Κάρολος της Βουργουνδίας

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση σε: πλοήγηση, αναζήτηση
Κάρολος της Βουργουνδίας
Charles the Bold 1460.jpg
Γέννηση
Ντιζόν
Θάνατος
Νανσί
Υπηκοότητα Γαλλία
Ιδιότητα ιερέας, πολιτικός και κληρικός
Σύζυγος Catherine of Valois, Countess of Charolais, Ισαβέλλα των Βουρβόνων και Margaret of York
Τέκνα Μαρία της Βουργουνδίας
Γονείς Φίλιππος της Βουργουνδίας και Ισαβέλλα της Πορτογαλίας, Δούκισσα της Βουργουνδίας
Αδέλφια Philip of Burgundy, David of Burgundy και Anthony, bastard of Burgundy
Βραβεύσεις Ιππότης του Τάγματος του Χρυσόμαλλου Δέρατος

Ο Κάρολος της Βουργουνδίας ή Κάρολος ο Ριψοκίνδυνος (Γαλλ. Charles de Valois-Bourgogne, 10 Νοεμβρίου 1433 - 5 Ιανουαρίου 1477) ήταν δούκας της Βουργουνδίας, κόμης της Βουργουνδίας, της Φλάνδρας, του Αινώ και του Αρτουά (1467 - 1477) ήταν γιος και διάδοχος του δούκα Φιλίππου του Καλού και της Ισαβέλλας της Πορτογαλίας. Ο Κάρολος ήταν ο τελευταίος αρρήν δούκας της Βουργουνδίας από τον Οίκο των Βαλουά. Την εποχή που ήταν ακόμα διάδοχος είχε τον τίτλο του κόμη του Σαρολέ, μετά τον θάνατο του πατέρα του οικειοποιήθηκε όλους τους τίτλους ανάμεσα τους και του μεγάλου δούκα της Δύσης.


Γάμοι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Από μικρός έδειχνε μεγάλο ενδιαφέρον τόσο στην μελέτη όσο και στις πολεμικές ασκήσεις. [1]. Η αυλή του πατέρα του ήταν η πιο φημισμένη σε ολόκληρη την Ευρώπη σαν κέντρο τεχνών και εμπορίου, ο Φίλιππος κατόρθωσε να ενώσει όλες τις επαρχιακές περιοχές σε ένα κράτος την ίδια πολιτική συνέχισε και ο Κάρολος. Παντρεύτηκε στον πρώτο γάμο του Αικατερίνη του Βαλουά (1428–1446) κόρη του Καρόλου Ζ΄ της Γαλλίας, η πρώτη σύζυγος του ήταν 5 χρόνια μεγαλύτερη απο τον ίδιο τον Κάρολο, πέθανε 18 ετών χωρίς να αποκτήσουν παιδιά (1446). [2] Ύστερα απο 8 χρόνια χηρείας ερωτεύτηκε την ξαδέλφη του κόρη του δούκα της Υόρκης (1454) αλλά σύμφωνα με τη Συνθήκη του Αρράς (1435) ήταν υποχρεωμένος να παντρευτεί μονάχα Γαλλίδα πριγκίπισσα. Ο πατέρας του επέλεξε την Ισαβέλλα των Βουρβόνων κόρη της αδελφής του Φιλίππου του Καλού και ενός μακρινού εξαδέλφου του βασιλιά Καρόλου Ζ΄. [3] Επέζησε μόνο μια κόρη τους η Μαρία της Βουργουνδίας που έγινε αργότερα διάδοχος των κτήσεων του πατέρα της, η δεύτερη σύζυγος του πέθανε το 1465. Είχε καλές οικογενειακές σχέσεις με τον κουνιάδο του δελφίνο Λουδοβίκο στον οποίο πρόσφερε άσυλο όταν βρισκόταν σε σύγκρουση με τον πατέρα του (1456) αλλά όταν έγινε βασιλιάς ως Λουδοβίκος ΙΑ΄ της Γαλλίας συνέχισε την ίδια πολιτική με τον Κάρολο Ζ΄. Ο Κάρολος έβλεπε με φόβο την αγορά πόλεων από το Λουδοβίκο τις οποίες ο πατέρας του βασιλιάς Κάρολος είχε παραχωρήσει στον δικό του πατέρα με την Συνθήκη του Αρράς (1435), όταν ο πατέρας του αρρώστησε και του επέτρεψε να ασκήσει εξουσία άρχισε μακρά διαμάχη με τον Λουδοβίκο ΙΑ΄. Του προσφέρθηκε ως τρίτη σύζυγος η κόρη του Λουδοβίκου ΙΑ΄ Άννα του Μποζέ αλλά ο ίδιος προτίμησε να παντρευτεί την Μαργαρίτα της Υόρκης, παραβιάζοντας την Συνθήκη του Αρράς.[4] Ο νέος γάμος γιορτάσθηκε πανηγυρικά το καλοκαίρι του 1468 στην Μπριζ. Το ζεύγος δεν απέκτησε παιδιά, η νέα του σύζυγος είχε μια θετή κόρη την Μαρία. Η Μαργαρίτα επέζησε του συζύγου της και πήρε τον τίτλο της δούκισσας της Βουργουνδίας σε αντίθεση με τις δυο πρώτες συζύγους του που πέθαναν πριν ο Κάρολος διαδεχτεί τον πατέρα του παραμένοντας μόνο με τον τίτλο της κόμισσας του Σαρολέ.

