Πάζαρτζικ

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση σε: πλοήγηση, αναζήτηση

Συντεταγμένες: 42°12′N 24°20′E / 42.200°N 24.333°E / 42.200; 24.333

Πάζαρτζικ
Пазарджик
Το Πάζαρτζικ.
Pazardzhik location in Bulgaria.png
Διοίκηση
Χώρα Βουλγαρία
Επαρχία Πάζαρτζικ
Γενικές πληροφορίες
Πληθυσμός 71.979 (2012)
Έκταση 37,382 m2
Υψόμετρο 205 m
Διαδικτυακός τόπος
σελίδα: www.pazardjik.bg
Ο πύργος του ρολογιού είναι ένα από τα αξιοθέατα του Πάζαρτζικ.

Το Πάζαρτζικ ή Παζαρτζίκι (βουλγαρικά: Пазарджик) είναι πόλη που βρίσκεται στις όχθες του ποταμού Εβρου στη Νότια Βουλγαρία και πρωτεύουσα της ομώνυμης επαρχίας. Έχει πληθυσμό 71.979 κατοίκους (2012) και είναι η δέκατη τέταρτη πολυπληθέστερη πόλη της χώρας.

Όνομα[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το όνομα προέρχεται από τη λέξη παζάρ, από το Περσικό μπαζάρ, "αγορά"+το Τουρκικό υποκοριστικό -τσικ, "μικρό".

Ιστορία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η πόλη ιδρύθηκε από Τατάρους από το σημερινό Μπίλχοροντ-Ντνιστρόφσκι (στη Βεσσαραβία της Ουκρανίας) το 1485 στην αριστερή όχθη του ποταμού Έβρου, κοντά στην αγορά της περιοχής, ένα σημαντικό σταυροδρόμι στη μέση αυτής της εύφορης περιοχής και ονομάστηκε Τατάρ Πάζαρτζικ (δηλαδή «μικρή αγορά των Τατάρων»). Χάρη στην ευνοϊκή της θέση, αναπτύχθηκε γρήγορα και στις αρχές του 19ου αιώνα, έγινε το διοικητικό κέντρο της περιοχής και παρέμεινε έτσι μέχρι τη διάλυση της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας.


Τους επόμενους αιώνες η πόλη συνέχισε να αναπτύσσεται και εδραίωσε τη θέση της. Ακμασε το εμπόριο σιδήρου, δέρματος και ρυζιού. Η πόλη εντυπωσίαζε τους επισκέπτες με τα ωραία σπίτια και τους καθαρούς δρόμους της. Το 1718 επισκέφθηκε την πόλη ο Γκέραρντ Κορνέλιους Ντρις και έγραψε "τα σπίτια εδώ ως προς την κατασκευή, το μέγεθος και την ομορφιά τους είναι ανώτερα εκείνων της Νις, της Σόφιας και άλλων πόλεων".

Οι Ρώσοι υπό τον Κόμη Νικολάι Καμένσκι κατέλαβαν προσωρινά την πόλη μετά από σύντομη πολιορκία το 1810. Στα μέσα του 19ου αιώνα το Πάζαρτζικ ήταν μεγάλο εμπορικό και βιοτεχνικό κέντρο με πληθυσμό περίπου 25.000 ανθρώπων. Φιλοξενούσε δύο μεγάλες ετήσιες εμποροπανηγύρεις και ένα μεγάλο παζάρι κάθε Τρίτη και Τετάρτη. Υπήρχε ταχυδρομείο με τηλέγραφο.

Το 1837 ανεγέρθηκε η Εκκλησία της Θεοτόκου - σημαντικό εθνικό μνημείο, περίφημο για την αρχιτεκτονική και την ξυλογλυπτική του. Στα μέσα του 19ου αιώνα το Πάζαρτζικ έγινε σημαντικό πολιτιστικό κέντρο : το 1847 άνοιξε ένα σχολείο, το 1848 ένα σχολείο θηλέων, το 1868 ένα κοινοτικό κέντρο και το 1870 η ένωση γυναικών "Προσβέτα".

