Σκαλάνι Ηρακλείου

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση σε: πλοήγηση, αναζήτηση

Συντεταγμένες: 35°16′56″N 25°11′11″E / 35.28222°N 25.18639°E / 35.28222; 25.18639

Σκαλάνι
Τοποθεσία στον χάρτη της χώρας
Τοποθεσία στον χάρτη της χώρας
Διοίκηση
Χώρα Ελλάδα
Δήμος Ηρακλείου
Γεωγραφία και στατιστική
Νομός Ηρακλείου
Υψόμετρο 230
Πληθυσμός 933 (2001)
Άλλα
Παλαιά ονομασία Σκαλάνιον

Το Σκαλάνι είναι χωριό και πρώην κοινότητα της επαρχίας Πεδιάδος με 933 κατοίκους (το 2001) και αποτελεί Δημοτικό διαμέρισμα στο Δήμο του νομού Ηρακλείου. Η θέση του είναι νοτιοανατολικά του υψώματος Προφήτης Ηλίας. Η απόστασή του από το Ηράκλειο είναι 10,8 χλμ. Οι κάτοικοι ασχολούνται με την ελαιοκομία και με την αμπελοκαλλιέργεια. Παράγει σταφίδα και λάδι και μεταξύ άλλων στο χωριό λειτουργεί ΟΤΕ, πλατεία, Δημοτικό σχολείο και νηπιαγωγείο και υδρεύεται από την πηγή Φουντάνα. Στον οικισμό βρίσκονται οι εκκλησίες του Αγίου Ιωάννη του Προδρόμου, με πανήγυρη στις 29 Αυγούστου, και του Αγίου Γεωργίου. Το 1980, έπειτα από έρευνα, ήρθε στο φως το ερειπωμένο μοναστήρι του Αγίου Μηνά στην περιοχή Αποσάμι. Πρόκειται για το μοναδικό μοναστήρι του αγίου σε ολόκληρη την Κρήτη.

Δ.δ. Σκαλανίου[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Με 1.004 κατοίκους, το Δημοτικό διαμέρισμα Σκαλανίου αποτελούν οι οικισμοί:

  • το Σκαλάνι [ 933 ]
  • τα Σπήλια [ 71 ] , τα οποία υπάγονταν στο Σκαλάνι, όταν το τελευταίο ήταν ακόμα κοινότητα. Βρίσκονται σε υψόμετρο 150 μ. στο 8,7 χλμ. της οδικής αρτηρίας προς Βιάννο. Έχει εξοχικά κέντρα.

Ιστορικά στοιχεία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Σε πολλά συμβόλαια (1271, 1281, 1301, 1302) αναφέρεται Scalarea, Acalari, Scallare, Schallaro, όμως προφανώς πρόκειται για λανθασμένη γραφή ή εσφαλμένης ανάγνωσης. Σε νεότερα έγγραφα αναφέρεται με τη σωστή ονομασία. Το 1320 το βρίσκουμε Scalani στο Catasticum Sanctorum Apostolorum μεταξύ των χωριών της Paracandia, δηλαδή της περιοχής της πόλης[1].Το 1583 αναγράφεται Scalagni et Camignó με 204 κατοίκους[2] και τότε στην επαρχία Πεδιάδος. Η τοποθεσία που βρισκόταν το χωριό Καμινό δεν είναι γνωστό. Την ίδια περίοδο ήταν φέουδο του Μάρκου Σαλαμών. Το 1583 διατέθηκε από τον ίδιο για δωρεές στους γιους του[3].

Στην ενετική απογραφή του 1583 αναφέρονται δύο οικισμοί, Spiglia Epano με 55 κατοίκους και Spiglia Catto[2] με 42 κατοίκους στην επαρχία Πεδιάδος. Ο Φραντσέσκο Μπαζιλικάτα το 1630 το αναφέρει ως Scalagni και στην τουρκική απογραφή του 1671 ως Iskalani. Στην αιγυπτιακή απογραφή του 1834 ως Scalara με 10 χριστιανικές και 6 τουρκικές οικογένειες. Στην απογραφή του 1881 είχε 321 Χριστιανούς και 159 Τούρκους κατοίκους.[4]

Στις αρχές Ιουνίου του 1941, τα γερμανικά στρατεύματα Κατοχής προχώρησαν σε εκτελέσεις κατοίκων του χωριού ως αντίποινα για τις απώλειες που υπέστησαν λίγες μέρες νωρίτερα κατά τη διάρκεια της μάχης της Κρήτης[5].

Απογραφές πληθυσμού[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Πορεία πληθυσμού σύμφωνα με τις απογραφές:[4]

Απογραφή 1900 1920 1928 1940 1951 1961 1971 1981 1991 2001 2011
Πληθυσμός 376 538 685 838 839 787 693 726 933 1.180

Βιβλιογραφία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  • Το Ηράκλειον και ο Νομός του, εκδ. Νομ. Ηρακλείου.

Εξωτερικοί σύνδεσμοι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. S. Borsari, Il dominio veneziano a Creta, ecc. p. 28
  2. 2,0 2,1 Καστροφύλακας, K 95, 1583.
  3. Κ. Μέρτζιος, Kρητικά συμβόλαια, Κρητ. Χρονικά. ΙΘ΄, 130.
  4. 4,0 4,1 Σπανάκης, Στέργιος (1993). Πόλεις και χωριά της Κρήτης στο πέρασμα των αιώνων, τόμος Β. Ηράκλειο: Γραφικές Τέχνες Γ. Δετοράκης, σελ. 716. 
  5. Heinz A. Richter, Η μάχη της Κρήτης, εκδόσεις Γκοβόστη, σελ. 415.