Φέρεντς Ντέακ

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση στην πλοήγηση Πήδηση στην αναζήτηση
Φέρεντς Ντέακ
Προσωπικές πληροφορίες
Ημερ. γέννησης16 Ιανουαρίου 1922
Τόπος γέννησηςΒουδαπέστη, Ουγγαρία
Ημερ. θανάτου18 Απριλίου 1998 (76 ετών)ξ
Τόπος θανάτουΒουδαπέστη, Ουγγαρία
Ύψος1,74 μ.
ΘέσηΕπιθετικός
Ομάδες νέων
1935–1939Σεντλόριντς ΑΚ
Επαγγελματική καριέρα*
ΠερίοδοςΟμάδαΣυμμ.(Γκ.)
1939–1947Σεντλόριντς ΑΚ186(358)
1947–1950Φερεντσβάρος83(121)
1950–1954Ούιπεστ ΦΚ106(108)
1955–1957Σπάρτακος Βουδ.48(52)
1957Βόρος Μετέορ10(6)
1959ΒΦΚ Σιόφοκ2(2)
Σύνολο435(647)
Εθνική ομάδα
ΠερίοδοςΟμάδαΣυμμ.(Γκ.)
1946–1949Ουγγαρία20(29)
* Οι συμμετοχές και τα γκολ στις προηγούμενες ομάδες υπολογίζονται μόνο για τα εγχώρια πρωταθλήματα.
† Συμμετοχές (Γκολ).

Ο Φέρεντς Ντέακ (ουγγρικά: Deák Ferenc, 16 Ιανουαρίου 1922 – 18 Απριλίου 1998) ήταν Ούγγρος ποδοσφαιριστής που αγωνιζόταν ως κεντρικός επιθετικός. Είναι κάτοχος του ρεκόρ Ευρώπης για τα περισσότερα τέρματα πρωταθλήματος πρώτης κατηγορίας σε μία αγωνιστική περίοδο με 66.[1] Με τουλάχιστον 794 γκολ σε επίσημους αγώνες κατά τη διάρκεια της καριέρας του, ο Ντέακ είναι ο 4ος καλύτερος σκόρερ όλων των εποχών έχοντας μία από τις υψηλότερες αναλογίες τερμάτων ανά αγώνα.[2][3]

Βιογραφία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Γεννήθηκε στις 16 Ιανουαρίου 1922 στη Βουδαπέστη. Ως έφηβος, εργαζόταν στον οικογενειακό φούρνο και ξεκίνησε να παίζει ποδόσφαιρο ως τερματοφύλακας σε ηλικία 13 ετών. Ωστόσο, δέχθηκε ένα πολύ ισχυρό σουτ στο κεφάλι, έχασε επίσης τη συνείδησή του, οπότε του απαγορεύτηκε η ενασχόληση με το άθλημα από την οικογένειά του. Ωστόσο, αυτός συνέχισε να παίζει ποδόσφαιρο. Ο προπονητής της Φερεντσβάρος κατάφερε να πείσει τους γονείς ότι ο έφηβος θα μπορούσε να συνεχίσει το παιχνίδι, με την προϋπόθεση ότι θα άλλαζε θέση.[4]