Άνοδος στην εξουσία, κατακτήσεις, φιλοδοξίες[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ο Κάρολος ο ισχυρός μικρό παιδί, με τον πατέρα του Φίλιππο τον Καλό

Τον Απρίλιο του 1465 ο Φίλιππος παρέδωσε την εξουσία στον Κάρολο που συνέχισε το καλοκαίρι τον πόλεμο κατά του Λουδοβίκου ΙΑ'. [5] Ο Κάρολος τραυματίστηκε στην Μάχη του Μοντλερί (Ιούλιος 1465), αυτό δεν απέτρεψε ούτε τον βασιλιά να ξαναμπεί στο Παρίσι ούτε στον Κάρολο να εγγυηθεί μια αποφασιστική νίκη. Πέτυχε στις 4 Οκτωβρίου 1465 πιέζοντας τον Λουδοβίκο την Συνθήκη του Κονφλάνς σύμφωνα με την οποία απέκτησε τις κομητείες της Βουλώνης, του Γκιν και πολλές άλλες περιοχές. Κατά τη διάρκεια των διαπραγματεύσεων η σύζυγός του Ισαβέλλα πέθανε αιφνίδια, αυτό επέτρεψε σαν μέρος των διαπραγματεύσεων με τον βασιλιά Λουδοβίκο να είναι ο γάμος του με την μικρή κόρη του Άννα με προίκα την Καμπανία και το Ποντιέ. Η επανάσταση της Λιέγης ενάντια στον πατέρα του, τον κουνιάδο του Λουδοβίκο των Βουρβόνων επίσκοπο της Λιέγης και η επιθυμία του να τιμωρήσει την πόλη του Ντινάν έστρεψε το ενδιαφέρον του στις Γαλλικές υποθέσεις. Η Ντινάν είχε διαδόσει ψευδή φήμη ότι ο Κάρολος σκοτώθηκε στη μάχη του Μοντλερί καίγοντας ένα ομοίωμα του και ότι ο ίδιος είναι ο μπάσταρδος γιος της Ισαβέλλας και του Ιωάννη του Έινσμπουργκ πρώην επισκόπου Λιέγης που πέθανε το 1455.

Ο Κάρολος εξοργισμένος για την προσβολή στην μητέρα του βάδισε τον Αύγουστο του 1466 κατά του Ντινάν με επιθυμία να κυριεύσει την πόλη και να σφάξει όλους τους κατοίκους της αλλά συνθηκολόγησε με τον επίσκοπο της Λιέγης. Μετά τον θάνατο του πατέρα του (1467) νέες εχθρότητες ξέσπασαν με τον επίσκοπο της Λιέγης, ο Κάρολος τον νίκησε και εισήλθε στην πόλη γκρεμίζοντας τα τείχη. Ανήσυχος για τις επιτυχίες του νέου δούκα ο βασιλιάς Λουδοβίκος ζήτησε συνάντηση με τον Κάρολο. Κατά τη διάρκεια των διαπραγματεύσεων ο Κάρολος πληροφορήθηκε για νέα επανάσταση στην επισκοπή της Λιέγης την οποία είχε υποκινήσει ο ίδιος ο βασιλιάς. Μετά από τέσσερις μέρες διαπραγματεύσεων ήρθε σε συμφωνία με τον Λουδοβίκο υπό τον όρο ότι θα τον υποστηρίξει στην κατάπνιξη της εξέγερσης, η πόλη τελικά κυριεύθηκε με σφαγή των κατοίκων της χωρίς επέμβαση του Λουδοβίκου. Στην λήξη της ετήσιας ειρήνης μετά την Συνθήκη του Περόν, ο βασιλιάς κατηγόρησε τον Κάρολο για προδοσία, καλώντας τον να εμφανιστεί στο Κοινοβούλιο και κυριεύοντας μερικές πόλεις του (1471). Ο δούκας απάντησε συγκεντρώνοντας μεγάλο στρατό με την άλωση την Νελ και την σφαγή όλων των κατοίκων της, απέτυχε όμως να κυριεύσει το Μπωβέ και επέστρεψε χωρίς να έχει πετύχει ικανοποιητικά αποτελέσματα. Οι στόχοι του Καρόλου δεν ήταν τόσο η μεγαλοπρέπεια και η πολυτέλεια της αυλής του κάτι που ήταν στόχος του πατέρα του αλλά η πολιτική και στρατιωτική οργάνωση του, δημιούργησε ισχυρό, πειθαρχημένο στρατό με Άγγλους και Γάλλους μισθοφόρους. Δεν έχασε ποτέ την ευκαιρία να επεκτείνει τη δύναμή του, ο αρχιδούκας Σιγισμούνδος της Αυστρίας του πούλησε την Φερέτ και την Αλσατία (1469). Ο γαμπρός του Εδουάρδος Δ΄ της Αγγλίας που ανατράπηκε απο τους ευγενείς του τον Οκτώβριο του 1470 βρήκε καταφύγιο σε αυτόν, τον επόμενο Μάρτιο με Βουργουνδική υποστήριξη ο Εδουάρδος επανήλθε στον Αγγλικό θρόνο.

