Άγιος Κύριλλος Ηρακλείου

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση στην πλοήγηση Πήδηση στην αναζήτηση

Συντεταγμένες: 34°58′44″N 24°54′45″E / 34.97889°N 24.91250°E / 34.97889; 24.91250

Άγιος Κύριλλος
Τοποθεσία στον χάρτη
Τοποθεσία στον χάρτη
Άγιος Κύριλλος
Διοίκηση
ΧώραΕλλάδα
ΠεριφέρειαΚρήτης
Περιφερειακή ΕνότηταΗρακλείου
ΔήμοςΓορτύνης
Γεωγραφία και στατιστική
Γεωγραφικό διαμέρισμαΚρήτη
ΝομόςΗρακλείου
Έκταση7,993 (η κοινότητα) χλμ2
Υψόμετρο420
Πληθυσμός125 (2011)

Ο Άγιος Κύριλλος είναι χωριό και έδρα ομώνυμης κοινότητος του Δήμου Γορτύνης στην Περιφερειακή Ενότητα Ηρακλείου της Κρήτης. Ανήκε στην επαρχία Καινούργιου του νομού Ηρακλείου. Βρίσκεται σε υψόμετρο 420 μέτρων.

Στον Άγιο Κύριλλο υπάρχει Δημοτικό Σχολείο. Τα κυριότερα προϊόντα είναι το λάδι, τα πρώιμα κηπευτικά και τα κτηνοτροφικά φυτά. Ενδιαφέρον παρουσιάζουν ο κύριος ναός του χωριού, αφιερωμένος στον Άγιο Κύριλλο, ο οποίος, σύμφωνα με την παράδοση, κτίστηκε στα ερείπια παλαιότερου ναού, όπως και ο μικρός ναός του Αγίου Θεοδώρου που έχει τοιχογραφίες.

Κοινότητα Αγίου Κυρίλλου[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Εκτός από την έδρα της, η Κοινότητα Καλαμαύκας περιλαμβάνει και τον παραθαλάσσιο οικισμό Γερόκαμπος. Η απογραφή του 2011 αναφέρει:

  • Άγιος Κύριλλος, ο (125)
  • Γερόκαμπος, ο (39)

Η τοπική κοινότητα Αγίου Κυρίλλου είναι χαρακτηρισμένη ως αγροτικός ημιορεινός οικισμός, με έκταση 7,993 χμ² (2011). [1]

Πληθυσμός[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Μόνιμος [2][3][4]
Έτος Πληθυσμός
1991 137 (189)
2001 137 (191)
2011 125 (164)
Πραγματικός (de facto) [5][6][1]
Έτος Πληθυσμός
1961 185
1971 167
1981 153
1991 131 (185)
2001 139 (192)
2011 123 (162)

(σε παρένθεση ο πληθυσμός της τοπικής κοινότητας)

Κοινοτάρχες Αγίου Κυρίλλου[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Οι κάτωθι εκλέχθηκαν και υπηρέτησαν (ή υπηρετούν) ως Πρόεδροι της Κοινότητος Αγίου Κυρίλλου.

Πρόεδροι Κοινότητος Αγίου Κυρίλλου
περίοδος όνομα
1978–1998 Ερωτοκριτάκης Φανούριος
2010–2019
2019– Ερωτοκριτάκης Νικόλαος

Ιστορικά στοιχεία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το χωριό είναι στενά συνδεδεμένο με τον Άγιο Κύριλλο, ο οποίος πιθανότατα μαρτύρησε εκεί το 299 και από αυτό το γεγονός έλαβε το όνομά του. Μάλιστα ο Άγιος ήταν και Επίσκοπος Γορτύνης και σύμφωνα με τον Δετοράκη (βλ. Βιβλιογραφία) το μαρτύριο του Κυρίλλου ήταν το 304 και όχι το 299 καθώς την τελευταία χρονιά δεν είχε ακόμα κηρυχθεί ο διωγμός του Διοκλητιανού. Ο ίδιος συγγραφέας αναφέρει ότι ετάφη σε οχυρό και τραχύτατο μέρος, που ονομαζόταν Ράξος και οδηγήθηκε στο μαρτύριο με άμαξα που την έσυραν βόδια του οργώματος. Ο Άγιος Κύριλλος αναφέρεται ότι χειροτονήθηκε Επίσκοπος της πόλης σε ηλικία 68 ετών και διακρίθηκε[7] για τις πράξεις και την πίστη του. Στον ίδιο χώρο ενταφιάστηκε και ο επίσκοπος Γορτύνης Ευμένιος. Το 1583 το χωριό αναγράφεται με τη λατινική ονομασία S. Chirlo, με 39 κατοίκους.

Ανασκαφές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Νότια του χωριού, στην περιοχή των Αστερουσίων, ανασκάφηκε θολωτός τάφος που ανάγεται στα τέλη των προϊστορικών χρόνων (πρωτομινωική ΙΙ/μεσομινωική Ι). Ο τάφος βρέθηκε συλημένος αλλά απέδωσε ενδιαφέροντα ευρήματα (ανδρικό ειδώλιο, λίθινα αγγεία και κεραμικά, σφραγίδες, χάνδρες περιδεραίων, κ.α.). Νοτιοανατολικά του τάφου επισημάνθηκε πρωτομινωικός οικισμός, ενώ βόρεια βρέθηκε σπήλαιο με ενδιαφέρουσα κεραμική από τους ίδιους χρόνους (Κρητικά Χρονικά, 1969, 21:533). [6]

Βιβλιογραφία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  • Δετοράκης Θεοχάρης, Οι Άγιοι της πρώτης βυζαντινής περιόδου της Κρήτης και η σχετική προς αυτούς φιλολογία, διατριβή επί δικτατορία, Αθήναι 1970.
  • Το Ηράκλειον και ο Νομός του, Έκδοση Νομαρχίας Ηρακλείου.
  • Μητροπολίτου Τιμόθεου, Επτά ματιές από τη Φαιστό, Μοίρες 1970, σελ. 80.

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Πηγές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  • Εγκυκλοπαίδεια Πάπυρος Λαρούς Μπριτάνικα, 1978, 2006 (ΠΛΜ)
  • Εγκυκλοπαίδεια Πάπυρος Λαρούς, 1963 (ΠΛ)