Κολχικό Θεσσαλονίκης

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Πήδηση στην πλοήγηση Πήδηση στην αναζήτηση

Συντεταγμένες: 40°45′26.87″N 23°08′02.77″E / 40.7574639°N 23.1341028°E / 40.7574639; 23.1341028

Κολχικό
Κολχικό βρίσκεται στο τόπο Greece
Κολχικό
Κολχικό
Χώρα Ελλάδα
Περιφέρεια Κεντρική Μακεδονία
Υψόμετρο 160 m
Πληθυσμός 1 831
Ταχ. κωδ. 57200
Τηλ. κωδ. 23940
Πολιούχος Αγία Παρασκευή

Το Κολχικό παλαιότερα Μπαλάφτσα ή Μπάλεβιτς είναι κωμόπολη της δημοτικής ενότητας Λαγκαδά του δήμου Λαγκαδά. Σύμφωνα με την απογραφή του 2011 έχει πραγματικό πληθυσμό 2.062 κατοίκων.[1] Βρίσκεται στα βορειοανατολικά της Θεσσαλονίκης σε απόσταση 28 χιλιομέτρων από αυτή. Είναι χτισμένο στη ρίζα των αντερισμάτων του όρους Βερτίσκος σε υψόμετρο 160μ. Κάτω από την κωμόπολη απλώνεται ο πλούσιος κάμπος του, που φτάνει ως τη λίμνη Κορώνεια.


Ιστορία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Σύμφωνα με ευρήματα, τα οποία βρέθηκαν σε διάφορα σημεία της κωμόπολης, υποδηλώνεται ότι ο οικισμός κατοικείται από την νεολιθική εποχή. Παλαιότερη ονομασία του χωριού, που έχει βρεθεί σε ιστορικές πηγές είναι Βαλάντιο(το), ωστόσο με την κάθοδο των Σλάβων στα βυζαντινά χρόνια και αργότερα στα χρόνια του οθωμανικού ζυγού, το χωριό ονομαζόταν Μπαλάφτσα ή Μπάλεβιτς, όνομα του οποίου το πρόθεμα μπαλ- στην ντοπιολαλιά σήμαινε ψύλλος, πράγμα που έμμεσα δηλώνει την καλλιέργεια σιτηρών, στα οποία θέλοντας και μη υπήρχαν ψύλλοι.

Με την έκρηξη του Μακεδονικού Αγώνα, άρχισε μια περίοδος έντασης μεταξύ του πληθυσμού της κωμόπολης που είχε διχαστεί, ανάλογα με την εθνική συνείδηση, μεταξύ των υποστηρικτών της Ελληνικής ή της Βουλγάρικης πολιτικής. Το 1885 επίσης, γεννήθηκε στο Κολχικό ο Μακεδονομάχος Σταύρος Καζαντζής (Μπαρέτης) ο οποίος το 1906 σε ηλικία 21 ετών μυείται και παίρνει μέρος στον πολυαίμακτο Μακεδονικό Αγώνα και στις 9 Μαρτίου 1912 στην Σάμο εκτέλεσε τον ηγεμόνα του νησιού, καθώς και υποστηρικτή της φιλότουρκικής πολιτικής, Ανδρέα Έμμ. Κοπάση και οδήγησε την Σάμο ένα βήμα πιο κοντά στην ένωση με την υπόλοιπη Ελλάδα. Το Κολχικό ως γενέτειρα Μακεδονομάχων, εκτός από τον καπετάν Μπαρέτη, είναι περήφανο και για τους Κωνσταντίνο Απρίλη και Ιωάννη (Γιοβάννη) Ζλατάνο (γηγενείς Μακεδονομάχοι Κολχικού), οι οποίοι ανέπτυξαν δράση κατά των κομιτατζίδων, ο πρώτος ως οπλίτης και ο δεύτερος ως Πράκτωρ Β' τάξεως συνεργαζόμενος με το σώμα του Ράμναλη. Το Κολχικό απελευθερώθηκε από τον τουρκικό και βουλγάρικο ζυγό στις 26 Οκτωβρίου του 1912. Η κοινότητα Κολχικού τον Οκτώβριο του 2012, στα πλαίσια του εορτασμού από 100 χρόνια απελευθέρωσης της κωμόπολης, πραγματοποίησε την ονομασία της κεντρικής πλατείας, την οποία ονόμασε Πλατεία Μακεδονομάχου Σταύρου Δ. Μπαρέτη, προς μνήμην του ηρώα.

Το 1922 μετά την Γενοκτονία των Ελλήνων της Ανατολής και την Μικρασιατική καταστροφή με την εφαρμογή του μέτρου της υποχρεωτικής Ανταλλαγής πληθυσμών εγκαταστάθηκαν στην κωμόπολη πρόσφυγες από τον Πόντο και την Μικρά Ασία. Στην κωμόπολη επίσης, λίγο πριν από την εγκατάσταση των προσφύγων, εγκαταστάθηκαν και Βλάχικοι πληθυσμοί από τα Μεγάλα Λιβάδια του Πάικου και τη Δυτική Μακεδονία.

