Μετάβαση στο περιεχόμενο

Ιερά Μητρόπολις Νεοκαισαρείας

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια

Η Ιερά Μητρόπολις Νεοκαισαρείας είναι μια επισκοπή του Οικουμενικού Πατριαρχείου, η οποία ήταν ενεργή από το 325 έως το 1922 με έδρα την πόλη της Νεοκαισάρειας, το σημερινό Niksar. Ο τίτλος του Μητροπολίτη Νεοκαισαρείας, Υπερτίμου και Εξάρχου Πόντου Πολεμωνιακού[1] είναι κενός από το 1976[2].

Η Νεοκαισάρεια ονομαζόταν αρχικά Κάβειρα και ήταν η πρωτεύουσα του βασιλείου του Πόντου. Αργότερα, το 73 π.Χ. οι Ρωμαίοι την μετονόμασαν σε Διοπόπολη και ο Πολέμων Α΄ ο Ποντικός σε Σεβάστεια το 35 π.Χ. Το 64 μ.Χ. οι Ρωμαίοι της έδωσαν το όνομα Νεοκαισάρεια[1]. Σύμφωνα με την παράδοση, όταν ο Γρηγόριος ο Θαυματουργός χειροτονήθηκε επίσκοπος της πόλης περί το 240, υπήρχαν μόνο 17 Χριστιανοί στη Νεοκαισάρεια, και έμειναν μόνο 17 ειδωλολάτρες στο θάνατό του το 270.

Εκκλησία στην Αμάσρα, σήμερα τζαμί

Η Νεοκαισάρεια έγινε μητρόπολη το 325. Είχε 4 επισκοπές τον 7ο αιώνα και 10 τον 12ο. Μετά την κατάκτηση της περιοχής από τους Σελτζούκους το 1075, ο αριθμός τους σταδιακά μειώθηκε και τον 14ο αιώνα δεν έμεινε καμία. Τον 18ο αιώνα ιδρύθηκε μια νέα επισκοπή Νεαπόλεως, η οποία το 1889 έγινε ανεξάρτητη.

Η Μητρόπολη συνόρευε βόρεια με την Μαύρη Θάλασσα, ανατολικά με τις Μητροπόλεις Χαλδίας, Κολωνείας και Θεοδοσιουπόλεως και Αμίδης (Πατριαρχείο Αντιοχείας), νότια με τις Μητροπόλεις Αδάνων και Χαλεπίου/Βερροίας (Πατριαρχείο Αντιοχείας) και δυτικά με τις Μητροπόλεις Καισαρείας και Αμασείας. Η πρώην επισκοπή Γαγγρών εντάχθηκε στη μητρόπολη Νεοκαισαρείας στις 19 Ιανουαρίου 1630.

Κύριες πόλεις της Μητρόπολης ήταν οι Φαδισάνη (Fatsa), Πολεμώνιο (Bolaman), Κοτύωρα (Ordu) Γαζίουρα (Turhal), Σεβάστεια (Sivas), Κασταμονή (Kastamonu), Ινέπολις (İnebolu)[1], Κύτωρον (Cide), Πομπηιούπολις (Taşköprü), Γάγγρα (Çankırı), Αντωνιούπολις, Θεοδωρούπολις (Safranbolu), Μαυρογώνιο (Karabük), Παρθένιο (Bartın), Άμαστρις (Amasra), Δαδάστανα (Devrek), Κρατεία (Gerede)[2].

Μετά την ήττα της Ελλάδας στον Ελληνοτουρκικό πόλεμο και την ανταλλαγή πληθυσμών μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας το 1922, δεν έμεινε καθόλου Ορθόδοξο ποίμνιο στο έδαφος της Μητρόπολης[2].

