Μια ζωή την έχουμε

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση σε: πλοήγηση, αναζήτηση
Μια ζωή την έχουμε
Μία ζωή την έχουμε (αφίσα).jpg
Κινηματογραφική αφίσα της ταινίας.
Σκηνοθεσία Γιώργος Τζαβέλλας
Παραγωγή Φίνος Φιλμ
Σενάριο Γιώργος Τζαβέλλας
Πρωταγωνιστές Δημήτρης Χορν
Υβόν Σανσόν
Βασίλης Αυλωνίτης
Χρήστος Τσαγανέας
Περικλής Χριστοφορίδης
Λαυρέντης Διανέλλος
Μουσική Μάνος Χατζιδάκις
(Ο μήνας έχει εννιά του Μιχάλη Σουγούλ)
Τραγούδι Κορώνης
Φίλανδρος
Φωτογραφία Ντίνος Κατσουρίδης
Μοντάζ Ντίνος Κατσουρίδης
Σκηνογραφία Μάρκος Ζέρβας
Εταιρεία παραγωγής Φίνος Φιλμ
Διανομή Finos Film
Πρώτη προβολή 8 Μαΐου 1958 (Ελλάδα)
Κυκλοφορία 4 Μαΐου 2010 (DVD)
Διάρκεια 111΄
Προέλευση Ελλάδα
Γλώσσα ελληνική
δεδομέναπ  σ  ε )

Το Μια ζωή την έχουμε είναι ελληνική ρομαντική κωμική ταινία του 1958, σε παραγωγή Φίνος Φιλμ και σε σκηνοθεσία - σενάριο Γιώργου Τζαβέλλα.[1] Πρωταγωνιστούν οι Δημήτρης Χορν και Υβόν Σανσόν. Πρόκειται για μία από τις ακριβότερες ελληνικές παραγωγές της εποχής. Ο τίτλος της ταινίας πάρθηκε από τους στίχους του γνωστού τραγουδιού Ο μήνας έχει 9, του Μιχάλη Σουγιούλ.

Η ταινία αφορά τη ζωή ενός φτωχού και δειλού υπαλλήλου τραπέζης (Δημήτρης Χορν), που όταν βλέπει την κοκότα, ερωμένη (Υβόν Σανσόν), του αφεντικού του (Χρήστος Τσαγανέας), την ερωτεύεται, αλλά χωρίς ανταπόκριση. Αργότερα, όμως, όταν θα βρεθεί, κατά λάθος, πλούσιος, γίνεται τολμηρός και τη φλερτάρει, τότε εκείνη ανταποκρίνεται, κι για χάρη της σπαταλάει 1.101.101,10 δραχμές μέσα σε λίγες μέρες.

Πλοκή[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Πρόλογος[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η ταινία ξεκινά σε μία φυλακή, όπου ένας κρατούμενος, είναι εξαιρετικά χαρούμενος, τραγουδώντας και σφυρίζοντας όλη την ώρα το τραγούδι Και ο μήνας έχει 9, εξοργίζοντας έναν γκρινιάρη φύλακα, καθότι δεν μπορεί να καταλάβει από πού αντλεί τέτοια χαρά, ενώ βρίσκεται στη φυλακή. Ένα βράδυ, που ο φύλακας είναι νυχτερινός, και έχει πέσει το σιωπητήριο, ακούει πάλι τον κρατούμενο, να σφυρίζει και να τραγουδά. Νευριασμένος πάει στο κελί του. Εκεί θα ξεκινήσει η εξιστόρηση, για το πώς βρέθηκε στη φυλακή, ο Κλέων (δηλαδή, ο κρατούμενος).

