Γυμνόσπερμα

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
(Ανακατεύθυνση από Γυμνόσπερμο)
Πήδηση στην πλοήγηση Πήδηση στην αναζήτηση
Γυμνόσπερμα
Χρονικό πλαίσιο απολιθωμάτων:
370–0Ma Δεβόνια - εώς πρόσφατα
Βελόνες της Πικέα η γλαύκη (Picea glauca)
Βελόνες της Πικέα η γλαύκη (Picea glauca)
Συστηματική ταξινόμηση
Βασίλειο: Φυτά (Plantae)
Divisions

Πευκόφυτα (Pinophyta) - Κωνοφόρα
Γκιγκόφυτα (Ginkgophyta)
Κυκαδόφυτα (Cycadophyta)
Γνητόφυτα (Gnetophyta) - Gnetum, Εφέδρα, Βελβίτσια

Αραουκάρια, είδος γυμνόσπερμου φυτού

Τα γυμνόσπερμα φυτά είναι η μία από τις δύο μεγάλες ομάδες φυτών που παράγουν σπόρους· η άλλη είναι τα αγγειόσπερμα.

Η ονομασία γυμνόσπερμο δίνει την εντύπωση ότι οι σπόροι των φυτών αυτών δεν προστατεύονται από περικάρπιο και είναι γυμνοί. Όμως συμβαίνει ακριβώς το αντίθετο. Οι σπόροι είναι καλά καλυμμένοι μέσα σε σκληρά λέπια και δεν αφαιρούνται εύκολα. Με την πάροδο του χρόνου όταν ωριμάσουν και όταν η ατμόσφαιρα είναι ξηρή τα λέπια φεύγουν και οι σπόροι πέφτουν.

Τα γυμνόσπερμα φυτά είναι φανερόγαμα δηλαδή είναι φυτά που η γονιμοποίηση τους γίνεται σε φανερά όργανα, όπως και τα αγγειόσπερμα, όμως η βασική τους διαφορά είναι ότι στα γυμνόσπερμα η γονιμοποίηση γίνεται αποκλειστικά με τον άνεμο, χωρίς την παρέμβαση άλλων παραγόντων όπως τα έντομα. Άλλη διαφορά είναι ότι τα γυμνόσπερμα φυτά δεν έχουν στύλους και στίγματα. Έχουν δευτερογενή και συνήθως βελονοειδή ή λεπιοειδή φύλλα, πολυετή, σπάνια δε με πλατύ έλασμα. Τα γυμνόσπερμα επίσης είναι ξυλώδη φυτά, δέντρα ή θάμνοι, ενώ τα αγγειόσπερμα είναι και ποώδη, χυμώδη φυτά.

Η ομάδα αυτή των φυτών εμφανίστηκε στη γη πρώτα από όλα τα φυτά περίπου 350 εκατομμύρια χρόνια πριν. Ήταν για πολλά εκατομμύρια χρόνια τα κυρίαρχα φυτά στον πλανήτη. Στην πορεία όμως και φτάνοντας στα 50 εκατομμύρια χρόνια πριν, τα αγγειόσπερμα άρχισαν να πολλαπλασιάζονται με ταχείς ρυθμούς και ο αριθμός των γυμνόσπερμων να μειώνεται.

Σήμερα υπάρχουν 780 είδη γυμνόσπερμων φυτών και τα περισσότερα από αυτά είναι κωνοφόρα δέντρα. Είναι τόσο σημαντικής οικονομικής σημασίας αφού δίνουν εξαιρετικής ποιότητας ξυλεία, αιθέρια έλαια, φυσικές ρητίνες, τροφή και καταφύγιο άγριων ζώων όσο και καλλωπιστικής σημασίας, αφού ομορφαίνουν κήπους, δρόμους και πάρκα.

Στα γυμνόσπερμα ανήκουν το πεύκο, το κυπαρίσσι, ο κέδρος, ο γιουνίπερος, η ελάτη και άλλα.

Ταξινόμηση[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Για την πιό πρόσφατη υφιστάμενη ταξινόμηση δείτε Christenhusz. et al. (2011)[1].

