Μετάβαση στο περιεχόμενο

Μεγάλη Δούκισσα Ελένη Βλαδιμήροβνα της Ρωσίας

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Αυτοκρατορική Υψηλότητα
Ελένη Βλαδιμήροβνα της Ρωσίας
Γενικές πληροφορίες
Γέννηση29  Ιανουαρίου 1882[1]
Τσάρσκογιε Σέλο
Θάνατος13  Μαρτίου 1957[2]
Αθήνα
Τόπος ταφήςΒασιλικό Κοιμητήριο Τατοΐου
Χώρα πολιτογράφησηςΡωσική Αυτοκρατορία
Ελλάδα
Εκπαίδευση και γλώσσες
Μητρική γλώσσαΑγγλικά
Ομιλούμενες γλώσσεςΑγγλικά
Πληροφορίες ασχολίας
Ιδιότητααριστοκράτης
Οικογένεια
ΣύζυγοςΠρίγκιπας Νικόλαος της Ελλάδας (1902–1938)[3]
ΤέκναΠριγκίπισσα Όλγα της Ελλάδας και Δανίας
Πριγκήπισσα Ελισάβετ της Ελλάδας και Δανίας
Μαρίνα της Ελλάδας και Δανίας
ΓονείςΒλαδίμηρος Αλεξάνδροβιτς της Ρωσίας[4] και Μαρία Πάβλοβνα (Μαρία του Μεκλεμβούργου-Σβερίν)
ΑδέλφιαΚύριλλος Βλαδιμήροβιτς της Ρωσίας
Μπορίς Βλαδιμήροβιτς της Ρωσίας
Ανδρέας Βλαδιμήροβιτς της Ρωσίας
Grand Duke Alexander Vladimirovich of Russia
ΟικογένειαHolstein-Gottorp-Romanov
Υπογραφή
Θυρεός
Commons page Σχετικά πολυμέσα

Η Ελένη Βλαδιμήροβνα (ρωσ. Елена Владимировна, 17 Ιανουαρίου 1882 - 13 Μαρτίου 1957) του Οίκου των Ρομανώφ ήταν μεγάλη δούκισσα της Ρωσίας και με το γάμο της έγινε πριγκίπισσα της Ελλάδας και της Δανίας.

Η Ελένη γεννήθηκε στις 17 Ιανουαρίου 1882 στο Τσάρσκογιε Σελό, στην Αγία Πετρούπολη. Ήταν το τέταρτο παιδί και η μοναδική κόρη του Βλαδίμηρου Αλεξάνδροβιτς της Ρωσίας και της Μαρίας Πάβλοβνας, κόρης του Φρειδερίκου Φραγκίσκου Β΄ του Μεκλεμβούργου-Σβερίν. Είχε τρεις μεγαλύτερους αδελφούς: τον Κύριλλο, το Βόρι και τον Ανδρέα.

Καθώς είχε Αγγλίδα νταντά, μιλούσε τα αγγλικά ως πρώτη γλώσσα. Η νεαρή Ελένη είχε μια ιδιαίτερη ιδιοσυγκρασία και μερικές φορές ήταν εκτός ελέγχου. Όταν πόζαρε για έναν καλλιτέχνη στην ηλικία των τεσσάρων, άρπαξε ένα χάρτινο μαχαίρι και απείλησε τη γκουβερνάντα της, η οποία κρύφτηκε πίσω από τον καλλιτέχνη. "Η μικρή κυρία κατόπιν έστρεψε την προσοχή της σε μένα, με τα μαύρα μάτια της να φλέγονται με μανία", θυμάται ο καλλιτέχνης. Η Ελένη μεγάλωσε με μία μητέρα, η οποία ήταν άκρως συνειδητή της κοινωνικής θέσης της και θεωρήθηκε σνομπ από κάποιους. "Κακόμοιρο, μικρό πλάσμα, λυπάμαι γι' αυτήν", έγραψε μία κοινωνική αντίπαλος της μητέρας της, η Μαρία Φιόντοροβνα, Χήρα Αυτοκράτειρα της Ρωσίας, "διότι είναι πραγματικά πολύ γλυκιά, αλλά ματαιόδοξη και αρκετά επιβλητική".

