Μετρό Αθήνας

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση σε: πλοήγηση, αναζήτηση
Μετρό Αθήνας
Athens Metro Logo.svg
Γραμμή Ηλεκτρικού, Πειραιάς Γραμμή 2, Άγιος Δημήτριος Γραμμή 3, Δουκίσσης_Πλακεντίας
Πληροφορίες
Περιοχή Αθήνα, Πειραιάς και Ανατολική Αττική
Είδος Μετρό
Γραμμές 3
Σταθμοί 61
Ιστότοπος Κατασκευή: Αττικό Μετρό
Λειτουργία: ΣΤΑ.ΣΥ. Α.Ε.
Λειτουργία
Έναρξη λειτουργίας 1904
Διαχειριστής ΣΤΑ.ΣΥ. ΑΕ[1]
Τεχνικά χαρακτηριστικά
Μήκος συστήματος 93,4 χλμ[Σημ. 1]
Εύρος γραμμής 1,435 μέτρα (κανονικό εύρος)
Ηλεκτροκίνηση 750 V DC
Μέγιστη ταχύτητα 80χλμ/ώρα[4]
Χάρτης
Athens Metro Line 1.svgΚηφισιά
ΑεροδρόμιοAthens Metro Line 3.svg
ΚΑΤ
Bahn aus Zusatzzeichen 1024-15 A.png
Μαρούσι
ΚορωπίBahn aus Zusatzzeichen 1024-15 A.png
Νεραντζιώτισσα
Ειρήνη
Ηράκλειο
Νέα Ιωνία
Παιανία-Κάντζα
Πευκάκια
Bahn aus Zusatzzeichen 1024-15 A.png
Περισσός
Άνω Πατήσια
ΠαλλήνηBahn aus Zusatzzeichen 1024-15 A.png
Άγιος Ελευθέριος
Κάτω Πατήσια
Δουκίσσης
Άγιος Νικόλαος
ΠλακεντίαςBahn aus Zusatzzeichen 1024-15 A.png
Athens Metro Line 2.svgΑνθούπολη
Χαλάνδρι
Περιστέρι
Άγιος Αντώνιος
Αγία Παρασκευή
Σεπόλια
Νομισματοκοπείο
Αττική
Χολαργός
Εθνική Άμυνα
OSE-Logo.svgΣτ. Λαρίσης
Κατεχάκη
Μεταξουργείο
Πανόρμου
Αμπελόκηποι
Βικτώρια
Μέγαρο
Μουσικής
Ομόνοια
Ευαγγελισμός
Πανεπιστήμιο
Μοναστηράκι
ΣύνταγμαLogo of the Athens Tram (icon only).svg
Κεραμεικός
Ελαιώνας
Ακρόπολη
Αιγάλεω
Συγγρού-ΦιξLogo of the Athens Tram (icon only).svg
Θησείο
Athens Metro Line 3.svgΑγία Μαρίνα
Νέος ΚόσμοςLogo of the Athens Tram (icon only).svg
Πετράλωνα
Αγία Βαρβάρα (2018)
Άγιος Ιωάννης
Ταύρος
Κορυδαλλός (2018)
Δάφνη
Καλλιθέα
Νίκαια (2018)
Άγιος Δημήτριος
Μοσχάτο
Ηλιούπολη
Μανιάτικα (2018)
Άλιμος
Logo of the Athens Tram (icon only).svgΦάληρο
Αργυρούπολη
Athens Metro Line 1.svgΠειραιάς
Ελληνικό
Athens Metro Line 3.svgΔημοτικό Θέατρο (2018)


Ο σταθμός Πειραιάς, χτισμένος τη δεκαεταία του 1920.
To σήμα του μετρό (γραμμές 2,3) της Αθήνας στην έξοδο του σταθμού Ακρόπολη
Κλίμακες στο σταθμό Κεραμεικός

Το Μετρό της Αθήνας είναι το δίκτυο υπόγειου και επίγειου μητροπολιτικού σιδηροδρόμου της πόλης των Αθηνών, του Πειραιά και των προαστίων τους. Το μετρό της Αθήνας είναι το μοναδικό δίκτυο μετρό στην Ελλάδα.[Σημ. 2] Εξυπηρετεί το πολεοδομικό συγκρότημα Αθήνας - Πειραιά, το οποίο έχει πληθυσμό άνω των τριών εκατομμυρίων κατοίκων.[Σημ. 3] Προσφέρει επίσης πρόσβαση στο Διεθνές Αεροδρόμιο Αθηνών «Ελευθέριος Βενιζέλος» που βρίσκεται στην ανατολική Αττική.

Το δίκτυο μετρό της Αθήνας αποτελείται από τρεις γραμμές με 61 συνολικά σταθμούς. Σε καθημερινή βάση, εξυπηρετεί κατά μέσον όρο 1.400.000 επιβάτες στην ευρύτερη περιοχή της πρωτεύουσας.[6]

Η Γραμμή του Ηλεκτρικού (Γραμμή 1) λειτουργεί από το 1869 και είναι στο μεγαλύτερο μέρος της επίγεια - μόνο ένα μικρό τμήμα της στο κέντρο της πόλης είναι υπόγειο. Οι πιο σύγχρονες Γραμμές 2 και 3 λειτουργούν από το 2000 και είναι σχεδόν εξ ολοκλήρου υπόγειες, καθώς επίγειο είναι μόνο το τμήμα της Γραμμής 3 στην ανατολική Αττική, το οποίο είναι κοινό με μία γραμμή του Προαστιακού Σιδηροδρόμου.

