Ιερά Μητρόπολις Αίνου

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια

Η Ιερά Μητρόπολις Αίνου είναι μια επισκοπή του Οικουμενικού Πατριαρχείου, η οποία ήταν ενεργή από τον πρώιμο Μεσαίωνα έως το 1922 με έδρα την Θρακική πόλη Αίνος (σημερινό Enez της Τουρκίας). Ο τίτλος του Μητροπολίτη Αίνου, Υπερτίμου και Εξάρχου πάσης Ροδόπης είναι κενός από το 2002[1].

Ιστορία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η Μητρόπολη Αίνου συνορεύει με την Μητρόπολη Ηρακλείας βόρεια και ανατολικά, το Αιγαίο Πέλαγος στα νότια και την Μητρόπολη Αλεξανδρουπόλως στα δυτικά[2]. Μια άλλη σημαντική πόλη εκτός από τον Αίνο στο έδαφος της επισκοπής είναι τα Κύψελα (τουρκικά: İpsala)[3].

Υπογραφή του Μητροπολίτη Κυρίλλου (1831-1847), μετέπειτα Οικουμενικού Πατριάρχη Κυρίλλου Ζ΄, σε έγγραφο της Δημογεροντίας Αίνου (1831)

Ο Αίνος, αιολική αποικία του 7ου αιώνα π.Χ., ήταν αρχικά έδρα επισκοπής που υπαγόταν στην Μητρόπολη Τραϊανουπόλεως. Μεταξύ 527 και 565 προήχθη σε αρχιεπισκοπή και πριν το 1032 σε Μητρόπολη.

Το 1189 ο Αίνος κατελήφθη από σταυροφόρους της Τρίτης Σταυροφορίας υπό τον δούκα Φρειδερίκο της Σουηβίας, με τους κατοίκους να διαφεύγουν από την θάλασσα. Το 1204 υπήχθη στην Λατινική Αυτοκρατορία της Κωνσταντινουπόλεως και περιήλθε στην καθολική επισκοπή Τραϊανουπόλεως. Αργότερα ανακτήθηκε από τους Βυζαντινούς. Το 1384 η πόλη περιήλθε στην Δημοκρατία της Γένοβας και το 1456 κατακτήθηκε από τους Οθωμανούς. Το 1469 κατελήφθη για λίγο από τους Ενετούς. Το 1885, η νεοσυσταθείσα πόλη της Αλεξανδρούπολης με την περιοχή της αποσπάστηκε από την Μητρόπολη Μαρωνείας και υπήχθη στην Αίνου, που σύντομα έγινε έδρα της επισκοπής[3]. Έτσι, το 1877, μετονομάστηκε σε Αίνου και Τραϊανουπόλεως.

Μετά την ήττα της Ελλάδας στον Ελληνοτουρκικό πόλεμο και την ανταλλαγή πληθυσμών μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας το 1922, δεν έμεινε καθόλου Ορθόδοξο ποίμνιο στο έδαφος της Μητρόπολης[3].

