Νέα Ισπανία

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση στην πλοήγηση Πήδηση στην αναζήτηση
Αντιβασιλεία της Νέας Ισπανίας
Virreinato de Nueva España
Αντιβασιλεία της Ισπανίας
1521 – 1821
Σημαία Έμβλημα
Σύνθημα
Plus Ultra
«Παρά Πέρα»
Ύμνος
Marcha Real
«Βασιλικό Εμβατήριο»
Located in north central Europe, containing modern Germany plus much of modern Poland
Χάρτης των χωρών υπό την επίβλεψη και την αναιρετική δικαιοδοσία της Αντιβασιλείας της Νέας Ισπανίας, στο ζενίθ της Ισπανικής Αυτοκρατορίας το 1795
Πρωτεύουσα Πόλη του Μεξικoύ
Γλώσσες Ισπανικά, Γαλλικά, Νάουατλ, Γλώσσες Μάγια, Ιθαγενείς γλώσσες, Φιλιππινικές γλώσσες
Θρησκεία Ρωμαιοκαθολικισμός
Πολίτευμα Μοναρχία
Βασιλιάς
 -  1535–1556 Κάρολος Κουίντος (πρώτος)
 -  1813–1821 Φερδινάνδος Ζ΄ (τελευταίος)
Πρωθυπουργός
 -  1535–1550 Antonio de Mendoza (πρώτος)
 -  1821 Juan O'Donojú αρχηγός κράτους (όχι αντιβασιλέας)
Νομοθετικό Σώμα Συμβούλιο των Ινδιών
Ιστορική εποχή Αποικιακή εποχή
 -  Δημιουργία Αντιβασιλείας 1521
 -  Μεξικανικός Πόλεμος της Ανεξαρτησίας και Ανεξαρτητοποίηση της Κεντρικής Αμερικής 1810-1821
Πληθυσμός
 -  1519 εκτ. 20 εκατομμύρια 
 -  1810 εκτ. 5 με 6,5 εκατομμύρια 
Νόμισμα Ισπανικό αποικιακό ρεάλ
Προηγήθηκε
Διαδέχτηκε
Κυβερνείο της Κούβας
Τριπλή Συμμαχία των Αζτέκων
Βασίλιο του Τζιντζουντζαν
Μάγια
Λουιζιάνα (Νέα Γαλλία)
Ιθαγενείς πληθυσμοί της Αμερικής
Βασίλειο του Τόντο
Τλαχκάλα
Βασίλειο του Μαϋνίλα
Συνομοσπονδία του Μάντια-ας
Αντιβασιλεία της Νέας Γρενάδας
Ισπανικές Δυτικές Ινδίες
Ισπανικές Ανατολικές Ινδίες
Λουιζιάνα (Νέα Γαλλία)
Περιοχή της Φλόριντας
Χώρα του Όρεγκον
Πρώτη Αυτοκρατορία του Μεξικού
Σήμερα Flag of the Bahamas.svg Μπαχάμες
Flag of Belize.svg Μπελίζ
Flag of Canada.svg Καναδάς

Flag of Cayman Islands.svg Κέιμαν Νήσοι (UK)
Flag of Costa Rica.svg Κόστα Ρίκα
Flag of Cuba.svg Κούβα
Flag of the Dominican Republic.svg Δομινικανή Δημοκρατία
Flag of Puerto Rico.svg Πουέρτο Ρίκο
Flag of El Salvador.svg Ελ Σαλβαδόρ
Flag of Federated States of Micronesia.svg Ομόσπονδες Πολιτείες της Μικρονησίας
Flag of Guam.svg Γκουάμ
Flag of Guatemala.svg Γουατεμάλα
Flag of Guyana.svg Γουιάνα
Flag of Haiti.svg Αϊτή
Flag of Honduras.svg Ονδούρα
Flag of Jamaica.svg Τζαμάικα
Flag of Mexico.svg Μεξικό
Flag of Nicaragua.svg Νικαράγουα
Flag of the Northern Mariana Islands.svg Βόρειες Μαριάνες Νήσοι
Flag of Palau.svg Παλάου
Flag of the Philippines.svg Φιλιππίνες
Flag of Trinidad and Tobago.svg Τρινιντάντ και Τομπάγκο
Flag of the United States.svg Ηνωμένες Πολιτείες
Flag of Venezuela.svg Βενεζουέλα

