Δήμος Μεσσάτιδος

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Πήδηση στην πλοήγηση Πήδηση στην αναζήτηση
Μεσσάτιδα
Δήμος

Έμβλημα

Dimos messatidos.png

Χώρα Flag of Greece.svg Ελλάδα
Διοίκηση  
Διοικητική υπαγωγή  
 • Περιφέρεια Δυτικής Ελλάδας
Διαμέρισμα Πελοποννήσου
Νομός Αχαΐας
Έκταση 66,37 km2
Πληθυσμός 12.246[1] (απογραφή 2001)
Ιστότοπος http://www.messatida.gov.gr/

Ο Δήμος Μεσσάτιδος ήταν διοικητική διαίρεση του Νομού Αχαΐας που συστάθηκε δύο φορές. Έδρα του δήμου, κατά την πιο πρόσφατη σύσταση του, ήταν η Οβρυά.

Ιστορία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ονομασία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ο δήμος πήρε την ονομασία του από την αρχαία Μεσσάτιδα, μία από τις τρεις αρχαίες πόλεις που ένωσε ο Πατρέας και ίδρυσε την Πάτρα. Την Μεσσάτιδα είχε ιδρύσει ο Εύμηλος, Βασιλιάς της Αρόης, ενώ βρισκόταν ανάμεσα στις άλλες δύο πόλεις, την Αρόη και την Άνθεια, για αυτό και λεγόταν Μεσσάτις (στην μέση). Στα όρια του δήμου και στην περιοχή του σημερινού Πετρωτού πιστεύεται ότι ήταν η αρχαία Άνθεια.

Έμβλημα[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Έμβλημα του δήμου είναι ο θεός Διόνυσος, ένα τσαμπί σταφύλι και απεικόνιση μιας στέγης. Ο Διόνυσος επιλέχτηκε γιατί ήταν ο προστάτης της αρχαίας Μεσσάτιδος, μάλιστα στην είσοδό της υπήρχε και ναός του ο οποίος ήταν πολύ γνωστός στους αρχαίους Έλληνες. Ο μύθος λέει ότι ο θεός κατέφυγε στην περιοχή κυνηγημένος από τον Πάνα, και εδώ πέρασε ένα μεγάλο μέρος των παιδικών του χρόνων ως την ενηλικίωση του. Το τσαμπί επιλέχτηκε γιατί αφενός ο Διόνυσος είναι θεός του κρασιού και αφετέρου γιατί η περιοχή έχει παράδοση στην καλλιέργεια αμπελιών. Η απεικόνιση της στέγης υποδηλώνει την κοινή συμβίωση στον ίδιο Δήμο όλων των πρώην Κοινοτήτων.

Δήμος Μεσσάτιδος (1835-1836)[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ιδρύθηκε το 1835 με το Β.Δ. 8/4/1835 και έδρα το Σαραβάλι που σύμφωνα με το βασιλικό διάταγμα μετονομάστηκε σε Μεσσάτιδα, ο δήμος είχε 496 κατοίκους[2].

Συμπεριέλαβε τους οικισμούς: Οβρυά, Σαραβάλι, Βελίζι, Σκούρα (Πατρών), Μουσταφά Αφέντη, Βουντούσα, Ψαράδες, Γαιδουριάρη, Καλλιθέας, Βόλα, Παυλόκαστρο, Μιντιλόγλι, Νεοχώρι, Δρεστενά, Πουρναρόκαστρο, Παλαιόπυργος, Ελεκύστρα, Ζάστοβα, Μονή Ανάληψης[3].

Οι οικισμοί Μουσταφά Εφέντη, Βουντούσα και Ψαράδες δεν υπάρχουν σήμερα ούτε καν ίχνη κατοίκησής τους. Είναι αγροτικές εκτάσεις και ανήκουν στο πρώην δημοτικό διαμέρισμα Κρήνης και είναι μαζί με το τότε Βελίζι οι τέσσερις οικισμοί που ενώθηκαν πολύ αργότερα και δημιούργησαν την Κοινότητα Κρήνης.

Η ιστορία του ονόματος είναι ίδια με τον σημερινό Δήμο. Με το Β.Δ. 3/7/1836 ο Δήμος Μεσσάτιδος απορροφήθηκε από τον Δήμο Πατρέων, οι κάτοικοί του ήταν δημότες Πατρεών[3].

Δήμος Μεσσάτιδος (1997-2010)[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η Achaia Clauss

Το 1997 η ελληνική κυβέρνηση αποφάσισε να ενεργοποιήσει το Σχέδιο Καποδίστριας που αφορούσε την δημιουργία νέων δήμων με τη συνένωση των κοινοτήτων. Ένας από τους δήμους που δημιουργήθηκαν ήταν ο Δήμος Μεσσάτιδος, ο οποίος συμπεριέλαβε τις πρώην κοινότητες Οβρυά (που έγινε και η έδρα του δήμου), Κρήνη, Σαραβάλι, Θέα, Καλλιθέα, Πετρωτό και Κρυσταλλόβρυση καθώς και τους οικισμούς Λυγιές, Παυλόκαστρο και Δεμενίκων. Έδρα του δήμου είναι η Οβρυά καθώς ήταν και η μεγαλύτερη κοινότητα. Το 2010, με το σχέδιο Καλλικράτης, ο Δήμος απορροφήθηκε εκ νέου από τον Δήμο Πατρέων[4].