Καριέρα σε συλλόγους[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Συνέχισε ως επιθετικός, κάνοντας το ντεμπούτο του το 1938 με τη δεύτερη ομάδα της Σεντλόριντς ΑΚ του προαστίου Πεστσεντλόριντς της τρίτης κατηγορίας στις 11 Ιουνίου 1938 σε αγώνα που τελικά αναβλήθηκε. Την αγωνιστική περίοδο 1939–40 συμμετείχε σε τρεις αγώνες, στον ένα ως επιθετικός σημειώνοντας ένα γκολ και στους άλλους δύο ως τερματοφύλακας. Σε λίγους αγώνες προωθήθηκε στην πρώτη ομάδα κάνοντας το ντεμπούτο του με ένα γκολ με αντίπαλο την Komarom (2–0). Στις 30 Μαρτίου 1941 σημειώσε 6 γκολ σε αγώνα πρωταθλήματος και έκτοτε καθιερώθηκε. Με τα απανωτά του γκολ έφτασε στην πρώτη κατηγορία με το σύλλογο το 1944, ενώ ο ίδιος ήταν πρώτος σκόρερ μία φορά στην τρίτη κατηγορία (1941–42, 45 τέρματα) και τρεις στη δεύτερη.[5] Η καλύτερή του χρονιά στην πρώτη κατηγορία ήταν στη σεζόν 1945–46, όταν σκόραρε 66 γκολ σε 34 αγώνες πρωταθλήματος και ψηφίστηκε ποδοσφαιριστής της χρονιάς στην Ουγγαρία. Η ομάδα κατέλαβε την 8η θέση της τελικής βαθμολογίας.[4][6] Η επίδοση αυτή του Ντέακ ήταν η καλύτερη στον κόσμο εκείνη τη χρονιά, η δεύτερη καλύτερη όλων των εποχών και παραμένει ρεκόρ Ευρώπης μέχρι σήμερα.[7][8] Στις 24 Οκτωβρίου 1945 στον αγώνα με την Κομπανιάι (13–0) σημείωσε 9 γκολ, επίδοση ρεκόρ για το πρωτάθλημα της χώρας του που παραμένει.[9] Επιπλέον, έβαλε 6 στο 9–5 της προτελευταίας αγωνιστικής με την Ντέμπρετσεν, ενώ προσέθεσε δύο «καρέ» και τέσσερα χατ-τρικ. Διέθετε αθλητικό κορμί, ήταν δυνατός, νευρώδης, εκρηκτικός και ήξερε να χρησιμοποιεί ιδανικά τόσο τα πόδια όσο το κεφάλι.[10]

Από το Μάιο, εκτός από εγχώριους συλλόγους που ενδιαφέρθηκαν για την απόκτησή του, γαλλικοί και ιταλικοί σύλλογοι τον δελέασαν αλλά αυτός δεν δέχθηκε καμία πρόταση λέγοντας «δεν υπάρχει χρυσός, για τον οποίο θα έφευγα από τη χώρα μου εδώ».[11] Η καλύτερη πρόταση του έγινε από την Τορίνο, λίγο καιρό πριν από την αεροπορική τραγωδία που έπληξε το σύλλογο.[8] Του δόθηκε το προσωνύμιο Bamba από τους οπαδούς γιατί συνήθιζε όταν η ομάδα αμύνονταν να μην επιστρέφει πίσω, παραμένοντας στο κέντρο του γηπέδου, περιμένοντας ευκαιρία για αντεπίθεση. Με αυτό τον τρόπο έδειχνε οκνηρός, με την κυριολεξία της λέξης να σημαίνει αργός και όχι εξυπνος.[12][13][14] Οι αμυνόμενοι αισθάνονταν ένα ψεύτικο αίσθημα ασφαλείας και όταν αποφάσιζε να ορμήσει, σε πολλές περιπτώσεις ήταν πλέον αργά για να αντιδράσουν.[10] Και τη επόμενη χρονιά 1946–47 τερμάτισε ως ο κορυφαίος σκόρερ του κόσμου με 48 γκολ που σημείωσε αυτή τη φορά (5 γκολ τρεις φορές και «καρέ» άλλες τέσσερις).[7][10] Κλείνοντας την καριέρα του με την Σεντλόριντς είχε σημειώσει 535 γκολ σε 252 επίσημους και φιλικούς αγώνες.[5]