Η Νέα Ισπανία (Ισπανικά: Nueva España, Νουέβα Εσπάνια, 1521-1821), επισήμως Αντιβασιλεία της Νέας Ισπανίας ή Βασίλειο της Νέας Ισπανίας, ήταν εδαφική οντότητα της Ισπανικής Αυτοκρατορίας, που ίδρυσαν οι Ισπανοί Αψβούργοι κατά την ισπανική αποικιοποίηση της Αμερικής. Κάλυπτε μια τεράστια περιοχή που περιελάμβανε το σημερινό Μεξικό, μεγάλο τμήμα των σημερινών νοτιοδυτικών πολιτειών των Η.Π.Α. και της Καλιφόρνιας στη Βόρεια Αμερική, την Κεντρική Αμερική, βόρεια τμήματα της Νότιας Αμερικής, και αρκετά αρχιπελάγη του Ειρηνικού Ωκεανού, όπως τις Φιλιππίνες και το Γκουάμ. Αποτέλεσε την πρώτη από τις τέσσερεις αποικίες της Ισπανίας στην αμερικανική ήπειρο και ανακηρύχθηκε αποικιακό βασίλειο της Ισπανίας. Πρωτεύουσά της ήταν η Πόλη του Μεξικού, που αναπτύχθηκε πάνω στα ερείπια της Τενοτστιτλάν.

Θεωρείται ότι ξεκίνησε το 1521 μετά την πτώση της Τενοτστιτλάν, το κύριο γεγονός της ισπανικής κατάκτησης. Επισήμως ιδρύθηκε στις 18 Αυγούστου 1521 ως Βασίλειο της Νέας Ισπανίας (Ισπανικά: Reino de Nueva España). Αργότερα αποτέλεσε την πρώτη από τις τέσσερεις αντιβασιλείες που η Ισπανική Αυτοκρατορία δημιούργησε στην αμερικανική ήπειρο. Πρώτος αντιβασιλέας της υπήρξε ο Αντόνιο δε Μεντόθα υ Πατσέκο.

Τα υπόλοιπα αποικιακά ισπανικά βασίλεια (Αγίου Δομήνικου, Νέας Γαλικίας, Γουατεμάλας) της Ισπανικής Αυτοκρατορίας συνόρευαν με τη Νέα Ισπανία. Η Νέα Ισπανία καθώς και τα υπόλοιπα βασίλεια ήταν οργανωμένη σε αρχιστρατηγίες. Έτσι, τα ανεξάρτητα αυτά βασίλεια είχαν τον δικό τους κυβερνήτη και κάθε εδαφικό τμήμα τους τον δικό του αρχιστράτηγο.

Το 1786, ο βασιλέας Κάρολος Γ' εισήγαγε μεταρρυθμίσεις στην οργάνωση της αντιβασιλείας, γνωστές ως μεταρρυθμίσεις των Βουρβόνων. Με αυτές δημιουργήθηκε ο θεσμός των Επιθεωρήσεων, που κατά κάποιο τρόπο περιόριζε τις εξουσίες του αντιβασιλέα σε κάθε περιοχή.

