Μετάβαση στο περιεχόμενο

Αρχηγός της Αξιωματικής Αντιπολίτευσης (Ελλάδα)

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Αρχηγός της Αξιωματικής Αντιπολίτευσης
Κάτοχος
Νίκος Ανδρουλάκης

από 21 Νοεμβρίου 2024
ΠροσφώνησηΚύριε Πρόεδρε
Πρώτος κάτοχοςΓεώργιος Μαύρος (Τρίτη Ελληνική Δημοκρατία, 1974)
Μέλος της Βουλής των Ελλήνων

Αρχηγός της Αξιωματικής Aντιπολίτευσης στην Ελλάδα είναι ο πρόεδρος της Κοινοβουλευτικής Ομάδας του μεγαλύτερου κόμματος που δεν ανήκει στην κυβέρνηση και αποτελεί το τέταρτο ανώτερο πολιτειακό αξίωμα της Ελληνικής Δημοκρατίας. Συνήθως, το πρόσωπο αυτό είναι και ο πρόεδρος του κόμματος.

Παρά το γεγονός, ότι στις τελευταίες βουλευτικές εκλογές δεύτερο κόμμα αναδείχθηκε ο ΣΥ.ΡΙΖ.Α. - Π.Σ. με 17,83%, και 47 έδρες, από τον Νοέμβριο του 2024 τη θέση της αξιωματικής αντιπολίτευσης κατέχει το ΠΑΣΟΚ - Κίνημα Αλλαγής (το οποίο εξελέγη ως τρίτο με 11,84% και 32 έδρες), έπειτα από διαδοχικές αποχωρήσεις βουλευτών του ΣΥ.ΡΙΖ.Α. - Π.Σ.[1]

Σημερινός αρχηγός της αξιωματικής αντιπολίτευσης είναι ο πρόεδρος του ΠΑ.ΣΟ.Κ. - ΚΙΝ.ΑΛ., Νίκος Ανδρουλάκης.

Σύμφωνα με τον Κανονισμό της Βουλής των Ελλήνων (άρθρο 20), «Ο Πρόεδρος της μεγαλύτερης Κοινοβουλευτικής Ομάδας που δεν συμμετέχει στην Κυβέρνηση ονομάζεται Αρχηγός της Αντιπολίτευσης και έχει ειδικά δικαιώματα που αναγνωρίζονται από τον Κανονισμό της Βουλής και τις ισχύουσες διατάξεις». Το άρθρο ουσιαστικά ορίζει ότι ο πρόεδρος της Κ.Ο. πρέπει να είναι βουλευτής του κόμματος.[2]

Μία εξαίρεση στον κανόνα αυτό ήταν κατά τη διάρκεια της κυβέρνησης Παπαδήμου, όταν ο Αντώνης Σαμαράς, πρόεδρος της Νέας Δημοκρατίας, παρά τη στήριξη της νέας κυβέρνησης, διατήρησε τη θέση του αρχηγού της αξιωματικής αντιπολίτευσης. Παρά τις διαμαρτυρίες των άλλων κομμάτων, ο Πρόεδρος της Βουλής αποφάσισε ότι δεν υπήρξε παραβίαση του Άρθρου 20, καθώς κανένας βουλευτής της Νέας Δημοκρατίας δεν συμμετείχε στην κυβέρνηση, αφού και ο υπουργός Εθνικής Άμυνας Δημήτρης Αβραμόπουλος παραιτήθηκε από την θέση του προκειμένου να τηρήσει την παραπάνω διάταξη.[εκκρεμεί παραπομπή][3][4]

Μια άλλη εξαίρεση του συγκεκριμένου κανόνα ήταν όταν ο Στέφανος Κασσελάκης εξελέγη πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ χωρίς να είναι βουλευτής, οπότε αρχηγός της Αξιωματικής Αντιπολίτευσης παρέμεινε ο βουλευτής Σωκράτης Φάμελλος, μέχρι και την εκλογή του Νίκου Παππά στην θέση του προέδρου της Κ.Ο. του ΣΥΡΙΖΑ-Π.Σ.[5]

Αρχηγοί αξιωματικής αντιπολίτευσης από το 1956

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Πολιτικό κόμμα:       ΕΚ / Ε.Κ. - Ν.Δ. / Ε.ΔΗ.Κ.       Ε.Δ.Α.       ΠΑ.ΣΟ.Κ.       ΕΡΕ/Ν.Δ.       ΣΥ.ΡΙΖ.Α. - Π.Σ.