Οι φιλόδοξοι γονείς της προσπάθησαν να την παντρέψουν με γόνο δυναστικής οικογένειας. Έτσι, αρραβωνιάστηκε το Μαξιμιλιανό της Βάδης, αλλά εκείνος ακύρωσε τον αρραβώνα. Το γεγονός αυτό σημάδεψε τη φήμη της. Άλλοι πιθανοί μνηστήρες ήταν ο Φερδινάνδος Α΄ της Βουλγαρίας, ο Αλβέρτος, Διάδοχος του Βελγίου, ο Φραγκίσκος Φερδινάνδος της Αυστρίας, ο Λουδοβίκος Β΄ του Μονακό, ο Αλέξανδρος της Σερβίας και ο ξάδερφός της, Μέγας Δούκας Μιχαήλ Αλεξάνδροβιτς.

Τελικά, παντρεύτηκε το δεύτερο εξάδελφό της, Νικόλαο της Ελλάδας και της Δανίας, γιο του Γεωργίου Α΄ της Ελλάδας. Είχαν γνωριστεί πρώτη φορά το 1894 και ήρθαν κοντά ένα χρόνο αργότερα, στη στέψη του εξαδέλφου τους, Νικολάου Β΄ της Ρωσίας, ενώ η σχέση τους εξελίχθηκε σε ρομαντική το 1900. Αρχικά, οι γονείς της απέρριψαν το Νικόλαο, καθώς βρισκόταν χαμηλά στη σειρά διαδοχής του ελληνικού θρόνου, όμως οι άκαρπες προσπάθειές τους να βρουν καλύτερο μνηστήρα τελικά έφεραν τη συναίνεσή του. Ο γάμος έγινε στις 29 Αυγούστου 1902 στο Τσάρσκογιε Σελό. Εγκαταστάθηκαν στην Αθήνα, στο Παλάτι του Νικολάου στη Λεωφόρο Βασιλίσσης Σοφίας (πλέον Πρεσβεία της Ιταλικής Δημοκρατίας), ενώ επισκέπτονταν την οικογένειά της στη Ρωσία κάθε χρόνο. Απέκτησαν τρεις κόρες.

Η οικογένεια ήταν επηρεασμένη από την αναταραχή της Ρωσικής Επανάστασης του 1917 και την επακόλουθη αναταραχή στην Ελλάδα, στην οποία ανακηρύχθηκε η δημοκρατία. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα η οικογένεια να ζήσει στη Γαλλία για ένα χρόνο.

Ενώ ζούσε στη Γαλλία, η Ελένη συμμετείχε ενεργά στο φιλανθρωπικό έργο για τους Ρώσους εξόριστους και ιδιαίτερα για τα παιδιά. Λόγω μειωμένων οικονομικών πόρων, λόγω της εξορίας τους από την Ελλάδα και της απώλειας του ρωσικού εισοδήματος, ο πρίγκιπας Νικόλαος και η οικογένειά του ζούσαν σε ολιγαρκείς, αλλά αξιοπρεπείς, συνθήκες. Η υπέροχη συλλογή κοσμημάτων της Ελένης καθώς και τα έργα τέχνης του Νικολάου ήταν πηγές του εισοδήματος τους.

