Ανώπολη Ηρακλείου

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση στην πλοήγηση Πήδηση στην αναζήτηση

Συντεταγμένες: 35°18′10″N 25°15′28″E / 35.30278°N 25.25778°E / 35.30278; 25.25778

Ανώπολις Πεδιάδος
Η Ανώπολη από τα νότια
Τοποθεσία στον χάρτη
Τοποθεσία στον χάρτη
Ανώπολις Πεδιάδος
Διοίκηση
ΧώραΕλλάδα[1]
ΠεριφέρειαΚρήτης
Περιφερειακή ΕνότηταΗρακλείου
ΔήμοςΧερσονήσου
Δημοτική ΕνότηταΓουβών
ΚοινότηταΑνωπόλεως
Γεωγραφία και στατιστική
Γεωγραφικό διαμέρισμαΚρήτη
ΝομόςΗρακλείου
Υψόμετρο200
Πληθυσμός218 (2011)
Άλλα
Ταχ. κωδ.700 08
Τηλ. κωδ.+30 2810
www.hersonisos.gr

Η Ανώπολη[2] (επίσημο: Ανώπολις) είναι χωριό και έδρα ομώνυμης κοινότητος του Δήμου Χερσονήσου[3] στην Περιφερειακή Ενότητα Ηρακλείου της Κρήτης. Ανήκε στην Επαρχία Πεδιάδος. Βρίσκεται σε μικρή απόσταση από την θάλασσα, στα βορειοανατολικά της περιφερειακής ενότητας και σε απόσταση 17 χιλιομέτρων ανατολικά από την πόλη του Ηρακλείου.

Ιστορία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Πρώτη αναφορά

Η Ανώπολις αναφέρεται για πρώτη φορά σε ντοκουμέντο της βενετοκρατούμενης Κρήτης σε συμβόλαιο του 1271  :

Iohannes Cauco dare tenetur... boni viri puri cretensis mostatos C (100) de suis vineis casalis Anopoli[4]

Ενετοκρατία-Τουρκοκρατία

Στην απογραφή των Ενετών το 1583, η Ανώπολις έχει 113 κατοίκους[5]. Στη διάρκεια των Επαναστάσεων στην τουρκοκρατούμενη Κρήτη του 1866 και του 1897, πολλοί κάτοικοι του χωριού και μοναχοί της Μονής του Αγίου Ιωάννη του Θεολόγου σφαγιάστηκαν.

Τοπική Οικονομία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η Ανώπολη κατά την μεγαλύτερη έκταση της είναι πεδινή περιοχή, ενώ η κύρια ασχολία των κατοίκων εντοπίζεται στην αγροτική οικονομία. Τα κυριότερα αγροτικά προϊόντα που παράγει η περιοχή είναι ελαιόλαδο, σταφίδα, κηπευτικά και κτηνοτροφικά φυτά. Στο χωριό υπάρχει επίσης νηπιαγωγείο και δραστήριος Πολιτιστικός Σύλλογος.

Αξιοθέατα[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Μονή Αγίου Ιωάννη Θεολόγου Ανωπόλεως[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το μοναστήρι του Αγίου Ιωάννη Θεολόγου Ανωπόλεως βρίσκεται στα νοτιονατολικά της Ανωπόλης και σε υψόμετρο 170 μ. Πρωτύτερα, το σημερινό μοναστήρι ήταν μετόχι της Μονής Αγίου Ιωάννου του «Μπεζέτη», ανατολικά της Ανώπολης, στη συνέχεια όμως εγκαταστάθηκε στην τωρινή του θέση, εξαιτίας των συχνών επιδρομών. Η μονή συμμετείχε στον αγώνα για την απελευθέρωση και μνημονεύεται η ύπαρξη κρυφού σχολειού για τα κρητικόπουλα της περιοχής. Το 1896 οι καλόγεροι της μονής και οι κάτοικοι της Ανώπολης σφαγιάστηκαν από τους Οθωμανούς, και το μοναστήρι καταστράφηκε. Αργότερα ο ηγούμενος Καλλίνικος επανίδρυσε τη Μονή, το πρώτο μισό του 20ού αιώνα. Η μονή γιορτάζει στις 8 Μαΐου, ανήμερα του Αποστόλου και Ευαγγελιστού Ιωάννου του Θεολόγου.

