Άνω Ποταμιά Εύβοιας

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση στην πλοήγηση Πήδηση στην αναζήτηση

Συντεταγμένες: 38°35′55.18″N 24°6′18.83″E / 38.5986611°N 24.1052306°E / 38.5986611; 24.1052306

Άνω Ποταμία
Γενική άποψη
Τοποθεσία στον χάρτη
Τοποθεσία στον χάρτη
Άνω Ποταμία
Διοίκηση
ΧώραΕλλάδα
ΠεριφέρειαΣτερεά Ελλάδα
ΔήμοςΚύμης-Αλιβερίου
Γεωγραφία και στατιστική
ΝομόςΕύβοιας
Υψόμετρο180
Πληθυσμός114 (2011)
Άλλα
Παλαιά ονομασίαΠοταμιά

Η Άνω Ποταμία είναι χωριό του δήμου Κύμης-Αλιβερίου της Περιφερειακής Ενότητας Εύβοιας. Σύμφωνα με την απογραφή του 2011 έχει 114 κατοίκους. Είναι κτισμένος σε υψόμετρο 180 μ.[1] στις πλαγιές του ηφαιστειακού υψώματος του Οξύλιθου.

Ιστορικά στοιχεία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Στο λόφο του Αγίου Νικολάου ή Καστρί δίπλα στο χωριό έχουν βρεθεί ίχνη κατοίκησης από την προϊστορική και αρχαία περίοδο. Στη νότια πλευρά του λόφου έχουν βρεθεί θραύσματα κεραμικής της νεολιθικής εποχής και συγκεκριμένα της 4ης χιλιετίας π.Χ., αλλά δεν σώζονται κατάλοιπα οικισμού. Στο λόφο δημιουργήθηκε τον 4ο αιώνα π.Χ. οχυρωμένος οικισμός ο οποίος διέθετε διάφορα εργαστήρια-βιοτεχνίες, όπως μαρτυρά η παρουσία μεταλλουργικού κλιβάνου. Στον οικισμό βρέθηκαν πολλά νομίσματα της Ευβοϊκής Συμπολιτείας καθώς και του μακεδονικού βασιλείου. Υπάρχουν ίχνη κατοίκησης μέχρι τον 1ο αιώνα π.Χ. Ο χώρος ανασκάφηκε συστηματικά από τον Αδαμάντιο Σαμψών την περίοδο 1976-1978.[2]

Ο λόφος Καστρί φαίνεται να έμεινε εγκαταλελειμμένος μέχρι τον 6ο αιώνα μ.Χ., οπότε και χρονολογούνται κατάλοιπα κτιρίων, τα πιθανών να δηλώνουν ότι οι Βυζαντινοί είχαν δημιουργήσει στον λόφο παρατηρητήριο.[2] Το παρατηρητήριο αυτό φαίνεται να ερημώθηκε τον 8ο με 9ο αιώνα, πιθανών μετά από επιδρομές Σαρακηνών. Ο λόφος κατοικήθηκε ακόμη μια φορά, όταν οι Λομβαρδοί έφτιαξαν στην κορυφή του μικρό φρούριο τον 13ο με 14ο αιώνα. Εγκαταλείφθηκε μετά την κατάκτηση της Εύβοιας από τους Οθωμανούς το 1470.[3]

Η παλαιότερη μνεία στο χωριό γίνεται στην οθωμανική απογραφή του 1474. Οι κάτοικοι του χωριού ήταν ναυτικοί και χρησιμοποιούσαν την Κάτω Ποταμία (σημερινή Πλατάνα) για να φτιάχνουν τα σκάφη τους. Άλλη ασχολία των κατοίκων του χωριού ήταν η αμπελουργία. Το 1836 εντάχθηκε στον δήμο Κύμης.[4]

Απογραφές πληθυσμού[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η πορεία του πληθυσμού σύμφωνα με τις απογραφές:

Απογραφή 1928 1940 1951 1961 1971 1981 1991 2001 2011
Πληθυσμός - 298[1] 265[1] 221[1] 191[1] 195[1] 166[1] 160 114

Σημεία ενδιαφέροντος[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Στο χωριό σώζονται πολλά από τα αρχοντικά των ναυτικών, φτιαγμένα από τη χαρακτηριστική κόκκινη πέτρα της περιοχής. Τα κτίρια είναι ορθογώνιας κάτοψης και τετράρριχτη οροφή από κεραμίδια. Το χωριό διαθέτει στενά δαιδαλώδη σοκάκια τα οποία είναι τσιμεντομένα. Ανάμεσα στο χωριό και στη θάλασσα βρίσκεται βράχος γνωστός ως Αξέντι, ο οποίος προσφέρει πανοραμική θέα προς τον κόλπο της Κύμης. Στο χωριό βρίσκεται ελαιοτριβείο το οποίο άρχισε να λειτουργεί το 1844.[4] Επίσης στο χωριό λειτουργεί αρχαιολογική συλλογή, με ευρήματα από το διπλανό Καστρί.[5]

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 1,5 1,6 Σταματελάτος, Μιχαήλ; Βάμβα-Σταματελάτου, Φωτεινή (2006). Γεωγραφικό Λεξικό της Ελλάδας. Αθήνα: Ερμής. σελ. 634. ISBN 9603201332. 
  2. 2,0 2,1 Χατζηδημητρίου, Α.; Μυλωνάς, Δ. «Καστρί Ποταμίας». odysseus.culture.gr. Υπουργείο Πολιτισμού και Αθλητισμού. Ανακτήθηκε στις 21 Δεκεμβρίου 2019. 
  3. «Καστρί Άνω Ποταμιάς». filotis.itia.ntua.gr. Ανακτήθηκε στις 21 Δεκεμβρίου 2019. 
  4. 4,0 4,1 «Άνω Ποταμία». Δήμος Κύμης - Αλιβερίου. Ανακτήθηκε στις 21 Δεκεμβρίου 2019. 
  5. «Αρχαιολογική Συλλογή Άνω Ποταμίας». www.medievalroutes.gr. Εφορεία Αρχαιοτήτων Ευβοίας. Ανακτήθηκε στις 21 Δεκεμβρίου 2019.