Εξιστόρηση[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Αρχή εξιστόρησης και η Μπιμπή

Ο Κλέων είναι υπάλληλος της Εμποροπιστωτικής Τράπεζας. Είναι σχολαστικός και δειλός και το μόνο που τον απασχολεί είναι η δουλειά του, ενώ όλοι τον φωνάζουν βλαμμένο. Η εξιστόρηση, ξεκινά, με τον Κλέωνα, πίσω από τα κάγκελα του ταμείου του, και με τον συνάδελφό του να σφυρίζει το Και ο μήνας έχει 9. Εν τω μεταξύ, σε όλη την ταινία, κάθε φορά που μετρά λεφτά ο Κλέων, ακούγεται και μία λατέρνα. Κατόπιν έρχεται ένας πελάτης, ο Παπαράκης, που περιμένει το διαβατήριό του, καθώς πετάει. Παράλληλα, ο Κλέων καπνίζει και ο Παπαράκης του κάνει σοβαρή παρατήρηση. Το διαβατήριο είναι έτοιμο, αλλά η υπάλληλος που ήταν υπεύθυνη δεν το είχε πάει στον Κλέωνα. Σε αυτή τη σκηνή μπαίνει ο διευθυντής της τράπεζας και βλέπει τον Παπαράκη να φωνάζει, τον Κλέωνα να καπνίζει και το διαβατήριο να είναι έτοιμο προς παράδοση. Αφού τον βρίζει, τον καλεί στο γραφείο του για πρόστιμο, που κάπνιζε, ενώ αυτός, παράλληλα, κάπνιζε πούρο. Σχετικά με αυτό, γίνεται αρκετός λόγος σε όλη την ταινία, σχολιάζοντας τη δειλία του Κλέων. Ωστόσο βλέπει και την ερωμένη του διευθυντή, την Μπιμπή και την ερωτεύεται αμέσως.

Αργότερα, ο διευθυντής τον βλέπει ξανά να καπνίζει και του κόβει κι άλλο πρόστιμο, μετά αποχωρεί για Θεσσαλονίκη και ο Κλέων, χωρίς διευθυντή, άρχισε να τον βρίζει στους συναδέλφους του, καπνίζοντας επιδεικτικά το τσιγάρο του. Όμως, η δειλία του φαίνεται όταν τον καλεί ο διευθυντής στο τηλέφωνο και σβήνει και το τσιγάρο. Μετά έρχεται η Μπιμπή, να πάρει κάποια χρήματα για το "φιλόπτωχο ταμείο" της και ξεχνά την ταυτότητά της. Τότε ο Κλέων τρέχει από πίσω της να της την δώσει, όμως την είχε αφήσει στην τράπεζα, και τότε άρχισε να τον βρίζει κι αυτό, για το πόσο βλαμμένος είναι.

Το περίσσευμα ( 1.101.101,10)

Μετά, η εξιστόρηση στον φύλακα μεταφέρεται στο σημείο που έγινε πλούσιος. Το περίσσευμα ήταν 1.101.101,10. Ο Κλέων είχε υπολογίσει ξανά και ξανά τα χαρτιά του, αλλά δεν μπορούσε με τίποτα να ερμηνεύσει και να δικαιολογήσει αυτό το τεράστιο περίσσευμα. Κάθισε όλο το βράδυ, αλλά τίποτα, δεν μπορούσε να βρει το πώς έγινε. Ο συνάδελφος του τού είπε, να μην είναι κορόιδο και να μην το πει στον διευθυντή. Εκείνος τίμιος ως ήταν αρνήθηκε. Μετά πήγε στο γραφείο του διευθυντή να του το αναγγείλει, εκείνος όμως τον εξύβρισε άσχημα, ο Κλέων τότε νευρίασε και άρχισε να φωνάζει και δεν του είπε τίποτα. Αποφάσισε τελικά να τα κρατήσει τα χρήματα. Μετά, πήγε, με άλλον αέρα στο σπίτι της Μπιμπής, να της δωρίσει για το "φιλόπτωχο ταμείο" της.

