Γεφύρι της Πλάκας

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση σε: πλοήγηση, αναζήτηση

Συντεταγμένες: 39°27′37.8″N 21°1′47.6″E / 39.460500°N 21.029889°E / 39.460500; 21.029889

Γεφύρι της Πλάκας

Το γεφύρι της Πλάκας (φωτ. 2011).

Συντακτικό λάθος

Διασχίζει Άραχθος
Ιδιοκτήτης Υπουργείο Πολιτισμού και Τουρισμού
Υλικό Πέτρα
Συνολικό μήκος 75 μέτρα
Πλάτος 3,20 μέτρα
Καμάρες 1
Στηρίγματα στο νερό 2
Κάθετη απόσταση 21 μέτρα
Κατασκευάστηκε από Κωνσταντίνος Μπέκας
Κόστος 180.000 οθωμανικά γρόσια
Εγκαινιάστηκε 1866
Κατέρρευσε 1860, 1863, 2015

Το γεφύρι της Πλάκας ήταν πέτρινο τοξωτό γεφύρι στον Άραχθο ποταμό. Βρισκόταν στο πρώην Δήμο Πραμάντων σε απόσταση 50 χιλιομέτρων από τα Ιωάννινα και συνέδεε τους νομούς Ιωαννίνων και Άρτας. Χτισμένο το 1866, ήταν μονότοξο, με άνοιγμα κάμαρας 40 μέτρα, ύψος 21 μέτρα και με άνοιγμα στην κορυφή 3,2 μέτρα.[1] Θεωρούνταν το μεγαλύτερο μονότοξο γεφύρι των Βαλκανίων και το τρίτο μεγαλύτερο στην Ευρώπη.[2][3] Κατέρευσσε τρείς φορές, το 1860, το 1863, και το 2015, την τελευταία φορα έπειτα από βροχόπτωση. Όμως, όσο για την τελευταία φορά (1η Φεβρουαρίου 2015), ισχύει και το γεγονός ότι ήδη από το 2007, είχε πάθει μερική κατάρρευση, με το κεντρικό του τόξο να καταρρέει το 2015. Τότε, το 2007, είχε δωθεί υπόσχεση για έργα στο γεφύρι, κάτι που δέν είχε γίνει. Στις 2 Φεβρουαρίου 2015, μια μέρα μετά την κατάρρευση του γεφυριού, επισκέφθηκε την περιοχή αντιπροσωπεία της τότε κυβέρνησης, με το Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο, να αναλαμβάνει αργότερα και την έρευνα.

Ιστορία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Στο σημείο όπου χτίστηκε το γεφύρι της Πλάκας υπήρχε μια παλαιά γέφυρα η οποία καταστράφηκε το 1860. Το 1863 ξαναχτίστηκε από την αρχή από το μάστορα Γιωργή από την Κόνιτσα με χορηγία του επιχειρηματία Γιάννη Λούλη. Η γέφυρα αυτή γκρεμίστηκε σχεδόν την ημέρα των εγκαινίων της. Το 1866 ξαναχτίστηκε με κτίστη τον Κωνσταντίνο Μπέκα από τα Πράμαντα, έπειτα από εντολή του Οθωμανού Σουλτάνου Αμπντούλ Αζίζ.[4] Το κόστος του χτισίματος έφτασε τα 180.000 οθωμανικά γρόσια. Το ποσό καλύφθηκε και πάλι από το Λούλη και από συνδρομές κατοίκων από τις γύρω κοινότητες.[1][5][6]

Στις 3 Φεβρουαρίου 1878, κατά τη διάρκεια της εξέγερσης ενάντια στους Οθωμανούς, Ελληνικά στρατεύματα, υπό των εντολών του Κωνσταντίνου Κοττίκα, επικράτησαν της Τουρκικής Φρουράς της γέφυρας, και τους εξανάγκασαν σε συνθηκολόγηση.[7]

Τη δεκαετία του 1880 ο ποταμός Άραχθος ήταν το σύνορο της Ελλάδας με την Οθωμανική Αυτοκρατορία και τη συγκεκριμένη περίοδο σταμάτησε να χρησιμοποιείται. Μετά το 1928 πραγματοποιήθηκαν διάφορες απόπειρες συντήρησης και παράλληλα δημιουργήθηκε νέος δρόμος που συνέδεε τις κοινότητες.