Ήταν ο τρίτος δήμος σε κατοίκους στην Αχαΐα μετά τους Δήμους Πατρέων και Αιγίου. Κατά την Απογραφή του 2001 ο Δήμος είχε πληθυσμό 12.246 κατοίκους (και είναι ο τρίτος δήμος της Αχαΐας σε πληθυσμό), 5.565 απ' τους οποίους κατοικούσαν στην έδρα του την Οβρυά. Η έκτασή του ανερχόταν σε 66.366 στρέμματα.

Το δημαρχείο Μεσσάτιδος στην Οβρυά

Ο δήμος συνόρευε με τους δήμους Πατρέων, Παραλίας, Βραχνεΐκων και την Κοινότητα Λεοντίου. Αποτελούταν από πεδινές, ημιορεινές και ορεινές εκτάσεις και ο πληθυσμός του χαρακτηριζόταν κυρίως ως ημιαστικός.

Διατελέσαντες δήμαρχοι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  • 1998 - 2002: Γεράσιμος Γέμος
  • 2002 - 2010: Αθανάσιος Κολλιτσίδας

Εκλογές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Οι τελευταίες δημοτικές εκλογές διεξήχθησαν το 2006. Ο τελευταίος δήμαρχος είναι ο Αθανάσιος Κολλιτσίδας που εξελέγη με 43,8% και 13 έδρες στον πρώτο γύρο έναντι 27,9% και 4 έδρες για το Γεράσιμο Γέμο. Ο Γιώργος Μπούρδος έλαβε 24,9% και 4 έδρες και ο Ιωάννης Κασπίρης 3,4% και καμία έδρα[5].

Δημοτικά διαμερίσματα (1997-2010)[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ο καποδιστριακός δήμος περιλάμβανε τα παρακάτω δημοτικά διαμερίσματα και οικισμούς[6]:

Δ.δ. Οβριάς -- η Οβρυά [ 5.565 ]
Δ.δ. Θέας [ 489 ]
Δ.δ. Καλλιθέας [ 701 ]
Δ.δ. Κρήνης Πατρών [ 1.024 ]
Δ.δ. Κρυσταλλόβρυσης -- η Κρυσταλλόβρυση [ 34 ]
Δ.δ. Πετρωτού [ 432 ]
Δ.δ. Σαραβαλίου [ 4.001 ]

Αξιοθέατα[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Αθλητισμός[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ο Δήμος κάθε χρόνο διοργάνωνε τον αγώνα αυτοκινήτου Ανάβαση Ομπλού, που μετράει στο Πανελλήνιο πρωτάθλημα αναβάσεων. Στα όρια του Δήμου δραστηριοποιούνταν τα σωματεία Α.Π.Σ. Φωστήρας Οβρυάς, Αχαιός Σαραβαλίου, ΑΟ Γαλήνη Πατρών, ΑΟ Ίκαρος Πετρωτού, Α.Ο. Σπάρτακος Οβρυάς, ΑΟ Κρήνη 97, Α.Ο. Γαλαξίας Δεμενίκων Σαραβαλίου, Α.Ο. Θέας, Α.Ο. Καλλιθέας, ΑΠΣ Άτλας Οβρυάς και Α.Ο. Μίλων Οβρυάς. Διαθέτει ένα Δημοτικό γήπεδο στο Σαραβάλι, ενώ γήπεδο ποδοσφαίρου έχουν επίσης ο Ίκαρος και ο Φωστήρας (με χόρτο). Ανοιχτά γήπεδα μπάσκετ έχουν η Κρήνη 97 και ο Γαλαξίας και ο Μίλων γήπεδο βόλευ (ανοιχτο).Στα όρια του Δήμου Μεσσάτιδος έχει το αθλητικό της κέντρο η Θύελλα Πατρών, και τα γήπεδα του ποδοσφαιρικού τμήματος της Γαλήνης Πάτρας.

Δείτε επίσης[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Παραπομπές και υποσημειώσεις[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. Ε.Σ.Υ.Ε. - Μόνιμος Πληθυσμός της Ελλάδος. Απογραφή 2001
  2. Βλ. Παπαγιαννόπουλος 2009.
  3. 3,0 3,1 Ε.Ε.Τ.Α.Α. - Διοικητικές μεταβολές Δήμου Μεσσάτιδος (1835-1836). eetaa.gr. Ανακτήθηκε: 21/11/2017.
  4. Ε.Ε.Τ.Α.Α. - Διοικητικές μεταβολές Δήμου Μεσσάτιδος (1997-2010). eetaa.gr. Ανακτήθηκε: 21/11/2017.
  5. Αποτελέσματα Δημοτικών και Νομαρχιακών εκλογών 2006
  6. Σε αγκύλες αναφέρονται τα δημογραφικά στοιχεία του μόνιμου πληθυσμού βάσει της απογραφής του 2001.

Πηγές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Βιβλιογραφία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  • Θεόδωρος Η. Λουλούδης, Αχαΐα. Οικισμοί, οικιστές, αυτοδιοίκηση, Νομαρχιακή Επιχείρηση Πολιτιστικής Ανάπτυξης Ν.Α. Αχαΐας, Πάτρα 2010.
  • Βασίλης Οικονομόπουλος (εκδ.), Πατρινό Αθλητικό Πανόραμα, Εκδόσεις «ΠΑΝΟΡΑΜΑ», Πάτρα 1994. (σχετικά λήμματα ποδοσφαιρικών ομάδων της περιοχής Μεσσάτιδας)
  • Κώστας Ν. Τριανταφύλλου, Ιστορικόν Λεξικόν των Πατρών, Τόμοι Α΄-Β΄, Τυπογραφείο Πέτρου Χρ. Κούλη, Πάτρα 1995, Τρίτη Έκδοση.

Εξωτερικοί σύνδεσμοι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]