Ντάλια Γκριμπαουσκάιτε

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Πήδηση στην πλοήγηση Πήδηση στην αναζήτηση
Ντάλια Γκριμπαουσκάιτε
Dalia Grybauskaitė 2012-06-13 (1).jpg
Γενικές πληροφορίες
Όνομα στη
μητρική γλώσσα
Dalia Grybauskaitė (Λιθουανικά)
Γέννηση 1  Μαρτίου 1956[1][2]
Βίλνιους[3]
Χώρα πολιτογράφησης Ένωση Σοβιετικών Σοσιαλιστικών Δημοκρατιών
Λιθουανία
Θρησκεία Καθολικισμός
Εκπαίδευση και γλώσσες
Μητρική γλώσσα Λιθουανικά
Ομιλούμενες γλώσσες Λιθουανικά
Εκπαίδευση Candidate of Economic Sciences
Σπουδές d:Q4530466
Πανεπιστήμιο Τζώρτζταουν[4]
Πληροφορίες ασχολίας
Ιδιότητα πολιτικός
διπλωμάτης
οικονομολόγος
καθηγήτρια πανεπιστημίου
Πολιτική τοποθέτηση
Πολιτικό κόμμα/Κίνημα Κομμουνιστικό Κόμμα της Σοβιετικής Ένωσης
Οικογένεια
Γονείς Polikarpas Grybauskas και Vitalija Korsakaitė
Αξιώματα και βραβεύσεις
Αξίωμα Πρόεδρος της Δημοκρατίας της Λιθουανίας (2009–2019)
Επίτροπος της ΕΕ για τον Οικονομικό Προγραμματισμό και τον Προϋπολογισμό (2004–2009)
Επίτροπος Εκπαίδευσης, Πολιτισμού, Πολυγλωσσίας και Νεολαίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης (Μαΐου 2004 – Νοεμβρίου 2004)
Υπουργός Οικονομικών (2001–2004, Λιθουανία)
Βραβεύσεις Βραβείο Καρλομάγνος (2013)[5]
Ιππότης Μεγαλόσταυρος του Τάγματος του Γερακιού
Σταυρός της Αναγνώρισης
Περιδέραιο του τάγματος προ μερίτο Μελιτένσι
μεγαλόσταυρος του Τάγματος των τριών αστέρων
Τάγμα της Δημοκρατίας (2015)[6]
Βασιλικό Τάγμα των Σεραφείμ
Order for Exceptional Merits (2016)[7]
d:Q23058092
Commander of the Order of the Grand Duke Gediminas
Knight Grand Cross of the Order of St. Olav‎ (2011)[8]
Μεγαλόσταυρος του Τάγματος του Αγίου Καρόλου
Collar of the Order of the Cross of Terra Mariana
Τάγμα του Αγίου Όλαφ
Υπογραφή
Dalia Grybauskaitė.Signature.svg

Η Ντάλια Γκριμπαουσκάιτε (ορθότερη απόδοση: Νταλιέ Γκριμπαουσκάιτε, Dalia Grybauskaitė, 1956-) είναι Λιθουανή πολιτικός, που υπηρέτησε ως πρόεδρος της βαλτικής χώρας από τις 12 Ιουλίου 2009 ως τις 12 Ιουλίου 2019. Υπηρέτησε στο παρελθόν ως υπουργός Οικονομικών καθώς και Επίτροπος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής ,για ενα εξάμηνο ( Μαιου-Νοεμβριου 2004 ) ως Επίτροπος Εκπαίδευσης και Ποιλιτισμού, ενώ στην πορεία ως Επίτροπος Οικονομικού Προϋπολογισμού και Προγραμματισμού από τις 22 Νοεμβρίου 2004 εώς την ολοκλήρωση της θητείας της στις 1 Ιουλίου 2009 .

Στην αυτοβιογραφία της αναφέρει ότι είχε το όνειρο να γίνει η πρώτη γυναίκα πρόεδρος στη χώρα της όταν ήταν ακόμα μικρό κοριτσάκι. Μιλά λιθουανικά, αγγλικά, ρωσικά, γαλλικά και πολωνικά.

Πρώτα χρόνια και εκπαίδευση[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Γεννήθηκε την 1η Μαρτίουτου 1956. Απέκτησε ακαδημαϊκό τίτλο (ντοκτορά) στις Κοινωνικές Επιστήμες, στα Οικονομικά από το Κρατικό Πανεπιστήμιο Ζντάνοβ του Λένινγκραντ το 1983. Το 1991 απέκτησε τίτλο από τη Σχολή Διεθνών Υπηρεσιών του πανεπιστημίου της Τζώρτζταουν, στην Ουάσιγκτον, στα πλαίσια ειδικού προγράμματος.

Πολιτική καριέρα[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το 1975 ανέλαβε επιθεωρητής του προσωπικού της Κρατικής Φιλαρμονικής Ορχήστρας της Λιθουανικής Σοβιετικής Σοσιαλιστικής Δημοκρατίας. Από το 1976 ως το 1983 εργάστηκε σε βοηθητική θέση σε εργαστήρι γουνοποιίας, στο Λένινγκραντ. Το 1983 ανέλαβε γραμματέας στη Λιθουανική Ακαδημία και ως το 1990 δίδαξε στο σχολείο δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης του Βίλνιους, ως επικεφαλής του Γεωργικού Τμήματος. Ακολούθησαν πολλές θέσεις, όπως στο Τμήμα Επιστημών του Οικονομικού Ινστιτούτου (1990-91), στο γραφείο του πρωθυπουργού (1991), στο Υπουργείο Διεθνών Οικονομικών Σχέσεων (1991–1993), στο υπουργείο Εξωτερικών (1993–1994), ως αντιπρόσωπος της Λιθουανίας στην ΕΕ (1994-95), στην λιθουανική πρεσβεία στις ΗΠΑ (1996-99) και το 1999 έγινε υφυπουργός Οικονομικών. Εν συνεχεία το 2000 ανέλαβε υφυπουργός Εξωτερικών (2000-2001) , για να υπουργοποιηθεί το 2001 στο υπουργείο Οικονομικών.