Η σπατάλη και η φυλακή, το τέλος της εξιστόρησης

Η Μπιμπή που είδε ότι ο Κλέων έχει χρήματα άρχισε να βγαίνει μαζί του. Τότε ο Κλέων άρχισε να κάνει μεγάλη ζωή. Άφηνε μεγάλα μπουρμπουάρ στα μαγαζιά. Έπαιζε ιππόδρομο. Έμενε σε πολυτελή ξενοδοχεία. Της έκανε ακριβά δώρα κ.λπ. Μετά, έκλεισε μία συμφωνία με ένα Γερμανό επιχειρηματία, η οποία θα τον σώσει στο τέλος της σπατάλης. Μετά τη μεγάλη ζωή που έκανε άρχισε πλέον να αγχώνεται επειδή τα λεφτά τελείωναν και φοβόταν πάντα την αστυνομία. Όμως, είχε αποφασίσει να εμφανιστεί μία τελευταία φορά σε ένα κοσμικό γεγονός, σε έναν χορό. Εκεί πέρα, είχαν συγκεντρωθεί όλοι οι πλούσιοι της Αθήνας. Τότε ξεκίνησε μία δωρεά. Θα εμφανιζόταν μία κοπέλα που θα δεχόταν έναν φιλί από κάποιον κύριο και τα λεφτά θα πηγαίνανε σε δωρεά. Η Μπιμπή προσφέρθηκε. Ο Κλέων έδωσε μάχη μεγάλη για το φιλί της στον πλειστηριασμό με τον Νταούγλου. Το πόσο που τελικά προσέφερε ήταν 1000 λίρες. Ποσό, που φυσικά, δεν είχε. Και τον πήγανε στη φυλακή. Και εδώ τελειώνει η εξιστόρηση.

Συνέχεια στη φυλακή, κανονική ροή

Ο Κλέων λέει στον φύλακα ότι περιμένει τη δική του, η οποία αργεί επειδή εδώ και 6 μήνες δεν μπορούν να βρουν που έγινε το λάθος, κι όσο δεν το βρίσκουν δεν μπορούν να αποδείξουν ότι ο Κλέων είναι και καταχραστής. Μετά ο φύλακας ρωτά τον Κλέωνα γιατί εδώ και 6 μήνες δεν τον επισκέφθηκε κανείς, ούτε η Μπίμπη, ούτε οι συνάδελφοι του. Τότε ο Κλέων λέει ότι δεν έχει φίλους και ότι τον μοναδικό φίλο που είχε ήταν ένας που τον γνώρισε μέσα σε ένα βράδυ και δεν ξέρει καν το όνομά του, και τότε ρωτά τον φύλακα πώς τον λένε. Ωστόσο, καταφθάνουν ο επιθεωρητής της τράπεζας και ο διευθυντής των φυλακών, ο τελευταίος έχει το αποφυλακιστήριο ενώ ο πρώτος ανακοινώνει στον Κλέωνα ότι η συμφωνία που είχε κάνει με τον Γερμανό για κάτι τρακτέρ τον έκαναν πλούσιο και ότι η τράπεζα θα ανακαλέσει κάθε δίωξη στο πρόσωπό του και θα του ζητήσει συνεργασία. Κι ενώ βρέθηκε το λάθος, τα χρήματα που έβγαλε ο Κλέων από τη συμφωνία θα κρατηθούν για το ποσό που καταχράστηκε. Εν τέλει ό,τι κέρδισε από αυτό, ξοδεύτηκαν γιατί χρωστούσε λεφτά όσο έκανε τη μεγάλη ζωή. Και, τέλος, αποφασίζει να ταξιδέψει στην αδελφή του στο Κολοράντο.