Το συνεχιζόμενο έργο ανάπτυξης του δικτύου Μετρό της Αθήνας έχει αναλάβει η εταιρεία δημοσίου συμφέροντος Αττικό Μετρό. Το διάστημα 2000 - 2013, προστέθηκαν 22 σταθμοί μετρό στο δίκτυο.[Σημ. 4] Οι πιο πρόσφατες επεκτάσεις του δικτύου έγιναν το 2013, σε διάστημα οκτώ μηνών, μέσα στο οποίο παραδόθηκαν δύο επεκτάσεις της Γραμμής 2 με έξι συνολικά σταθμούς, και μία δυτική επέκταση της Γραμμής 3 με έναν σταθμό. Η επόμενη επέκταση του δικτύου μετρό αναμένεται το 2017, όταν προβλέπεται να ολοκληρωθούν τα έργα της επέκτασης της Γραμμής 3 προς το κέντρο του Πειραιά, τα οποία περιλαμβάνουν τη δημιουργία πέντε νέων σταθμών μετρό.

Ιστορικό[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η πρώτη γραμμή αστικού σιδηροδρόμου[7][Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το 1855, ο Πρωθυπουργός Αλέξανδρος Μαυροκορδάτος καταθέτει το Νομοσχέδιο «περί συστάσεως σιδηροδρόμου απ’ Αθηνών εις Πειραιά» κι αρχίζουν προσπάθειες ανάθεσης του έργου. Τελικά, ο επίγειος αυτός σιδηρόδρομος αρχίζει να κατασκευάζεται το 1867 από τον Άγγλο επιχειρηματία Εδουάρδο Πίκερινγκ. Το έργο, από τον επόμενο χρόνο, συνεχίζει η εταιρεία «Σιδηρόδρομοι Αθηνών Πειραιώς» (ΣΑΠ Α.Ε.). Στις 27 Φεβρουαρίου 1869, γίνονται τα επίσημα εγκαίνια της σιδηροδρομικής γραμμής Θησείον - Πειραιάς. Η πρώτη ατμομηχανή με τα έξι βαγόνια της καλύπτει τη διαδρομή των 8,5 χιλιομέτρων από το Θησείο στον Πειραιά σε 19 περίπου λεπτά.

Η πρώτη επέκταση του αστικού αυτού σιδηροδρόμου, από το Θησείο στην Ομόνοια, θα επιτευχθεί με την κατασκευή σήραγγας που άρχισε το 1889. Η επέκταση, μαζί με την κατασκευή του πρώτου, επίγειου σταθμού της Ομόνοιας, στη διασταύρωση των οδών Λυκούργου και Αθηνάς, θα ολοκληρωθεί τον Μάιο του 1895.

Η γραμμή Πειραιάς - Ομόνοια ηλεκτροδοτήθηκε το 1904 και «μετατράπηκε σε έvαv από τoυς πρώτoυς σιδηρόδρoμoυς Μετρό της Ευρώπης».[8] Ο ηλεκτροκίνητος, πλέον, σιδηρόδρομος της γραμμής Αθηνών - Πειραιώς θα αποκτήσει με το πέρας των χρόνων το προσωνύμιο «Ηλεκτρικός».

Το 1926 δημιουργούνται δύο Εταιρείες: η Ηλεκτρική Εταιρεία Μεταφορών (ΗΕΜ), που αναλαμβάνει την εκμετάλλευση των τραμ της Αθήνας και του λεγόμενου «Θηρίου», δηλαδή της σιδηροδρομικής γραμμής Πλατεία Αττικής - Κηφισιά, και οι Ελληνικοί Ηλεκτρικοί Σιδηρόδρομοι (ΕΗΣ), που διαδέχονται τους ΣΑΠ. Οι ΕΗΣ αναλαμβάνουν να βελτιώσουν την υπάρχουσα γραμμή και να επεκτείνουν την υπόγεια σήραγγα ως τον σταθμό «Αττική» για να φθάσει η γραμμή του Ηλεκτρικού ως την Κηφισιά. Για τον σκοπό αυτό, δρομολογούν την κατασκευή υπόγειου σταθμού κάτω από την πλατεία Ομονοίας. Τα έργα ξεκίνησαν τον Ιανουάριο του 1928. Ο νέος, υπόγειος σταθμός «Ομόνοια» εγκαινιάζεται από τον πρωθυπουργό Ελευθέριο Βενιζέλο στις 21 Ιουλίου 1930. Μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, το 1948, θα εγκαινιαστεί και ο υπόγειος σταθμός «Βικτώρια». Οι ΕΗΣ συνεχίζουν τα έργα που ολοκληρώνονται σταδιακά το 1957 με τη λειτουργία του σταθμού της Κηφισιάς. Πλέον ο Ηλεκτρικός συνδέει τον Πειραιά με την Κηφισιά και δεν επεκτείνεται ξανά μέχρι σήμερα.

Το 1976 οι Ελληνικοί Ηλεκτρικοί Σιδηρόδρομοι, πενήντα χρόνια από την ίδρυσή τους, περιέρχονται στο Ελληνικό Δημόσιο και μετονομάζονται σε Ηλεκτρικοί Σιδηρόδρομοι Αθηνών - Πειραιώς (ΗΣΑΠ). Η εταιρεία αυτή, για πάνω από τρεις δεκαετίες, μέχρι το 2011, είχε την ευθύνη λειτουργίας της Γραμμής Πειραιάς - Κηφισιά.

Δημιουργία δικτύου μετρό[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το 1992 ξεκίνησε η κατασκευή δύο νέων, υπόγειων γραμμών μετρό. Με την πρώτη λειτουργία τους το 2000, η γραμμή των ΗΣΑΠ αποτέλεσε τη Γραμμή 1 ενός νέου δικτύου Μετρό, αποτελούμενου από τρεις συνολικά γραμμές.[9] Οι δύο νέες γραμμές κατασκευάστηκαν με γενική ευθύνη της Αττικό Μετρό Α.Ε., της εταιρείας δημοσίου συμφέροντος που έχει αναλάβει την ανάπτυξη του δικτύου του Μετρό της Αθήνας.

