Πομακική γλώσσα
| Ομιλείται σε: | Δυτική Τουρκία, Βουλγαρία, Ελλάδα |
|---|---|
| Ομιλητές | 400 χιλιάδες |
| Ταξινόμηση: | Ινδοευρωπαϊκές γλώσσες |
| Σλαβικές | |
| Νοτιοσλαβικές | |
| Βουλγαρο-σλαβικά | |
| Κατάσταση | |
| Επίσημη γλώσσα | Σε καμία χώρα |
| Κώδικες γλώσσας | |
| ISO 639-2 | Μη καταχωρημένη |
| ISO 639-3 | Μη καταχωρημένη |
| SIL | Μη καταχωρημένη |
H Πομακική ή Πομάκικα (πομακικά: πομάτσκου, pomakci, βουλγαρικά: помашки, αγγλικά: pomak) είναι γλώσσα συγγενής της Βουλγαρικής. Γλωσσολογικά ανήκει στην οικογένεια των Νοτιοσλαβικών γλωσσών και ειδικότερα στην ομάδα των Βουλγαρο-σλαβικών. Δεν υπάρχουν πληροφορίες για Πομακικές διαλέκτους [1], παρατηρείται όμως ότι στην περιοχή της Ανατολικής Θράκης έχει επηρεασθεί από την Τουρκική, ενώ αντίθετα στο δυτικό τμήμα της από τη Βουλγαρική, ενώ πάμπολλες είναι οι ελληνικές λέξεις[2]. Oμιλείται στην περιοχή της οροσειράς της Ροδόπης και στην Τουρκία, στην περιοχή της Ανδριανούπολης και τις υπόλοιπες δυτικές επαρχίες της Τουρκίας. Στην Ελλάδα η Πομακική γλώσσα θεωρείται γλωσσολογικά κοντινή στην Σέρβικη και τη Βουλγάρικη γλώσσα - θεωρείται διάλεκτος της Βουλγαρικής [3].
Πίνακας περιεχομένων |
[Επεξεργασία] Γεωγραφική εξάπλωση
Η Πομακική ομιλείται κυρίως στα βόρεια τμήματα των περιοχών της Ξάνθης και της Ροδόπης καθώς και στη νοτιοανατολική Βουλγαρία από Μουσουλμανικούς πληθυσμούς. Στην περιοχή της Ανδριανούπολης (στην Τουρκία) και στις δυτικές επαρχίες η Πομακική ομιλείται από Βούλγαρους μετανάστες που ήρθαν στην Τουρκία. [3]
[Επεξεργασία] Ομιλητές
Περίπου 30.000 άτομα [4] στην Ελλάδα, περίπου 80.000 [εκκρεμεί παραπομπή] στη Βουλγαρία και 300.000 [3] στην δυτική Τουρκία. Οι ομιλητές στην Ελλάδα και στην Τουρκία είναι μουσουλμάνοι στο θρήσκευμα [3].
[Επεξεργασία] Επίσημη κατάσταση της γλώσσας
Δεν είναι επίσημη γλώσσα καμίας χώρας.
[Επεξεργασία] Στην Ελλάδα
Στα Ελληνικά σχολεία δεν διδάσκεται (πέρα από περιστασιακή προφορική χρήση στο νηπιαγωγείο και στις πρώτες τάξεις του δημοτικού), αφού οι μουσουλμανικοί πληθυσμοί (Τούρκοι, Πομάκοι, Ρομά) διδάσκονται όλοι ανεξαιρέτως την Τουρκική γλώσσα παρά το ότι η συνθήκη της Λωζάνης εγγυάται για τους μουσουλμανικούς πληθυσμούς τη διδασκαλία της μητρικής τους γλώσσας [1][5]. Ανεπίσημα στην Ελλάδα η Πομακική γλώσσα χρησιμοποιείται για την επικοινωνία μέσα στο σπίτι και παράλληλα χρησιμοποιείται η Τουρκική και η Ελληνική γλώσσα [3]. Σύμφωνα πάντα με τη Συνθήκη της Λωζάνης η Πομακική μπορεί να χρησιμοποιείται και στο δικαστήριο με υποχρεωτική παροχή διερμηνέα[5] αν και υπάρχουν αναφορές αντ' αυτού να παράσχεται διερμηνέας της Τουρκικής [6]. Παρόλα αυτά η Πομακική γλώσσα δεν φαίνεται να απειλείται άμεσα με εξαφάνιση ούτε ότι η χρήση της αποδοκιμάζεται από τις ελληνικές αρχές. Φαίνεται όμως να υπάρχει μια μικρή μείωση στη χρήση της από τους νεώτερους [1].