Το Πάζαρτζικ απελευθερώθηκε από τους Ρώσους στις 14 Ιανουαρίου 1878 (ν.η.). Χάρη στον Αρμένιο Οβανές Σοβατζιάν, η Τουρκική διοίκηση απέτυχε να εκτελέσει το ύπουλο και τερατώδης σχέδιό της - να πυρπολήσει την πόλη και να αφανίσει το Βουλγαρικό πληθυσμό της - πριν αποσυρθεί.

Ο σιδηροδρομικός σταθμός το 1928

Από τις αρχές του 20ού αιώνα οι άνθρωποι κατασκεύασαν εργοστάσια, αποθήκες και κατοικίας, δημιουργώντας τη βιομηχανική συνοικία της πόλης. Από το 1959 ως το 1987 το Πάζαρτζικ ήταν πάλι διοικητικό κέντρο της περιοχής και είναι πάλι από το 1999 μετά τη διοικητική αναδιάρθρωση της Βουλγαρίας.

Πληθυσμός[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το Θέατρο του Πάζαρτζικ "Κονσταντίν Βελίτσκοφ".

Τη δεκαετία του 188ο ο πληθυσμός του Πάζαρτζικ ήταν περίπου 15.000, ένας από τους μεγαλύτερους στη Βουλγαρία. Από τότε άρχισε να αυξάνεται από δεκαετία σε δεκαετία κυρίως λόγω των μεταναστών από τις αγροτικές περιοχές και τις γύρω μικρότερες πόλεις και κορυφώθηκε την περίοδο 1985-1992, ξεπερνώντας τις 80.000. Στη συνέχεια ο πληθυσμός άρχισε να μειώνεται γρήγορα, ως συνέπεια της κακής οικονομικής κατάστασης των Βουλγαρικών επαρχιών τη δεκαετία του 1990, που οδήγησε σε νέα μετανάστευση προς την πρωτεύουσα της χώρας Σόφια και το εξωτερικό. Το Φεβρουάριο του 2011 η πόλη είχε πληθυσμό 71.979 κατοίκους, ενώ ο ομώνυμος δήμος 114.817.[1][2][3]

Έτος Πληθυσμός
1887 15 659
1910 18 098
1934 23 228
1946 30 376
1956 39 499
1965 55 430
1975 65 727
1985 77 340
1992 82 578
2001 79 476
2005 76 161
2009 75 346
2011 71 979
2013 70 728

Εθνολογική σύνθεση[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Σύμφωνα με τα στοιχεία της τελευταίας απογραφής του 2011 τα άτομα που δήλωσαν την εθνική τους ταυτότητα κατανέμονταν ως εξής[4][5] :

Σύνολο: 71.979

Η εθνική σύνθεση του Δήμου του Πάζαρτζικ είναι μεταξύ άλλων 89.787 Bούλγαροι, 10.132 Ρομά and 5686 Τούρκοι. Σύμφωνα με κάποιες αναφορές στα μέσα του 19ου αιώνα η πόλη αποτελείτο από 33 συνοικίες - 18 Τουρκικές, 12 Βουλγαρικές και 3 Ρομά. Αν και οι Βουλγαρικές συνοικίες ήταν λιγότερες ήταν πιο πυκνοκατοικημένες, ενώ Βούλγαροι υπήρχαν επίσης και στις Τουρκικές συνοικίες. Το 1865 ο πληθυσμός της πόλης ήταν 25.000, οι Βούλγαροι αποτελούσαν το 57% και οι Τούρκοι το 28,5%.[6] Ως εμπορική η πόλη ήταν ελκυστική και για άλλους λαούς και διέμεναν εκεί για δεκαετίες αρκετά μεγάλες μειονότητες Εβραίων, Αρμενίων και άλλων, σήμερα όμως υφίστανται σε πολύ μικρότερους αριθμούς.