Κατά τη διάρκεια του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου, η γέφυρα βομβαρδίστηκε από τις Γερμανικές δυνάμες. Παρ' αυτά η γέφυρα άντεξε με μόνο ελαφριές ζημιές.[8] Οι ντόπιοι την επισκεύασαν με τσιμέντο το 1943.[9] Κοντά στη γέφυρα υπογράφηκε στις 29 Φεβρουαρίου 1944 η συμφωνία Πλάκας-Μυρόφυλλου. Στη γέφυρα διασωζόταν κόγχη όπου οι τεχνίτες είχαν ζωγραφίσει τον προστάτη-άγιο της γέφυρας. Τα τελευταία χρόνια η γέφυρα λειτουργούσε ως αξιοθέατο της περιοχής.[1]

Τουρίστες διασχίζουν το Γεφύρι

Η γέφυρα σχεδόν κατέρρευσε εξαιτίας, ισχυρών βροχοπτώσεων το 2007, και υπήρχαν σχέδια για εκτέλεση έργων επισκευής, κάτι που δεν έγινε και προκάλεσε αντιδράσεις.[10] Το κεντρικό του τόξο κατέρρευσε την 1η Φεβρουαρίου 2015, όταν από ισχυρές βροχοπτώσεις πλημμύρισε.[2] Την επόμενη μέρα, ο τότε Αναπληρωτής Υπουργός Υποδομών Χρήστος Σπίρτζης και εκπρόσωποι του Υπουργείου Πολιτισμού ταξίδεψαν στην περιοχή για να εκτιμήσουν την κατάσταση και ανακοίνωσαν ότι ήταν τεχνικά εφικτό να αποκαταστήσουν την ιστορική γέφυρα με την συγκομιδή των ερείπιων από τον ποταμό. Την μελέτη ανέλαβε το Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο[11][12] και το γεφύρι θα επανεγερθεί το φθινόπωρο του 2019.[13]

Φωτογραφίες[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Commons logo
Τα Wikimedia Commons έχουν πολυμέσα σχετικά με το θέμα
  1. 1,0 1,1 1,2 Η Οθωμανική Αρχιτεκτονική στην Ελλάδα. Υπουργείο Πολιτισμού (ΥΠ.ΠΟ.). 2008, σελ. 190. ISBN 978-960-214-792-4. 
  2. 2,0 2,1 ««Θύμα» της κακοκαιρίας το ιστορικό γεφύρι της Πλάκας». Έθνος. 01-02-2015. http://www.ethnos.gr/article.asp?catid=22768&subid=2&pubid=64132863. Ανακτήθηκε στις 01-02-2015. 
  3. Interactive, Pegasus. «Κατσανοχώρια: Εξώστης στον Αραχθο». ethnos.gr. http://www.ethnos.gr/ipeiros/arthro/katsanoxoria_eksostis_ston_araxtho-53736954/. Ανακτήθηκε στις 2016-04-26. 
  4. «Greece to restore Ottoman-era bridge». DailySabah. http://www.dailysabah.com/europe/2015/02/02/greece-to-restore-ottomanera-bridge. Ανακτήθηκε στις 2016-04-26. 
  5. «Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων. Τα πέτρινα γεφύρια της Ηπείρου. Το γεφύρι της Πλάκας». http://www.petrinagefiria.uoi.gr/gefiri.php?id=143. 
  6. Computational Mechanics for Heritage Structures. Southampton: WIT Press. 2006, σελ. 148. https://books.google.co.uk/books?id=Lfpi_HfeYaAC&pg=PA148. 
  7. Interactive, Pegasus. «Ο Αραχθος «κατάπιε» το γεφύρι των θρύλων». ethnos.gr. http://www.ethnos.gr/koinonia/arthro/o_araxthos_katapie_to_gefyri_ton_thrylon-64133305/. Ανακτήθηκε στις 2016-04-26. 
  8. Zikakou, Ioanna. «Historic Bridge in Arta to Be Rebuilt After Collapse | GreekReporter.com». http://greece.greekreporter.com/2015/02/02/historic-bridge-in-arta-to-be-rebuilt-after-collapse. Ανακτήθηκε στις 2016-04-26. 
  9. «Pledge to restore historic Plaka Bridge, destroyed in flash floods | Kathimerini». www.ekathimerini.com. http://www.ekathimerini.com/4dcgi/_w_articles_wsite1_1_02/02/2015_546779. Ανακτήθηκε στις 2016-04-26. 
  10. «ARCHAEOLOGY - Floods bring down Ottoman bridge in Balkans». http://www.hurriyetdailynews.com/floods-bring-down-ottoman-bridge-in-balkans-.aspx?pageID=238&nID=77779&NewsCatID=375. Ανακτήθηκε στις 2016-04-26. 
  11. «Το γκρεμισμένο γεφύρι που μας ενώνει». Εφημερίδα των Συντακτών. 5 Αυγούστου 2015. http://www.efsyn.gr/arthro/gkremismeno-gefyri-poy-mas-enonei. Ανακτήθηκε στις 6 Αυγούστου 2015. 
  12. «Το «αίνιγμα» του γεφυριού, ΑΓΓΕΛΟΣ ΠΑΠΑΓΕΩΡΓΙΟΥ | Kathimerini». www.kathimerini.gr. http://www.kathimerini.gr/858665/article/epikairothta/ellada/to-ainigma--toy-gefyrioy. Ανακτήθηκε στις 2016-06-10. 
  13. Το φθινόπωρο του 2019 το ιστορικό πέτρινο γεφύρι της Πλάκας θα σταθεί ξανά όρθιο

Εξωτερικοί σύνδεσμοι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]