Υφομοταξία Κυκαδίδες (Cycadidae)

Υφομοταξία Γκιγκοίδες (Ginkgoidae)

Υφομοταξία Γνητίδες (Gnetidae)

Υφομοταξία Πευκίδες (Pinidae)

Πηγές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. Christenhusz, M.J.M., J.L. Reveal, A. Farjon, M.F. Gardner, R.R. Mill, and M.W. Chase (2011). A new classification and linear sequence of extant gymnosperms. Phytotaxa 19:55-70. http://www.mapress.com/phytotaxa/content/2011/f/pt00019p070.pdf
  2. «Stangeria is named after William Stanger, a British surveyor general of Natal, South Africa». Horticultural Consultants (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 2012-24-04.  Ελέγξτε τις τιμές ημερομηνίας στο: |accessdate= (βοήθεια)
  3. «The pronunciation of Stanger rhymes with Stranger» (PDF). Hillside Cemetery (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 2012-24-04.  Ελέγξτε τις τιμές ημερομηνίας στο: |accessdate= (βοήθεια)
  4. «Keteleeria is named after Jean-Baptiste Keteleer, a French nurseryman» (PDF). PDF (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 2012-24-04.  Ελέγξτε τις τιμές ημερομηνίας στο: |accessdate= (βοήθεια)
  5. «Saxegothaea is named after Prince of Saxe-Gotha (Σάξε-Γκότα), Germany» (PDF). The Names of Plants (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 2012-24-04.  Ελέγξτε τις τιμές ημερομηνίας στο: |accessdate= (βοήθεια)
  6. Η λατινική κατάληξη «-aea» προέρχεται από τη ελληνική κατάληξη «-αία»
  7. «Nageia has Hindi etymology». Hindi English Dictionary (Shabdkosh) (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 2012-27-04.  Ελέγξτε τις τιμές ημερομηνίας στο: |accessdate= (βοήθεια)
  8. «Σκιαδοπίτυς». Υγεία online. Ανακτήθηκε στις 2012-31-05.  Ελέγξτε τις τιμές ημερομηνίας στο: |accessdate= (βοήθεια)
  9. «Pilgerodendron is named after German Botanist Robert Knud Friedrich Pilger». Enciclopedia de la Flora Chilena (στα Ισπανικά). Ανακτήθηκε στις 2012-27-04.  Ελέγξτε τις τιμές ημερομηνίας στο: |accessdate= (βοήθεια)
  10. «Pilgerodendron is named after German Botanist Robert Knud Friedrich Pilger». davesgarden (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 2012-27-04.  Ελέγξτε τις τιμές ημερομηνίας στο: |accessdate= (βοήθεια)
  11. «Growing Native Plants». Growing australian Native Plants (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 2012-24-04.  Ελέγξτε τις τιμές ημερομηνίας στο: |accessdate= (βοήθεια)
  12. «σέλμα». Greek Word Study Tool (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 2012-24-04.  Ελέγξτε τις τιμές ημερομηνίας στο: |accessdate= (βοήθεια)
  13. «Fitzroya is named after Captain Fitzroy of H.M.S. Beagle». The Gymnosperm Database (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 2012-24-04.  Ελέγξτε τις τιμές ημερομηνίας στο: |accessdate= (βοήθεια)
  14. «Fitzroya cupressoides». Enciclopedia de la Flora Chilena (στα Ισπανικά). Ανακτήθηκε στις 2012-24-04.  Ελέγξτε τις τιμές ημερομηνίας στο: |accessdate= (βοήθεια)
  15. «Callitris is from the Greek kallos (beautiful), and treis (three)». Arthur Lee Jacobson (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 2012-24-04.  Ελέγξτε τις τιμές ημερομηνίας στο: |accessdate= (βοήθεια)
  16. «Torreya is named after John Torrey». San Francisco State University (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 2012-24-04.  Ελέγξτε τις τιμές ημερομηνίας στο: |accessdate= (βοήθεια)