Επισκοπικός κατάλογος[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ο Μητροπολίτης Ιωακείμ Γεωργιάδης (1907-1923)
Όνομα Έτη Σημειώσεις
Ολύμπιος πριν το 325 – μετά το 365
Μακάριος ~ 451
Παύλος ~ 553
Γεώργιος ~ 692
Ιωάννης Α΄ 8ος – 9ος αιώνας
Αδριανός 8ος – 9ος αιώνας
Ιωάννης Β΄ ~ 879
Ιωάννης Γ΄ ~ 1030 – 1038[4]
Μιχαήλ ~ 1084[4]
Παρθένιος ~ 1096[4]
Ιωάννης Δ΄ ~ 1166[4]
Γεώργιος ~ 1250[5]
Βασίλειος ~ 1260[5] ~ 1261[6]
Μιχαήλ ~ 1285[6] ~ 1292[5]
Αρσένιος ~ 1315 προεδρικώς[α][8]
Θεοδόσιος ~ 1329 προεδρικώς[8]
Δανιήλ ~ 1340 – πριν τον Ιούλιο 1361[8]
Ιάκωβος Ιούλιος 1361 – πριν τον Μάρτιο 1363[8]
Ευσέβιος 1363 – 1367[8]
Διονύσιος Μάιος 1369[9][5] – ;
Μάρκος ~ 1381[10]/2[5]
Αθανάσιος ~ 1393[5]
Ιωάννης Ε΄ ~ 1424[11]
Αθανάσιος ~ 1425[5]
Δωρόθεος ~ 1467[12] ~ 1476[5]
Νήφων ~ 1484[5]
Δανιήλ 15ος αιώνας[13]
Ισίδωρος ~ 1567[13]
Ματθαίος ~ 1575[14] ~ 1583[13]
Μελέτιος ~ 1580;[13]
Παχώμιος ~ 1590[12] ~ 1601[13]
Παρθένιος 28 Φεβρουαρίου 1601[12] – 1602[13]
Μελέτιος 28 Mαρτίου 1602[12] – 1611[13] Μέγας Πρωτοσύγκελος του Πατριαρχείου[15]
Δανιήλ ~ 1613[13] – 1622[16]
Γρηγόριος ~ 1622[13]
Παρθένιος 1622 – 1624[13]
Ιγνάτιος ~ 1624[13]
Αντώνιος ~ 1626[13]
Παρθένιος ~ 1630[13] – Μάρτιος 1652[16]
Νικηφόρος 1652[17] – 1658 ; Παραιτήθηκε[12]
Μακάριος 2 Nοεμβρίου 1658[12]
Γεδεών πριν το 1672[13] – μετά το 1704[18]
Iερεμίας αρχές 18ου αιώνα[12][13]
Ιωακείμ ~ 1708[13]
Νεόφυτος ; – 1713[13]
Δανιήλ ~ 1716[13]
Iερεμίας ο Βυζάντιος ~ 1721[13] – μετά το 1724[19]
Ιωακείμ ~ 1727[13]
Μεθόδιος ~ 1725 ~ 1748[13]
Ματθαίος ~ 1740[20]
Τιμόθεος Ιανουάριος 1760 – Ιούλιος 1772 † από Ελασσώνος[21]
Φιλάρετος ~ 1774[20]
Διονύσιος Ιούλιος 1772 – 1807 †
Ματθαίος Μεγάλος Φεβρουάριος 1807 – Ιούνιος 1821 κατόπιν Θεσσαλονίκης
Γρηγόριος Ιούνιος 1821 – Μάιος 1831 επαύθη, αργότερα Ροδοστόλου
Κύριλλος Μάιος 1831 – Μάρτιος 1847 κατόπιν Αμασείας, μετέπειτα Οικουμενικός Πατριάρχης
Σωφρόνιος 7 Μαρτίου 1847 – 24 Αυγούστου 1850 από Αγχιάλου
Ιγνάτιος 25 Αυγούστου 1850 – 8 Φεβρουαρίου 1851 κατόπιν Κασσανδρείας
Σωφρόνιος Φεβρουάριος 1851 – 1855 † από Κρήτης
Γαβριήλ 11 Ιουλίου 1855 – 17 Ιουλίου 1867 † από Δημητριάδος
Μελέτιος 24 Αυγούστου 1867 – 20 Μαρτίου 1872 από Λοβτσού, παραιτήθηκε
Μελέτιος (Καβάσιλας) 3 Απριλίου 1872 – 12 Μαρτίου 1873 από Νεοκαισαρείας, κατόπιν Κίτρους
Δωρόθεος 12 Μαρτίου 1873 – 2 Σεπτεμβρίου 1877 † από Κίτρους
Άνθιμος (Τσάτσος) 11 Οκτωβρίου 1877 – 15 Οκτωβρίου 1888 από Παραμυθίας[3], μετέπειτα Οικουμενικός Πατριάρχης
Λουκάς (Πετρίδης) 15 Οκτωβρίου 1888 – 22 Μαΐου 1899 από Σερρών, κατόπιν Δρυϊνουπόλεως
Γερμανός (Θεοτοκάς) 22 Μαΐου 1899 – 8 Αυγούστου 1903 κατόπιν Λέρου
Λεόντιος (Ελευθεριάδης) 8 Αυγούστου 1903 – 27 Ιανουαρίου 1907 από Κασσανδρείας, επαύθη
Ιωακείμ (Γεωργιάδης) 27 Ιανουαρίου 1907 – 20 Δεκεμβρίου 1923 από Χριστουπόλεως, κατόπιν Χαλκηδόνος
Γερμανός (Γαροφαλίδης) 3 Σεπτεμβρίου 1936 – 22 Ιανουαρίου 1962 † από Αβύδου
Απόστολος (Παπαϊωάννου) 13 Φεβρουαρίου 1975 – 28 Νοεμβρίου 1977 † από Καρπάθου
Μάξιμος (Αγιωργούσης) 24 Νοεμβρίου 1997 – 20 Δεκεμβρίου 2002 από Πιττσβούργου, κατόπιν πάλι Πιττσβούργου[1]

Υποσημειώσεις και παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Υποσημειώσεις[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. Συνυπογράφει συνοδική απόφαση επί Πατριάρχου Ιωάννου ΙΓ'[7]

