Οδοντωτός σιδηρόδρομος Διακοπτού - Καλαβρύτων

Σιδηροδρομική Γραμμή Διακοπτού - Καλαβρύτων

0,000 Διακοπτό Γραμμή ΣΚΑ - Πάτρας Αυτοκινητόδρομος 8Α 5,088 Νιάματα 5,600 Λίθινη αψίδα 6,800 Αντικατολισθητική σήραγγα 7,000 Βουραϊκός ποταμός 7,400 7,600 Δύο εγκιβωτισμένες γέφυρες 8,200 Πλάτωμα διασταυρώσεων 9,394 Τρικλιά 9,800 Τρικλιά (παλαιά στάση) 10,600 12,600 Ζαχλωρού-Μέγα Σπήλαιο 12,900 15,000 Χ.Σ. 15,000 16,900 18,203 Κερπινή 22,346 Καλάβρυτα Αγία Λαύρα Χιονοδρομικό Κέντρο Χελμού Χάνι Κερτέζης Καστέλη Μαζέικα Φίλια Χάνι Δάρα Λεβίδι Αρχαία Μαντινεία Χάνι Κερτέζης Τρίπολη Γραμμή Κορίνθου - Καλαμάτας

Τμήμα του οδοντωτού

Η Σιδηροδρομική Γραμμή Διακοπτού - Καλαβρύτων, ευρύτερα γνωστή ως οδοντωτός σιδηρόδρομος Διακοπτού - Καλαβρύτων, ή απλά ο Οδοντωτός είναι οδοντωτή σιδηροδρομική γραμμή στενού εύρους που συνδέει το Διακοπτό με τα Καλάβρυτα. Αποτελεί έργο της περιόδου του Χαριλάου Τρικούπη και εγκαινιάστηκε το 1895. Αποτέλεσε ένα από τα δυσκολότερα έργα για την εποχή του λόγω του ιδιαίτερα δύσβατου εδάφους, αλλά και του μεγάλου υψομέτρου στο οποίο κατέληγε, καθώς ο οδοντωτός είναι ο ορεινότερος σιδηρόδρομος της Ελλάδας. Για να ξεπεραστούν αυτές οι δυσκολίες ο σιδηρόδρομος κατασκευάστηκε με την τεχνική της οδόντωσης κατά την οποία το τραίνο γαντζώνεται, χρησιμοποιώντας κατάλληλα γρανάζια, σε οδοντωτές σιδηροτροχιές στις διαδρομές όπου η κλίση του εδάφους υπερβαίνει το 10%. Ο σιδηρόδρομος διασχίζει το φαράγγι του Βουραϊκού περνώντας σε μεγάλο μήκος του από σήραγγες και γέφυρες, καλύπτοντας συνολικά απόσταση 22 χιλιομέτρων. Σήμερα χρησιμοποιείται κυρίως για τουριστική περιήγηση σε μία από τις ομορφότερες διαδρομές της Ελλάδας.

Χαρακτηριστικά

Ο Οδοντωτός έχει εύρος γραμμής 75 εκατοστά και είναι από τις στενότερες σιδηροδρομικές γραμμές στην Ελλάδα. Ο λόγος που κατασκευάστηκε τόσο στενός είναι για να χρησιμοποιηθούν μικρότερα και πιο ευέλικτα βαγόνια για την δύσκολη αυτή διαδρομή, καθώς και για την ελαχιστοποίηση του κόστους των τεχνικών έργων. Το μήκος του είναι 22 χιλιόμετρα. Η μέγιστη κλίση της γραμμής είναι 17,5% στα σημεία με οδόντωση ενώ η μέγιστη κλίση της γραμμής χωρίς οδόντωση είναι 3,3%.

Διαδρομή

Ο οδοντωτός από το Διακοπτό εισέρχεται στο φαράγγι του Βουραϊκού. Πραγματοποιεί στάσεις στις τοποθεσίες Νιάματα και Τρικλιά. Στο μέσο περίπου τις διαδρομής, μετά από 12 χιλιόμετρα πραγματοποιεί στάση στο χωριό Κάτω Ζαχλωρού. Στο σημείο αυτό εξυπηρετεί και τους επισκέπτες της μονής του Μεγάλου Σπηλαίου. Στην συνέχεια μετά από 18 χιλιόμετρα διαδρομής πραγματοποιεί στάση κάτω από το χωριό Κερπινή και τέλος καταλήγει στα Καλάβρυτα.

Στα αρχικά σχέδια της γραμμής προβλεπόταν η επέκταση της γραμμής του Οδοντωτού από τα Καλάβρυτα στην Τρίπολη, όμως αυτή ματαιώθηκε για οικονομικούς λόγους κατά τη φάση κατασκευής της γραμμής έως τα Καλάβρυτα, προτού ξεκινήσουν οποιαδήποτε έργα. Για το μέλλον προβλέπεται από τον ΟΣΕ επέκταση της γραμμής από τα Καλάβρυτα προς τη Μονή Αγίας Λαύρας και το Χιονοδρομικό Κέντρο Χελμού.

Εικόνες

• 
• 
• 
• 

Εξωτερικοί Σύνδεσμοι

• ΟΣΕ, ο Οδοντωτός σιδηροδρομος
• Ο Οδοντωτός σιδηρόδρομος
• Οδοντωτός, σμιλεύοντας τη φύση (Αρχείο ντοκιμαντέρ της Ε.Ρ.Τ.)