Το 1947 πήρε μεταγραφή στην Φερεντσβάρος που διέθετε μεγάλη ομάδα εκείνη την εποχή. Με την ιστορική ομάδα της πρωτεύουσας κέρδισε το μόνο πρωτάθλημα της καριέρας του το 1948–49 με την ομάδα να σημειώνει 140 τέρματα πρωταθλήματος σε 30 αγωνιστικές και ο ίδιος 59 αναδεικνυόμενος για τρίτη φορά πρώτος σκόρερ του πρωταθλήματος και του κόσμου. Εκείνη τη σεζόν πέτυχε συνολικά 83 τέρματα σε επίσημους αγώνες και συμπεριλαμβανομένων των φιλικών 139 σε μόνο 75 συναντήσεις.[7][15] Ήδη από την πρώτη χρονιά είχε σημειώσει 41 γκολ στο πρωτάθλημα.[13]

Το 1950, ωστόσο, βρισκόταν σε λάθος μέρος τη λάθος στιγμή. Σε μια καλοκαιρινή νύχτα στα μέσα της σεζόν, είχε πάει να διασκεδάσει με μερικούς συμπαίκτες του στο Σιόφοκ και ως μουσική φιγούρα τραγούδησε ένα τραγούδι-ύμνο για την Φερεντσβάρος. Υπήρχαν επίσης δύο αξιωματικοί με πολιτικά ρούχα στο εστιατόριο, που δεν τους άρεσε το τραγούδι του υποτιθέμενου αιχμηρού επιθετικού, ο οποίος ήταν ήδη στην κορυφή του τραπεζιού. Ακόμα πιο σημαντικό: στην πολιτική στροφή του 1949, η Φερεντσβάρος χαρακτηρίστηκε αντιδραστική, στερήθηκε τα χρώματα, το όνομα και την προέλευσή της. Ο μεγάλος αντίπαλος της πρωτεύουσας, οι νέοι κάτοικοι της Βουδαπέστης, που υποστηρίζαν τη Ούιπεστ στηρίζονταν από το Υπουργείο Εσωτερικών. Σύμφωνα με τις αφηγήσεις, οι δύο αξιωματικοί πήγαν στο Ντέακ και ένας από αυτούς του είπε δυνατά να σιωπήσει. Ο παίκτης σταμάτησε να τραγουδάει και έπιασε δύο ποτήρια, περπάτησε προς τους αξιωματικούς και έριξε τα ποτά στα πρόσωπά τους. Με τον κίνδυνο της φυλάκισης αναγκάστηκε να συναινέσει στην μεταγραφή του στην Ούιπεστ.[16] Το επεισόδιο αυτό, κατά πάσα πιθανότητα, σηματοδότησε την αρχή του τέλους της κορυφαίας καριέρας του Ντέακ.[6][17]

Με την Ούιπεστ αγωνίστηκε 4 χρόνια και σημείωσε 53 τέρματα σε 84 αγώνες πρωταθλήματος με την πρώτη ομάδα, με την καριέρα του σε φθορά μετά τον αποκλεισμό του και από την εθνική ομάδα. Αγωνίστηκε δύο ακόμα χρόνια με επιτυχία με την ομάδα της δεύτερης κατηγορίας Σπάρτακος Βουδαπέστης[18] αλλά ο σοβαρός τραυματισμός του δεν του επέτρεψε να ανακάμψει.[5] Έκλεισε την καριέρα του με τη Σιόφοκ στο περιφερειακό πρωτάθλημα (4η κατηγορία) συμμετέχοντας σε δύο μόνο αγώνες τον Αύγουστο του 1959.[19]

