Τενεσί

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
(Ανακατεύθυνση από Τενεσσί)
Πήδηση στην πλοήγηση Πήδηση στην αναζήτηση

Συντεταγμένες: 36°N 86°W / 36°N 86°W / 36; -86

Πολιτεία του Τενεσσί
Σημαία Σφραγίδα
Ψευδώνυμα: The Volunteer State
Συνθήματα: Agriculture and Commerce
Χάρτης των Ηνωμένων Πολιτειών με την πολιτεία Τενεσσί χρωματισμένη
Επίσημες γλώσσες Αγγλικά
Δημώνυμο Tennessean
Πρωτεύουσα Νάσβιλ
Μεγαλύτερη πόλη Μέμφις
Μεγαλύτερη μητροπολιτική περιοχή Nashville Metropolitan Area
Έκταση  Κατατάσσεται 36η στις ΗΠΑ
 - Σύνολο 109.247 km2
 - Πλάτος 195 km
 - Μήκος 710 km
 - % νερό 2,2
 - Γεωγραφικό Πλάτος 34° 59′ Β έως 36° 41′ Β
 - Γεωγραφικό Μήκος 81° 39′ Δ έως 90° 19′ Δ
Πληθυσμός  Κατατάσσεται 17η στις Ηνωμένες Πολιτείες
 - Σύνολο 6.403.353 (εκτίμηση 2011)
Πυκνότητα 60,0/km2
Κατατάσσεται 20η στις ΗΠΑ
Υψόμετρο  
 - Υψηλότερο σημείο Clingmans Dome[1][2]
2025 m
 - Μέσο 270 m
 - Χαμηλότερο σημείο Ποταμός Μισσισσιππής στο Mississippi border[1][2]
54 m
Είσοδος στην Ένωση  1 Ιουνίου 1796 (16η)
Κυβερνήτης Μπιλ Χάσλαμ (Ρ)
Αναπληρωτής Κυβερνήτης Ρον Ράμσεϊ (Ρ)
Νομοθετικό Σώμα Γενική Συνέλευση
 - Άνω βουλή Γερουσία
 - Κάτω βουλή Βουλή των Αντιπροσώπων
Γερουσιαστές των ΗΠΑ Λάμαρ Αλεξάντερ (Ρ)
Μπομπ Κόρκερ (Ρ)
Αντιπροσωπεία στη Βουλή των ΗΠΑ 7 Ρεπουμπλικανοί, 2 Δημοκρατικοί (κατάλογος)
Ζώνες ώρας  
 - Ανατολικό Τενεσσί Eastern: UTC-5/-4
 - Middle and West Central: UTC-6/-5
Συντομεύσεις US-TN
Ιστοσελίδα tennessee.gov

Το Τενεσσί, ή Τενεσί, (αγγλικά:Tennessee), είναι πολιτεία των ΗΠΑ, στο νοτιοανατολικό τμήμα της χώρας. Έχει πληθυσμό 6.346.105, κατατασσόμενο έτσι ως η 17η μεγαλύτερη πολιτεία σε πληθυσμό στη χώρα, και καλύπτει 42.169 τετραγωνικά μίλια (109.220 km2), όντας η 36η μεγαλύτερη σε συνολική έκταση πολιτεία.[3] Το Τενεσσί συνορεύει με το Κεντάκι και τη Βιρτζίνια στα βόρεια, την Βόρεια Καρολίνα στα ανατολικά, την Τζώρτζια, την Αλαμπάμα και τον Μισσισσιππή στα νότια, το Αρκάνσας και το Μιζούρι στα δυτικά. Τα Αππαλάχια Όρη κυριαρχούν στο ανατολικό τμήμα της πολιτείας, και ο ποταμός Μισσισσιππής αποτελεί το δυτικό όριο της πολιτείας. Η πρωτεύουσα της πολιτείας και δεύτερη μεγαλύτερη πόλη είναι το Νάσβιλ, που έχει πληθυσμό 626.144.[4] Το Μέμφις είναι η μεγαλύτερη πόλη της πολιτείας, με πληθυσμό 670.902.[5]

