Καστράκι Φωκίδας

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Καστράκι
Τοποθεσία στον χάρτη
Τοποθεσία στον χάρτη
Καστράκι
Διοίκηση
ΧώραΕλλάδα
ΠεριφέρειαΣτερεάς Ελλάδας
ΔήμοςΔωρίδος
Δημοτική ΕνότηταΕυπαλίου
Γεωγραφία και στατιστική
ΝομόςΝομός Φωκίδας
Υψόμετρο50
Πληθυσμός670 (2011)
Άλλα
Παλαιά ονομασίαΟμέρ Αφέντη / Μαραφέντη
Ταχ. κωδ.33056
Τηλ. κωδ.26340

Το Καστράκι είναι πεδινό χωριό στη Δωρίδα του Νομού Φωκίδας, σε υψόμετρο 50 μέτρα.[1] Συντεταγμένες: 38°25′02″N 21°53′41″E / 38.41722°N 21.89472°E / 38.41722; 21.89472

Γεωγραφικά στοιχεία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το Καστράκι ανήκει στο δυτικό τμήμα του Δήμου Δωρίδος και στο νοτιοδυτικό του Νομού Φωκίδας. Είναι η πύλη εισόδου μεταξύ του Νομού Αιτωλοακαρνανίας και του νομού στον οποίο υπάγεται.

Το χωριό είναι κτισμένο αμφιθεατρικά στους πρόποδες του λόφου Πάτημα και μπροστά του απλώνεται η πεδιάδα του ποταμού Μόρνου. Απέχει 3 χλμ. από το Ευπάλιο, και 6 χλμ. από τη Ναύπακτο. Έχει τρεις εισόδους: από δυτικά μέσω της παλαιάς εθνικής οδού Ναυπάκτου - Λιδορικίου - Άμφισσας, μετά την παλαιά γέφυρα Μόρνου, από νότια με κόμβο στο 3ο χλμ της εθνικής οδού Ναυπάκτου - Ιτέας και από ανατολικά με την οδό Πευκακίου - Ευπαλίου - Ναυπάκτο.

Το μεγαλύτερο μέρος του πληθυσμού ασχολείται με τη γεωργία και την κτηνοτροφία. Υπάρχει ένας σημαντικός αριθμός δημοσίων υπαλλήλων. Οι επιχειρήσεις της γύρω περιοχής απασχολούν μεγάλο τμήμα των κατοίκων. Αρκετές είναι και οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις που έχουν αναπτυχθεί στο χωριό, απασχολώντας ικανό αριθμό εργαζομένων.

Στο Καστράκι υπάρχουν δυο εκκλησίες αφιερωμένες στον Άγιο Γεώργιο και την Αγία Παρασκευή. Πολιούχος του χωριού είναι ο Άγιος Γεώργιος, του οποίου ο ναός ανακαινίστηκε μετά τον καταστρεπτικό σεισμό του Αιγίου. Παρ' όλα αυτά η θρησκευτική πανήγυρις πραγματοποιείται στις 26 Ιουλίου, στη γιορτή της Αγίας Παρασκευής. Η αναβίωση του πανηγυριού τα τελευταία χρόνια γινόταν έως το 2007 από τον Πολιτιστικό - Εξωραϊστικό και Αιμοδοτικό Σύλλογο Καστρακίου. Ο Σύλλογος διαθέτει τράπεζα αίματος για την ανάγκη των κατοίκων.

Ιστορικά στοιχεία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το Καστράκι επί Τουρκοκρατίας ονομαζόταν Ομέρ Αφέντη ή Μαραφέντι από το όνομα του Τούρκου αξιωματούχου στον οποίο ανήκε[2] και μέχρι το 1927 διατηρούσε αυτό το όνομα, οπότε μετονομάστηκε σε Καστράκι[3] εξαιτίας των ερειπίων αρχαίου πύργου που εντοπίστηκαν ΒΑ της γέφυρας του Μόρνου[4]. Το 1993 εντάχθηκε σε σχέδιο οικισμού σύμφωνα με το Φ.Ε.Κ. 1202Δ/28-9-1993 και άρχισε η γρήγορη ανοικοδόμηση του.