[Επεξεργασία] Αλφάβητο
Τα Πομάκικα είναι αμιγώς προφορική γλώσσα και δεν είχε μέχρι πρόσφατα δικό της αλφάβητο. Πιο κατάλληλο για τη φωνητική απόδοση θεωρούνταν το κυριλλικό αλφάβητο[1]. Τα τελευταία χρόνια στην Ελλάδα έγινε προσπάθεια καταγραφής της Πομακικής με το ελληνικό αλφάβητο. Ο Πομάκος λεξικογράφος και εκπαιδευτικός Ριτβάν Καραχότζα δημιούργησε, με βάση το λατινικό αλφάβητο, το αλφάβητο της Πομακικής. Το αλφάβητο αυτό χρησιμοποιήθηκε ευρύτερα σε νεώτερες εκδόσεις λαογραφικού υλικού (τραγούδια, παροιμίες, παραμύθια) μετά το 2004.
ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ
- Θεοχαρίδης, Π. (1996) Πομακο-Ελληνικό Λεξικό, Θεσσαλονίκη:Αίγειρος.
- Θεοχαρίδης, Π. (1996) Ελληνο-Πομακικό λεξικό, Θεσσαλονίκη:Αίγειρος.
- Θεοχαρίδης, Π. (1996) Γραμματική της Πομακικής Γλώσσας, Θεσσαλονίκη:Αίγειρος.
- Καραχότζα, Ρ. (1996). Πομακικό-Ελληνικό Λεξικό.
- Καραχότζα Σ. (2006). Η καθημερινή γλώσσα των Πομάκων της περιοχής Μύκης. Ξάνθη:Σπανίδης.
- Καραχότζα Σ. (2007). Isîy zhïvót Pomátsise. Έτσι ζούνε οι Πομάκοι. Ξάνθη:Τελεία και Παύλα.
- Κόκκας Ν. (2004) Μαθήματα Πομακικής Γλώσσας. Ξάνθη:Πολιτιστικό Αναπτυξιακό Κέντρο Θράκης.
- Παναγιωτίδης, Ν., (1997) Οι Πομάκοι και η γλώσσα τους, Αλεξανδρούπολη:Γνώμη.
- Παπαδημητρίου Π. (2008β). Τα πομάκικα.Συγχρονική περιγραφή μιας νότιας σλαβικής ποικιλίας από τη Μύκη του Ν.Ξάνθης.Θεσσαλονίκη:Κυριακίδης.
[Επεξεργασία] Βλέπε Επίσης
[Επεξεργασία] Παραπομπές
- ↑ 1,0 1,1 1,2 1,3 "Report - The Pomaks [Αναφορά για τους Πομάκους]" (στα (Αγγλικά)) Ελληνικό Παρατηρητήριο των Συμφωνιών του Ελσίνκι 17/3/2005 http://www.greekhelsinki.gr/english/reports/pomaks.html. Ανακτήθηκε την 19/12/2010
- ↑ "Οι Πομάκοι στη Θράκη" Ανακοίνωση στο Διεθνές Επιστημονικό Συνέδριο «Χώρος και περιβάλλον: Παγκοσμιοποίηση-Διακυβέρνηση-Βιωσιμότητα» Αθήνα, Πάντειο Πανεπιστήμιο: patrides.com 9/3/2002 http://www.patrides.com/march02/pomaki.htm. Ανακτήθηκε την 19/12/2010
- ↑ 3,0 3,1 3,2 3,3 3,4 Ίστοσελίδα Ethnologue: Languages of the World: Bulgarian. (Αγγλικά)
- ↑ Ίστοσελίδα Ethnologue: Languages of Greece. (Αγγλικά)
- ↑ 5,0 5,1 "Treaty of Lausanne [Η Συνθήκη της Λωζάνης]" (στα (Αγγλικά)) The World War I Document Archive 24/7/1923 http://wwi.lib.byu.edu/index.php/Treaty_of_Lausanne. Ανακτήθηκε την 19/12/2010
- ↑ Λιάπης, Αντώνης Κ. (1995). Ή ύποθηκευμένη γλωσσική ιδιαιτερότητα τών Πομάκων. Κομοτηνή: Θρακική Εταιρία.
[Επεξεργασία] Εξωτερικοί σύνδεσμοι
- Αντώνης Κ. Λιάπης "Ή ύποθηκευμένη γλωσσική ιδιαιτερότητα τών Πομάκων". Ελεύθερο διαδικτυακό βιβλίο.
- Μουμίν Αϊντίν, Ομέρ Χαμδή "Πομάκικο αναγνωστικό". Ελεύθερο διαδικτυακό βιβλίο.