Ο Πρίγκιπας και η Πριγκίπισσα Νικολάου της Ελλάδας και της Δανίας και οι τρεις κόρες τους, Όλγα, Ελισάβετ, και Μαρίνα (περ. 1908)

Η Ελένη έμεινε χήρα, στις αρχές του 1938, καθώς ο Νικόλαος υπέστη καρδιακή προσβολή και πέθανε ξαφνικά σε ηλικία 66 ετών. Η ίδια παρέμεινε στην Ελλάδα καθ' όλον τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, όπως και η νύφη της, Αλίκη του Μπάττενμπεργκ, με την οποία αρχικά δεν είχε καλή σχέση, αλλά αργότερα ανέπτυξε φιλία και συνεργάστηκε για τη διανομή συσσιτίων και την ενεργό δράση στον Ερυθρό Σταυρό κατά τον Ελληνοϊταλικό Πόλεμο και την Κατοχή.

Πέθανε στις 13 Μαρτίου 1957 σε ηλικία 75 ετών και ετάφη στο Βασιλικό Κοιμητήριο Τατοΐου. Είχε κληροδοτήσει την προσωπική της βιβλιοθήκη στη Σχολή Αναβρύτων. Το ημερολόγιό της κατά την περίοδο του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου και μέχρι την απελευθέρωση της Αθήνας μεταφράστηκαν και δημοσιεύθηκαν από την Ιωάννα Βαρβαλούκα (2024).[5]

Παντρεύτηκε το Νικόλαο της Ελλάδας και της Δανίας το 1902. Απέκτησαν τρία παιδιά[6][7]:

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Νικόλαος Α΄ της Ρωσίας
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Αλέξανδρος Β΄ της Ρωσίας
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Αλεξάνδρα Φεοντόροβνα (Καρλότα της Πρωσίας)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Βλαδίμηρος Αλεξάνδροβιτς της Ρωσίας
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Λουδοβίκος Β΄ της Έσσης-Ντάρμστατ
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Μαρία Αλεξάντροβνα (Μαρία της Έσσης)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Βιλελμίνη της Βάδης
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Ελένη Βλαδιμήροβνα
μεγάλη δούκισσα της Ρωσίας
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Παύλος Φρειδερίκος του Μεκλεμβούργου-Σβερίν
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Φρειδερίκος Φραγκίσκος Β΄ του Μεκλεμβούργου-Σβερίν
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Αλεξανδρινή της Πρωσίας
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Μαρία Πάβλοβνα (Μαρία του Μεκλεμβούργου-Σβερίν)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Ερρίκος ΞΓ΄ Ρόις του Κέστριτς
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Αυγούστα Ρόις του Κέστριτς
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Ελεονόρα του Στόλμπεργκ-Βέρνιγκεροντε
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Προσφωνήσεις της
Πριγκίπισσας Νικολάου της Ελλάδας και της Δανίας
Προσφώνηση αναφοράς Υψηλοτάτη
Προφορική Υψηλοτάτη
Εναλλακτική Δ/Δ
  • 17 Ιανουαρίου 1882 - 29 Αυγούστου 1902: Η Αυτοκρατορική Υψηλότητα Μεγάλη Δούκισσα Ελένη Βλαδιμήροβνα της Ρωσίας
  • 29 Αυγούστου 1902 - 13 Μαρτίου 1957: Η Αυτοκρατορική & Βασιλική Υψηλότητα Πριγκίπισσα Νικολάου της Ελλάδας και της Δανίας
  1. webb-site.com/dbpub/natperson.asp?p=52429.
  2. pantheon.world/profile/person/Grand_Duchess_Elena_Vladimirovna_of_Russia.
  3. p10201.htm#i102004. Ανακτήθηκε στις 7  Αυγούστου 2020.
  4. «Владимир Александрович» (Ρωσικά)
  5. Ιωάννα Κ. Βαρβαλούκα, Το Ημερολόγιο της Πριγκίπισσας Ελένης του Νικολάου. Μέρες Κατοχής, Μέρες Απελευθέρωσης 1941-1946, Αθήνα, 2024. ISBN 978-618-218-044-0. Εκδόσεις Καπόν.
  6. «Historic royal portrait miniature brooch». Christies.
  7. «photographs of members of European royalty, together with several postcards». Bonhams.

Εξωτερικοί σύνδεσμοι

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]