Mia zoi.jpg
Επίλογος

Η ταινία τελειώνει στο λιμάνι που ο Κλέων είναι έτοιμος να φύγει. Εκεί τον περιμένει και ο φύλακας να τον αποχαιρετήσει. Του ζητά επίσης τη σύστασή του για να αλληλογραφούν και ο Κλέων του αφήνει τον φάκελλο από το γράμμα της αδελφής του. Αργότερα, στο καράβι εμφανίζεται η Μπίμπη. Όμως, παρά το ποιόν της, ο Κλέων προσπαθεί να την πείσει να έρθει μαζί του, για μία άλλη ζωή, εκείνη όμως φεύγει, όταν μαθαίνει ότι δεν είχε καθόλου χρήματα από τη σύμβαση με τα τρακτέρ. Τα λόγια του Κλέωνος την επηρέασαν και θέλησε τελικά να πάει μαζί του. Πολύ αργά όμως. Το καράβι έφυγε. Εκεί, την είδε να κλαίει ο φύλακας, λέγοντας το όνομα του Κλέωνος και απορούσε που θα τον ξαναβρεί, τότε ο φύλακας βγάζει τον φάκελλο με τη διεύθυνση, και η ταινία τελειώνει, χωρίς να γίνεται γνωστό, αν τελικά της έδωσε τον φάκελλο ή όχι.

Διανομή[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ο μήνας έχει 9
Μία ζωή την έχουμε,
κι αν δεν τη γλεντήσουμε,
τι θα καταλάβουμε,
τι θα καζαντίσουμε;
(Το ρεφρέν του τραγουδιού, του Μιχάλη Σουγιούλ , που ακούγεται επανειλημμένως σε όλη την ταινία (κυρίως από τον Δημήτρη Χορν), και από το οποίο πάρθηκε και ο τίτλος της. Οι στίχοι είναι του Γιώργου Τζαβέλλα.)

Παραγωγή[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η σταρ Υβόν Σανσόν, σε σκηνή από την ταινία. Πίσω της ο Βασίλης Αυλωνίτης. Πρόκειται για την τελευταία σκηνή του έργου, που πλέον έχει μετανιώσει για τον τρόπο ζωής που κάνει, και κλαίει, γιατί έχασε τον Κλέωνα.

Η παραγωγή της ταινίας ανήκει στη Φίνος Φιλμ, ενώ τη διεύθυνση αυτής, ανέλαβε προσωπικά ο Φιλοποίμην Φίνος, και η χρονιά παραγωγής ήταν το 1958. Τη σκηνοθεσία την υπέγραψε ο Γιώργος Τζαβέλλας, όπως επίσης και το σενάριο.[2] Ο Φίνος απέβλεπε σε μία διεθνή επιτυχία της ταινίας, για αυτό κιόλας ήταν η ακριβότερη παραγωγή της εταιρείας έως τότε.[3] Οι συντελεστές της ταινίας ήταν ήδη καταξιωμένοι συνεργάτες της Φίνος Φιλμ: τη διεύθυνση φωτογραφίας την ανέλαβε ο Ντίνος Κατσουρίδης, με βοηθό τον Νίκο Δημόπουλο, με τον πρώτο να αναλαμβάνει και το μοντάζ της. Η σκηνογραφία ανήκει στον Μάρκο Ζέρβα, και το μακιγιάζ στον Σταύρο Κελεσίδη και τον Νίκο Ξεπαπαδάκο.[2]

Μουσική[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η μουσική σύνθεση της ταινίας προέρχεται από ακόμη έναν καταξιωμένο συνεργάτη της Φίνος Φιλμ, και γενικότερα έναν μεγάλο Έλληνα μουσικό τον Μάνο Χατζιδάκι. Είχαν προηγηθεί οι συνεργασίες: Λατέρνα, φτώχεια και φιλότιμο, Λατέρνα, φτώχεια και γαρύφαλλο κ.ά.[4] Ενώ στο τραγούδι βρέθηκαν οι Κορώνης και Φίλανρδος.[2] Παρόλα αυτά, το τραγούδι που ενέπνευσε τον τίτλο της ταινίας και ακούγεται αρκετές φορές κατά τη διάρκεια της ταινίας, επηρεάζοντας και το ίδιο το σενάριο, δεν είναι του Χατζιδάκι, αλλά του Μιχάλη Σουγιούλ, και ονομάζεται Ο μήνας έχει 9. Με τους στίχους να ανήκουν στον Γιώργο Τζαβέλλα. Το κομμάτι κυκλοφόρησε, το 1953, από τη φωνή του Νίκου Γούναρη και το Τρίο Κιτάρα.[5]

Κάστινγκ[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ταξίδι στα Κύθηρα. Πίνακας του Αντουάν Βαττώ, που εμφανίζεται στη ταινία να κοσμεί την τράπεζα, αλλά και να ονειροπολεί με αυτήν ο Κλέων.