Υδάτινο πάρκο[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Σε κοντινή απόσταση βρίσκεται υδάτινο πάρκο Water City.[6]

Προσωπικότητες[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  • Καπετάν Εμμανουήλ Κοκκίνης. Γεννήθηκε στην Ανώπολη το 1826. Οπλαρχηγός Μεραμπέλλου, επικηρύχτηκε από τους τούρκους στην επανάσταση του 1866. Έπεσε μαχόμενος στην πολιορκία της Ιεράπετρας το 1897.
  • Τιμόθεος Βενέρης, κατά κόσμον Ιωάννης Βενέρης (1876-1941), Μητροπολίτης Κρήτης. Ανέβηκε στον Μητροπολιτικό θρόνο της Κρήτης το 1933. Με Συνοδική απόφαση το 1941 κηρύχθηκε έκπτωτος μετά από καταγγελίες θεολόγων και χωρίς να κληθεί σε απολογία.

Διοικητικά[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Κοινότητα Ανωπόλεως[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Εκτός από την έδρα της, η Κοινότητα Ανωπόλεως περιλαμβάνει και τους οικισμούς Γούρνες και Χάνι του Κοκκίνη, καθώς και την Μονή Αγίου Ιωάννου Θεολόγου. Η απογραφή του 2011 αναφέρει:[7]

Συνολικά η κοινότητα έχει 3.604 κατοίκους.

Η Κοινότητα εκπροσωπείται από επταμελές Συμβούλιο με επικεφαλής τον Πρόεδρο κ. Ιωάννη Περβολαράκη.

Κοινοτάρχες Ανωπόλεως[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Οι κάτωθι εκλέχθηκαν και υπηρέτησαν (ή υπηρετούν) ως Πρόεδροι της Κοινότητος Ανωπόλεως.

Πρόεδροι Κοινότητος
περίοδος όνομα
1978–1982 Τζανακάκης Αλέξανδρος
1982–1990 Παπαδάκης Νικηστράτος
1990–1998 Κοκκινάκης Νικόλαος
2010–2019
2019– Περβολαράκης Ιωάννης

Εξωτερικοί σύνδεσμοι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Προτεινόμενη βιβλιογραφία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  • Το Ηράκλειον και ο Νομός του, Έκδοση Νομαρχίας Ηρακλείου.
  • Στέργιος Γ. Σπανάκης, Η Κρήτη, τόμος Α', Κεντρική Ανατολική, Τουρισμός Ιστορία Αρχαιολογία, τρίτη έκδοση, Εκδόσεις ΣΦΑΚΙΑΝΟΣ, λήμμα Ανώπολη σελ.132-133.
  • Γεώργιος Μιχ. Πατεράκης, Η Ανώπολη και η Περιοχή της, έκδ. Πολιτιστικός Σύλλογος Ανώπολης, 2002, ISBN 9608679206 [8]

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. (Ελληνικά) Βάση δεδομένων της Ελληνικής Στατιστικής Αρχής.
  2. Εγκυκλοπαίδεια Νέα Δομή. 4. Αθήνα: Τεγόπουλος - Μανιατέας. 1996. σελ. 240. 
  3. «Δήμος Χερσονήσου | Δημοτική Ενότητα Γουβών | Δημοτική Ενότητα Γουβών | Περιήγηση στο Δήμο». www.hersonisos.gr. Ανακτήθηκε στις 15 Μαρτίου 2022. 
  4. (Λατινικά) Antonio Lombardo, Documenti della colonia venez. di Creta, Torino, 1942, p. 128
  5. Καστροφύλακας, Κ 94, 1583.
  6. Νατάσσα Στρόβιλα, Βουτιές και παιχνίδι στις πιο hot νεροτσουλήθρες! Δες πόσο κοστίζουν, Ιστοσ. Tlife, 01/08/2011
  7. «ΦΕΚ αποτελεσμάτων ΜΟΝΙΜΟΥ πληθυσμού απογραφής 2011», σελ. 10870 (σελ. 396 του pdf)
  8. «Γεώργιος Μιχ. Πατεράκης, Η ΑΝΩΠΟΛΗ ΚΑΙ Η ΠΕΡΙΟΧΗ ΤΗΣ».