Ονοματεπώνυμο Πολιτικό κόμμα Διάρκεια θέσης
Γεώργιος Παπανδρέου Δημοκρατική Ένωσις (1956) 29 Φεβρουαρίου 1956 5 Μαρτίου 1958
Κανείς – Υπηρεσιακή Κυβέρνηση Κωνσταντίνου Γεωργακόπουλου 5 Μαρτίου 1958 17 Μαΐου 1958
Ιωάννης Πασαλίδης Ενιαία Δημοκρατική Αριστερά 17 Μαΐου 1958 20 Σεπτεμβρίου 1961
Κανείς – Υπηρεσιακή Κυβέρνηση Κωνσταντίνου Δόβα 20 Σεπτεμβρίου 1961 4 Νοεμβρίου 1961
Γεώργιος Παπανδρέου Ένωσις Κέντρου 4 Νοεμβρίου 1961 28 Σεπτεμβρίου 1963
Κανείς –Υπηρεσιακή κυβέρνηση Στυλιανού Μαυρομιχάλη 28 Σεπτεμβρίου 1963 8 Νοεμβρίου 1963
Παναγιώτης Κανελλόπουλος Εθνική Ριζοσπαστική Ένωσις 9 Δεκεμβρίου 1963 31 Δεκεμβρίου 1963
Κανείς – Υπηρεσιακή Κυβέρνηση Ιωάννη Παρασκευόπουλου 1963 31 Δεκεμβρίου 1963 18 Φεβρουαρίου 1964
Παναγιώτης Κανελλόπουλος Εθνική Ριζοσπαστική Ένωσις 19 Φεβρουαρίου 1964 17 Σεπτεμβρίου 1965
Γεώργιος Παπανδρέου Ένωσις Κέντρου 17 Σεπτεμβρίου 1965 22 Δεκεμβρίου 1966
Κανείς – Υπηρεσιακή Κυβέρνηση Ιωάννη Παρακευόπουλου 1966 22 Δεκεμβρίου 1966 3 Απριλίου 1967
Κανείς –Υπηρεσιακή Κυβέρνηση Κανελλοπούλου 1967 3 Απριλίου 1967 21 Απριλίου 1967
Κανείς – Στρατιωτική δικτατορία 1967 – 1974 21 Απριλίου 1967 24 Ιουλίου 1974
Κανείς – Κυβέρνηση Εθνικής Ενότητας 1974 24 Ιουλίου 1974 17 Νοεμβρίου 1974
Γεώργιος Μαύρος Ένωσις Κέντρου - Νέες Δυνάμεις
το 1976 συγχωνεύτηκε στην
Ένωση Δημοκρατικού Κέντρου
17 Νοεμβρίου 197428 Νοεμβρίου 1977
Ανδρέας Παπανδρέου Πανελλήνιο Σοσιαλιστικό Κίνημα 28 Νοεμβρίου 197721 Οκτωβρίου 1981
Γεώργιος Ράλλης Νέα Δημοκρατία 21 Οκτωβρίου 19819 Δεκεμβρίου 1981
Ευάγγελος Αβέρωφ 9 Δεκεμβρίου 19811 Σεπτεμβρίου 1984
Κωνσταντίνος Μητσοτάκης 1 Σεπτεμβρίου 19843 Ιουλίου 1989
Ανδρέας Παπανδρέου Πανελλήνιο Σοσιαλιστικό Κίνημα 3 Ιουλίου 198912 Οκτωβρίου 1989
Κανείς – Υπηρεσιακή Κυβέρνηση Γρίβα 12 Οκτωβρίου 198923 Νοεμβρίου 1989
Κανείς – Οικουμενική Κυβέρνηση Ξενοφώντα Ζολώτα 23 Νοεμβρίου 198911 Απριλίου 1990
Ανδρέας Παπανδρέου Πανελλήνιο Σοσιαλιστικό Κίνημα 11 Απριλίου 199013 Οκτωβρίου 1993
Κωνσταντίνος Μητσοτάκης Νέα Δημοκρατία 13 Οκτωβρίου 19933 Νοεμβρίου 1993
Μιλτιάδης Έβερτ 3 Νοεμβρίου 199321 Μαρτίου 1997
Κώστας Καραμανλής 21 Μαρτίου 19977 Μαρτίου 2004