Ευρωπαία επίτροπος[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Την 1η Μαΐου του 2004 αποχώρησε από το υπουργείο για να αναλάβει Ευρωπαία επίτροπος και από το Νοέμβριο του 2004 αρμόδια για τον Οικονομικό Σχεδιασμό και τον Προϋπολογισμό. Τον Νοέμβριο του 2005 η Γκριμπαουσκάιτε ονομάστηκε "Επίτροπος της χρονιάς" σε δημοσκόπηση της European Voice Europeans of the Year.

Εκλογή στην προεδρία, 2009[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Στις 26 Φεβρουαρίου του 2009 η Γκριμπαουσκάιτε ανακοίνωσε την υποψηφιότητά της για τις προεδρικές εκλογές του 2009. Στο λόγο της, ανέφερε ότι αποφάσισε να επιστρέψει στη Λιθουανία αν αποφασίσει ο λαός ότι την χρειάζονται τη στιγμή εκείνη. Όπως τόνισε, όλοι επιθυμούσαν πολύ την αλήθεια, τη διαφάνεια και την υπεύθυνη διοίκηση για τη χώρα.[9]

Τον Φεβρουάριο του 2009 οι δημοσκοπήσεις τής έδιναν προβάδισμα στην κούρσα για την προεδρία[10] Στις προεδρικές εκλογές, οι οποίες διεξήχθησαν στις 17 Μαΐου του 2009 κέρδισε άνετα με 68,18% των ψήφων από τον πρώτο γύρο. Έγινε έτσι η πρώτη γυναίκα πρόεδρος στη χώρα.[11] Ανέλαβε πρόεδρος στις 12 Ιουλίου του 2009 και διαδέχθηκε τον Βάλντας Άνταμκους. [12] Οι πρώτες της προεδρικές επισκέψεις στο εξωτερικό έγιναν στη Σουηδία και στη Λετονία.[13] Τον Απρίλιο του 2011 πραγματοποίησε επίσημη επίσκεψη στη Νορβηγία.[14]

Εκλογές 2014[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Στις 11 Μαΐου 2014 προηγήθηκε στον πρώτο γύρο των προεδρικών εκλογών με ποσοστό 45,8%, ενώ ο κοντινότερος υποψήφιος, Ζίγκμαντας Μπαλτσούτις συγκέντρωσε 13,7%. Η Γκριμπαουσκάιτε επικράτησε στον δεύτερο γύρο του αντιπάλου της, με ποσοστό 57,8% έναντι 40,1% για τον Μπαλτσούτις.[15]

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. 1,0 1,1 www.britannica.com/EBchecked/topic/1543098/Dalia-Grybauskaite.
  2. 2,0 2,1 «Encyclopædia Britannica» (Αγγλικά) biography/Dalia-Grybauskaite. Ανακτήθηκε στις 9  Οκτωβρίου 2017.
  3. Γερμανική Εθνική Βιβλιοθήκη, Κρατική Βιβλιοθήκη του Βερολίνου, Βαυαρική Κρατική Βιβλιοθήκη, Εθνική Βιβλιοθήκη της Αυστρίας: Gemeinsame Normdatei. 173990282. Ανακτήθηκε στις 14  Αυγούστου 2015.
  4. Ανακτήθηκε στις 8  Ιουλίου 2019.
  5. «Die Karlspreisträgerin 2013 Dalia Grybauskaitė». (Γερμανικά) Ανακτήθηκε στις 14  Δεκεμβρίου 2014.
  6. lex.justice.md/index.php?action=view&view=doc&lang=1&id=357740.
  7. www.up-rs.si/up-rs/uprs.nsf/objave/797ADAF8E865D7A5C1257F68004BDA26?OpenDocument.
  8. www.kongehuset.no/tildelinger.html?tid=28028&sek=27995&q=Grybauskait%C4%97%2C+Dalia&type=&aarstall=.
  9. D. Grybauskaitė sieks prezidento posto. 26 Φεβρουαρίου 2009.
  10. Po D.Grybauskaitės apsisprendimo politologai nemato jai konkurencijos. 26 Φεβρουαρίου 2009.
  11. Balsavimo rezultatai
  12. «Lithuania president-elect vows to fight recession». Associated Press , ep CBC News. 18 Μαΐου 2009. http://www.cbc.ca/world/story/2009/05/18/lithuania-election-grybauskaite-president233.html. Ανακτήθηκε στις 20 Μαΐου 2009. 
  13. Premjeras prezidentės pirmojo vizito į Švediją nelaiko posūkiu užsienio politikoje. Retrieved on 7 Οκτωβρίου 2009
  14. http://www.kongehuset.no/c27262/nyhet/vis.html?tid=90731
  15. Λιθουανία: Η Ντ. Γκριμπαουσκάιτε επανεκλέγεται πρόεδρος με ποσοστό άνω του 55%, Capital,gr, 25 Μαΐου 2014.

Εξωτερικοί σύνδεσμοι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]


Στο λήμμα αυτό έχει ενσωματωθεί κείμενο από το λήμμα Dalia Grybauskaitė της Αγγλικής Βικιπαίδειας, η οποία διανέμεται υπό την GNU FDL και την CC-BY-SA 3.0. (ιστορικό/συντάκτες).