Ποδόσφαιρο στους Ολυμπιακούς Αγώνες

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση στην πλοήγηση Πήδηση στην αναζήτηση
Ποδόσφαιρο στους Ολυμπιακούς Αγώνες
Football pictogram.svg
Διοικητική αρχήFIFA
Αγωνίσματα2 (άνδρες: 1, γυναίκες: 1)
Αγώνες
  • 1924
  • 1928
  • 1932
  • 1936
  • 1948
  • 1952
  • 1956
  • 1960
  • 1964
  • 1968
  • 1972
  • 1976
  • 1980
  • 1984
  • 1988
  • 1992
  • 1996
  • 2000

Ολυμπιονίκες
Τουρνουά (ανδρώνγυναικών)

Το ποδόσφαιρο στις σύγχρονες Ολυμπιάδες συμπεριλήφθηκε σε όλες τις διοργανώσεις εκτός από το 1896 και το 1932. Το γυναικείο τουρνουά προστέθηκε το 1996.

Ιστορικές πληροφορίες[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Αν και το διεθνές ποδόσφαιρο είχε αναπτυχθεί αρκετά, παραδόξως στην Α΄ Ολυμπιάδα του 1896 δεν συμπεριλήφθηκε στο πρόγραμμα των αγώνων. Αναφέρεται πως είχαν έρθει ομάδες από τη Σμύρνη και τη Δανία και διοργανώθηκε κάποιο ανεπίσημο τουρνουά με τη συμμετοχή και μιας μικτής ομάδας της Αθήνας. Σε ένα πρώτο αγώνα η Σμύρνη νίκησε την Αθήνα και στον άτυπο τελικό συνετρίβη από τη Δανία με 15-0. Πάντως δεν απονεμήθηκαν μετάλλια ούτε είναι σίγουρο αν διεξήχθησαν αυτοί οι αγώνες.

Το πρώτο ολυμπιακό ποδοσφαιρικό τουρνουά διεξήχθη το 1900 στο Παρίσι και στη συνέχεια σε όλους τους μετέπειτα Ολυμπιακούς Αγώνες. Ποδόσφαιρο παίχτηκε και στη Μεσοολυμπιάδα του 1906 με νικήτρια τη Δανία.

Μόνο στην Ολυμπιάδα το 1932 δεν συμπεριλήφθηκε το άθλημα, διότι η FIFA φοβήθηκε ότι θα επισκίαζε το Παγκόσμιο Κύπελλο Ποδοσφαίρου, το οποίο μόλις είχε ξεκινήσει να διοργανώνει το 1930.

Στις διοργανώσεις του 1900 και του 1904 συμμετείχαν μόνον τρεις ομάδες ενώ το 1908 μόνον πέντε. Σταδιακά ο αριθμός τους αυξήθηκε. Το ρεκόρ συμμετοχής κατέχει η διοργάνωση του 1952 στο Ελσίνκι, στην οποία πήραν μέρος 25 χώρες. Στη συνέχεια καθιερώθηκε από τα προολυμπιακά τουρνουά να προκρίνονται 16 χώρες, κάτι που ισχύει μέχρι σήμερα. Εντούτοις, κάποιες χρονιές μετείχαν λιγότερες χώρες, αφού οι ομάδες που είχαν προκριθεί απέσυραν τη συμμετοχή τους.

Στις πρώτες διοργανώσεις κυριαρχούσε η ομάδα της Μεγάλης Βρετανίας. Όμως, η επικράτηση του επαγγελματισμού στην Αγγλία και τη Σκοτία μείωσε τη δυναμικότητα της ερασιτεχνικής εθνικής ομάδας. Έτσι μετά το 1920 επικράτησε η Ουρουγουάη και αργότερα η Ιταλία.

Μεταπολεμικά κυριάρχησαν οι χώρες της ανατολικής Ευρώπης, αφού τα πρωταθλήματά τους δεν εθεωρούντο επαγγελματικά και μπορούσαν να κατεβάζουν ουσιαστικά τις εθνικές τους ομάδες.