Το Βασικό Έργο του Μετρό της Αθήνας άρχισε να υλοποιείται τον Νοέμβριο του 1992 και είχε ως αντικείμενο τη δημιουργία δύο γραμμών, με συνολικό μήκος άνω των 20χλμ και 21 σταθμούς.[3] Οι δύο αυτές γραμμές ήταν οι εξής:

  • Γραμμή 2: Σεπόλια - Δάφνη, με 12 σταθμούς
  • Γραμμή 3: Κεραμεικός - Εθνική Άμυνα, με 9 σταθμούς

Το Βασικό Έργο τελικά δεν παραδόθηκε ενιαία, αλλά τμηματικά. Πάντως, μετά από επτά χρόνια παραδόθηκε το πρώτο δίκτυο μετρό της Ελλάδας στο επιβατικό κοινό, το οποίο ενσωμάτωσε και την προϋπάρχουσα Γραμμή του Ηλεκτρικού.

Στις 29 Ιανουαρίου του 2000, λειτούργησαν τα δύο πρώτα τμήματα των νέων γραμμών: το τμήμα Σεπόλια - Σύνταγμα της Γραμμής 2 με επτά σταθμούς και το τμήμα Σύνταγμα - Εθνική Άμυνα της Γραμμής 3, επίσης με επτά σταθμούς. Ο κόσμος που επισκέφτηκε το μετρό την πρώτη μέρα λειτουργίας του έφθασε το 1.000.000. Η υποδοχή του κόσμου ήταν ενθουσιώδης και εντύπωση προκάλεσε η καθαριότητα και η αισθητική των σταθμών, καθώς και η ταχύτητα του μέσου. Η κοσμοσυρροή ήταν τέτοια που ανάγκασε τους υπεύθυνους της Αττικό Μετρό να ανοιγοκλείνουν τις εισόδους των σταθμών για να αποτραπούν ατυχήματα. Ειδικά στο Σύνταγμα, επικράτησε το αδιαχώρητο.[10] Τη λειτουργία και εκμετάλλευση των 2 νέων γραμμών ανέλαβε η Αττικό Μετρό Εταιρεία Λειτουργίας Α.Ε. (Α.Μ.Ε.Λ.), θυγατρική της Αττικό Μετρό Α.Ε..

Επιπλέον 5 χιλιόμετρα με 5 σταθμούς στο τμήμα Σύνταγμα - Δάφνη της Γραμμής 2, τέθηκαν σε λειτουργία το Νοέμβριο του ίδιου έτους.[3] Το τμήμα του βασικού έργου Σύνταγμα - Μοναστηράκι της Γραμμής 3, με 1,4 χλμ σήραγγας και ένα σταθμό, παραδόθηκε τελικά σε λειτουργία τον Απρίλιο του 2003.[11] Τον Μάιο του 2007 ολοκληρώθηκε η επέκταση της γραμμής 3 μέχρι το Αιγάλεω, που περιελάμβανε τους σταθμούς Κεραμεικός και Βοτανικος.[11]

Η επόμενη επέκταση της γραμμής 3 ήταν η κατασκευή των σταθμών Νομισματοκοπείο, Χολαργός και Αγία Παρασκευή σε υπάρχον τμήμα της γραμμής, όπως προβλεπόταν όταν παραδόθηκε η επέκταση προς το Αεροδρόμιο τον Ιούλιο του 2004. Όμως, ενώ οι δύο πρώτοι σταθμοί είχαν έτοιμο κέλυφος, ο σταθμός Αγία Παρασκευή δεν είχε, κι έτσι από τον Φεβρουάριο του 2009 και για 6 μήνες, οι συρμοί της γραμμής 3 τερμάτιζαν στην Εθνική Άμυνα προκειμένου να εκτελεστούν οι απαραίτητες εργασίες. Η επαναλειτουργία του τμήματος Εθνική Άμυνα - Αεροδρόμιο, έγινε στις αρχές Σεπτεμβρίου 2009, οπότε δόθηκε στο επιβατικό κοινό και ο σταθμός Νομισματοκοπείο.[12]

Πρόσφατες εξελίξεις[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το 2011 στα πλαίσια της αναδιοργάνωσης των αστικών συγκοινωνιών της Αθήνας οι ΗΣΑΠ συγχωνεύτηκαν με την Τραμ Α.Ε. και την Αττικό Μετρό Εταιρεία Λειτουργίας Α.Ε. σε μια νέα εταιρεία που ονομάστηκε Σταθερές Συγκοινωνίες Α.Ε. (ΣΤΑ.ΣΥ. Α.Ε.)[1] και ανήκει στον ΟΑΣΑ. Η εταιρεία από τότε έχει την ευθύνη της λειτουργίας των δύο μέσων σταθερής τροχιάς της Αθήνας, του μετρό και του τραμ.