Ιστορία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η πολιτεία του Τενεσσί έχει τις ρίζες της στην Watauga Association, μια συνοριακή συμφωνία του 1772 που γενικά θεωρείται ως η πρώτη συνταγματική κυβέρνηση δυτικά από τα Απαλάχια όρη.[6] Το σημερινό Τενεσσί αρχικά ήταν τμήμα της Βόρειας Καρολίνας, και αργότερα τμήμα του Νοτιοδυτικού Εδάφους. Το Τενεσσί εισήλθε στην Ένωση ως η 16η πολιτεία στις 1 Ιουνίου 1796. Το Τενεσσί ήταν η προτελευταία πολιτεία που εγκατέλειψε την Ένωση και εισήλθε στην Ομοσπονδία στην έκρηξη του Εμφυλίου των ΗΠΑ το 1861, και η πρώτη που επανήλθε στην Ένωση στο τέλος του πολέμου.[7]

Το Τενεσσί προσέφερε τους περισσότερους στρατιώτες στον Στρατό της Ομοσπονδίας από κάθε άλλη πολιτεία, και τους περισσότερους στρατιώτες για τον στρατό της Ένωσης από κάθε άλλη Νότια πολιτεία.[7] Έχει ζήσει μια από τις χειρότερες φυλετικές διαμάχες της χώρας, από τη δημιουργία της Κου Κλουξ Κλαν στο Πουλάσκι το 1866 μέχρι την δολοφονία του Μάρτιν Λούθερ Κινγκ στο Μέμφις το 1968. Τον 20ο αιώνα, το Τενεσσί μετέβη από μια αγροτική οικονομία σε μια πιο ποικίλη οικονομία, βοηθούμενη κατά καιρούς από ομοσπονδιακές οντότητες όπως η Tennessee Valley Authority. Στις αρχές της δεκαετίας του 1940, το Όουκ Ριτζ επιλέχθηκε για να φιλοξενήσει τις εγκαταστάσεις εμπλουτισμού ουρανίου του Manhattan Project, συνεισφέροντας στην κατασκευή της πρώτης ατομικής βόμβας του κόσμου.

Μουσική[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το Τενεσσί έπαιξε κρίσιμο ρόλο στην ανάπτυξη του ροκ εντ ρολ και της πρώιμης μουσικής μπλουζ. Η Beale Street στη Μέμφις θεωρείται από πολλούς ο τόπος γέννησης των μπλουζ, με μουσικούς όπως ο Γ.Σ. Χάντι να παίζουν στα κλαμπ της από το 1909.[8] Η Μέμφις ήταν επίσης έδρα της Sun Records, όπου μουσικοί όπως ο Έλβις Πρίσλεϋ, ο Τζόνι Κας, ο Καρλ Πέρκινς, ο Τζέρρυ Λη Λιούις, ο Ρόυ Όρμπισον, και ο Τσάρλι Ριτς άρχισαν την δισκογραφική τους καριέρα, και όπου το ροκ εντ ρολ πήρε μορφή τη δεκαετία του 1950.[9] Οι ηχογραφήσεις της εταιρείας RCA Victor στο Μπρίστολ, το 1927, γενικά θεωρούνται ως το σημείο έναρξης της ιστορίας της μουσικής κάντρι,[10] και η άνοδος της δημοτικότητας της μουσικής εκπομπής Grand Ole Opry στη δεκαετία του 1930 συνετέλεσαν στην καθιέρωση του Νάσβιλ ως κέντρου της μουσικής βιομηχανίας της κάντρι.[11]

Οικονομία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Οι μεγάλες βιομηχανίες του Τενεσσί περιλαμβάνουν τη γεωργία, τις κατασκευές, και τον τουρισμό. Τα πουλερικά, η σόγια, και τα βοοειδή είναι τα κύρια γεωργικά προϊόντα της πολιτείας,[12] ενώ γίνονται και μεγάλες εξαγωγές στα χημικά, στον εξοπλισμό μεταφοράς και στον ηλεκτρικό εξοπλισμό.[13] Το Great Smoky Mountains National Park, το μεγαλύτερο σε επισκεψιμότητα εθνικό πάρκο του έθνους,[14] εδρεύει στο ανατολικό μέρος της πολιτείας, και ένα τμήμα του Μονοπατιού των Αππαλαχίων χονδρικά ακολουθεί το σύνορο μεταξύ Τενεσσί-Βόρειας Καρολίνας. Άλλα μεγάλα τουριστικά αξιοθέατα περιλαμβάνουν την Graceland του Έλβις Πρίσλεϋ και το Tennessee Aquarium στην Τσαττανούγκα.

Γεωγραφία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Βλέπε επίσης: Κατάλογος κομητειών στο Τενεσσί,Γεωλογία του Τενεσσί

Χάρτης του Τενεσσί.

