεριφέρειαΚρήτης
Περιφερειακή ΕνότηταΡεθύμνης
ΔήμοςΜυλοποτάμου
Δημοτική ΕνότηταΚουλούκωνα
ΚοινότηταΑγιάς
Γεωγραφία και στατιστική
Γεωγραφικό διαμέρισμαΚρήτη
ΝομόςΡεθύμνης
Έκταση6,435 (η κοινότητα) χλμ2
Πληθυσμός222 (μόνιμος) (2011)
Άλλα
Ταχ. κωδ.74 052

Η Αγιά είναι χωριό και έδρα ομώνυμης κοινότητας, της δημοτικής ενότητας (τέως δήμου) Κουλούκωνα, του δήμου Μυλοποτάμου, της περιφερειακής ενότητας (τέως νομού) Ρεθύμνης, στην περιφέρεια Κρήτης, σύμφωνα με το πρόγραμμα Καλλικράτης. [1][2] Πρίν το πρόγραμμα Καλλικράτης και το σχέδιο Καποδίστριας, ανήκε στην επαρχία Μυλοποτάμου του νομού Ρεθύμνης, στο γεωγραφικό διαμέρισμα Κρήτης. [3][4]

Γεωγραφία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η Αγιά είναι χωριό στο Α.ΒΑ. τμήμα του νομού Ρεθύμνης. Βρίσκεται σε λοφώδη θέση, στους νοτιοανατολικούς πρόποδες του όρους Κουλούκωνας, κοντά στον κεντρικό επαρχιακό δρόμο που συνδέει το Πέραμα με τα Ανώγεια και στην δεξιά (βόρεια) όχθη του Γεροπόταμου, σε μέσο σταθμικό υψόμετρο 180. Απέχει περίπου 34 χλμ. Α. του Ρεθύμνου (μέσω Πανόρμου). [5][6][3][4][7][8]

Κοινότητα Αγιάς[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Περιλαμβάνοντας μόνον την έδρα της, η Κοινότητα Αγιάς έχει 222 κατοίκους, σύμφωνα με την απογραφή του 2011. Είναι χαρακτηρισμένη ως αγροτικός ημιορεινός οικισμός, με έκταση 6,435 χμ² (2011). [1]

Κοινοτάρχες Αγιάς[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η Κοινότητα εκπροσωπείται από τον Πρόεδρο κ. Εμμανουήλ Πλεμμένο. Οι κάτωθι εκλέχθηκαν και υπηρέτησαν (ή υπηρετούν) ως Πρόεδροι της Κοινότητος Αγιάς

Πρόεδροι Κοινότητος Αγιάς
περίοδος όνομα
1978–1986 Πλεμμένος Στυλιανός
1986–1990 Βαρδιαμπάσης Κωνσταντίνος
1990–1998 Καλυβιανάκης Εμμανουήλ
2010–2019 Παπαδογιάννης Εμμανουήλ
2019– Πλεμμένος Εμμανουήλ

Πληθυσμός[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Μόνιμος [9][10][11]
Έτος Πληθυσμός
1991 192
2001 246
2011 222
Πραγματικός (de facto) [12][13][1]
Έτος Πληθυσμός
1961 269
1971 215
1981 222
1991 216
2001 308
2011 223

Διοικητικές μεταβολές μέχρι τον «Καλλικράτη»[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ο οικισμός αναγνωρίστηκε το 1925 ως Αγυιά και προσαρτήθηκε στην κοινότητα Μελιδονίου του νομού Ρεθύμνης. Το 1940 η ονομασία του διορθώθηκε σε Αγυιά. Με το ΦΕΚ 244Α - 04/12/1997, ο οικισμός αποσπάστηκε από την κοινότητα Αγιάς και προσαρτήθηκε στον δήμο Κουλούκωνα. Με το ΦΕΚ 87Α - 07/06/2010, ο οικισμός αποσπάστηκε από τον δήμο Κουλούκωνα και προσαρτήθηκε στον δήμο Μυλοποτάμου. [2]

Ονομασία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Για την ονομασία του χωριού υπάρχουν δυο εκδοχές: σύμφωνα με την πρώτη προέρχεται από την εκκλησία της Αγίας Αναστασίας της Φαρμακολύτριας και σύμφωνα με τη δεύτερη προέρχεται από τη λέξη αγυιά «κακοτοπιά» ή «κακοτράχαλο έδαφος». Όσον αφορά τη χρονολογία του οικισμού της Αγιάς, δεν υπάρχουν πληροφορίες, αλλά είναι σίγουρο ότι υπήρχε πριν το 1578, ημερομηνία κτίσης του ναού του Αγίου Φωτίου που υπάρχει στο χωριό. [14]

Αξιοθέατα και διατηρητέα[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  • Το ελαιοτριβείο ιδιοκτησίας κληρονόμων Χωνιανάκη. Αποτελεί χαρακτηριστικό κτίσμα της προβιομηχανικής περιόδου στον 18ο αιώνα (1799). Έχει χαρακτηριστεί διατηρητέο μνημείο
  • Η εκκλησία του Αγίου Νικολάου που υπάγεται στην Β΄ Αρχιερατική περιφέρεια της Ιεράς Μητροπόλεως Ρεθύμνης και Μυλοποτάμου
  • Η εκκλησία της Αγίας Αναστασίας της Φαρμακολύτριας, ανακαινισμένη το 1878, χωρίς τοιχογραφίες και με ξυλόγλυπτο τέμπλο
  • Ο ναός του Αγίου Φωτίου του Ανίκητου (1578), που λειτουργούσε κάποτε ως μοναστήρι
  • Τα ξωκκλήσια των Αγίου Κωνσταντίνου και Προφήτη Ηλία

[14][15]

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Πηγές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  • Εγκυκλοπαίδεια Πάπυρος Λαρούς Μπριτάνικα, 1978, 2006
  • Εγκυκλοπαίδεια Πάπυρος Λαρούς, εκδ. 1963
  • Εγκυκλοπαίδεια Δομή, 2002-4
  • Οργανισμός εκδόσεων «Ελλάδα», χάρτες (Βαρελάς)
  • Περιοδικό «Διακοπές», εκδ. Δ.Ο.Λ., 2010
  • Google Earth
  • eetaa.gr

Εξωτερικοί σύνδεσμοι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]