Θεοφανώ Σκλήραινα

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση σε: πλοήγηση, αναζήτηση
Θεοφανώ Σκλήραινα
Otton II et Théophano.JPG
Γέννηση
Βυζαντινή Αυτοκρατορία ή Κωνσταντινούπολη
Θάνατος
Ναϊμέχεν
Σύζυγος Όθων Β΄ της Αγίας Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας
Τέκνα Σοφία Α΄, Ηγουμένη του Γκάντερσχαϊμ και του Έσσεν, Αδελαΐδα Α΄, Ηγουμένη του Κουέντλινμπουργκ και Γκέντερσχαϊμ, Ματίλντα της Γερμανίας, Κόμισσα Παλατινή της Λοθαριγγίας και Όθων Γ΄ της Αγίας Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας
Commons page Πολυμέσα
Άγαλμα της Θεοφανούς
Η σαρκοφάγος της Θεοφανούς στην Κολωνία

Η Θεοφανώ Σκλήραινα (960 - 15 Ιουνίου 991) γεννήθηκε στην Κωνσταντινούπολη και ήταν η σύζυγος του Όθωνα Β΄, αυτοκράτορα της Αγίας Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας και μητέρα του Όθωνα Γ΄ του επονομαζόμενου και «θαύμα του κόσμου».[1]

Ιστορικό[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ο Όθων Α΄ είχε ζητήσει βυζαντινή πριγκίπισσα για να νυμφευθεί τόν γιό του, Όθωνα Β΄, έτσι ώστε να επισφραγιστεί συνθήκη μεταξύ τής Αγίας Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας και τής Βυζαντινής Αυτοκρατορίας. Ο Βυζαντινός αυτοκράτορας Ιωάννης Α΄ Τσιμισκής έστειλε την ανηψιά του Θεοφανώ, η οποία έφτασε με κάθε μεγαλοπρέπεια το 972, με συνοδεία και φέροντας μεγάλο θησαυρό ως δώρο.

Σύμφωνα με τον ιστορικό Thietmar, στον Όθωνα Α΄ δεν άρεσε τό ότι η Θεοφανώ δεν ήταν θυγατέρα, αλλά ανηψιά του αυτοκράτορα. Η Θεοφανώ προσδιορίζεται στη σύμβαση του γάμου της ως neptis (δηλαδή ανηψιά ή εγγονή) του αυτοκράτορα Ιωάννη Τσιμισκή.

Η Θεοφανώ ήταν, ωστόσο, από διακεκριμένη ευγενή οικογένεια. Πρόσφατη έρευνα έχει προσδιορίσε πώς η Θεοφανώ ήταν κόρη της Σοφίας Φωκά, ξαδέρφης του Τσιμισκή και ανηψιάς τού Νικηφόρου Β΄ Φωκά.[2][3]

Γάμος και απόγονοι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ο Όθων Β΄ και η Θεοφανώ νυμφεύθηκαν από τον Πάπα Ιωάννη ΙΓ' στον Αγιο Πέτρο τής Ρώμης, στις 14 Απριλίου 972, και η Θεοφανώ στέφθηκε αυτοκράτειρα τήν ίδια μέρα. Τα παιδιά τους ήσαν:

  • Sophie Α΄, Ηγουμένη του Gandersheim και Essen, γεννήθηκε το 975, πέθανε 30.1.1039.
  • Adelheid (Αδελαΐδα) Α΄, Ηγουμένη του Quentlinburg, γεννήθηκε to 977, πέθανε 14.1.1044.
  • Mathilde, γεννήθηκε το 979, πέθανε 4.11.1025. Παντρεύτηκε τον Ezzo, κόμη τής Λοθαριγγίας.
  • Otto III (Όθων Γ΄), Αυτοκράτωρ τής Αγίας Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας τού Γερμανικού Εθνους, γεννήθηκε τον Ιούνιο ή Ιούλιο του 980, πέθανε στις 23 ή 24 Ιανουαρίου 1002.
  • Μια κόρη, δίδυμη αδελφή του Όθωνα, η οποία πέθανε αμέσως μετά τήν γέννηση.

Η Αυτοκράτειρα Θεοφανώ[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ο Οθων Β' διαδέχθηκε τόν πατέρα του στις 8 Μαϊου 973. Η Θεοφανώ ακολούθησε τόν σύζυγό της σε όλα ττά ταξίδια του και το ότι μνημονεύεται στο ένα τέταρτο όλων τών επίσημων αυτοκρατορικών εγγράφων καταδεικνύει τήν σημαντική επιρροή της στις υποθέσεις τής αυτοκρατορίας. Είναι επίσης γνωστό ότι βρισκόταν σε συνεχείς προστριβές με την πεθερά της, Αδελαϊδα τής Ιταλίας, πράγμα πού οδήγησε σε αποστασιοποίηση τής τελευταίας από τόν γιό της Οθωνα. Σύμφωνα με τον αββά Odilo τού Cluny, η Αδελαϊδα δήλωσε πολύ ευτυχής όταν "αυτή η Ελληνίδα" πέθανε.

Η Θεοφανώ επικρίθηκε για την "τρυφηλότητά" της, δεδομένου ότι έκανε μπάνιο κάθε μέρα και εισήγαγε τα πολυτελή ενδύματα και κοσμήματα στη Γερμανία. Πιστώνεται, επίσης, με την εισαγωγή τού πηρουνιού στη Δυτική Ευρώπη - οι χρονογράφοι αναφέρουν τήν έκπληξη τών συνδαιτημόνων της όταν "χρησιμοποίησε ένα χρυσό εργαλείο με δύο μύτες για να φέρει την τροφή στο στόμα της" αντί να χρησιμοποιήσει τα χέρια της, όπως έκαναν όλοι οι άλλοι.

Ο Οθων Β' πέθανε ξαφνικά στις 7 Δεκεμβρίου 983, στα 28 του χρόνια, πιθανώς από ελονοσία. Ο μόλις τριών ετών γιός του, Οθων Γ' είχε ήδη ανακηρυχθεί Βασιλεύς τών Ρωμαίων κατά τήν Πεντηκοστή τού ίδιου έτους στη Βερόνα. Τα Χριστούγεννα, η Θεοφανώ φρόντισε για τήν στέψη του από τόν αρχιεπίσκοπο τού Mainz, Willigis, στον καθεδρικό ναό τού Aachen, με τήν ίδια να κυβερνά ως Αυτοκράτειρα έως τόν θάνατό της, στα 991.

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. Canduci, σελ. 226
  2. Schwab (2009), σελ. 14
  3. Davids (2002), σσ. 79–80