Τον Ιούνιο του 1822, ο Τριαντάφυλλος Αποκουρίτης, με τους Δωριείς αγωνιστές του, λίγα χλμ. ανατολικά του χωριού, εμπόδισε τον προερχόμενο από τη Ναύπακτο Ομέρ Βρυώνη να κινηθεί προς τα Σάλωνα, όπου υποχώρησε με αρκετούς νεκρούς. Το Δεκέμβριο του 1826, ο Βελής Αγάς της Ναυπάκτου χτύπησε το χωριό. Ο οπλαρχηγός του Καραϊσκάκη, Χατζή Μιχάλης, ήρθε από το Λιδωρίκι και κυνήγησε τους Τούρκους μέχρι τη Ναύπακτο.

Διοικητικά στοιχεία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Αναφέρεται επίσημα, μετά την επανάσταση του 1821, για πρώτη φορά το 1836 με την παλιά ονομασία Ομέρ Εφέντη, να προσαρτάται στον τότε δήμο Οινεώνος. Το 1927 με το ΦΕΚ 206Α - 28/09/1927 μετονομάστηκε σε Καστράκι ενώ το 1931 με το ΦΕΚ 364Α - 16/10/1931 ορίστηκε έδρα της ομώνυμης νεοϊδρυθείσας κοινότητας.[5] Σύμφωνα με το πρόγραμμα Καλλικράτης από το 2011 αποτελεί την Τοπική Κοινότητα Καστρακίου της Δημοτικής Ενότητας Ευπαλίου του Δήμου Δωρίδος και σύμφωνα με την απογραφή του 2011 έχει πληθυσμό 670 κατοίκους.[6]

Απογραφές πληθυσμού[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]
Απογραφή 1951 1961 1971 1981 1991 2001 2011
Πληθυσμός 490[7] 419[8] 410[9] 455[10] 510[11] 782[12] 670

Πηγές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  • Πηγή των ιστορικών στοιχείων είναι η Παπαχαραλάμπειος Βιβλιοθήκη Ναυπάκτου.
  • Πηγή στατιστικών στοιχείων είναι η Εθνική Στατιστική Υπηρεσία.

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. Εγκυκλοπαίδεια Νέα Δομή. Αθήνα: Τεγόπουλος - Μανιατέας. 1996. σελ. 213, τομ. 16. 
  2. «Καστράκι | Δήμος ΔωρίδοςMunicipality of Dorida». www.dorida.gr. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 23 Αυγούστου 2017. Ανακτήθηκε στις 12 Σεπτεμβρίου 2017. 
  3. «Πανδέκτης: Omer Efendi -- Kastraki». pandektis.ekt.gr. Ανακτήθηκε στις 12 Σεπτεμβρίου 2017. 
  4. «Καστράκι - Φωκίδα | Terrabook». Φωκίδα | Terrabook. https://greece.terrabook.com/phocis/el/page/kastraki. Ανακτήθηκε στις 2017-09-12. 
  5. «ΕΕΤΑΑ-Διοικητικές Μεταβολές των Οικισμών». www.eetaa.gr. Ανακτήθηκε στις 15 Φεβρουαρίου 2022. 
  6. «ΦΕΚ αποτελεσμάτων ΜΟΝΙΜΟΥ πληθυσμού», σελ. 10669 (σελ. 195 του pdf)
  7. Πληθυσμός της Ελλάδος κατά την απογραφήν της 7ης Μαρτίου 1951, σελ. 180 του pdf. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 2013-05-14. https://web.archive.org/web/20130514080510/http://www.eetaa.gr/metaboles/apografes/apografi_1951_1.pdf. 
  8. Πληθυσμός της Ελλάδος κατά την απογραφήν της 19ης Μαρτίου 1961, σελ. 173 του pdf. https://www.eetaa.gr/metaboles/apografes/apografi_1961_1.pdf. 
  9. Πληθυσμός της Ελλάδος κατά την απογραφήν της 14ης Μαρτίου 1971, σελ. 170 του pdf. https://www.eetaa.gr/metaboles/apografes/apografi_1971_1.pdf. 
  10. Πραγματικός πληθυσμός της Ελλάδος κατά την απογραφή της 5 Απριλίου 1981, σελ. 181 του pdf. https://www.eetaa.gr/metaboles/apografes/apografi_1981_1.pdf. 
  11. Πραγματικός πληθυσμός της Ελλάδος κατά την απογραφή της 17 Μαρτίου 1991, σελ. 226 του pdf. https://www.eetaa.gr/metaboles/apografes/apografi_1991_1.pdf. 
  12. Πραγματικός πληθυσμός της Ελλάδος - Απογραφή 2001, σελ. 225 του pdf. https://www.eetaa.gr/metaboles/apografes/apografi_2001_1.pdf.