Επισκοπικός κατάλογος

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]
Ο Νεοκαισαρείας Κωνστάντιος (1883-1895)
ΌνομαΈτηΣημειώσεις
Γρηγόριοςπερί το 240 – 264
Παύλοςαρχές 4ου αιώνα[3]
Λογγίνοςπρο του 314 – μετά το 325
Θεόδουλοςαναφέρεται το 344
Μουσόνιος(εποχή του Μεγάλου Βασιλείου)
Ατάρβιοςαναφέρεται το 381
Δωρόθεοςπρο του 448 – μετά το 451[4]
Εύιπποςαναφέρεται το 458
Κυριακός~ 518[5]
Βοσπόριοςπρο του 536[6] – μετά το 553
Ιωάννης8ος αιώνας[7]
Γρηγόριος Β΄~ 787[8]
Θωμάς~ 812
Μιχαήλ9ος αιώνας
Στυλιανός (Μάππας)πριν το 880 – μετά το 886
Λεόντιος9ος-10ος αιώνας[9]
Βασίλειοςαρχές 10ου αιώνα[10]
Νικηφόρος~ 921/3 ~ 940
Ζαχαρίας10ος αιώνας[11]
Νικόλαοςτέλη 10ου-αρχές 11ου αιώνα[12]
Θεοφάνης ή Θεοφύλακτοςπριν το 1024 – μετά το 1028
Θεόδουλος~ 1039[12]
Αβράμιος11ος-12ος αιώνας[13]
Κωνσταντίνος Μελισσοπετριώτης~ 1153 ~ 1157[14]
Βασίλειοςπριν τον Μάρτιο 1171[15] ~ 1177[16]
Βασόης~ 1294[17]
ΜητροφάνηςΜάιος 1607[18] – ;
ΒενιαμίνΟκτώβριος 1610[19] – ;
Βενέδικτοςπριν τις 20 Ιανουαρίου 1623[20] – 18 Μαΐου 1623παραιτήθηκε[21]
Μητροφάνης18 Μαΐου 1623[21] – ;
Παρθένιος; – 1630;παραιτήθηκε[22]
Άγνωστος19 Ιανουαρίου 1630[22] – ;
Χριστόφορος25 Σεπτεμβρίου 1643[23] – 1645 †
Σαμουήλ18 Μαΐου 1645[24] – 1655καθαιρέθηκε[25]
ΚύριλλοςΝοέμβριος 1655[26] – 1677καθαιρέθηκε[27]
Αρσένιος13 Οκτωβρίου 1677[28] – ;και Γαγγρών
ΙάκωβοςΣεπτέμβριος 1695[29] – ;
Γρηγόριοςαρχές 18ου αιώνα[30]
Κοσμάς~ 1748[31]
Δανιήλ; – πριν τον Νοέμβριο 1773[32] †
ΙγνάτιοςΝοέμβριος 1773[32] – 29 Απριλίου 1793από Πολυανής, παραιτήθηκε
ΗσαΐαςΜάιος 1793 – 1801 †από Πρεσπών
ΜελέτιοςΜάρτιος 1801 – Μάιος 1816από Βοδενών, κατόπιν Καισαρείας
ΚύριλλοςΜάιος 1816 – 1850 †
Λεόντιος4 Μαΐου 1850 – 7 Νοεμβρίου 1864από Ναζιανζού, επαύθη, αργότερα επανήλθε
Ιερόθεος (Φιντίας )7 Νοεμβρίου 1864 – 29 Αυγούστου 1868
Λεόντιος29 Αυγούστου 1868 – 1 Νοεμβρίου 1868 †β΄ θητεία
Μελέτιος18 Νοεμβρίου 1868 – 3 Απριλίου 1872από Τρίκκης, κατόπιν Αίνου
Ιερόθεος (Φιντίας )3 Απριλίου 1872 – 25 Αυγούστου 1883 †β΄ θητεία
Κωνστάντιος (Ισαακίδης)3 Σεπτεμβρίου 1883 – 15 Ιουλίου 1895από Καστορίας, κατόπιν Βεροίας
Αλέξανδρος (Ρηγόπουλος ή Παπαϊωάννου)15 Ιουλίου 1895 – 18 Οκτωβρίου 1903από Πελαγονίας, κατόπιν Θεσσαλονίκης
Αμβρόσιος (Σταυρινός)18 Οκτωβρίου 1903 – 25 Απριλίου 1911από Πελαγονίας, κατόπιν Καισαρείας
Πολύκαρπος (Ψωμιάδης)28 Απριλίου 1911 – 13 Οκτωβρίου 1922από Κολωνείας, κατόπιν Ξάνθης
Αγαθάγγελος (Κωνσταντινίδης)25 Οκτωβρίου 1922 – 20 Μαρτίου 1924από Φιλίππων, κατόπιν Πριγκηποννήσων
Αμβρόσιος (Σταυρινός)22 Μαρτίου 1924 – 24 Οκτωβρίου 1929β΄ θητεία, από Καισαρείας, κατόπιν Δέρκων
Χρυσόστομος (Κορωναίος)7 Μαΐου 1944 – 27 Νοεμβρίου 1976 †στις 22 Ιουλίου 1950 εξελέγη Λέρου, αλλά δεν δέχτηκε την εκλογή[33]
  1. 1 2 3 Kiminas 2009, σελ. 102.
  2. 1 2 3 Kiminas 2009, σελ. 103.
  3. ↑ «Όσιος Παύλος Νεοκαισαρείας». saint.gr. Ανακτήθηκε στις 9 Απριλίου 2021.
  4. ↑ Λέων, Πάπας Ρώμης (1846). Sancti Leonis Magni, romani pontificis, Opera omnia. J.-P. Migne. σελ. 1254. Ανακτήθηκε στις 13 Φεβρουαρίου 2024.