Μετά από χρόνια καθυστερήσεων λόγω δικαστικών επιπλοκών με τη Siemens, έναν εκ των υπεργολάβων, το 2013 παραδόθηκαν στο επιβατικό κοινό μια σειρά επεκτάσεων. Αρχικά τον Απρίλιο του 2013 λειτούργησε η επέκταση της γραμμής 2 από τον Άγιο Αντώνιο στην Ανθούπολη που περιελάμβανε και τον σταθμό Περιστέρι.[13] Τον Ιούλιο του 2013 εγκαινιάστηκε η επέκταση της γραμμής 3 από τον Άγιο Δημήτριο στο Ελληνικό κάτω από τη λεωφόρο Βουλιαγμένης η οποία εξυπηρετεί πάνω από 83.000 επιβάτες σε καθημερινή βάση, ενώ η μετακίνηση από το Ελληνικό στο Σύνταγμα καλύπτεται σε χρόνο 14 λεπτών.[14] Τέλος, τον Δεκέμβριο του 2013 δόθηκε σε λειτουργία ο σταθμός Αγία Μαρίνα της γραμμής 3.[15]

Γραμμές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Σήμερα, το δίκτυο του Μετρό αποτελείται από 3 γραμμές:

Γραμμή Διαδρομή Αριθμός
σταθμών
Διάρκεια
διαδρομής
Πρώτο τμήμα Εγκαίνια Τελευταία επέκταση Παράδοση
τελευταίας επέκτασης
1 Πειραιάς - Κηφισιά 24 51 λεπτά Πειραιάς - Θησείο 1869 Ηράκλειο - Κηφισιά 1957
2 Ανθούπολη - Ελληνικό 20 29 λεπτά Σεπόλια - Σύνταγμα 2000 Άγιος Δημήτριος - Ελληνικό 2013
3 Αγία Μαρίνα - Δουκίσσης Πλακεντίας
Αγία Μαρίνα - Δουκίσσης Πλακεντίας - Αεροδρόμιο
17
21
28 λεπτά
50 λεπτά
Σύνταγμα - Εθνική Άμυνα 2000 Αιγάλεω - Αγία Μαρίνα 2013

Ο συνολικός αριθμός των σταθμών του δικτύου ανέρχεται στους 61 (με τους σταθμούς ανταπόκρισης να υπολογίζονται μία φορά). Οι τρεις γραμμές του μετρό συνδέονται με το δίκτυο του προαστιακού σιδηροδρόμου και του τραμ της Αθήνας.

Ανάπτυξη του δικτύου Μετρό[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Έργα σε στάδιο υλοποίησης[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Επέκταση Γραμμής 3 προς Πειραιά

Κύριο λήμμα: Γραμμή 3 (Μετρό Αθήνας): Ενότητα «Επέκταση προς Πειραιά»
Η διαδρομή της επέκτασης προς Πειραιά στον χάρτη.

Σε εξέλιξη είναι το έργο της επέκτασης της Γραμμής 3 από την Αγία Μαρίνα προς τον Πειραιά, μήκους 7,6 χλμ με 6 σταθμούς. Η σχετική σύμβαση υπογράφτηκε την 1η Μαρτίου του 2012 και το έργο αναμένεται να ολοκληρωθεί το 2017. Με την ολοκλήρωση της επέκτασης, αναμένεται να εξυπηρετούνται καθημερινά 132.000 νέοι επιβάτες, ενώ ο συνολικός χρόνος από το Λιμάνι έως το Αεροδρόμιο θα διανύεται με το Μετρό σε μόλις 45 λεπτά.[16] Οι σταθμοί της επέκτασης είναι οι εξής:

  • Αγία Βαρβάρα (Λεωφόρος Ελευθερίου Βενιζέλου, Ι.Ν. Αγίας Ελεούσης)
  • Κορυδαλλός (Πλατεία Ελευθερίας)
  • Νίκαια (Πλατεία Ελευθερίου Βενιζέλου)
  • Μανιάτικα (Αιτωλικού & Μαυρομιχάλη)
  • Πειραιάς (Πλατεία Οδησσού - Λιμάνι)
  • Δημοτικό Θέατρο (Πλατεία Κοραή)

Έργα υπό μελέτη (μελλοντικά)[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το μελλοντικό δίκτυο Μετρό της Αθήνας.

Επέκταση Γραμμής 2 προς Ίλιον

Η επέκταση της Γραμμής 2 από την Ανθούπολη στο Ίλιον θα περιλαμβάνει τρεις σταθμούς:

  • Παλατιανή[17] (Θηβών & Καππαδοκίας, υπό μελέτη)
  • Ίλιον (Θηβών & Ελαιών, υπό μελέτη)
  • Μιχελή (Αγίου Νικολάου & Παραμυθιάς, υπό μελέτη)

Τα ονόματα των σταθμών δεν έχουν γνωστοποιηθεί ακόμη. Συνήθως όμως λαμβάνονται από τα ονόματα των περιοχών στις οποίες βρίσκονται ή με τις οποίες γειτονεύουν. Οι θέσεις των σταθμών της επέκτασης προς Ίλιον είναι προς στιγμήν ενδεικτικές. Αρχικά προβλεπόταν, σύμφωνα με τη Μελέτη Ανάπτυξης του Μετρό, η επέκταση της γραμμής 2 να γίνει προς Άγιο Ιερόθεο και Πετρούπολη. Λόγω όμως των παλιών λιγνιτωρυχείων που εντοπίστηκαν στην περιοχή, ο σχεδιασμός αναθεωρήθηκε και η χάραξη της επέκτασης έγινε προς τα βόρεια -βορειοανατολικά, κατά μήκος της οδού Θηβών και της οδού Αγίου Νικολάου.[18]

Το Μάρτιο του 2013 προκηρύχθηκε διαγωνισμός για την εκπόνηση των τελικών ερευνών και μελετών, από τις οποίες θα καθοριστεί κι η ακριβής χάραξης της γραμμής στην περιοχή της Ανθούπολης. Η διάρκεια της σύμβασης θα είναι 35 μήνες [19]. Συνεπώς, οι μελέτες θα διαρκέσουν μέχρι το 2016. Θα ακολουθήσει διαγωνισμός για το ίδιο το έργο της επέκτασης και τελικώς, η δημοπράτηση του έργου.