Το Τενεσσί συνορεύει με οκτώ πολιτείες: το Κεντάκι και την Βιρτζίνια στα βόρεια· τη Βόρεια Καρολίνα στα ανατολικά· την Τζόρτζια, την Αλαμπάμα και το Μισισίπι στα νότια· το Αρκάνσας και το Μιζούρι στον Ποταμό Μισσισσιππή στα δυτικά. Το Τενεσσί είναι ισόπαλο με το Μιζούρι ως η πολιτεία που συνορεύει με τις περισσότερες πολιτείες. Η πολιτεία τριχοτομείται από τον Ποταμό Τενεσσί.



Διακυβέρνηση[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ο κυβερνήτης του Τενεσσί φέρει το αξίωμα για μια τετραετή θητεία και μπορεί να υπηρετήσει το πολύ δύο συνεχόμενες θητείες. Ο κυβερνήτης είναι ο μόνος αξιωματούχος που εκλέγεται σε πολιτειακό επίπεδο. Αντίθετα με τις περισσότερες πολιτείες, η πολιτεία δεν εκλέγει τον αναπληρωτή κυβερνήτη άμεσα· η Γερουσία του Τενεσσί εκλέγει τον Πρόεδρο της, ο οποίος χρηματίζει αναπληρωτής κυβερνήτης.

Η Γενική Συνέλευση του Τενεσί, το πολιτειακό νομοθετικό σώμα, αποτελείται από μια 33μελή Γερουσία και την 99μελή Βουλή των Αντιπροσώπων. Οι γερουσιαστές υπηρετούν τετραετείς θητείες, και τα μέλη της Βουλής υπηρετούν διετείς θητείες. Κάθε σώμα εκλέγει τον πρόεδρό του. Ο πρόεδρος της πολιτειακής Γερουσίας επίσης φέρει τον τίτλο του αναπληρωτή κυβερνήτη. Οι συνταγματικοί αξιωματούχοι στον νομοθετικό κλάδο εκλέγονται από μια κοινή συνεδρίαση του νομοθετικού σώματος.

Πολιτικά[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Αποτελέσματα προεδρικών εκλογών
Έτος Ρεπουμπλικανικό Δημοκρατικό
2008 56.85% 1,479,178 41.79% 1,087,437
2004 56.80% 1,384,375 42.53% 1,036,477
2000 51.15% 1,061,949 47.28% 981,720
1996 45.59% 863,530 48.00% 909,146
1992 42.43% 841,300 47.08% 933,521
1988 57.89% 947,233 41.55% 679,794
1984 57.84% 990,212 41.57% 711,714
1980 48.70% 787,761 48.41% 783,051
1976 42.94% 633,969 55.94% 825,879
1972 67,70% 813.147 29,75% 357.293
1968 37,85% 472.592 28,13% 351.233
1964 44,49% 508.965 55,50% 634.947
1960 52,92% 556.577 45,77% 481.453

Τα πολιτικά του Τενεσσί, όπως των περισσότερων πολιτειών των ΗΠΑ, κυριαρχούνται από το Ρεπουμπλικανικό και το Δημοκρατικό Κόμμα. Εκτός από δύο Ρεπουμπλικανικές σαρώσεις την δεκαετία του 1920 (το 1920, όταν το Τενεσσί οριακά υποστήριξε τον Ουόρεν Τζ. Χάρντινγκ επί του Κυβερνήτη του Οχάιο Τζέιμς Κοξ, και το 1928, όταν πιο αποφασιστικά ψήφισε τον Χέρμπερτ Χούβερ ενάντια στον Κυβερνήτη της Νέας Υόρκης Αλ Σμιθ), η πολιτεία ήταν μέρος του Δημοκρατικού Συμπαγούς Νότου μέχρι την δεκαετία του 1950, όταν δις ψήφισε τον Ρεπουμπλικανό Ντουάιτ Αϊζενχάουερ. Το Τενεσσί έχει έκτοτε ψηφίσει Ρεπουμππλικανούς στις περισσότερες προεδρικές εκλογές, αν και τείνει να είναι ελαφρώς πιο μετριοπαθές από τους πεισματικά συντηρητικούς γείτονες του στα νότια.[εκκρεμεί παραπομπή]

