Αντικομμουνισμός

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση σε: πλοήγηση, αναζήτηση
Κομμουνισμός
Hammer and Sickle Red Star with Glow.png
Πρότυπο: προβ.  συζ.  επεξ.


Αντικομμουνισμός ονομάζεται η πολιτική ιδεολογία που στηρίζεται στην αντιπαράθεση με τον κομμουνισμό. Η ιδεολογία αυτή αναπτύχθηκε κυρίως στις χώρες του ΝΑΤΟ, στο πλαίσιο της ψυχροπολεμικής ρητορικής της Δύσης εναντίον του ανατολικού μπλοκ (του αποκαλούμενου «υπαρκτού σοσιαλισμού»). Αυτού του τύπου ο αντικομμουνισμός, ένα γεωστρατηγικό ιδεολογικό εργαλείο, κατέληγε συνήθως στον πολιτικό συντηρητισμό και στόχευε στην ανάσχεση της επιρροής των καθεστώτων του λεγόμενου "υπαρκτού σοσιαλισμού". Όπου επικράτησε ο αντικομμουνισμός (π.χ. στη μετεμφυλιακή και χουντική Ελλάδα, στις ΗΠΑ της μακαρθικής περιόδου και στην Ισπανία του Φράνκο), πολλοί σοσιαλιστές υπέστησαν σοβαρές διώξεις από το επίσημο κράτος λόγω των πολιτικών τους φρονημάτων και οι συνδικαλιστικές ελευθερίες περιορίστηκαν. Όσοι ήταν ύποπτοι για φιλοαριστερές συμπάθειες, κινδύνευαν επίσης να διωχθούν ως συνοδοιπόροι του κομμουνισμού.

Ο αντικομμουνισμός έχει συνήθως εθνικιστική ή φιλελεύθερη χροιά. Αυτό που υφίσταται κριτική είναι (από τους εθνικιστές) ο εγγενής διεθνισμός και υλισμός του σοσιαλισμού και η αντίθεσή του στα εθνικά κράτη και στις οργανωμένες θρησκείες, ή (από τους φιλελεύθερους) η απόρριψη του καπιταλισμού και της αγοράς. Συνηθισμένη αντίληψη τόσο των συντηρητικών όσο και των φιλελεύθερων είναι ότι η κομμουνιστική κοινωνία αποτελεί μία ανέφικτη ουτοπία, καθώς προϋποθέτει εγγενώς την αρμονική συνύπαρξη και διαρκή συνεργασία όλων των μελών της κοινωνίας.

Στις χώρες του λεγόμενου "υπαρκτού σοσιαλισμού" ασκήθηκε ολοκληρωμένη κριτική από μαζικά ρεύματα του διεθνούς κομμουνιστικού κινήματος (τροτσκιστικό, μαοϊκό, ευρωκομμουνιστικό και το τωρινό ρεύμα της κομμουνιστικής επαναθεμελίωσης). Η κριτική αυτή αφορά τη φύση του κράτους που οικοδομήθηκε (γιγαντιαίο αστυνομικό κράτος), την ταξική/εκμεταλλευτική φύση αυτών των καθεστώτων που μιλούσαν στο όνομα του κομμουνισμού, την ταξική διάρθρωση των χωρών του λεγόμενου "υπαρκτού σοσιαλισμού", την καταστολή και την έλλειψη εργατικής δημοκρατίας κλπ. Τα γραφειοκρατικά/κυβερνητικά ΚΚ των χωρών αυτών, μαζί με ορισμένα ΚΚ της Δύσης, αντιμετώπισαν την κριτική από όλα τα ρεύματα του κομμουνιστικού κινήματος που αναφέρθηκαν παραπάνω, σαν αντικομμουνισμό, κατηγορία που απορρίφθηκε από πάρα πολλούς κομμουνιστές και αριστερούς.