Υπογειοποίηση του τμήματος Φάληρο-Πειραιάς

Έχει γίνει μελέτη για υπογειοποίηση του τμήματος Φάληρο-Πειραιάς και κατασκευή νέου, υπόγειου σταθμού, μεταξύ των σταθμών Φαλήρου και Πειραιά, με το όνομα «Καμίνια» στο ύψος του παλαιού εργοστασίου Κεράνης, το έργο σχεδιαζόταν να παραδοθεί το 2010 μαζί με την επέκταση τραμ του Πειραιά, τελικά η επέκταση του τραμ είναι υπό κατασκευή χωρίς να έχει προχωρήσει η υπογειοποίηση.[20]

Γραμμή 4

Σύμφωνα με τη Μελέτη Ανάπτυξης Μετρό[21], θα κατασκευάζονταν δύο νέες γραμμές, στην πραγματικότητα κλάδοι των υφιστάμενων γραμμών: ο κλάδος της γραμμής 2 (Πανεπιστήμιο - Άλσος Βεΐκου) και ο κλάδος της γραμμής 3 (Πανόρμου - Μαρούσι). Τα αποτελέσματα πρόσφατων ερευνών έδειξαν ότι θα ήταν προτιμότερη η κατασκευή μίας νέας αυτόνομης γραμμής. Η σχεδιαζόμενη γραμμή προκύπτει ως αποτέλεσμα της συνένωσης των αρχικά σχεδιασμένων γραμμών και της προσθήκης μερικών νέων σταθμών, μεταξύ των σταθμών Πανεπιστημίου, Ευαγγελισμού και Κατεχάκη (αντί Πανόρμου), επεκτάσεων προς τον Περισσό και προς τη Λυκόβρυση, καθώς και διακλάδωσης από τον Ευαγγελισμό προς την Άνω Ηλιούπολη.

Στις 25 Σεπτεμβρίου του 2014 παρουσιάστηκε το πρώτο τμήμα της νέας γραμμής, Άλσος Βεΐκου-Γουδί. Το τμήμα θα έχει συνολικό μήκος 11,7 χιλιόμετρα συν 800 μέτρα συνδετήριας σήραγγας με τις γραμμές 2&3 και 14 σταθμούς. Οι συρμοί θα κινούνται αυτόματα χωρίς οδηγό. Η κατασκευή του αναμένεται να έχει ολοκληρωθεί το 2022.[22] Στο σχεδιασμό αυτό δεν περιλαμβάνεται ο σταθμός μετρό Πάρνηθος, παρότι υπήρχε στην αρχική μελέτη.[23]

Υποδομές και Τροχαίο υλικό[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Πεντάδυμος συρμός (Γραμμή 1)

Το δίκτυο του Μετρό Αθήνας έχει κοινή υποδομή στις νεότερες γραμμές (2 και 3), με εξαίρεση το τμήμα Δουκίσσης Πλακεντίας - Αεροδρόμιο, και αυτό επιτρέπει την κυκλοφορία συρμών του μετρό στο μεγαλύτερο τμήμα του δικτύου. Τα βασικά χαρακτηριστικά είναι το εύρος των γραμμών, που είναι 1,435 μέτρα και η τροφοδοσία, η οποία γίνεται από τρίτη ηλεκτροφόρα επίγεια τροχιά παράλληλη με τις δύο τροχιές, με συνεχές ρεύμα τάσης 750 Βολτ.

Οι Διμερείς στρωτήρες της γραμμής στηρίζουν την ενωμένη τροχιά, ενώ στο τμήμα προς Αεροδρόμιο, η σιδηροδρομική υποδομή ανήκει στον εθνικό σιδηροδρομικό δίκτυο, και η τροφοδοσία γίνεται με εναέριο καλώδιο 25 kV AC 50 Hz όπως και σε άλλα σημεία του Εθνικού σιδηρόδρομου.

Στο δίκτυο του Μετρό της Αθήνας κινούνται πεντάδυμοι και εξάδυμοι συρμοί, δηλαδή με πέντε και έξι βαγόνια αντίστοιχα. Οι πεντάδυμοι συρμοί είναι παλαιοτέρων τύπων και περιορίζονται στη Γραμμή 1 (του Ηλεκτρικού). Στις γραμμές 2 και 3 τα δρομολόγια εκτελούνται μόνο με εξάδυμους συρμούς.

Οι τύποι συρμών σε χρήση στις γραμμές 2 και 3 του Μετρό της Αθήνας είναι οι ακόλουθοι:

  • 1ης γενιάς του 1999 (Σειρά A01), Εξάδυμοι συρμοί[24]
  • 2ης γενιάς του 2003 (Σειρά D201-D251), Εξάδυμοι συρμοί, 7 από αυτούς έχουν την δυνατότητα να κινούνται στο δίκτυο του εθνικού σιδηρόδρομου προς αεροδρόμιο από εναλλασσόμενο ρεύμα εναέριου καλωδίου, με μεγαλύτερες ταχύτητες[25]
  • 3ης γενιάς του 2013 (Σειρά D303), Εξάδυμοι συρμοί [26]

Αυτοί οι συρμοί εξυπηρετούν τις γραμμές 2 και 3 του μετρό, ενώ στους συρμούς 2ης και 3ης γενιάς δίνεται η δυνατότητα στους επιβάτες να μπορούν να κινουνται κατά μήκος όλου του συρμού, κάτι το οποιο δεν γίνεται στις παλιότερες γενιές οχημάτων.