Αναμνηστική πλάκα στη Βουδαπέστη

Διεθνής καριέρα[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Παρά το γεγονός ότι αγωνιζόταν σε χαμηλή κατηγορία στην αρχή της σταδιοδρομίας του, εντοπίστηκε νωρίς από τους υπεύθυνους της τεχνικής ηγεσίας της εθνικής και αγωνίστηκε για πρώτη φορά σε φιλική συνάντηση με τον αντίπαλο την Törekvés SE στις 9 Ιανουαρίου 1943, όπου και σημείωσε ένα γκολ αγωνιζόμενος ως αλλαγή.[20] Έκανε το επίσημο ντεμπούτο του με την εθνική Ουγγαρίας στις 6 Οκτωβρίου 1946 σε αγώνα με την Αυστρία, όπου σημείωσε και τα δύο γκολ στο τελικό 2–0. Ανάμεσα στους συμπαίκτες του ήταν οι Φέρεντς Πούσκας και Γκιούλα Ζέγκελερ.[21][22]

Με την εθνική ομάδα κατέκτησε το Βαλκανικό Κύπελλο του 1947, διοργάνωση στη οποία ήταν πρώτος σκόρερ με 5 τέρματα και το Κύπελλο Κεντρικής Ευρώπης (1948–1953), όπου ήταν δεύτερος σκόρερ με 7 τέρματα σε 6 αγώνες, αν και δεν συμμετείχε μετά το 1949.[13][23] Η ανάληψη της τεχνικής ηγεσίας από τον Γκούσταβ Σέμπες τον έθεσε εκτός ομάδας, καθώς η φιλοσοφία του νέου τεχνικού («όλοι μπροστά, όλοι πίσω») απείχε από το αγωνιστική παρουσία του Ντέακ, με τον προπονητή να θεωρεί τον τρόπο παιχνιδιού του πολύ «αγγλικό».[16] Επιπλέον ο Σέμπες ξεκίνησε μια μεταρρύθμιση που στόχευε να συνδέσει τους μεγάλους συλλόγους ποδοσφαίρου με τους ισχυρούς κρατικούς θεσμούς.[11][24] Το τελευταίο του παιχνίδι ήταν στις 20 Νοεμβρίου 1949 με αντίπαλο τη Σουηδία (5–0), όπου πέτυχε και ένα γκολ. Συνολικά αγωνίστηκε σε 20 αγώνες και πέτυχε 29 τέρματα έχοντας μία από τις υψηλότερες αναλογίες γκολ ανά αγώνα σε αυτό το επίπεδο συμμετοχών.[21][25]

Μετά την αποχώρησή του από την ενεργό δράση «αποκαταστάθηκε» εισερχόμενος στην Αστυνομική Σχολή και εργαζόμενος σε κρατική θέση ως σωματοφύλακας αξιωματούχων. Το 1997 στο Μόναχο, ένα χρόνο πριν το θάνατό του, η IFFHS τον βράβευσε για την επίτευξη του ρεκόρ Ευρώπης το 1945–46.[26][27] Σύμφωνα με την RSSSF, ο Ντέακ είναι ο 4ος καλύτερος σκόρερ όλων των εποχών με τουλάχιστον 794 τέρματα σε 510 επίσημους αγώνες, γεγονός που του δίνει μία από τις υψηλότερες αναλογίες γκολ ανά αγώνα (1,56 - κατάλογος ποδοσφαιριστών ανδρών με 500 ή περισσότερα γκολ). Συνολικά σημείωσε τουλάχιστον 1.369 τέρματα σε επίσημους και φιλικούς αγώνες.[2] Είναι 3ος σκόρερ όλων των εποχών στα εγχώρια πρωταθλήματα με 647 τέρματα, από τα οποία 303 σε 244 αγώνες στην πρώτη κατηγορία. Σημείωσε τουλάχιστον 100 χατ-τρικ σε επίσημους αγώνες.[5] Σύμφωνα με υπολογισμούς το σύνολο των γκολ της καριέρας του συμπεριλαμβανομένων και αυτών των ομάδων νέων είναι περισσότερα από 2.000, επίδοση που έχει αναγνωριστεί από το βιβλίο ρεκόρ Guinness.[8][28] Μεταθανάτια τιμήθηκε με το Βραβείο Ουγγρικής Κληρονομιάς.[13]