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. 1,0 1,1 Kiminas 2009, σελ. 55.
  2. Kiminas 2009, σελ. 53.
  3. 3,0 3,1 3,2 3,3 Kiminas 2009, σελ. 54.
  4. 4,0 4,1 4,2 4,3 Σταμούλης 1940, σελ. 79.
  5. 5,0 5,1 5,2 5,3 5,4 5,5 5,6 5,7 5,8 Σταμούλης 1940, σελ. 80.
  6. 6,0 6,1 Preiser-Kapeller 2008, σελ. 13.
  7. Καλέκα, Μανουήλ (1865). Τα ευρισκόμενα πάντα. Παρίσι: Jacques-Paul Migne. σελ. 1090. 
  8. 8,0 8,1 8,2 8,3 8,4 Preiser-Kapeller 2008, σελ. 14.
  9. Preiser-Kapeller 2008, σελ. 15.
  10. von Miklosich, Franz Ritter· Müller, Joseph (2012). Acta et Diplomata Graeca Medii Aevi Sacra et Profana. Volume 2 Acta Patriarchatus Constantinopolitani MCCCXV-MCCCCII Tomus Posterior. Cambridge: Cambridge University Press. σελ. 39. ISBN 9781108044516. 
  11. Mamaloukos & Perrakis 2011, σελ. 509.
  12. 12,0 12,1 12,2 12,3 12,4 12,5 12,6 Kονόρτας, Παρασκευάς. «Θρακικός Ηλεκτρονικός Θησαυρός - Αίνου Μητρόπολη (νεοελληνική εποχή)». Ανακτήθηκε στις 11 Αυγούστου 2021. 
  13. 13,00 13,01 13,02 13,03 13,04 13,05 13,06 13,07 13,08 13,09 13,10 13,11 13,12 13,13 13,14 13,15 13,16 13,17 13,18 13,19 13,20 Σταμούλης 1940, σελ. 81.
  14. Περιγραφή ιερά του αγίου και θεοβαδίστου Όρους Σινά. Βενετία: Παρά Νικολάω Γλυκεί τω εξ Ιωαννίνων. 1817. σελ. 160. 
  15. Μητροπολίτης από Μ.Πρωτοσυγκέλλων, Αθηναγόρας (1932). «Ο θεσμός των συγκέλλων εν τω Οικουμενικώ Πατριαρχείω». Επετηρίς Εταιρείας Βυζαντινών Σπουδών: 250. https://ir.lib.uth.gr/xmlui/bitstream/handle/11615/19053/article.pdf?sequence=1&isAllowed=y. Ανακτήθηκε στις 26 Ιουλίου 2022. 
  16. 16,0 16,1 Τζιβάρα, Παναγιώτα (2017). «Θρήισσα λογιοσύνη:όψεις από τη Μητρόπολη Αίνου τον 17ο αι.». Τιμητικό Αφιέρωμα στον Αρχιεπίσκοπο Ιερώνυμο Β΄: 111. https://www.academia.edu/45522667/%CE%98%CF%81%CE%AE%CE%B9%CF%83%CF%83%CE%B1_%CE%BB%CE%BF%CE%B3%CE%B9%CE%BF%CF%83%CF%8D%CE%BD%CE%B7_%CE%8C%CF%88%CE%B5%CE%B9%CF%82_%CE%B1%CF%80%CF%8C_%CF%84%CE%B7_%CE%BC%CE%B7%CF%84%CF%81%CF%8C%CF%80%CE%BF%CE%BB%CE%B7_%CE%91%CE%AF%CE%BD%CE%BF%CF%85_%CF%84%CE%BF%CE%BD_17%CE%BF_%CE%B1%CE%B9%CF%8E%CE%BD%CE%B1_Tracian_Scholarship_Aspects_of_the_metropolis_of_Aenos_in_17th_century. Ανακτήθηκε στις 11 Αυγούστου 2021. 
  17. Mamaloukos & Perrakis 2011, σελ. 517.
  18. Σαμοθράκης, Αχ. Θ. (1944). «Η Αίνος και αι εκκλησίαι της». Θρακικά 19: 18. https://www.he.duth.gr/erg_laog/thrakika/Thrakika19.pdf. Ανακτήθηκε στις 11 Αυγούστου 2021. 
  19. Σαμοθράκης, Αχ. Θ. (1944). «Η Αίνος και αι εκκλησίαι της». Θρακικά 19: 18. https://www.he.duth.gr/erg_laog/thrakika/Thrakika19.pdf. Ανακτήθηκε στις 11 Αυγούστου 2021. 
  20. 20,0 20,1 Σταμούλης 1940, σελ. 82.
  21. «Ο Αρχιερατικός Κατάλογος των Επισκόπων». Ιερά Μητρόπολη Ελασσώνος. Ανακτήθηκε στις 11 Αυγούστου 2021. 

Πηγές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]