Η Νέα Ισπανία ανέπτυξε ένα διοικητικό σύστημα πολλών τοπικών εδαφικών διαιρέσεων, βασισμένων στις επιδράσεις του κλίματος, την τοπογραφία, τους ιθαγενείς πληθυσμούς και τους ορυκτούς πόρους. Το κεντρικό και νότιο Μεξικό είχε πυκνούς ιθαγενείς πληθυσμούς, ο καθένας με τη δική του πολύπλοκη κοινωνική, πολιτική και οικονομική οργάνωση. Αντιθέτως, η βόρεια περιοχή του Μεξικού ήταν άνυδρη και ορεινή, με νομαδικούς και ημινομαδικούς πληθυσμούς ιθαγενών, και δεν εδύνατο να υποστηρίξει εύκολα πολυπληθείς οικισμούς. Όμως, η ανακάλυψη αργύρου τη δεκαετία του 1540 στην περιοχή Σακατέκας (Ισπανικά: Zacatecas) προσέλκυσε μεταλλωρύχους και άλλους εργάτες, καθώς και αξιωματούχους, προς εκμετάλλευση των ορυχείων. Η εξόρυξη αργύρου αποτέλεσε συστατικό τμήμα του πλούτου της Νέας Ισπανίας, ενώ επίσης πλούτισε εξαιρετικά την ίδια τη μητρόπολη Ισπανία και μεταμόρφωσε την παγκόσμια οικονομία. Η Νέα Ισπανία έγινε ο τερματικός σταθμός στο Νέο Κόσμο του εμπορίου των Φιλιππίνων, και η επικράτειά της έγινε ζωτικός σύνδεσμος μεταξύ των εδαφών της Ισπανικής Αυτοκρατορίας στο Νέο Κόσμο και των εδαφών της στις Ανατολικές Ινδίες.

Από την αρχή του 19ου αιώνα, το βασίλειο εισήλθε σε κρίση, η οποία επιδεινώθηκε με τον Πόλεμο της Ιβηρικής Χερσονήσου, και την ακόλουθη πολιτική κρίση στο Μεξικό το 1808, που τελείωσε με την κυβέρνηση του αντιβασιλέα Χοσέ δε Ιτουρριγαράι, και αργότερα οδήγησε στη Συνωμοσία της Βαγιαδολίδ και τη Συνωμοσία του Κερέταρο. Η τελευταία ήταν ο άμεσος πρόγονος του Μεξικανικού Πολέμου της Ανεξαρτησίας, που όταν ολοκληρώθηκε το 1821, καθαίρεσε την αντιβασιλεία και άνοιξε το δρόμο στην ίδρυση της Μεξικανικής Αυτοκρατορίας, πρώτος αυτοκράτορας τής οποίας στέφθηκε τελικά ο Αγουστίν δε Ιτουρμπίδε.

Η Αντιβασιλεία της Νέας Ισπανίας και η σχέση της με το ισπανικό Στέμμα[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το Βασίλειο της Νέας Ισπανίας ιδρύθηκε στις 18 Αυγούστου 1521, μετά την ισπανική κατάκτηση της Αυτοκρατορίας των Αζτέκων, ως βασίλειο του Νέου Κόσμου, εξαρτημένο από το Στέμμα της Καστίλης, καθώς οι αρχικοί πόροι για την εξερεύνηση προήλθαν από τη βασίλισσα Ισαβέλλα. Παρόλο που η Νέα Ισπανία αποτελούσε εξάρτηση της Καστίλης, ήταν βασίλειο και όχι αποικία, υπό την πρωτοκαθεδρία του μονάρχη στην Ιβηρική Χερσόνησο. Ο μονάρχης είχε απεριόριστη εξουσία στις υπεράκτιες περιοχές.

Η Αντιβασιλεία της Νέας Ισπανίας δημιουργήθηκε με βασιλικό διάταγμα στις 12 Οκτωβρίου 1535 στο Βασίλειο της Νέας Ισπανίας, με έναν αντιβασιλέα ως βοηθό του βασιλιά ή αντικαταστάτη. Αυτή ήταν η πρώτη αντιβασιλεία στο Νέο Κόσμο και η μία από τις δύο που συνολικά είχε η Ισπανική Αυτοκρατορία στην αμερικανική ήπειρο έως τις μεταρρυθμίσεις των Βουρβόνων το 18ο αιώνα.

Εξωτερικοί σύνδεσμοι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]