Λίμνη Βόλβη

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση σε: πλοήγηση, αναζήτηση

Συντεταγμένες: 40°40′54″N 23°28′02″E / 40.6817°N 23.4672°E / 40.6817; 23.4672

Λίμνη Βόλβη

Άποψη ακτής της Βόλβης
Χώρες Flag of Greece.svg Ελλάδα
Γεωγραφικό Διαμέρισμα Μακεδονία
Νομός Θεσσαλονίκης
Γεωγραφικό Μήκος 23.46
Γεωγραφικό Πλάτος 40.68
Μέγιστο Μήκος 21,5 Χιλιόμετρα
Μέγιστο Πλάτος 6,7 Χιλιόμετρα
Έκταση 70,3 Τετραγωνικά χιλιόμετρα
Μέγιστο Βάθος 20 Μέτρα
Ύψος Επιφάνειας 55 Μέτρα
Η λίμνη Βόλβη. Ανατολική ακτή.

Η λίμνη Βόλβη, βρίσκεται στον Νομό Θεσσαλονίκης ανατολικά από την πόλη της Θεσσαλονίκης σε απόσταση 35 χλμ. και 8 χλμ. δυτικά από την θάλασσα του Στρυμονικού κόλπου, στη λεκάνη της Μυγδονίας, στον Δήμο Βόλβης. Αποτελεί τη δεύτερη μεγαλύτερη λίμνη της Ελλάδας και είναι διατεταγμένη σε σειρά με την λίμνη Κορώνεια σε απόσταση 11,5 χλμ. από αυτήν. Μαζί οι δυο λίμνες σύμφωνα με τη συνθήκη Ραμσάρ αποτελούν υγρότοπο διεθνούς σημασίας με την ονομασία «Λίμνες Κορώνεια - Βόλβη». Από τη βόρεια πλευρά της περνάει η νέα Εγνατία οδός (ενώ η παλιά εθνική οδός διέτρεχε την νότια πλευρά της), και στα ανατολικά της ο Ρήχειος ποταμός, ο οποίος λειτουργεί και ως υπερχείληση της λίμνης δια μέσω των στενών της Ρεντίνας προς τον Στρυμωνικό κόλπο. Η λίμνη Βόλβη έχει σχήμα επίμηκες με διεύθυνση από ανατολή προς δύση ή και το αντίστροφο. Το μέσο μήκος της είναι 19,5 χλμ. και το μέσο πλάτος της 3,4 χλμ. Η επιφάνεια της λίμνης, για μέση στάθμη 37 μέτρα, έχει έκταση 70,8 τετ. χλμ. αντιστοιχώντας σε συνολικό μήκος οχθογραμμής 54,4 χλμ. Στοιχείο που την καθιστά τη μεγαλύτερη λίμνη της Μακεδονίας και τη δεύτερη μεγαλύτερη της Ελλάδας με μέγιστο βάθος 36-37 μέτρα.

Σχηματισμός[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η περιοχή αρχικά καλυπτόταν από την θάλασσα και η γέννηση της λίμνης Βόλβης προήρθε τεκτονικά. Η σημερινή γεωμορφολογία του χώρου διαμορφώθηκε πριν από 1.800.000 έτη (κατώτερο Πλειστόκαινο), όταν ρήγματα στην προ-μυγδονική λεκάνη προκάλεσαν τη βύθισή της. Κατ' αυτό τον τρόπο διακόπηκε η επικοινωνία της με τη θάλασσα και δημιουργήθηκε μια μεγάλη λίμνη, η λίμνη της Μυγδονίας. Οι τεκτονικές διεργασίες συνεχίστηκαν διοχετεύοντας πολλά από τα νερά της στον Στρυμονικό κόλπο. Όσα από αυτά έμειναν, περιορίσθηκαν στα βαθύτερα σημεία της λεκάνης σχηματίζοντας τις δύο μικρότερες λίμνες, την Κορώνεια και την Βόλβη.