Στατιστική[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ομάδα Περίοδος Επίσημοι αγώνες Φιλικοί αγώνες Σύνολο
αγώνες γκολ αγώνες γκολ αγώνες γκολ
Σεντλόριντς ΑΚ 1939—1947 193+ 386+ 59+ 149+ 252+ 535+
Φερεντσβάρος 1947—1950 91 135 52 80 143 215
Ούιπεστ ΦΚ 1950—1954 113 114 64+ 93+ 177+ 207+
Σπάρτακος Βουδαπέστης 1955—1957 57 61 15 12 72 73
Βόρος Μετέορ 1957 10 6 3 5 13 11
ΒΦΚ Σιόφοκ 1959 2 2 - - 2 2
Εθνική Ουγγαρίας 1946—1949 20 29 39 69 59 98
Εθνική Ουγγαρίας Β/Γ 1945—1954 6 12 19 48 25 60
Επίλεκτοι Βουδαπέστης 1944—1947 9 16 5 8 14 24
Επίλεκτες ομάδες 1941—1944 9 33 11 19 20 52
Άλλες ομάδες 1947—1959 - - 52+ 92+ 52+ 92+
Σύνολα 510+ 794+ 319+ 575+ 829+ 1.369+

Πηγή : RSSSF (2021)

Τίτλοι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  • Πρωτάθλημα Ουγγαρίας : 1949
  • Βαλκανικό Κύπελλο Εθνών Ποδοσφαίρου : 1947
  • Διεθνές Κύπελλο Κεντρικής Ευρώπης : 1948–1953

Ατομικές διακρίσεις[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  • Πρώτος σκόρερ πρωταθλήματος Ουγγαρίας (3) : 1946 , 1947 , 1949
  • Πρώτος σκόρερ δεύτερης κατηγορίας πρωταθλήματος Ουγγαρίας (4) : 1942–43 , 1943–44 , 1945 , 1956
  • Πρώτος σκόρερ τρίτης κατηγορίας πρωταθλήματος Ουγγαρίας : 1941–42
  • Πρώτος σκόρερ πρωταθλημάτων του κόσμου (3) : 1946 , 1947 , 1949
  • Ρεκόρ Ευρώπης για τα περισσότερα τέρματα πρωταθλήματος σε μία αγωνιστική περίοδο : 1946
  • Καλύτερος ποδοσφαιριστής της χρονιάς στην Ουγγαρία : 1946
  • Πρώτος σκόρερ Βαλκανικού Κυπέλλου : 1947
  • Δεύτερος σκόρερ Κυπέλλου Κεντρικής Ευρώπης : 1948–1953
  • Βιβλίο ρεκόρ Guinness για το σύνολο των τερμάτων της καριέρας του : πάνω από 2.000
  • Σταυρός Αξιωματικού του Τάγματος Αξίας της Δημοκρατίας της Ουγγαρίας : 1994
  • Βραβείο Ουγγρικής Κληρονομιάς (μεταθανάτια τιμή) : 1999

