Οξείδιο του βηρυλλίου

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση σε: πλοήγηση, αναζήτηση
Οξείδιο του βηρυλλίου
Wurtzite polyhedra.png
Γενικά
Όνομα IUPAC Οξείδιο του βηρυλλίου
Άλλες ονομασίες Μπέρλοξ
Βηρυλλία
Κεραμικό βηρυλλίας
Βρωμελλίτης
Σούπερ βηρυλλία
Θερμαλόξ
Χημικά αναγνωριστικά
Χημικός τύπος BeO
Μοριακή μάζα 25,01 amu
Αριθμός CAS 131304-56-9
SMILES [Be]=O
InChI 1S/Be.O
Αριθμός EINECS 215-133-1
Αριθμός RTECS DS4025000
Αριθμός UN 1566
PubChem CID 14775
ChemSpider ID 14092
Φυσικές ιδιότητες
Σημείο τήξης 2.507 °C
Σημείο βρασμού 3.900 °C
Πυκνότητα 3.020 kg/m3
Δείκτης διάθλασης ,
nD
1,7
Εμφάνιση Λευκό κρυσταλλικό στερεό
Χημικές ιδιότητες
Επικινδυνότητα
Hazard T.svg Hazard X.svg
Καρκινογόνο
Πολύ τοξικό (T+)
Ερεθιστικό (Xi)
Φράσεις κινδύνου R49, R25, R26, R36/37/38, R43, R48/23
Φράσεις ασφαλείας S53, S45
Κίνδυνοι κατά
NFPA 704
NFPA 704.svg
0
4
0
Εκτός αν σημειώνεται διαφορετικά, τα δεδομένα αφορούν υλικά υπό κανονικές συνθήκες (25°C, 100 kPa).

To οξείδιο του βηρυλλίου ή μπέρλοξ ή βηρυλλία ή κεραμικό βηρυλλίας ή βρωμελλίτης ή σούπερ βηρυλλία ή θερμαλόξ είναι μια ανόργανη ένωση με χημικό τύπο BeO. Στην εμφάνιση είναι ένα λευκό κρυσταλλικό στερεό που είναι ένας ηλεκτρικός μονωτής με μια θερμική αγωγιμότητα υψηλότερη από κάθε άλλο μη μεταλλικό υλικό, με μόνη εξαίρεση το διαμάντι. Ξεπερνά μάλιστα και ορισμένα μέταλλα[1]. To υψηλό σημείο τήξης του οδηγεί στη χρήση του ως ένα πυρίμαχο υλικό[2]. Βρίσκεται στη φύση με τη μορφή του ορυκτού βρωμελλίτη. Ιστορικά, το οξείδιο του βηρυλλίου ονομαζόταν γλουσίνα ή οξείδιο του γλουσίνιου.

Παραγωγή[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

To οξείδιο του βηρυλλίου μπορεί να παραχθεί με τις ακόλουθες χημικές αντιδράσεις:

\mathrm{BeCO_3 \xrightarrow{\triangle} BeO + CO_2 \uparrow}
\mathrm{Be(OH)_2 \xrightarrow{\triangle} BeO + H_2O \uparrow}
\mathrm{2Be + O_2 \xrightarrow{} 2BeO}

Αναφλέγοντας μεταλλικό βηρύλλιο στον ατμοσφαιρικό αέρα παράγεται ένα μίγμα από οξείδιο του βηρυλλίου και αζίδιο του βηρυλλίου.[1].

Χημική συμπεριφορά[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Αντίθετα από τα οξείδια των άλλων αλκαλικών γαιών, που έχουν βασική συμπεριφορά, το οξείδιο του βηρυλλίου έχει περισσότερο αμφοτερική συμπεριφορά, παρά καθαρά βασική. Το οξείδιο του βηρυλλίου σχηματίζεται σε υψηλές θερμοκρασίες (>800°C) και είναι γενικά χημικά αδρανές. Το οξείδιο του βηρυλλίου είναι πρακτικά αδιάλυτο στο νερό, αλλά διαλύεται εύκολα σε θερμό υδατικό διάλυμμα διφθοριδίου του αμμωνίου (NH5F2), καθώς επίσης και σε μίγμα από θερμό πυκνό θειικό οξύ2SO4) και θειικού αμμωνίου [(NH4)2SO4]. Το βαμμένο οξείδιο του βηρυλλίου διαλύεται μόνο σε πυκνό θειικό οξύ και άφνιο ενώ το τηγμένο μόνο σε άφνιο). Με βάσεις σχηματίζει υδατοδιαλυτά βηρυλλικά άλατα. Το οξείδιο του βηρυλλίου δεν αντιδρά με υδρογόνο και είναι σταθερό στην επίδραση των περισσότερων μετάλλων. Σε θερμοκρασίες γύρω στους 2.000°C, το οξείδιο του βηρυλλίου, παρουσία χαλκού, ανάγεται από άνθρακα με το σχηματισμό κράματος χαλκού - βηρυλλίου (2 - 4% βηρύλλιο), που χρησιμοποιείται στην παρασκευή βηρυλλιακού μπρούντζου.

Παρατηρήσεις, υποσημειώσεις και αναφορές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. 1,0 1,1 Greenwood, Norman N.; Earnshaw, Alan (1997). Chemistry of the Elements (2nd έκδοση). Butterworth–Heinemann. ISBN 0080379419. 
  2. Raymond Aurelius Higgins (2006). Materials for Engineers and Technicians. Newnes. σελ. 301. ISBN 0750668504. http://books.google.com/?id=6TKSG6LWIEQC&pg=PA301. 
Στο λήμμα αυτό έχει ενσωματωθεί κείμενο από το λήμμα Beryllium oxide της Αγγλικής Βικιπαίδειας, η οποία διανέμεται υπό την GNU FDL και την CC-BY-SA 3.0. (ιστορικό/συντάκτες).