Αποτέλεσμα του γεωτεκτονικού αυτού ρήγματος είναι η λίμνη να διαθέτει στο εσωτερικό της πάρα πολλές θερμές πηγές, εκ των οποίων μία μεγάλη ακριβώς στη νότια όχθη της, και στο σημείο που σήμερα λειτουργούν τα θειούχα θερμά Λουτρά της Νέας Απολλωνίας. Ένεκα των πηγών αυτών η στάθμη της δεν πέφτει ποτέ (υπερχείληση του Ρηχείου ποταμού), κάποιες φορές μάλιστα, με πολλές βροχές ή πολλά χιόνια, η στάθμη της ανεβαίνει επικίνδυνα, όπως πρόσφατα, τον χειμώνα του 2015, που ξεπέρασε η άνοδός της και τα 2,0 μέτρα!

Λόγω και πάλι αυτής της γεωτεκτονικής μορφής της, η λίμνη είναι γενέτειρα σεισμών μικρών και μεγάλων, με αποτέλεσμα μικροσεισμοί που δεν τους πιάνει η ανθρώπινη αίσθηση, να γίνονται καθημερινώς. Ένας τέτοιος μεγάλος σεισμός το 1978 με επίκεντρο την λίμνη, 6,5 ρίχτερ, δοκίμασε σκληρά την Θεσσαλονίκη, όπου γκρέμησε μία πολυκατοικία με θύματα 58 νεκρούς στην πλατεία Ιπποδρομίου.

Ονομασία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Σύμφωνα με τη μυθολογική παράδοση, η Βόλβη ήταν Νύμφη, κόρη του Ωκεανού και της Τηθύος, που ζούσε στα νερά της λίμνης, την οποία και προστάτευε[1]. Σύμφωνα με τον Αθήναιο, απέκτησε με τον Ηρακλή έναν γιό, τον Όλυνθο. Από αυτήν την Νύμφη πήρε το όνομά της η λίμνη Βόλβη , η οποία αναφέρεται από το Στράβωνα[2]. Ο Ξενοφών την αναφέρει με το όνομα Βολυκή. Ο Αισχύλος στην τραγωδία Πέρσαι αναφέρει τη λίμνη Βόλβη στην περιγραφή της πορείας που ακολούθησαν οι ηττημένοι Πέρσες: « ἔς τε Μακεδόνων χώραν ἀφικόμεσθ᾽, ἐπ᾽ Ἀξιοῦ πόρον, Βόλβης θ᾽ ἕλειον δόνακα, Πάγγαιόν τ᾽ ὄρος » ( «φτάσαμε στη Μακεδονία, στον Αξιό, και στους βάλτους και τις καλαμιές της Βόλβης και στο Παγγαίο όρος»).

Οικολογία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η λίμνη Βόλβη διαθέτει πλούσια ιχθυοπανίδα, που περιλαμβάνει 24 είδη ψαριών, ανάμεσά τους το ψάρι λιπαριά[3] που είναι ενδημικό της λίμνης και δεν συναντάται σε κανένα άλλο μέρος του κόσμου. Επίσης ιδιαίτερα σπάνια είναι τα ψάρια γκελάρτσα και λακόψαρο ή τυλινάρι[4]. Ο βασιλιάς της όμως είναι το γριβάδι, κι ακολουθούν η πέρκα (πρικί), το λεστί, η τούρνα, η πεταλούδα, το χέλι κ.ά. Στην περιοχή υπάρχουν 245 είδη πτηνών[5] μεταξύ αυτών και πολλά αποδημητικά. Στη νότια πλευρά της λίμνης υπάρχει το μοναδικής οικολογικής αξίας παραλίμνιο δάσος της Απολλωνίας. Η λίμνη Βόλβη είναι ένας από τους 11 ελληνικούς υγροτόπους που προστατεύονται από τη συνθήκη Ραμσάρ.

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. Theoi Project - Potamoi
  2. Στράβων, Γεωγραφικά 7.α.136
  3. Λιπαρία (Alosa macedonica), Βάση δεδομένων για την ελληνική φύση, Ε.Μ.Π.
  4. ANEMOS - VOLVI WINDSURFERS, ucy.ac.cy
  5. Ι. Δέβρελης, Η τουριστική αξιοποίηση ενός υγροβιότοπου. Το παράδειγμα εφαρμογής της λίμνης Βόλβης, ΤΕΙ Καβάλας, Δράμα, 2013, σελ. 56

Εξωτερικοί σύνδεσμοι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Commons logo
Τα Wikimedia Commons έχουν πολυμέσα σχετικά με το θέμα