Από το 1984 επιτράπηκε η συμμετοχή και επαγγελματιών παικτών αρκεί να μην ξεπερνούν τα 23 χρόνια ηλικίας, οπότε άρχισαν να διακρίνονται και ομάδες από τη δυτική Ευρώπη και τη Λατινική Αμερική.

Διοργανώσεις ανδρών[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ποδόσφαιρο στους Ολυμπιακούς Αγώνες / Τουρνουά ανδρών
ΔιοργανωτήςΔιεθνής Ολυμπιακή Επιτροπή
Ίδρυση1900[1]
Χώρος διεξαγωγήςΔιεθνώς (ΦΙΦΑ)
Αριθμός ομάδων16 (από 6 συνομοσπονδίες)
Σημερινός κάτοχοςΜεξικό Μεξικό
(1ος τίτλος)
Περισ. κατακτήσεις Μεγάλη Βρετανία
Ουγγαρία
(3 τίτλοι έκαστη)
Commons page Πολυμέσα σχετικά με τη διοργάνωση

Το προκριματικό τουρνουά, όπως αυτό για το Παγκόσμιο Κύπελλο, οργανώνεται από τις ηπειρωτικές συνομοσπονδίες. Οι περισσότερες ηπειρωτικές συνομοσπονδίες διοργανώνουν ένα ειδικό προκριματικό τουρνουά για εθνικές ομάδες κάτω των 23 ετών, αν και τα ευρωπαϊκά προκριματικά προέρχονται από τους φιναλίστ του Ευρωπαϊκού Πρωταθλήματος κάτω των 21 ετών και τα νοτιοαμερικανικά προκριματικά από το Νοτιοαμερικανικό Πρωτάθλημα κάτω των 20 ετών.

Για το 2016, ο αριθμός των θέσεων που διατίθενται σε κάθε ήπειρο ήταν:

  • Ευρώπη – 4
  • Ασία – 3
  • Αφρική – 3
  • Νότια Αμερική – 2,5
  • Βόρεια Αμερική – 2,5
  • Ωκεανία – 1

Διοργανώσεις γυναικών[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ποδόσφαιρο στους Ολυμπιακούς Αγώνες / Τουρνουά γυναικών
ΔιοργανωτήςΔιεθνής Ολυμπιακή Επιτροπή
Ίδρυση1996
Χώρος διεξαγωγήςΔιεθνώς (ΦΙΦΑ)
Αριθμός ομάδων12 (από 6 συνομοσπονδίες)
Σημερινός κάτοχοςΗΠΑ ΗΠΑ
(4ος τίτλος)
Περισ. κατακτήσειςΗΠΑ ΗΠΑ
(4 τίτλοι)
Commons page Πολυμέσα σχετικά με τη διοργάνωση

Το τουρνουά των γυναικών διεξάγεται μεταξύ εθνικών ομάδων ποδοσφαίρου, χωρίς περιορισμούς ηλικίας. Μία θέση προορίζεται για τη διοργανώτρια χώρα. Για τις υπόλοιπες ομάδες, όπως στο Παγκόσμιο Κύπελλο υπάρχει ένας συγκεκριμένος αριθμός θέσεων που προορίζονται για ομάδες από κάθε ηπειρωτική συνομοσπονδία, οι ευρωπαϊκές ομάδες επιλέγονται με βάση τις πιο επιτυχημένες ευρωπαϊκές ομάδες που μετείχαν στο ποιο πρόσφατο Παγκόσμιο Κύπελλο, ενώ οι υπόλοιπες ηπειρωτικές συνομοσπονδίες διεξάγουν το δικό τους προκριματικό τουρνουά, για την πρόκριση στους Ολυμπιακούς Αγώνες.

Το γυναικείο ποδόσφαιρο μπήκε στους Ολυμπιακούς Αγώνες της Ατλάντα το 1996. Στις πρώτες δύο διοργανώσεις μετείχαν 8 χώρες. Οι ΗΠΑ κατέκτησαν το χρυσό μετάλλιο, ενώ το 2000 πήραν αργυρό μετά την ήττα στην παράταση από τη Νορβηγία. Το 2004 πήραν μέρος 10 χώρες και το 2008 πήραν μέρος 12 χώρες. Οι τελικοί των επόμενων δύο τουρνουά, το 2004 και το 2008, επίσης, κρίθηκαν στην παράταση, με τις ΗΠΑ να κερδίζουν τη Βραζιλία και τις δύο φορές. Το 2012 οι ΗΠΑ κέρδισαν το 4ο χρυσό μετάλλιο νικώντας την Ιαπωνία με 2-1 στον τελικό.