Πολιτισμός και πεζοδρομημένες περιοχές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Iστορικό Μουσείο
Πολιτιστικό κέντρο Βιντέλινα

Η Εκκλησία της Θεοτόκου διαθέτει τις πιο εντυπωσιακές εικόνες στη Βουλγαρία έργα καλλιτεχνών της Σχολής του Ντέμπαρ, ξυλόγλυπτα σκηνών της Καινής και της Παλαιάς Διαθήκης και εικόνες του Στάνισλαβ Ντοσπέφσκι (1823-1878). Αλλα αξιοθέατα της πόλης είναι ο πύργος του ρολογιού, το εθνογραφικό και το ιστορικό μουσείο.

Οπως οι περισσότερες Βουλγαρικές πόλεις το Πάζαρτζικ έχει αναπτύξει ένα σημαντικό πεζοδρομημένο κέντρο, στο οποίο αρκετές κεντρικές πλατείες είναι τυπικό δείγμα της Ευρωπαϊκής κοινωνίας της καφετέριας και της κουλτούρας των πεζών. Στη Βουλγαρία η κουλτούρα του καφέ είναι ιδιαίτερα προφανής, με πολλές πλατείες στο κέντρο της πόλης να διαθέτουν αρκετά είδη καφέ και άνετο υπαίθριο καθιστικό.

Το Πάζαρτζικ έχει δίκτυο πεζοδρομημένων δρόμων ακόμη και πάνω από το σχετικά υψηλό Βουλγαρική μέσο όρο. Υπάρχουν πολλοί πεζόδρομοι και σε ένα σημείο υπάρχει ακόμη και μια διασταύρωση, όπου συγκλίνουν πέντε διαφορετικοί πεζόδρομοι. Οι περισσότεροι συνεχίζουν σε μεγάλο μήκος ή συνδέονται με τις υπόλοιπες πεζοδρομημένες περιοχές της πόλης και έτσι μπορούμε να πούμε ότι σχηματίζουν το δίκτυο πεζοδρόμων της πόλης.

Τις θερμότερες εποχές τα περισσότερα απογεύματα και ιδίως τα σαββατοκύριακα πολλοί άνθρωποι περιφέρονται ή κάθονται σε καφετέριες. Στην περιοχή αυτή υπάρχουν λίγα τουριστικά αξιοθέατα αλλά υπάρχουν μεγάλα σουπερμάρκετ, όπως τα Bila και Lidl.

Διακεκριμένοι πολίτες[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  • Κονσταντίν Βελίτσκοφ (1855-1905) - διαφωτιστής, ποιητής, πολιτικός
  • Iβάν Μπατακλίεφ (1891-1973) - γεωγράφος, ιστορικός
  • Στέφαν Ζαχαρίεφ (1810-1871) - παιδαγωγός της (Βουλγαρικής Εθνικής) Αναγέννησης
  • Εκατερίνα Μιχαήλοβα (1956) - πολιτικός
  • Nίκολας Ντίτζεστς (1903-1968) - ποιητής
  • Σεαραφείμ Τοντόροφ (1969 -)[7]

Φωτογραφίες[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Πηγές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. (Αγγλικά) Bulgarian National Statistical Institute – towns in 2009
  2. (Αγγλικά) „WorldCityPopulation“
  3. „pop-stat.mashke.org“
  4. Πρότυπο:Bg icon Population on 01.02.2011 by provinces, municipalities, settlements and age; National Statistical Institute
  5. Population by province, municipality, settlement and ethnic identification, by 01.02.2011; Bulgarian National Statistical Institute Πρότυπο:Bg icon
  6. Tatar Pazarcik in Encyclopaedia of Islam, Second Edition., Volume X, page 371, column 1: There were 8 Turkish schools with 500 pupils, 6 Bulgar schools with 530 pupils, and Jewish, Vlach and Armenian schools. The population is said to have amounted to 25,000 inhabitants, of whom Bulgars comprised 57% and Turks 28.5%.
  7. http://www.nytimes.com/2015/04/04/sports/the-last-man-to-beat-floyd-mayweather-jr-still-regrets-it.html?_r=0#


Στο λήμμα αυτό έχει ενσωματωθεί κείμενο από το λήμμα Pazardzhik της Αγγλικής Βικιπαίδειας, η οποία διανέμεται υπό την GNU FDL και την CC-BY-SA 3.0. (ιστορικό/συντάκτες).