Πτώση και θάνατος[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Κάρολος ο ισχυρός, προσωπογραφία του Πέτερ Πάουλ Ρούμπενς

Επόμενος στόχος του ήταν το ανεξάρτητο βασίλειο της Βουργουνδίας, ζήτησε από τον αυτοκράτορα Φρειδερίκο Γ΄ να τον αναγνωρίσει και να τον στέψει βασιλιά, ο αυτοκράτορας έφυγε αιφνίδια τον Σεπτέμβριο του 1473 δυσαρεστημένος από τη στάση του δούκα. Διαφώνησε στις διαπραγματεύσεις με τον αρχιδούκα Σιγισμούνδο της Αυστρίας όταν αρνήθηκε να επιστρέψει την Αλσατία και το καθοριζόμενο ποσό. Οι Ελβετοί ήθελαν την ελευθερία των πόλεων του Άνω Ρήνου από τον τύραννο Ρενέ Β΄ της Λωρραίνης με τον οποίο διαφώνησε για την κατοχή της Λωρραίνης, πολλοί εχθροί ενώθηκαν μαζί του με την υποστήριξη του μεγάλου αντιπάλου του βασιλιά Λουδοβίκου. Απέτυχε να προστατέψει τον ευγενή του αρχιεπίσκοπο της Κολωνίας από επανάσταση εναντίον του σπαταλώντας 10 μήνες στην πολιορκία της μικρής πόλης Νες στον Ρήνο. Τελικά με την προσέγγιση του αυτοκρατορικού στρατού έλυσε την πολιορκία, είχε μια επιτυχία στην Λωρραίνη όταν κυρίευσε το Νανσύ το Νοέμβριο του 1475.

Από το Νανσύ βάδισε κατά της Ελβετίας αλλά υπέστη ταπεινωτική ήττα στη μάχη του Γκραντσόν από τον Ελβετικό στρατό και υποχώρησε αφήνοντας τα στρατεύματά του στα χέρια των συμμάχων του (1476). Σχημάτισε νέο στρατό 30.000 αντρών και επιτέθηκε στο Μοράτ. Αλλά και πάλι υπέστη ταπεινωτική ήττα από τους Ελβετούς που είχαν την συμπαράσταση και του εχθρού του Ρενέ Β΄ της Λωρραίνης. Το ένα τρίτο του στρατού του σκοτώθηκε και οι περισσότεροι πνίγηκαν στη γειτονική λίμνη που επιχείρησαν να την περάσουν προκειμένου να σωθούν (Ιούνιος 1476). Συγκέντρωσε ξανά νέο στρατό και ετοιμάστηκε για νέα έφοδο στο Νανσύ, προκειμένου να πολεμήσει τις ενωμένες δυνάμεις Ελβετίας - Λωρραίνης. Έχοντας χάσει το μεγαλύτερο μέρος του στρατού του από το ψύχος έμεινε μόνο με μερικές χιλιάδες άντρες, στο πεδίο της μάχης σκοτώθηκαν όλοι σχεδόν και ο ίδιος. Το πτώμα του βρέθηκε μερικές μέρες αργότερα κατασπαραγμένο από τα όρνια και αναγνωρίστηκε από τις ουλές του, τάφηκε αρχικά στην δουκική εκκλησία της Νανσύ απο τον Ρενέ Β΄ της Λωρραίνης. [6] [7] Το 1550 ο δισέγγονος του αυτοκράτορας Κάρολος Κουίντος έκανε παραγγελία να τον μεταφέρουν στην Μπρυζ δίπλα από τον τάφο της κόρης του Μαρίας [8] Ο γιος του Καρόλου Κουίντου Φίλιππος Β΄ της Ισπανίας παρήγγειλε να κατασκευάσουν ένα μαυσωλείο Αναγεννησιακής μορφής πάνω από τον τάφο του (1562) το οποίο υπάρχει και σήμερα. Οι ανασκαφές στον τάφο τους το 1979 βρήκαν τα λείψανα της Μαρίας αλλά όχι του Καρόλου.[9]