Κατανομή των θέσεων για κάθε ήπειρο το 2016 ήταν:

  • Ευρώπη – 3
  • Αφρική – 2
  • Ασία – 2
  • Νότια Αμερική – 2 (συμπεριλαμβανομένης της οικοδέσποινας Βραζιλίας)
  • Βόρεια Αμερική – 2
  • Ωκεανία – 1

Επιδόσεις ανά χώρα[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ελλάδα[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η Ελλάδα συμμετείχε μόνο σε τρεις Ολυμπιάδες χωρίς ιδιαίτερη επιτυχία. Εξαιρώντας την άτυπη και αμφίβολη συμμετοχή του 1896 και την εκτός σειράς Ολυμπιάδα του 1906, η εθνική ομάδα πήρε μέρος στις διοργανώσεις του 1920, του 1952 και φυσικά του 2004.

Το 2004 είχε τη μοναδική της συμμετοχή η γυναικεία ποδοσφαιρική ομάδα, χωρίς να σημειώσει νίκη ούτε γκολ.

Διακρίσεις[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Άνδρες[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Αποτελέσματα[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Έτος Διοργανώτρια Τελικός Αγώνας για την 3η θέση Αριθμός των Ομάδων
Νικήτρια Αποτέλεσμα Φιναλίστ Τρίτη θέση Αποτέλεσμα Τέταρτη θέση
1896
πληροφ.
Greece (1822-1978)
Αθήνα
1900
πληροφ.
Γαλλία
Παρίσι
Ηνωμένο Βασίλειο
Άπτον Παρκ ΦΚ
(—)[1] Γαλλία
Κλαμπ Φρανσέ
Βέλγιο
Ρ. Λέοπολντ ΦΚ
3
1904
πληροφ.
Flag of the United States (1896-1908).svg
Στ. Λούις
Canadian Red Ensign 1868-1921.svg
Γκολτ ΦΚ
Flag of the United States (1896-1908).svg
ΚΜΚ Χάι Σκουλ
Flag of the United States (1896-1908).svg
Στ. Ρόουζ Πάρις
3
1908
πληροφ.
Ηνωμένο Βασίλειο
Λονδίνο
Ηνωμένο Βασίλειο
Μεγάλη Βρετανία
2–0 Δανία
Δανία
Ολλανδία
Ολλανδία
2–0 Σουηδία
Σουηδία
5
1912
πληροφ.
Σουηδία
Στοκχόλμη
Ηνωμένο Βασίλειο
Μεγάλη Βρετανία
4–2 Δανία
Δανία
Ολλανδία
Ολλανδία
9–0 Ρωσία
Φινλανδία
11
1920
πληροφ.
Βέλγιο
Αμβέρσα
Βέλγιο
Βέλγιο
(—)[2] Spain (1785-1873 and 1875-1931)
Ισπανία
Ολλανδία
Ολλανδία
Γαλλία
Γαλλία
14
1924
πληροφ.
Γαλλία
Παρίσι
Ουρουγουάη
Ουρουγουάη
3–0 Ελβετία
Ελβετία
Σουηδία
Σουηδία
1–1 (παρ)
3–1 (επ)
Ολλανδία
Ολλανδία
22
1928
πληροφ.
Ολλανδία
Άμστερνταμ
Ουρουγουάη
Ουρουγουάη
1–1 (παρ)
2–1 (επ)
Αργεντινή
Αργεντινή
Σουηδία
Σουηδία
11–3 Flag of Egypt (1922–1958).svg
Αίγυπτος
17
1932
πληροφ.
Ηνωμένες Πολιτείες
Λος Άντζελες
1936
πληροφ.
Flag of the German Reich (1935–1945).svg
Βερολίνο
Italy (1861-1946)
Ιταλία
2–1
(παρ)
Αυστρία
Αυστρία
Νορβηγία
Νορβηγία
3–2 Πολωνία
Πολωνία
16
1948
πληροφ.
Ηνωμένο Βασίλειο