Γιώργος Παπανδρέου Πανελλήνιο Σοσιαλιστικό Κίνημα 8 Μαρτίου 20044 Οκτωβρίου 2009
Κώστας Καραμανλής Νέα Δημοκρατία 5 Οκτωβρίου 200929 Νοεμβρίου 2009
Αντώνης Σαμαράς 30 Νοεμβρίου 200916 Μαΐου 2012
Κανείς – Υπηρεσιακή κυβέρνηση Παναγιώτη Πικραμμένου 17 Μαΐου 201220 Ιουνίου 2012
Αλέξης Τσίπρας Συνασπισμός Ριζοσπαστικής Αριστεράς 20 Ιουνίου 201225 Ιανουαρίου 2015
Αντώνης Σαμαράς Νέα Δημοκρατία 26 Ιανουαρίου 20155 Ιουλίου 2015
Βαγγέλης Μεϊμαράκης 6 Ιουλίου 201528 Αυγούστου 2015
Κανείς – Υπηρεσιακή κυβέρνηση Βασιλικής Θάνου 28 Αυγούστου 201522 Σεπτεμβρίου 2015
Βαγγέλης Μεϊμαράκης Νέα Δημοκρατία 23 Σεπτεμβρίου 201523 Νοεμβρίου 2015
Γιάννης Πλακιωτάκης 24 Νοεμβρίου 201510 Ιανουαρίου 2016
Κυριάκος Μητσοτάκης 11 Ιανουαρίου 20167 Ιουλίου 2019
Αλέξης Τσίπρας Συνασπισμός Ριζοσπαστικής Αριστεράς - Προοδευτική Συμμαχία 8 Ιουλίου 201925 Μαΐου 2023
Κανείς – Υπηρεσιακή κυβέρνηση Ιωάννη Σαρμά 25 Μαΐου 202326 Ιουνίου 2023
Αλέξης Τσίπρας Συνασπισμός Ριζοσπαστικής Αριστεράς - Προοδευτική Συμμαχία 26 Ιουνίου 20233 Ιουλίου 2023
Σωκράτης Φάμελλος 3 Ιουλίου 2023 27 Αυγούστου 2024
Νίκος Παππάς 27 Αυγούστου 2024 21 Νοεμβρίου 2024
Νίκος Ανδρουλάκης Πανελλήνιο Σοσιαλιστικό Κίνημα - Κίνημα Αλλαγής 21 Νοεμβρίου 2024 εν ενεργεία
  1. «Ανεξαρτητοποιήθηκαν Θεοδώρα Τζάκρη και Γιώτα Πούλου από τον ΣΥΡΙΖΑ - Αξιωματική αντιπολίτευση το ΠΑΣΟΚ». NewsIT. 21 Νοεμβρίου 2024. Ανακτήθηκε στις 21 Νοεμβρίου 2024.
  2. «Μπορεί να είναι ο κ. Κασσελάκης Αρχηγός της Αξιωματικής Αντιπολίτευσης;». Syntagma Watch (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 28 Σεπτεμβρίου 2023.
  3. «Παραιτήθηκε από βουλευτής ο Δ. Αβραμόπουλος». Newsbeast. 11 Νοεμβρίου 2011. Ανακτήθηκε στις 16 Φεβρουαρίου 2026.
  4. ΜΠΕΤΤΥ, ΣΑΒΟΥΡΔΟΥ. «Παραίτηση Αβραμόπουλου από βουλευτής». www.ert.gr. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 11 Δεκεμβρίου 2011. Ανακτήθηκε στις 16 Φεβρουαρίου 2026.
  5. «Στέφανος Κασσελάκης / Παραμένει πρόεδρος της ΚΟ του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ ο Σωκράτης Φάμελλος». Αυγή. 26 Σεπτεμβρίου 2023. Ανακτήθηκε στις 27 Σεπτεμβρίου 2023.