Πολιτισμός-Αθλητισμός[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Στο Κολχικό λειτουργούν διάφοροι πολιτιστικοί και αθλητικοί σύλλογοι, απόδειξη ότι ο πολιτισμός και ο αθλητισμός είναι στοιχεία των κατοίκων της κωμόπολης. Όσον αφορά τον πολιτισμό, υπάρχει ο Λαογραφικός Όμιλος Κολχικού "Βαλάχτσια",[2] ο οποίος εδρεύει από το 1979 από πρωτοβουλία μερικών κατοίκων της κωμόπολης, με σκοπό την διατήρηση της ντόπιας Μακεδονικής μουσικοχορευτικής παράδοσης. Ο όμιλος επίσης, το 2005 κατέφυγε στη θεμελίωση και ανέγερση λαογραφικού μουσείου(http://www.youtube.com/watch?v=_IPKC5c_b_M), για τη συλλογή και διάσωση παλαιών αντικειμένων του τόπου. Επίσης, ο Λ.Ο. Κολχικού στα μέσα του Ιουλίου, πραγματοποιεί πολιτιστικές εκδηλώσεις για τον εορτασμό της Αγία Παρασκευής (πολιούχος της κωμόπολης). Την εκδήλωση πλαισιώνει πλήθος κόσμου τόσο από χωριά της Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας όσο και από την πόλη της Θεσσαλονίκης.

Ακόμα υπάρχει ο Ποντιακός Σύλλογος Κολχικού "Άγιος Ευγένιος Τραπεζούντας, ο οποίος ιδρύθηκε το 1978 από πόντιους πρόσφυγες από την περιοχή της Τραπεζούντας (σιμοχώρια) και στόχος του είναι η διατήρηση της ποντιακής παράδοσης και πολιτισμού. Ο Ποντιακός σύλλογος έχει προχωρήσει στην ανέγερση του Ι.Ν. Αγίου Ευγενίου Τραπεζούντας. Κάθε χρόνο την πρώτη εβδομάδα του Ιουλίου πραγματοποιούνται οι μεγάλες καλοκαιρινές εκδηλώσεις του συλλόγου, "ΕΥΓΕΝΕΙΑ".

Όσον αφορά τον αθλητισμό, υπάρχει ο ποδοσφαιρικός σύλλογος Κεραυνός Κολχικού με μεγάλη διάκριση με την συμμετοχή του στο πρωτάθλημα της Γ' Εθνικής Κατηγορίας και με πρωταγωνιστικό ρόλο στις ερασιτεχνικές κατηγορίες. Επίσης υπάρχει, ο ομώνυμος Πρότυπος Παλαιστικός Σύλλογος, ο οποίος εμπνεύστηκε από τον Δάσκαλο και Μεσογειονίκη Ιορδάνη Καραγεωργίου και οι αθλητές του συλλόγου έχουν ολυμπιακές, πανευρωπαϊκές και παγκόσμιες διακρίσεις.

Στο Κολχικό λειτουργεί νηπιαγωγείο, δημοτικό, γυμνάσιο καθώς και δημοτικός παιδικός σταθμός. Επίσης, λειτουργεί σύγχρονη μονάδα της Κτηνιατρικής Σχολής του ΑΠΘ, η οποία εξυπηρετεί δωρεάν τους κτηνοτρόφους της περιοχής.

Μνημεία και αξιοθέατα[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η ιδιαίτερη σχέση των κατοίκων του Κολχικού με τη θρησκεία, φαίνεται από τις πολλές εκκλησίες που κατακλύζουν την κωμόπολη. Ο μεταβυζαντινός ναός της Αγίας Παρασκευής, η οποία είναι και πολιούχος της κωμόπολης, βρίσκεται βορειοδυτικά της κεντρικής πλατείας. Είναι ρυθμού τρίκλινη βασιλική και έχει αγίασμα στη δεξιά του πλευρά, χρονολογείται από τις αρχές του 1700. Στο Κολχικό υπάρχει οργανωμένη πίστα καρτ και αρκετά κέντρα αναψυχής. Επίσης, υπάρχει δασικός όγκος, ο οποίος φιλοξενεί πολλούς λάτρες της φύσης και όχι μόνο. Σήμα κατατεθέν του Κολχικού αποτελεί και το ποτάμι της κωμόπολης (Στάρα ριέκα = Γέρικο ποτάμι), το οποίο ξεκινάει την πορεία του από το Βερτίσκο και εκβάλει στην λίμνη Κορώνεια .

Σημαντικά τοπωνύμια του Κολχικού[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  • Καμάρα (παλαιότερα Καμάρτσκα ριέκα). Τοποθεσία στην είσοδο της κωμόπολης, όμοια με καμάρα από την οποία περνά το ποτάμι που διασχίζει τον οικισμό και στο συγκεκριμένο σημείο σχηματίζει καταρράκτη.
  • Γκραντίστι. Τοποθεσία βόρεια της κωμόπολης στην οποία υπάρχει δασικός όγκος από πεύκα
  • Τσιφλίκι. Τοποθεσία που στην περίοδο της Τουρκοκρατίας ήταν τα κτήματα (τσιφλίκια) των Τούρκων και βρίσκεται νότια του οικισμού
  • Μπεϊλίκ. Τοποθεσία βορειοδυτικά που στην περίοδο της Τουρκοκρατίας έμενε ο Μπέης (τουρκικό αξίωμα) της κωμόπολης

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. Ελληνική Στατιστική Αρχή (ΕΛ.ΣΤΑΤ.) Πραγματικός Πληθυσμός 2011
  2. Ιστοσελίδα του Λαογραφικού συλλόγου Κολχικού "Βαλάχτσια" www.balaxtsia.gr

Εξωτερικοί σύνδεσμοι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]