Λονδίνο
Σουηδία
Σουηδία
3–1 Γιουγκοσλαβία
Γιουγκοσλαβία
Δανία
Δανία
5–3 Ηνωμένο Βασίλειο
Μεγάλη Βρετανία
18
1952
πληροφ.
Φινλανδία
Ελσίνκι
Hungary 1949-1956
Ουγγαρία
2–0 Γιουγκοσλαβία
Γιουγκοσλαβία
Σουηδία
Σουηδία
2–0 Δυτική Γερμανία
Δυτ. Γερμανία
25
1956
πληροφ.
Αυστραλία
Μελβούρνη
ΕΣΣΔ
Σοβιετική Ένωση
1–0 Γιουγκοσλαβία
Γιουγκοσλαβία
Bulgaria (1948-1967)
Βουλγαρία
3–0 Ινδία
Ινδία
11
1960
πληροφ.
Ιταλία
Ρώμη
Γιουγκοσλαβία
Γιουγκοσλαβία
3–1 Δανία
Δανία
Ουγγαρία
Ουγγαρία
2–1 Ιταλία
Ιταλία
16
1964
πληροφ.
Ιαπωνία
Τόκιο
Ουγγαρία
Ουγγαρία
2–1 Τσεχοσλοβακία
Τσεχοσλοβακία
Γερμανία
Δυτική Γερμανία[3]
3–1 United Arab Republic
Αίγυπτος
14
1968
πληροφ.
Μεξικό
Πόλη του Μεξ.
Ουγγαρία
Ουγγαρία
4–1 Bulgaria (1967-1971)
Βουλγαρία
Ιαπωνία
Ιαπωνία
2–0 Μεξικό
Μεξικό
16
1972
πληροφ.
Γερμανία
Μόναχο
Πολωνία
Πολωνία
2–1 Ουγγαρία
Ουγγαρία
ΕΣΣΔ
Σοβιετική Ένωση
2–2[4] Λαϊκή Δημοκρατία της Γερμανίας
Αν. Γερμανία
16
1976
πληροφ.
Καναδάς
Μόντρεαλ
Λαϊκή Δημοκρατία της Γερμανίας
Αν. Γερμανία
3–1 Πολωνία
Πολωνία
ΕΣΣΔ
Σοβιετική Ένωση
2–0 Βραζιλία
Βραζιλία
13
1980
πληροφ.
Σοβιετική Ένωση
Μόσχα
Τσεχοσλοβακία
Τσεχοσλοβακία
1–0 Λαϊκή Δημοκρατία της Γερμανίας
Αν. Γερμανία
ΕΣΣΔ
Σοβιετική Ένωση
2–0 Γιουγκοσλαβία
Γιουγκοσλαβία
16
1984
πληροφ.
Ηνωμένες Πολιτείες
Λος Άντζελες
Γαλλία
Γαλλία
2–0 Βραζιλία
Βραζιλία
Γιουγκοσλαβία
Γιουγκοσλαβία
2–1 Ιταλία
Ιταλία
16
1988
πληροφ.
Νότια Κορέα
Σεούλ
ΕΣΣΔ
Σοβιετική Ένωση
2–1
(παρ)
Βραζιλία
Βραζιλία
Δυτική Γερμανία
Δυτ. Γερμανία
3–0 Ιταλία
Ιταλία
16
1992
πληροφ.
Ισπανία
Βαρκελώνη
Ισπανία
Ισπανία
3–2 Πολωνία
Πολωνία
Γκάνα
Γκάνα
1–0 Αυστραλία
Αυστραλία
16
1996
πληροφ.
Ηνωμένες Πολιτείες
Ατλάντα
Νιγηρία
Νιγηρία
3–2 Αργεντινή
Αργεντινή
Βραζιλία
Βραζιλία
5–0 Flag of Portugal.svg
Πορτογαλία
16
2000
πληροφ.
Αυστραλία
Σίδνεϊ
Καμερούν
Καμερούν
2–2
(5–3 π)
Ισπανία
Ισπανία
Χιλή
Χιλή
2–0 Ηνωμένες Πολιτείες
ΗΠΑ
16
2004
πληροφ.
Ελλάδα
Αθήνα
Αργεντινή
Αργεντινή
1–0 Παραγουάη
Παραγουάη
Ιταλία
Ιταλία
1–0 Ιράκ
Ιράκ
16
2008
πληροφ.
Κίνα
Πεκίνο
Αργεντινή
Αργεντινή
1–0 Νιγηρία
Νιγηρία
Βραζιλία
Βραζιλία
3–0 Βέλγιο
Βέλγιο
16
2012
πληροφ.
Ηνωμένο Βασίλειο
Λονδίνο
Μεξικό
Μεξικό
2–1 Βραζιλία
Βραζιλία
Νότια Κορέα
Νότια Κορέα
2–0 Ιαπωνία
Ιαπωνία
16
2016
πληροφ.
Βραζιλία
Ρίο ντε Τζανέιρο
Βραζιλία
Βραζιλία
1–1
(5–4π)
Γερμανία
Βραζιλία
Νιγηρία
Νιγηρία
3–2 Ονδούρα