Αρχικά, για τον ρόλο του Κλέωνος, προοριζόταν ο Βασίλης Λογοθετίδης, αλλά λόγω επιβαρυμένης κατάστασης της υγείας του, ο ρόλος πήγε στον ταλαντούχο, τότε, νεαρό ηθοποιό, Δημήτρη Χορν. Από την άλλη, ο ρόλος της Μπίμπης προοριζόταν για την Αλίκη Βουγιουκλάκη. Με τον Φίνο, τελικά, να επιλέγει την Υβόν Σανσόν, επειδή η δεύτερη ήταν ήδη σταρ σε ευρωπαϊκό επίπεδο, και ο Φίνος ήθελε η ταινία να έχει διεθνή επιτυχία.[3] Παρόλα αυτά, επειδή η Σανσόν, αν και ελληνικής καταγωγής, ίσα που μίλαγε τη γλώσσα, έχει ντουμπλαριστεί από την ηθοποιό Θεανώ Ιωαννίδου.[6] Κατά τ' άλλα το κάστινγκ περιείχε γνωστούς ηθοποιούς ήδη αναγνωρισμένους στο ελληνικό κοινό, όπως ο Βασίλης Αυλωνίτης (Η ωραία των Αθηνών, Λατέρνα, φτώχεια και φιλότιμο), ο Χρήστος Τσαγανέας (Οι Γερμανοί ξανάρχονται, Λατέρνα, φτώχεια και φιλότιμο), ο Περικλής Χριστοφορίδης (Μαρίνα, Η καφετζού), ο Λαυρέντης Διανέλλος (Οι Γερμανοί ξανάρχονται, Η κάλπικη λίρα), ο Διονύσης Παπαγιαννόπουλος (Το ποντικάκι, Στέλλα), ενώ άξιο αναφοράς είναι πως η ταινία αποτέλεσε την πρώτη του Παπαγιαννόπουλου με τη Φινός Φιλμ, ωστόσο ακολούθησαν άλλες 30.[7]

Σενάριο[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το σενάριο, μεταξύ άλλων, αφορά τον έρωτα: υπάρχει ο Κλέων, που για χάρη τις Μπιμπής έκανε τα πάντα. Από την άλλη, όμως, το κύριο θέμα του έργου είναι πνευματική φυλακή ενός ατόμου. Στη συγκεκριμένη περίπτωση του Κλέωνος, ο έρωτας τον βοηθά, παρόλα αυτά να "αποδράσει". Ο Τζαβέλλας, σε αυτό το σενάριο, κάνεις αναφορές στους πίνακες του Αντουάν Βαττώ, Ταξίδι στα Κύθηρα, με θέμα την αναχώρηση, την ευτυχία της αποβίβασης ή, ακόμα, τη θλίψη του αποχαιρετισμού ή και το τέλος του ερωτικού ονείρου.[8] Ο σεναριογράφος, δίνει τη δική του ερμηνεία μέσα από τον χαρακτήρα Κλέων:

Πόσες φορές δεν ονειροπόλησα κι εγώ ένα ταξίδι στα Κύθηρα; [...] Το μπαρκάρισμα για το νησί του έρωτα, πάνω σε μία βάρκα που τη σέρνουν αγγελούδια.

Κριτικές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ακολουθεί κριτική από τον Μάριο Πλωρίτη:

«[...] αρχίζει σαν μια φανταιζίστικη κωμωδία με κάποιες αναμνήσεις από τον Τοπάζ (ο φτωχός τίμιος ανθρωπάκος, που μια γυναίκα αναποδογυρίζει τη ζωή και το χαρακτήρα του) και καταλήγει σ’ένα συμβατικό μελό με όλα τα επακόλουθα της πλαστικής συγκίνησης και της εύκολης ηθικολογίας.»