Στη Γραμμή 1 του Ηλεκτρικού, εκτός από τους παλαιούς, πεντάδυμους συρμούς, κυκλοφορούν και εξάδυμοι συρμοί που παρελήφθησαν το 2000 και παρότι εξυπηρετούν μόνο τη συγκεκριμένη γραμμή, έχουν παρόμοια χαρακτηριστικά με τους συρμούς των νεότερων γραμμών.[27]

Κανονισμοί[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το κάπνισμα και η κατανάλωση φαγητού ή ποτού δεν επιτρέπονται σε κανένα σημείο του δικτύου. Δεν επιτρέπεται η πώληση ή διανομή αγαθών ή υπηρεσιών. Δεν επιτρέπεται η επαιτεία ή η παρενόχληση του επιβατικού κοινού. [28]

Η μεταφορά κατοικίδιων ζώων επιτρέπεται μόνο μέσα σε ειδικά κλουβιά. [29]

Μεταφορά ποδηλάτων στους συρμούς

Στους συρμούς του μετρό, του ηλεκτρικού και του τραμ επιτρέπεται η μεταφορά έως και δύο ποδηλάτων ανά συρμό, όλες τις ημέρες και ώρες. Η είσοδος των ποδηλάτων στο συρμό επιτρέπεται μόνο από την τελευταία πόρτα του τελευταίου οχήματος. Απόλυτη προτεραιότητα έχουν τα ΑμεΑ και τα άτομα που χρήζουν ειδικής βοήθειας. Η μεταφορά των ποδηλάτων στις αποβάθρες του δικτύου γίνεται είτε πεζή είτε με τους ανελκυστήρες και απαγορεύεται η χρήση των κυλιόμενων κλιμάκων.[30]

Συμβάντα στο μετρό[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Πολιτιστικά[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Την Ευρωπαϊκή Ημέρα Μουσικής γιόρτασαν στις 21 Ιουνίου 2012 η ΣΤΑ.ΣΥ. Α.Ε. και η Εθνική Λυρική Σκηνή με ένα μουσικό δρώμενο στο σταθμό του Μετρό «Σύνταγμα», σηματοδοτώντας την έναρξη της μεταξύ τους συνεργασίας. Παρουσιάστηκε από την Εθνική Λυρική Σκηνή μια μικρή συναυλία – έκπληξη για τους επιβάτες του Μετρό.[31]

Το Σάββατο, 15 Δεκεμβρίου 2012, το Εθνικό Θέατρο, σε συνεργασία με τη ΣΤΑ.ΣΥ., παρουσίασε ένα θεατρικό δρώμενο στο σταθμό «Σύνταγμα», στο χώρο επικύρωσης εισιτηρίων. Συγκεκριμένα, οι συντελεστές της θεατρικής παράστασης «Ο μεγάλος περίπατος του Πέτρου» της Άλκης Ζέη, παρουσίασαν στους επιβάτες ένα χαρακτηριστικό απόσπασμα.[32]

Την Κυριακή, 12 Μαΐου 2013, η Εθνική Λυρική Σκηνή παρουσίασε την Όπερα «La Boheme» του Πουτσίνι στο χώρο πολλαπλών χρήσεων του σταθμού του Συντάγματος, στο πλαίσιο του προγράμματος «Όπερα της Βαλίτσας» στο οποίο χορηγός ήταν το Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος. Τη σκηνοθεσία της παράστασης υπέγραψε ο Ισίδωρος Σιδέρης, τη μουσική διδασκαλία και συνοδεία της παράστασης ανέλαβε ο Φρίξος Μόρτζος και ερμήνευσαν οι: Γιάννης Χριστόπουλος (Ροντόλφο), Άννα Στυλιανάκη (Μιμή), Χάρης Ανδριανός (Μαρτσέλο), Μαρία Κόκκα (Μουζέτα) και άλλοι.[33]

Θάνατοι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Στις 19 Δεκεμβρίου 2012, ένας 75χρονος χτυπήθηκε θανάσιμα από συρμό στη σήραγγα του Μετρό κοντά στο σταθμό του Αγίου Δημητρίου. Ο ηλικιωμένος, ο οποίος έπασχε από άνοια, δεν πρόλαβε να μπει στο συρμό στον οποίο είχε επιβιβαστεί η κόρη του και στην προσπάθειά του να την ακολουθήσει, κατέβηκε στις ράγες και άρχισε να περπατάει προς την κατεύθυνση του συρμού. Καθώς περπατούσε, χτυπήθηκε από διερχόμενο συρμό του Μετρό που τον παρέσυρε και προκάλεσε τον ακαριαίο θάνατό του.[34]

Την 1η Απριλίου 2013, ένας 58χρονος άντρας, ελληνικής καταγωγής, έβαλε τέλος στη ζωή του πέφτωντας στις γραμμές του μετρό στο σταθμό «Αμπελόκηποι», την ώρα που διερχόταν ο συρμός. Το περιστατικό συνέβη λίγο μετά τις 12:30 το μεσημέρι. Από τα βίντεο του κλειστού κυκλώματος παρακολούθησης του μετρό, φάνηκε ότι επρόκειτο για αυτοκτονία.[35]

Στις 30 Ιουνίου 2014, ένας μεσήλικας άνδρας, ηλικίας περίπου 55 ετών, ανασύρθηκε νεκρός από τις γραμμές του Μετρό στο σταθμό της Ακρόπολης. Δεν έγιναν γνωστές οι συνθήκες κάτω από τις οποίες επήλθε ο θάνατός του.[36]

Φωτογραφίες[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Δείτε επίσης[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]