Ονδούρα

16

Σημειώσεις

[1] Οι διοργανώσεις του 1900 και 1904 αποτελούσαν αρχικά αγώνες επίδειξης μεταξύ τριών συλλόγων, αλλά στη συνέχεια αναβαθμίστηκε σε επίσημο γεγονός από τη ΔΟΕ με την απονομή μεταλλίων ανάλογα με την κατάταξη των ομάδων.
[2] Το 1920, η ομάδα της Τσεχοσλοβακίας εγκατέλειψε τον τελικό ενάντια στην αντίστοιχη του Βελγίου, μετά από 40 λεπτά αγώνα και ενώ το σκορ ήταν στο 2-0. Εν τέλει η Τσεχοσλοβακία αποκλείστηκε και ακολούθησε μία μικρή διοργάνωση στην οποία κρίθηκαν τελικά τα μετάλλια.
[3] Η Ανατολική Γερμανία εκπροσωπήθηκε από την ομάδα της Ενωμένης ομάδας της Γερμανίας το 1964, κερδίζοντας το χάλκινο μετάλλιο.
[4] Το 1972, ο αγώνας για την τρίτη θέση μεταξύ της Σοβιετικής Ένωσης και της Ανατολικής Γερμανίας έληξε ισόπαλος 2-2 μετά από παράταση. Και οι δύο ομάδες απονεμήθηκαν χάλκινα μετάλλια.

Μετάλλια[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Θέση Χώρα Χρυσό Αργυρό Χάλκινο Σύνολο
1 Ουγγαρία (HUN) 3 1 1 5
2 Ηνωμένο Βασίλειο Μεγάλη Βρετανία (GBR) 3 0 0 3
3 Αργεντινή (ARG) 2 2 0 4
4 Σοβιετική Ένωση[5] (URS) 2 0 3 5
5 Ουρουγουάη (URU) 2 0 0 2
6 Βραζιλία (BRA) 1 3 2 6
7 Γιουγκοσλαβία[5] (YUG) 1 3 1 5
8 Πολωνία (POL) 1 2 0 3
Ισπανία (ESP) 1 2 0 3
10 Ανατολική Γερμανία (GDR)[3][5] 1 1 1 3
11 Τσεχοσλοβακία[5] (TCH) 1 1 0 2
Γαλλία (FRA) 1 1 0 2
Νιγηρία (NGR) 1 1 0 2
14 Ιταλία (ITA) 1 0 2 3
Σουηδία (SWE) 1 0 2 3
15 Βέλγιο Βέλγιο (BEL) 1 0 1 2
16 Καμερούν (CMR) 1 0 0 1
Καναδάς (CAN) 1 0 0 1
Μεξικό (MEX) 1 0 0 1
19 Δανία (DEN) 0 3 1 4
20 Ηνωμένες Πολιτείες (USA) 0 1 1 2
Βουλγαρία (BUL) 0 1 1 2
22 Αυστρία (AUT) 0 1 0 1
Παραγουάη (PAR) 0 1 0 1
Ελβετία (SUI) 0 1 0 1
25 Ολλανδία (NED) 0 0 3 3
26 Χιλή (CHI) 0 0 1 1
Γκάνα (GHA) 0 0 1 1
Ιαπωνία (JPN) 0 0 1 1
Νορβηγία (NOR) 0 0 1 1
Νότια Κορέα (KOR) 0 0 1 1
Δυτική Γερμανία (FRG)[5] 0 0 1 1

