Βρέσθενα
Συντεταγμένες: 37°14′N 22°27′E / 37.233°N 22.450°E
| Βρέσθενα | |
|---|---|
Χάρτης  | |
| Διοίκηση | |
| Χώρα | Ελλάδα |
| Αποκεντρωμένη Διοίκηση | Πελοποννήσου, Δυτικής Ελλάδας και Ιονίου |
| Περιφέρεια | Πελοποννήσου |
| Περιφερειακή Ενότητα | Λακωνίας |
| Δήμος | Σπάρτης |
| Δημοτική Ενότητα | Οινούντος |
| Γεωγραφία | |
| Γεωγραφικό διαμέρισμα | Πελοπόννησος |
| Νομός | Λακωνίας |
| Υψόμετρο | 753 μέτρα |
| Πληθυσμός | |
| Μόνιμος | 333 |
| Έτος απογραφής | 2021 |
| Πληροφορίες | |
| Ταχ. κώδικας | 231 00 |
| Τηλ. κωδικός | 7310 |
Τα Βρέσθενα είναι ορεινό χωριό της Λακωνίας[1] του Δήμου Σπάρτης,[2] στα βόρεια όρια του νομού.
Περιγραφή
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Βρίσκονται σε υψόμετρο περί των 800 μέτρων, σε αμφιθεατρική τοποθεσία πάνω σε λόφο στους δυτικούς πρόποδες του όρους Πάρνωνας.[3] Έχει κλίμα υγιεινό και υδροδοτείται από δύο μεγάλες πηγές. Κύριο προϊόν των Βρεσθένων είναι τα δημητριακά. Συνδέεται με τη Σπάρτη με αμαξιτή οδό περίπου 30 χιλιομέτρων που διανοίχτηκε και κατασκευάστηκε με δαπάνη των απανταχού Βρεσθενιτών.
Βόρεια των Βρεσθένων υφίσταται αρχαίο λατομείο από το οποίο οι αρχαίοι Σπαρτιάτες έφτιαχναν τα λευκά μαρμάρινα μνημεία τους. Δυτικά του χωριού παρά τη θέση Παλιογουλάς βρίσκονται τα ερείπια της αρχαίας Σελλασίας, με πολλά αρχαιολογικά ευρήματα. Στην ίδια περιοχή σώζονται και ίχνη παλιάς αυλακωτής λιθόκτιστης οδού που συνέδεε στην αρχαιότητα τις Καρυές με τη Σπάρτη.
Επίσης, στους πρόποδες του παρακείμενου λόφου Σάρρα υφίσταται το βαθύ σπήλαιο Αλεπότρυπα, που πιστεύεται ότι συγκοινωνεί υπόγεια με το Κάρκανο, ένα μικρό παλιό φρούριο, στην κορυφή του λόφου όπου σήμερα υπάρχει μικρό ναΰδριο αφιερωμένο στην Ανάληψη
Κατά την περίοδο της Τουρκοκρατίας, τα Βρέσθενα αποτελούσαν έδρα της Επισκοπής Βρεσθένης,[1] της οποίας τελευταίος επίσκοπος φέρεται ο Θεοδώρητος Β΄ που διατέλεσε Πρόεδρος της Πελοποννησιακής Γερουσίας και στη συνέχεια αντιπρόεδρος του Βουλευτικού κατά την Ελληνική Επανάσταση του 1821.
Στην Εκστρατεία του Μοριά καταγράφεται με την ονομασία Vresthéna να υπάγεται στην Επαρχία Μυστρά (Mistra), με αριθμό οικογενειών 103 και συνολικό πληθυσμό 508 άτομα. Στο Αρχείο Ιωάννου Καποδίστρια αναφέρεται ως Πλατάνα στην Επαρχία Λακεδαίμονος με αριθμό οικογενειών: 103 και συνολικό πληθυσμό 508 άτομα[4].
Μετά την απελευθέρωση και τη δημιουργία του ελληνικού κράτους, τα Βρέσθενα απέκτησαν κατά τις αρχές της δεκαετίας του 1860 «ελληνικό» σχολείο[5] χάρη στη συμβολή του εύπορου ομογενή Νικόλαου Πηλάλα[6].
Τα Βρέσθενα το 1928 αριθμούσαν 1.352 κατοίκους και διέθεταν σχολείο, ειρηνοδικείο και τηλεγραφείο. Σήμερα αποτελεί έδρα ομώνυμου τοπικού διαμερίσματος του Δήμου Οινούντος και στην απογραφή του 2001 είχαν πραγματικό πληθυσμό 418 κατοίκων.
Αξιοθέατα
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Σε απόσταση περίπου μισής ώρας πεζοπορίας, βρίσκεται η ιστορική Μονή της Κοιμήσεως της Θεοτόκου, λεγόμενη και Επισκοπή, επειδή αποτελούσε την έδρα του εκάστοτε επισκόπου Βρεσθένης.[7]
Παραπομπές
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]- 1 2 Εγκυκλοπαίδεια Νέα Δομή. 7. Τεγόπουλος - Μανιατέας. 1996. σελ. 294.
- ↑ «Βρέσθενα Λακωνίας». Διοικητικές μεταβολές των ΟΤΑ. Ελληνική Εταιρία Τοπικής Ανάπτυξης και Αυτοδιοίκησης. Ανακτήθηκε στις 7 Ιουλίου 2026.
- ↑ «ΒΡΕΣΘΕΝΑ (Χωριό) ΟΙΝΟΥΝΤΑΣ - Greek Travel Pages». www.gtp.gr. Ανακτήθηκε στις 7 Ιουλίου 2026.
- ↑ «Βρέσθενα, Το οικιστικό δίκτυο της Πελοποννήσου στα χρόνια της Επανάστασης». Ινστιτούτο Ιστορικών Ερευνών / Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών.
- ↑ Καλλιόπη Γαβαλά, Κοινωνία και εκπαίδευση. Λακωνία, 19ος-20ος αιώνας, Διδακτορική διατριβή, Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών, Αθήνα 1999, σελ. 131.
- ↑ Προκόπης Μανωλάκος, Λάκωνες ευεργέτες και δωρητές και η προσφορά τους στην εκπαίδευση και τον πολιτισμό, Διδακτορική Διατριβή, Πανεπιστήμιο Πατρών, Πάτρα 2014, σελ. 351.
- ↑ «Μονή της Παναγίας της Βρεσθενίτισσας». lakonia.mobi. 8 Οκτωβρίου 2020. Ανακτήθηκε στις 7 Ιουλίου 2026.