Σημειώσεις[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. Γραμμή 1: 25,7 χλμ[2]
    Γραμμές 2, 3: 37 χλμ + 20,7 χλμ κοινής χρήσης με τον προαστιακό σιδηρόδρομο.[3]
    Σύνολο: 93,4 χλμ.
  2. Το μετρό της Αθήνας θα πάψει να είναι το μοναδικό στην Ελλάδα με την λειτουργία του υπό κατασκευή Μετρό Θεσσαλονίκης, πιθανόν το 2018.
  3. Άθροισμα μονίμων πληθυσμών των Περιφερειακών Ενοτήτων Κεντρικού, Βορείου, Δυτικού, Νοτίου Τομέα Αθηνών (2.641.511) και της Περιφερειακής Ενότητας Πειραιά (448.997), καθώς και της Βούλας (28.364), νοτίου προαστίου της Αθήνας, που δεν ανήκει όμως στον Νότιο Τομέα Αθηνών. Πηγή: Ελληνική Στατιστική Αρχή, Απογραφή 2011 [5]
  4. Οι 14 από τους σταθμούς αυτούς προστέθηκαν στην Γραμμή 3, οι 7 στην Γραμμή 2, ενώ ένας σταθμός (ο σταθμός «Νεραντζιώτισσα») προστέθηκε στην παλαιότερη Γραμμή 1 το 2004.