Σημειώσεις

[3] Η Ανατολική Γερμανία εκπροσωπήθηκε από την ομάδα της Ενωμένης ομάδας της Γερμανίας το 1964, κερδίζοντας το χάλκινο μετάλλιο.
[5] Οι χώρες αυτές δεν υφίστανται πλέον. Έχουν διαμελιστεί

Γυναίκες[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Αποτελέσματα[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Έτος Διοργανώτρια Τελικός Αγώνας για την 3η θέση Αριθμός των Ομάδων
Νικήτρια Αποτέλεσμα Φιναλίστ Τρίτη θέση Αποτέλεσμα Τέταρτη θέση
1996
πληροφ.
Ηνωμένες Πολιτείες
Ατλάντα
Flag of United States.svg
ΗΠΑ
2 – 1 Flag of the People's Republic of China.svg
Κίνα
Flag of Norway.svg
Νορβηγία
2 – 0 Flag of Brazil.svg
Βραζιλία
8
2000
πληροφ.
Αυστραλία
Σίδνεϊ
Flag of Norway.svg
Νορβηγία
3 – 2
(παρ, χ.γ.)
Flag of United States.svg
ΗΠΑ
Flag of Germany.svg
Γερμανία
2 – 0 Flag of Brazil.svg
Βραζιλία
8
2004
πληροφ.
Ελλάδα
Αθήνα
Flag of United States.svg
ΗΠΑ
2 – 1
(παρ)
Flag of Brazil.svg
Βραζιλία
Flag of Germany.svg
Γερμανία
1 – 0 Flag of Sweden.svg
Σουηδία
10
2008
πληροφ.
Κίνα
Πεκίνο
Flag of United States.svg
ΗΠΑ
1 – 0
(παρ)
Flag of Brazil.svg
Βραζιλία
Flag of Germany.svg
Γερμανία
2 – 0 Flag of Japan.svg
Ιαπωνία
12
2012
πληροφ.
Ηνωμένο Βασίλειο
Λονδίνο
Flag of United States.svg
ΗΠΑ
2 – 1 Flag of Japan.svg
Ιαπωνία
Flag of Canada.svg
Καναδάς
1 – 0 Flag of France.svg
Γαλλία
12
2016
πληροφ.
Βραζιλία
Ρίο ντε Τζαν.
Flag of Germany.svg
Γερμανία
2 – 1 Flag of Sweden.svg
Σουηδία
Flag of Canada.svg
Καναδάς
2 – 1 Flag of Brazil.svg
Βραζιλία
12

Μετάλλια[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Θέση Χώρα Χρυσό Αργυρό Χάλκινο Σύνολο
1 ΗΠΑ ΗΠΑ 4 1 0 5
2 Γερμανία Γερμανία 1 0 4
3 Νορβηγία Νορβηγία 1 0 1 2
4 Βραζιλία Βραζιλία 0 2 0 2
5 Κίνα Κίνα 0 1 0 1
Ιαπωνία Ιαπωνία 0 1 0 1
7 Καναδάς Καναδάς 0 0 2 2
8 Σουηδία Σουηδία 0 1 2

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. Τα τουρνουά του 1900 και του 1904 δεν αναγνωρίζονται από τη ΦΙΦΑ. Τα τουρνουά διεξάγονται ανελλιπώς, εκτός από το 1932. Από το 1992 στα τουρνουά συμμετέχουν μόνο οι ομάδες κάτω των 23 ετών.

Πηγές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  • «Οι Ολυμπιονίκες 1896-1980», εκδ. Χρυσός Τύπος ΑΕ, 1980, σελ. 41.