Υπουργείο Προεδρίας Κυβερνήσεως

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση σε: πλοήγηση, αναζήτηση

Το Υπουργείο Προεδρίας Κυβερνήσεως (μεταπολιτευτικά, στην δημοτική, Υπουργείο Προεδρίας της Κυβέρνησης) της ελληνικής κυβέρνησης υπήρχε από το 1954 έως το 1973 και ξανά από το 1975 μέχρι το 1995. Αποτελούσε το σημαντικότερο υπουργείο της μεταπολεμικής Ελλάδας και σχεδόν πάντα ήταν είτε πρώτο στην ιεραρχία, είτε δεύτερο πίσω από το Υπουργείο Συντονισμού.

Αποστολή και αρμοδιότητά του ήταν η εποπτεία διάφορων υπηρεσιών και οργανισμών (ετερόκλητων μεταξύ τους) που είχαν υπαχθεί άμεσα στην προεδρία της κυβέρνησης (δηλαδή, στον πρωθυπουργό). Επειδή στην μεταπολεμική Ελλάδα το γραφείο του πρωθυπουργού ήταν ολιγομελές και πολιτικά (αλλά και νομικά) ανίσχυρο (κάτι που άλλαξε το 1981 με την έλευση στην εξουσία του Ανδρέα Παπανδρέου) το Υπουργείο Προεδρίας λειτουργούσε, κατά κάποιον τρόπο, ως το προσωπικό επιτελείο του πρωθυπουργού. Ο εκάστοτε υπουργός Προεδρίας αποτελούσε πρόσωπο μεγάλης ισχύος στην κυβέρνηση, και συνήθως της απόλυτης εμπιστοσύνης του πρωθυπουργού. Χαρακτηριστικά, ο Κωνσταντίνος Καραμανλής είχε χρησιμοποιήσει σε αυτή την θέση τον Κωστή Στεφανόπουλο και τον Γεώργιο Ράλλη, ενώ ο Ανδρέας Παπανδρέου τον Μένιο Κουτσόγιωργα και τον Αναστάσιο Πεπονή.

Ανάμεσα στους οργανισμούς και τις υπηρεσίες (ετερόκλητοι μεταξύ τους) που επόπτευε το Υπουργείο Προεδρίας συγκαταλέγονταν:[1]

  • η Γενική Διεύθυνση Δημοσίας Διοικήσεως, υπεύθυνη για την οργάνωση και λειτουργία της δημόσιας διοίκησης σε εθνικό επίπεδο (η τοπική αυτοδιοίκηση ανήκε στο Υπουργείο Εσωτερικών)

Υπουργοί Προεδρίας στην μεταπολίτευση[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Όνομα Έναρξη Θητείας Λήξη Θητείας Πολιτικό Κόμμα Σημειώσεις
Γεώργιος Ράλλης 2 Ιανουαρίου 1975 28 Νοεμβρίου 1977 Κυβέρνηση Κωνσταντίνου Γ. Καραμανλή 1974 Σύσταση του Υπουργείου Προεδρίας Κυβερνήσεως
Κωνσταντίνος Στεφανόπουλος 28 Νοεμβρίου 1977 10 Μαΐου 1980 Κυβέρνηση Κωνσταντίνου Γ. Καραμανλή 1977
Κωνσταντίνος Στεφανόπουλος 10 Μαΐου 1980 17 Σεπτεμβρίου 1981 Κυβέρνηση Γεωργίου Ράλλη 1980

Βουλευτικές Εκλογές 1981

Μένιος Κουτσόγιωργας 21 Οκτωβρίου 1981 17 Ιανουαρίου 1984 Κυβέρνηση Ανδρέα Παπανδρέου 1981
Απόστολος Λάζαρης 17 Ιανουαρίου 1984 5 Ιουνίου 1985 Κυβέρνηση Ανδρέα Παπανδρέου 1981 Κυβέρνηση Α. Παπανδρέου (1981)
Απόστολος Λάζαρης 5 Ιουνίου 1985 26 Ιουλίου 1985 Κυβέρνηση Ανδρέα Παπανδρέου 1985
Άκης Τσοχατζόπουλος 26 Ιουλίου 1985 5 Φεβρουαρίου 1987 Κυβέρνηση Ανδρέα Παπανδρέου 1985
Απόστολος Κακλαμάνης 5 Φεβρουαρίου 1987 18 Νοεμβρίου 1988 Κυβέρνηση Ανδρέα Παπανδρέου 1985
Μένιος Κουτσόγιωργας 18 Νοεμβρίου 1988 16 Μαρτίου 1989 Κυβέρνηση Ανδρέα Παπανδρέου 1985 Ύστερα από την παραίτηση του Μένιου Κουτσόγιωργα και για το διάστημα από 16 έως 17 Μαρτίου, καθήκοντα Υπουργού Προεδρίας της Κυβέρνησης άσκησε ο Αναπληρωτής Υπουργός Προεδρίας της Κυβέρνησης Δημήτριος Μαρούδας.
Αναστάσιος Πεπονής 17 Μαρτίου 1989 2 Ιουλίου 1989 Κυβέρνηση Ανδρέα Παπανδρέου 1985
Αθανάσιος Κανελλόπουλος 2 Ιουλίου 1989 12 Οκτωβρίου 1989 Κυβέρνηση Τζαννή Τζαννετάκη 1989
Νικόλαος Θέμελης 12 Οκτωβρίου 1989 23 Νοεμβρίου 1989 Υπηρεσιακή κυβέρνηση Ιωάννη Γρίβα 1989 Βουλευτικές εκλογές Νοεμβρίου 1989
Νικόλαος Θέμελης 23 Νοεμβρίου 1989 11 Απριλίου 1990 Οικουμενική κυβέρνηση Ξενοφώντα Ζολώτα 1989
Μιλτιάδης Έβερτ 11 Απριλίου 1990 31 Οκτωβρίου 1991 Κυβέρνηση Κωνσταντίνου Μητσοτάκη 1990
Σωτήρης Κούβελας 31 Οκτωβρίου 1991 13 Οκτωβρίου 1993 Κυβέρνηση Κωνσταντίνου Μητσοτάκη 1990
Αναστάσιος Πεπονής 13 Οκτωβρίου 1993 28 Δεκεμβρίου 1994 Κυβέρνηση Ανδρέα Παπανδρέου 1993
Ιωάννης Ποττάκης 28 Δεκεμβρίου 1994 15 Σεπτεμβρίου 1995 Κυβέρνηση Ανδρέα Παπανδρέου 1993

Σημειώνεται ότι κατά την περίοδο της θητείας του αναφερόταν ως Υπουργός Προεδρίας και ο τότε πραξικοπηματίας Γεώργιος Παπαδόπουλος, για τη θέση που είχε ως «Υπουργός παρά τη Προεδρία της Κυβερνήσεως» στην Κυβέρνηση Κωνσταντίνου Κόλλια 1967. Στην επόμενη, επίσης δικτατορική Κυβέρνηση Γεωργίου Παπαδόπουλου 1967, είχε ορκιστεί ως Πρόεδρος του Υπουργικού Συμβουλίου και Υπουργός Εθνικής Αμύνης και «Προεδρίας Κυβερνήσεως».

Αναφορές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. Kevin Featherstone, Dimitris Papadimitriou, Prime Ministers in Greece: the Paradox of Power, σελίδα67