Αναφορές και πηγές πληροφόρησης[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. 1,0 1,1 Σὐσταση της εταιρείας Σταθερές Συγκοινωνίες, ΣΤΑΣΥ Α.Ε.
  2. «Διαγωνισμός ΤΔ-207/13 της ΣΤΑ.ΣΥ. Α.Ε., σελ. 15». Σταθερές Συγκοινωνίες Α.Ε. http://www.stasy.gr/index.php?id=88. Ανακτήθηκε στις 30 Δεκεμβρίου 2013. 
  3. 3,0 3,1 3,2 «Τα έργα σε λειτουργία». Τεχνικά Στοιχεία. Αττικό Μετρό Α.Ε. http://www.ametro.gr/page/default.asp?la=1&id=600. Ανακτήθηκε στις 15 Σεπ. 2013. 
  4. «Πρώτη γενιά συρμών». Τεχνικά Στοιχεία. Αττικό Μετρό Α.Ε. http://www.ametro.gr/page/default.asp?la=1&id=67. Ανακτήθηκε στις 15 Σεπ. 2013. 
  5. «Πίνακας Αποτελεσμάτων Μόνιμου Πληθυσμού Απογραφής 2011». Ελληνική Στατιστική Αρχή. http://www.statistics.gr/portal/page/portal/ESYE/PAGE-census2011. Ανακτήθηκε στις 15 Σεπτεμβρίου 2014. 
  6. «Αττικό Μετρό Α.Ε.». Στοιχεία για την Εταιρεία. Αττικό Μετρό Α.Ε.. http://www.ametro.gr/page/default.asp?la=1&id=5. Ανακτήθηκε στις 11 Noεμβρίου 2013. 
  7. Ιστορικά στοιχεία, ΣΤΑΣΥ Α.Ε.
  8. «Μέσα Μαζικής Μεταφοράς (Ιστορικά Στοιχεία)». ΑΤΤΙΚΟ ΜΕΤΡΟ Α.Ε. http://www.ametro.gr/page/default.asp?la=1&id=22. Ανακτήθηκε στις 5 Oκτωβρίου 2014. 
  9. «Χάρτης Δικτύου Μέσων Σταθερής Τροχιάς». ΣΤΑ.ΣΥ. Α.Ε. http://www.stasy.gr/fileadmin/pages_material/metakinitheite/maps/Diktyo_Meson_Statheris_Trohias.jpg. Ανακτήθηκε στις 15 Σεπτεμβρίου 2013. 
  10. «Λαϊκό πανηγύρι η πρεμιέρα του μετρό». TO BHMA (tovima.gr). 30 Ιανουαρίου 2000. http://www.tovima.gr/relatedarticles/article/?aid=118712. 
  11. 11,0 11,1 Γραμμή 3, Αττικό Μετρό Α.Ε.
  12. Συχνές Ερωτήσεις, Αττικό Μετρό Α.Ε.
  13. Δελτίο Τύπου για την παράδοση των σταθμών «Περιστέρι» και «Ανθούπολη», Αττικό Μετρό Α.Ε.
  14. Δελτίο Τύπου για την παράδοση της επέκτασης προς Ελληνικό, Αττικό Μετρό Α.Ε.
  15. «Αγία Μαρίνα». Κατασκευή Μετρό Αθήνας. Αττικό Μετρό Α.Ε. http://www.ametro.gr/page/default.asp?la=1&id=3857. Ανακτήθηκε στις 13 Δεκεμβρίου 2013. 
  16. Επέκταση προς Πειραιά, Αττικό Μετρό Α.Ε.
  17. Ονομασίες στάσεων γραμμής 719 και δεδομένα Χαρτών Google, ΟΑΣΑ
  18. Διαγωνισμός RFP-226/12 για έρευνες και μελέτες στο τμήμα «Ανθούπολη - Ίλιον», Έντυπο Τεχνικών Δεδομένων, Σελ. 3 και 4, Φεβρουάριος 2013, Αττικό Μετρό Α.Ε.
  19. Διαγωνισμός RFP-226/12 για έρευνες και μελέτες στο τμήμα «Ανθούπολη - Ίλιον», Αττικό Μετρό Α.Ε.
  20. «Μετρό Αθήνας: Η υπογειοποίηση στο τμήμα Φάληρο-Πειραιάς, πάει για το επόμενο ΕΣΠΑ». ypodomes.com. Απρίλιος 2013. http://ypodomes.com/index.php/statheri-troxia/metro/athinas/item/19153-%CE%BC%CE%B5%CF%84%CF%81%CF%8C-%CE%B1%CE%B8%CE%AE%CE%BD%CE%B1%CF%82%CE%AC%CF%83%CF%87%CE%B7%CE%BC%CE%B1-%CE%BD%CE%AD%CE%B1-%CE%B3%CE%B9%CE%B1-%CF%84%CE%B7%CE%BD-%CF%85%CF%80%CE%BF%CE%B3%CE%B5%CE%B9%CE%BF%CF%80%CE%BF%CE%AF%CE%B7%CF%83%CE%B7-%CF%83%CF%84%CE%BF-%CF%84%CE%BC%CE%AE%CE%BC%CE%B1-%CF%86%CE%AC%CE%BB%CE%B7%CF%81%CE%BF-%CF%80%CE%B5%CE%B9%CF%81%CE%B1%CE%B9%CE%AC%CF%82-%CF%84%CE%BF-%CE%AD%CF%81%CE%B3%CE%BF-%CF%80%CE%AC%CE%B5%CE%B9-%CE%B3%CE%B9%CE%B1-%CF%84%CE%BF-%CE%B5%CF%80%CF%8C%CE%BC%CE%B5%CE%BD%CE%BF-%CE%B5%CF%83%CF%80%CE%B1. 
  21. Γραμμή 4, Αττικό Μετρό Α.Ε.
  22. «Ο νέος χάρτης του Μετρό: Πού θα βρίσκονται οι 14 σταθμοί της γραμμής 4». iefimerida.gr. http://www.iefimerida.gr/news/171653/h-%CE%BD%CE%AD%CE%B1-%CE%B3%CF%81%CE%B1%CE%BC%CE%BC%CE%AE-4-%CF%84%CE%BF%CF%85-%CE%BC%CE%B5%CF%84%CF%81%CF%8C. Ανακτήθηκε στις 26 Σεπτεμβρίου 2014. 
  23. «Tα μυστικά της γραμμής 4». kathimerini.gr. http://www.kathimerini.gr/465454/article/epikairothta/ellada/ta-mystika-ths-grammhs-4. Ανακτήθηκε στις 12 Αυγούστου 2012. 
  24. Πρώτη Γενιά Συρμών, Αττικό Μετρό Α.Ε.
  25. Δεύτερη Γενιά Συρμών, Αττικό Μετρό Α.Ε.
  26. Τρίτη Γενιά Συρμών, Αττικό Μετρό Α.Ε.
  27. Οχήματα Καταργημένος ιστότοπος ΗΣΑΠ (μέσω web.archive.org)
  28. Μετακίνηση με το Μετρό και τον Ηλεκτρικό Σιδηρόδρομο, ΣΤΑ.ΣΥ. Α.Ε.
  29. Μεταφορά κατοικιδίων, ΣΤΑ.ΣΥ. Α.Ε.
  30. Μεταφορά ποδηλάτων στο Μετρό, το Τραμ και τον Ηλεκτρικό, ΣΤΑ.ΣΥ. Α.Ε.
  31. Πολιτισμός, ΣΤΑ.ΣΥ. Α.Ε.
  32. ««Ο μεγάλος περίπατος του Πέτρου» στο Μετρό από το Εθνικό Θέατρο». attikipress.gr. Δεκέμβριος 2012. http://www.attikipress.gr/36987/o-megalos-peripatos-toy-petroy-sto-metro-apo-to-ethniko-theatro. 
  33. «Η La Boheme στο μετρό του Συντάγματος από τη Λυρική». ΤΟ ΒΗΜΑ (www.tovima.gr). Μάιος 2013. http://www.tovima.gr/culture/article/?aid=511717. 
  34. «Θρήνος στον Άγιο Δημήτριο - Νεκρός ο 75χρονος που έπεσε στις ράγες του Μετρό». iefimerida.gr. Δεκέμβριος 2012. http://www.iefimerida.gr/news/82386/%CE%B8%CF%81%CE%AE%CE%BD%CE%BF%CF%82-%CF%83%CF%84%CE%BF%CE%BD-%CE%B1%CE%B3%CE%B9%CE%BF-%CE%B4%CE%B7%CE%BC%CE%AE%CF%84%CF%81%CE%B9%CE%BF-%CE%BD%CE%B5%CE%BA%CF%81%CF%8C%CF%82-%CE%BF-75%CF%87%CF%81%CE%BF%CE%BD%CE%BF%CF%82-%CF%80%CE%BF%CF%85-%CE%AD%CF%80%CE%B5%CF%83%CE%B5-%CF%83%CF%84%CE%B9%CF%82-%CF%81%CE%AC%CE%B3%CE%B5%CF%82-%CF%84%CE%BF%CF%85-%CE%BC%CE%B5%CF%84%CF%81%CF%8C. 
  35. «Νέκρος 58χρονος στον σταθμό του μετρό «Αμπελόκηποι»». protothema.gr. Απρίλιος 2013. http://www.protothema.gr/greece/article/268142/nekros-58xronos-ston-stathmo-toy-metro-ampelokhpoi/. 
  36. «Νεκρός ο άνδρας που έπεσε στις γραμμές του Μετρό στην Ακρόπολη». Η ΝΑΥΤΕΜΠΟΡΙΚΗ. 30 Ιουνίου 2014. http://www.naftemporiki.gr/story/827827/nekros-o-andras-pou-epese-stis-grammes-tou-metro-stin-akropoli. Ανακτήθηκε στις 30 Σεπτεμβρίου 2014. 

Χάρτες[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Εξωτερικοί σύνδεσμοι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Commons logo
Τα Wikimedia Commons έχουν πολυμέσα σχετικά με το θέμα