Δολίχη Λάρισας

Η Δολίχη είναι ένα χωριό του Νομού Λάρισας, που μαζί με το Λιβάδι από το 1999 συνέθεταν τον Δήμο Λιβαδίου. Με τη διοικητική μεταρύθμιση "Καλλικράτης" από το 2011 ανήκει διοικητικά στον Δήμο Ελασσόνας.

Εκτείνεται στη βορειότερη πλευρά της Θεσσαλίας, στο 21ο χιλιόμετρο εθνικής οδού Ελασσόνας – Κατερίνης, 4 χιλιόμετρα δυτικά του Ολύμπου. Οι κάτοικοι της, γεωργοκτηνοτρόφοι στην πλειοψηφία τους, κατά την απογραφή του έτους 2001 ανέρχονται σε 473.

Ιστορία

Στη Δολίχη βρέθηκαν ίχνη προϊστορικών οικισμών σε διάφορες περιοχές. Μαζί με την Άζωρο και το Πύθιο, στην αρχαιότητα, αποτελούσε την πολύ σπουδαία «Περραιβική Τρίπολη», οι κάτοικοι της οποίας, μεταξύ τους αποκαλούνταν «Τριπολίται». Επιπλέον, ο αρχαιολόγος Αρβανιτόπουλος διατύπωσε ότι ο σύνδεσμος των τριών αυτών πόλεων θα πρέπει να θεωρηθεί ως η αρχαιότερη αμφικτιονία στον ελλαδικό χώρο. Βορειότερα στη Θεσσαλία ήταν ο πιο σημαντικός φύλακας των περασμάτων από τη Μακεδονία προς τη Θεσσαλία και αντίστροφα και τις περισσότερες φορές ήταν το πεδίο μάχης των ξένων επιδρομών και γι’ αυτό, πιθανόν, δεν διασώζονται έργα τέχνης καθώς και περισσότερα στοιχεία του πολιτισμού της. Άποικοι από την αρχαία Δολίχη, έκτισαν σε ανάμνηση της πατρίδας τους την Δολίχη στην βόρεια Συρία.

Αξιοθέατα

Στα αξιοθέατα του χωριού περιλαμβάνονται:

• Ο Ιερός Ναός Θείας Μεταμορφώσεως του Σωτήρος' που βρίσκεται στην κεντρική πλατεία και αποτελεί βυζαντινό μνημείο, πιθανόν, του 13ου μ.Χ. αι.
• Ο λόφος του Προφήτη Ηλία, που στην αρχαιότητα αποτελούσε, πιθανόν, το κάστρο της Αρχαίας Δολίχης της Περραιβικής Τριπόλεως
• Το Λαογραφικό Μουσείο που λειτουργεί από το 2007.
• Ο αρχαιολογικός χώρος «Καστρί Δολίχης», όπου, σύμφωνα με τους ερευνητές, τοποθετείται η παλαιοχριστιανική Δολίχη. Το Καστρί Δολίχης αποτελεί «σταθμό» για την πολιτιστική και τουριστική ανάπτυξη της Δολίχης και της ευρύτερης περιοχής.

Ετήσιες εκδηλώσεις

Στη Δολίχη πραγματοποιούνται ετησίως ποικίλες εκδηλώσεις, οι οποίες μεταξύ άλλων περιλαμβάνονται:

• Τα «Ροκατσάρια»ή «Μπαμπαλιούρια» κάθε Πρωτοχρονιά.
• Ο καθιερωμένος «Νταμπρές» κάθε Κυριακή των Αποκρέων.
• Η Καθαρά Δευτέρα στην πλατεία της Δολίχης, με χαλβά, τουρσί, ελιές, λαγάνες και κρασί.
• Οι Λαζαρίνες, ένα παλιό έθιμο που αναβιώνει, την Κυριακή των Βαΐων, όπου γυναίκες ντυμένες παραδοσιακά χορεύουν και τραγουδούν στην κεντρική πλατεία της Δολίχης, τραγούδια του Λαζάρου.
• "Τα Τσάκνα" Κάθε Κυριακή πριν την Κυριακή των Βαΐων.
• Η Πρωτομαγιά γιορτάζεται κυρίως στο λόφο του Προφήτη Ηλία και στη θέση «Περάσα».

• Το Φεστιβάλ "Περραιβική Τρίπολις", που γίνεται κάθε δεύτερο Σάββατο του Ιουλίου, από το 2008 αποτελεί σημείο αναφοράς για την ενημέρωση της πορείας των αρχαιολογικών ανασκαφών στο χώρο της αρχαίας Περραιβικής Τριπόλεως αλλά και του ευρύτερου χώρου της Περραιβίας. Πλαισιώνεται από ομιλίες αρχαιολόγων και ειδικών, έκθεση φωτογραφίας, χορευτικά συγκροτήματα κ.ά.
  • 2008: 1ο Φεστιβάλ: Κεντρικός ομιλητής ήταν ο ανασκαφέας - αρχαιολόγος του αρχαιολογικού χώρου "Καστρί Δολίχης" κ. Σπύρος Κουγιουμτζόγλου.
  • 2009: 2ο Φεστιβάλ: Κεντρικός ομιλητής ήταν ο καθηγητής προϊστορικής αρχαιολογίας και πρώην Αντιπρύτανης του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης κ. Γεώργιος Χουρμουζιάδης.
  • 2010: 3ο Φεστιβάλ: Κεντρικός ομιλητής ήταν ο καθηγητής κλασικής αρχαιολογίας και Πρόεδρος του Νέου Μουσείου Ακρόπολης κ. Δημήτριος Παντερμαλής.
  • 2011: 4ο Φεστιβάλ: Κεντρικός ομιλητής ήταν ο καθηγητής ανθρωπολογίας και ερευνητής του Σπηλαίου Πετραλώνων κ. Άρης Πουλιανός.

Το πανηγύρι του χωριού είναι από τα μεγαλύτερα και πιο διαδεδομένα πανηγύρια του Νομού Λάρισας. Γιορτάζεται κάθε 5 και 6 Αυγούστου λόγω του Βυζαντινού Ιερού Ναού Θείας Μεταμορφώσεως του Σωτήρος (13ου αι. μ.Χ.). Στις 5 Αυγούστου τελείται ο Μέγας Εσπερινός στον Βυζαντινό Ναό και η Πανηγυρική Θεία Λειτουργία τελείται την 6η Αυγούστου στον Ι.Ν. Αγίου Δημητρίου, στον Πολιούχο Άγιο της Δολίχης. Και τις δύο βραδιές -5 και 6 Αυγούστου- εμφανίζονται χορευτικά συγκροτήματα, μεταξύ των οποίων και το χορευτικό συγκρότημα της Δολίχης, και ακολουθεί μεγάλο γλέντι στην κεντρική πλατεία, με δημοτική και λαϊκή μουσική.

Εξωτερικοί σύνδεσμοι

• Ιστοσελίδα του πολιτιστικού συλλόγου της Δολίχης