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. «Το πιο... Χρυσό Παπούτσι!». Ανακτήθηκε στις 22 Φεβρουαρίου 2021. 
  2. 2,0 2,1 «RSSSF : Prolific Scorers Data» (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 18 Μαρτίου 2021. 
  3. «Mejores goleadores por promedio» (στα Ισπανικά). Ανακτήθηκε στις 5 Μαρτίου 2021. 
  4. 4,0 4,1 «20 éve halt meg Deák Ferenc, minden idők legnagyobb gólkirálya» (στα Ουγγρικά). Ανακτήθηκε στις 21 Φεβρουαρίου 2021. 
  5. 5,0 5,1 5,2 5,3 «Prolific Scorers Data - Ferenc Deák - Additional Data» (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 18 Μαρτίου 2021. 
  6. 6,0 6,1 «Miti a Metà – Tra calcio e partito non mettere il dito: Ferenc Deák» (στα Ιταλικά). Ανακτήθηκε στις 21 Φεβρουαρίου 2021. 
  7. 7,0 7,1 7,2 «World League Topscorers 1889-2005» (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 21 Φεβρουαρίου 2021. 
  8. 8,0 8,1 8,2 «Deák Ferenc, a csalódott gólrekorder - portré» (στα Ουγγρικά). Ανακτήθηκε στις 21 Φεβρουαρίου 2021. 
  9. «Szentlőrinci AC Barátság - Kőbányai Barátság 13 : 0» (στα Ουγγρικά). Ανακτήθηκε στις 22 Φεβρουαρίου 2021. 
  10. 10,0 10,1 10,2 «Ο Φέρεντς Ντεάκ δεν θα ξεπεραστεί ποτέ από τον Μέσι και τον Κ.Ρονάλντο». Ανακτήθηκε στις 22 Φεβρουαρίου 2021. 
  11. 11,0 11,1 «Négyökrös szekér sem tudta megállítani – csak Sebes Gusztáv» (στα Ουγγρικά). Ανακτήθηκε στις 21 Φεβρουαρίου 2021. 
  12. «UEFA : European football's best nicknames» (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 27 Μαρτίου 2021. 
  13. 13,0 13,1 13,2 13,3 «Football-the-story : Ferenc Deák» (στα Γαλλικά). Ανακτήθηκε στις 21 Φεβρουαρίου 2021. 
  14. «Húsz éve nincs közöttünk Deák „Bamba" Ferenc!» (στα Ουγγρικά). Ανακτήθηκε στις 21 Φεβρουαρίου 2021. 
  15. «Hungary - Topscorers» (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 21 Φεβρουαρίου 2021. 
  16. 16,0 16,1 «FourFourTwo : Deák Bamba balhéja a Fogas étteremben» (στα Ουγγρικά). Ανακτήθηκε στις 21 Φεβρουαρίου 2021. 
  17. «Best teams never to win a World Cup: Hungary 1954» (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 27 Μαρτίου 2021. 
  18. «A Szpari - a Budapesti Spartacus története» (στα Ουγγρικά). Ανακτήθηκε στις 21 Φεβρουαρίου 2021. 
  19. «Deák Ferenc» (στα Ουγγρικά). Ανακτήθηκε στις 21 Φεβρουαρίου 2021. 
  20. «Deák Ferenc: mérkőzések» (στα Ουγγρικά). Ανακτήθηκε στις 21 Ιανουαρίου 2021. 
  21. 21,0 21,1 «Ferenc Deák - Goals in International Matches» (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 21 Φεβρουαρίου 2021. 
  22. «HÚSZ ÉVE TÁVOZOTT KÖZÜLÜNK DEÁK FERENC» (στα Ουγγρικά). Ανακτήθηκε στις 21 Φεβρουαρίου 2021. 
  23. «Ferenc Deak: el gol por bandera» (στα Ισπανικά). Ανακτήθηκε στις 21 Φεβρουαρίου 2021. 
  24. «Ferenc Deàk, quando i gol non bastano» (στα Ιταλικά). Ανακτήθηκε στις 21 Φεβρουαρίου 2021. 
  25. «FIFA : More goals than caps» (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 5 Μαρτίου 2021. 
  26. «Nyolcvanöt éves lenne Deák Ferenc» (στα Ουγγρικά). Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 6 Οκτωβρίου 2007. Ανακτήθηκε στις 21 Φεβρουαρίου 2021. 
  27. «THE DAY WHEN HUNGARY'S STRIKING GREATS WERE RECOGNISED!» (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 15 Σεπτεμβρίου 2020. 
  28. «Ferenc Deak, futbolista y récord Guinness» (στα Ισπανικά). Ανακτήθηκε στις 29 Μαρτίου 2021. 

Εξωτερικοί σύνδεσμοι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]