Ενώ οι Ρεπουμπλικανοί ελέγχουν ελαφρώς περισσότερο από το μισό της πολιτείας, οι Δημοκρατικοί έχουν μετριοπαθή υποστήριξη σε μέρη του αγροτικού Μέσου Τενεσσί και του βόρειου Δυτικού Τενεσσί και έχουν ισχυρή υποστήριξη στις πόλεις της Νάσβιλ και της Μέμφις. Η τελευταία περιοχή περιλαμβάνει έναν μεγάλο αφροαμερικανικό πληθυσμό.[15] Ιστορικά, οι Ρεπουμπλικανοί είχαν την μεγαλύτερη δύναμή τους στο Ανατολικό Τενεσσί πριν την δεκαετία του '60. Η 1η κογκρεσιακή περιφέρεια του Τενεσσί και η 2η κογκρεσιακή περιφέρεια του Τενεσσί που βρίσκεται στο Ανατολικό Τενεσσί είναι μία από τις λίγες ιστορικά ρεπουμπλικανικές περιφέρειες στο Νότο· η 1η βρίσκεται σε ρεπουμπλικανικά χέρια συνεχώς από το 1881, και η 2η περιφέρεια κρατείται από τους Ρεπουμπλικανούς από το 1873.

Στις προεδρικές εκλογές του 2000, ο αντιπρόεδρος Αλ Γκορ, παλαιότερος Γερουσιαστής του Τενεσί, δεν κατάφερε να εκλεχθεί πρώτος στην Πολιτεία της καταγωγής του. Η υποστήριξη στον Ρεπουμπλικάνο Τζορτζ Μπους αυξήθηκε το 2004 με το ποσοστό της νίκης του στην Πολιτεία να αυξάνεται από το 4% του 2000 σε 14% το 2004.[16]

Το Τενεσί στέλνει εννέα μέλη στη Βουλή των Αντιπροσώπων από τους οποίους οι εφτά είναι Ρεπουμπλικάνοι και οι δύο είναι Δημοκράτες. Ο Υποκυβερνήτης Ρον Ράμσεϊ είναι ο πρώτος Ρεπουμπλικάνος ομιλητής του Τενεσσί στην Σύγκλητο σε 140 χρόνια.[17]

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. 1,0 1,1 «Elevations and Distances in the United States». United States Geological Survey. 2001. Ανακτήθηκε στις October 24, 2011. 
  2. 2,0 2,1 Elevation adjusted to North American Vertical Datum of 1988.
  3. «Tennessee QuickFacts». US Census Bureau. 
  4. «U.S. Census Largest US Counties By Population». Ανακτήθηκε στις 2010-07-31. 
  5. «Table 1: Annual Estimates of the Population for Incorporated Places Over 100,000, Ranked by July 1, 2008 Population: April 1, 2000 to July 1, 2008» (CSV). 2007 Population Estimates. United States Census Bureau, Population Division. 2008-07-10. Ανακτήθηκε στις 2008-07-10. 
  6. John Finger, Tennessee Frontiers: Three Regions in Transition (Bloomington, Ind.: Indiana University Press, 2001), pp. 46–47.
  7. 7,0 7,1 Tennessee's Civil War Heritage Trail. Ανακτήθηκε: 25-11-2009. [νεκρός σύνδεσμος]
  8. Bobby Lovett, Beale Street. Tennessee Encyclopedia of History and Culture, 2002. Ανακτήθηκε: 25-11-2009.
  9. Michael Bertrand, Sun Records. Tennessee Encyclopedia of History and Culture, 2002. Ανακτήθηκε: 25-11-2009.
  10. Charles Wolfe, Music. Tennessee Encyclopedia of History and Culture, 2002. Ανακτήθηκε: 25-11-2009.
  11. Ted Olson and Ajay Kalra, "Appalachian Music: Examining Popular Assumptions". A Handbook to Appalachia: An Introduction to the Region (Knoxville, Tenn.: University of Tennessee Press, 2006), σσ. 163–170.
  12. [1]. Tennessee Agriculture 2010: Growing the Future, 2010. Ανακτήθηκε: 15-1-2010.
  13. James Fickle, Industry. Tennessee Encyclopedia of History and Culture, 2002. Ανακτήθηκε: 25-11-2009.
  14. Great Smoky Mountains National Park. Official site. Ανακτήθηκε: 25-11-2009.
  15. Tennessee by County – GCT-PL. Race and Hispanic or Latino 2000 U.S. Census Bureau
  16. Tennessee: McCain Leads Both Democrats by Double Digits Rasumussen Reports, April 6, 2008
  17. DADE, COREY (November 22, 2008). «Tennessee Resists Obama Wave». Wall Street Journal. http://online.wsj.com/article/SB122731165800249331.html?mod=googlenews_wsj. 

Εξωτερικοί σύνδεσμοι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]