  5. ↑ Sacrosancta Concilia Ad Regiam Editionem Exacta. Παρίσι. 1671. Ανακτήθηκε στις 10 Αυγούστου 2021.
  6. ↑ Sacrosancta Concilia Ad Regiam Editionem Exacta. Παρίσι. 1671. σελ. 257. Ανακτήθηκε στις 8 Αυγούστου 2021.
  7. ↑ Laurent 1963, σελ. 357.
  8. ↑ Πατριάρχου Γερμανού, Ευρισκόμενα πάντα, σελ. 197
  9. ↑ Laurent 1963, σελ. 358.
  10. ↑ Laurent 1963, σελ. 359.
  11. ↑ Laurent 1963, σελ. 360.
  12. 1 2 Laurent 1963, σελ. 361.
  13. ↑ Laurent 1963, σελ. 362.
  14. ↑ Laurent 1963, σελ. 362-363.
  15. ↑ Παπαδόπουλος-Κεραμεύς, Αθανάσιος (1897). Ανάλεκτα Ιεροσολυμιτικής σταχυολογίας, τόμ. Δ΄. Πετρούπολη: Εκ του Τυπογραφείου Β. Κιρσπάουμ. σελ. 109. Ανακτήθηκε στις 14 Ιουνίου 2025.
  16. ↑ Troianos, Spyros. Ein Synodalakt Michaels III. zum Begnadigungsrecht (PDF). σελ. 205.
  17. ↑ Failler, Albert (1993). «Un acte inédit du patriarche de Constantinople Jean XII (2 juin 1294)». Revue des études byzantines 51: 78. https://www.persee.fr/doc/rebyz_0766-5598_1993_num_51_1_1870. Ανακτήθηκε στις 30 Ιανουαρίου 2024.
  18. ↑ Αποστολόπουλος 1987, σελ. 242.
  19. ↑ Αποστολόπουλος 1987, σελίδες 246-247.
  20. ↑ Αποστολόπουλος 1987, σελίδες 253-254.
  21. 1 2 Αποστολόπουλος 1987, σελ. 254.
  22. 1 2 Αποστολόπουλος 1987, σελ. 394.
  23. ↑ Αποστολόπουλος 1987, σελ. 174.
  24. ↑ Αποστολόπουλος 1987, σελίδες 284-285.
  25. ↑ Αποστολόπουλος 1987, σελ. 337.
  26. ↑ Αποστολόπουλος 1987, σελίδες 336-337.
  27. ↑ Αποστολόπουλος 1987, σελ. 291.
  28. ↑ Αποστολόπουλος 1987, σελ. 292.
  29. ↑ Βαλαής, Διονύσιος (16 Ιουλίου 2013). «Πτυχές από την Ιστορία της Μητρόπολης Δρύστρας: Βιογραφικός Αρχιερατικός Κατάλογος του ΙΖ' αιώνα επί τη βάσει Πατριαρχικών εγγράφων». Synthesis-Ηλεκτρονικό περιοδικό Τμήματος Θεολογίας ΑΠΘ 2 (1): 78. doi:https://doi.org/10.26262/syn.v2i1.3652. https://ejournals.lib.auth.gr/synthesis/article/view/3652/3690. Ανακτήθηκε στις 31 Μαΐου 2024.
  30. ↑ Παπαδόπουλος Κεραμέως, Α. Τακτικόν των Ορθοδόξων Εκκλησιών της Ανατολής (PDF). σελ. 470.
  31. ↑ «Ίσον απαράλλακτον Πατριάρχου Παϊσίου Β΄ (1748)». Εκκλησιαστική Αλήθεια. Κ (31): 344. 7 1900. https://books.google.de/books?id=sIwXAAAAYAAJ&hl=el&pg=PA344#v=onepage&q&f=false. Ανακτήθηκε στις 5 Μαΐου 2022.
  32. 1 2 Χαμουδόπουλος, Μηνάς (1882). «Πατριαρχικαί πινακίδες». Εκκλησιαστική Αλήθεια Β (ΙΣΤ): 248. https://books.google.de/books?id=7EkWAAAAYAAJ&hl=el&pg=PA248#v=onepage&q&f=false. Ανακτήθηκε στις 14 Οκτωβρίου 2022.
  33. ↑ Kiminas 2009, σελ. 115.
  • (Αγγλικά) Kiminas, Demetrius (2009). The Ecumenical Patriarchate: A History of Its Metropolitans with Annotated Hierarch Catalogs. Wildside Press LLC. ISBN 978-1434458766. 
  • Αποστολόπουλος, Δημήτρης Γ. (1987). Η Νομική Συναγωγή Του Δοσιθέου. Μία Πηγή Και Ένα Τεκμήριο. Αθήνα: Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών, Κέντρο Νεοελληνικών Ερευνών. 
  • Laurent, V. (1963). Le Corpus des sceaux de l' empire Byzantin. V.1 (L'eglise) (στα Γαλλικά). Paris: Centre National de la Recherche Scientifique. 
Ανακτήθηκε από "https://el.wikipedia.org/w/index.php?title=Ιερά_Μητρόπολις_Νεοκαισαρείας&oldid=11179688"