Κυκλοφορία και εισπράξεις[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η ταινία στην πρώτη της προβολή στους κινηματογράφους της Αθήνας και του Πειραιά έκοψε 98.584 εισιτήρια, γεγονός που την κατέταξε στην τρίτη θέση ανάμεσα στις 30 ελληνικές ταινίες της κινηματογραφικής περιόδου 1957–58.

Η ταινία στις 4 Μάη του 2010, κυκλοφόρησε και σε μορφή DVD δίσκου.[9]

Σημειώσεις[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

i. ^  Πρόκειται για την γνωστή Ελληνίδα ηθοποιό Νίκη Λινάρδου, η οποία μέχρι και το 1962 εμφανιζόταν ως Μπέμπη Κούλα.[10]

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. «ΜΙΑ ΖΩΗ ΤΗΝ ΕΧΟΥΜΕ». Ταινιοθήκη της Ελλάδος. 2006. http://www.tainiothiki.gr/v2/lang_el/filmography/view/1/1529/. Ανακτήθηκε στις 26.11.2015. 
  2. 2,0 2,1 2,2 «ΜΙΑ ΖΩΗ ΤΗΝ ΕΧΟΥΜΕ». Ταινιοθήκη της Ελλάδος. 2006. http://www.tainiothiki.gr/v2/lang_el/filmography/view/1/1529/. Ανακτήθηκε στις 27.11.2015. 
  3. 3,0 3,1 «Μια Ζωή Την Έχουμε(1958)». Finosfilm.com. http://www.finosfilm.com/movies/view/31. Ανακτήθηκε στις 27.11.2015. 
  4. «Μάνος Χατζιδάκις». Finosfilm.com. http://www.finosfilm.com/movies/artistView/184. Ανακτήθηκε στις 27.11.2015. 
  5. «Ο μήνας έχει εννιά». Greeklyrics.gr. http://www.greeklyrics.gr/lyrics/view/6480/o-mhnas-exei-ennia. Ανακτήθηκε στις 27.11.2015. 
  6. «Μια ζωή την έχουμε - Και αν δεν τη γλεντήσουμε...». Τff.gr. http://www.tff.gr/article.asp?catid=37025&subid=2&pubid=130030328. Ανακτήθηκε στις 27.11.2015. 
  7. «Διονύσης Παπαγιαννόπουλος». Finosfilm.com. http://www.finosfilm.com/movies/artistView/363. Ανακτήθηκε στις 27.11.2015. 
  8. «"Το ταξίδι στα Κύθηρα" της Μάντης Τριάρχη». Visitkythera.gr. http://www.visitkythera.gr/gr/culture/articles/voyage_cythere_adamantia_triarchi.html. Ανακτήθηκε στις 27.11.2015. 
  9. «Μια Ζωή την Εχουμε (1958)». Cine.gr. http://www.cine.gr/film.asp?id=1462&page=2. Ανακτήθηκε στις 27.11.2015. 
  10. Βασίλης Νάτσιος (26/9/2012). «Όχι πια Μπέμπη, Νίκη». Cosmopoliti.com. http://cosmopoliti.com/oxi-%CF%80%CE%B9%CE%B1-%CE%BC%CF%80%CE%B5%CE%BC%CF%80%CE%B7-%CE%BD%CE%B9%CE%BA%CE%B7/. Ανακτήθηκε στις 26.11.2015. 

Πηγές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  • Γιάννης Σολδάτος, «Ένας αιώνας ελληνικός κινηματογράφος», Α' τόμος, σελίδες 176 και 177, εκδόσεις Κοχλίας, Αθήνα 2001, ISBN 960-8228-02-6
  • Δίτομη Εγκυκλοπαίδεια Ελληνικός Κινηματογράφος 2005 Ελληνικά Γράμματα ISBN 9604067761

Εξωτερικοί σύνδεσμοι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]