Διαδοχή[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Άφησε μια 19χρονη κόρη, τη Μαρία της Βουργουνδίας, την οποία μπορούσε να παντρέψει με κάποιον από τους γιους του βασιλιά Λουδοβίκου ή του αυτοκράτορα. Μια απόπειρα έγινε με τον γιο του αυτοκράτορα, Μαξιμιλιανό Α', πριν το θάνατό του. Ο Λουδοβίκος ήθελε να κατακτήσει στρατιωτικά την περιοχή και όχι με συνοικέσιο. Τελικά ο Φρειδερίκος Γ' των Αψβούργων κατέλαβε την περιοχή και την εξασφάλισε στο γιο του, μέλλοντα αυτοκράτορα Μαξιμιλιανό Α'.

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Commons logo
Τα Wikimedia Commons έχουν πολυμέσα σχετικά με το θέμα
  1. Steven J. Gunn and A. Janse, The Court As a Stage: England And the Low Countries in the Later Middle Ages, (Boydell Press, 2006), 121.
  2. Chrétien de Troyes, Les Manuscrits de Chrétien de Troyes, Vol. 2, edited by Keith Busby, Terry Nixon, Alison Stones and Lori Walters, (Rodopi, 1993), 106.
  3. Chrétien de Troyes, Les Manuscrits de Chrétien de Troyes, Vol. 2, edited by Keith Busby, Terry Nixon, Alison Stones and Lori Walters, (Rodopi, 1993), 106.
  4. Chrétien de Troyes, Les Manuscrits de Chrétien de Troyes, Vol. 2, edited by Keith Busby, Terry Nixon, Alison Stones and Lori Walters, (Rodopi, 1993), 106.
  5. Richard Vaughan, Charles the Bold, (Boydell Press, 2002), 251.
  6. E. William Monter, A Bewitched Duchy: Lorraine and Its Dukes, 1477-1736, (Librairie Droz S.A., 2007, 22.
  7. Commemoration of Battles and Warriors, Philip Morgan, The Oxford Encyclopedia of Medieval Warfare and Military Technology, Vol. 1, (Oxford University Press, 2010), 413.
  8. A. C. Duke, Dissident Identities in the Early Modern Low Countries, Ed. Judith Pollman and Andrew Spicer, (Ashgate Publishing Limited, 2009), 29 (note 88).
  9. The Rough Guide to Belgium and Luxembourg, by Martin Dunford and Phil Lee, December 2002, p. 181,

Εξωτερικοί σύνδεσμοι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Προκάτοχος:
Φίλιππος της Βουργουνδίας
Κόμης του Αινώ
Blason fr Hainaut ancien.svg
14671477
Διάδοχος:
Μαρία της Βουργουνδίας
Προκάτοχος:
Φίλιππος της Βουργουνδίας
Κόμης της Φλάνδρας
Blason Comte-de-Flandre.svg
14671477
Διάδοχος:
Μαρία της Βουργουνδίας
Προκάτοχος:
Φίλιππος της Βουργουνδίας
Δούκας της Βουργουνδίας
Old Arms of the Dukes of Burgundy.svg
1467-1477
Διάδοχος:
Γαλλικό στέμμα
Προκάτοχος:
Φίλιππος της Βουργουνδίας
Κόμης της Βουργουνδίας
Blason comte fr Nevers.svg
1467-1477
Διάδοχος:
Μαρία της Βουργουνδίας
Προκάτοχος:
Φίλιππος της Βουργουνδίας
Κόμης του Αρτουά
Artois flag.svg
14671477
Διάδοχος:
Μαρία της Βουργουνδίας