Γκύντερ φον Κλούγκε

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση σε: πλοήγηση, αναζήτηση
Ο Γκύντερ φον Κλούγκε περί τον Ιούλιο του 1944.

Ο Γκύντερ "Χανς" φον Κλούγκε (γερ.: Günther “Hans” von Kluge, 1882-1944) ήταν Γερμανός στρατιωτικός ηγέτης του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου, ο οποίος έφθασε μέχρι το βαθμό του Στρατάρχη και έθεσε ο ίδιος τέρμα στη ζωή του λίγο πριν την κατάρρευση της Ναζιστικής Γερμανίας.

Πριν τον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ο Κλούγκε γεννήθηκε στις 30 Οκτωβρίου 1882 στο Πόζεν (σημ. Πόζναν). Η οικογένειά του είχε στρατιωτική παράδοση, αφού ο πατέρας του, Μαξ, ήταν Στρατηγός. Την παράδοση ακολούθησε και ο νεαρός Γκίντερ, μπαίνοντας στη Σχολή Ευελπίδων (Πρωσσία) το 1901. Στον Α' Παγκόσμιο Πόλεμο υπηρετεί ως Λοχαγός του Πυροβολικού σε επιτελική θέση, συμμετέχοντας στη Μάχη του Βερντέν (1916). Το 1919 εντάσσεται στη δύναμη της Ράιχσβερ και το 1930 προαγόμενος σε Συνταγματάρχη αναλαμβάνει τη διοίκηση του 2ου Συντάγματος Πυροβολικού στο Σβερίν (Schwerin) .[1] Το 1936 είχε προαχθεί στο βαθμό του Στρατηγού και το 1937 ανέλαβε τη διοίκηση της 6ης Στρατιάς, με έδρα το Αννόβερο.

Στον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η 6η Στρατιά μετονομάσθηκε το 1939 σε 4η Στρατιά και συμμετείχε στην εκστρατεία κατά της Πολωνίας. Όταν η εκστρατεία έληξε, νικηφόρα για τη Βέρμαχτ, η 4η Στρατιά και ο Κλούγκε επέστρεψαν στην Γερμανία. Μολονότι αντιτίθετο στην επίθεση εναντίον της Γαλλίας, οδήγησε και πάλι την 4η Στρατιά του εναντίον της, ακολουθώντας το δρόμο διαμέσου των Αρδεννών. Με την κατάρρευση της Γαλλίας ο Κλούγκε προήχθη σε Στρατάρχη (Ιούλιος 1940) και, λίγο αργότερα, η 4η Στρατιά έλαβε διαταγή να μετακινηθεί εκ νέου προς τα ανατολικά, για να λάβει μέρος στην εκστρατεία εναντίον της Ρωσία (Επιχείρηση Μπαρμπαρόσσα).[2] Ο Κλούγκε ήταν αξιωματικός της πρωσικής σχολής και δεν αρεσκόταν ιδιαίτερα σε νεωτερισμούς και παράτολμες ενέργειες - όπως αναφέρει ο Καρτιέ "είναι ευσυνείδητος και δύσκολος αξιωματικός και, παράλληλα, εξαιρετικά ανδρείος". Είχε ήδη διαφωνήσει με την τόλμη που επέδειξε ο Χάιντς Γκουντέριαν στις μάχες της Γαλλίας και, έχοντάς τον πλέον υφιστάμενο, προσπαθεί να τον κάνει λιγότερο ορμητικό και τον κατηγορεί για ανυπακοή στις διαταγές του. Ο ανταγωνισμός των δύο ανώτατων αξιωματικών δε θα σταματήσει, παρά μόνον όταν ο Γκουντέριαν θα ανακληθεί στο Βερολίνο έχοντας περιπέσει σε δυσμένεια λόγω υποδείξεων προς τον Χίτλερ.[3]

Στο τέλος του 1941 ο Φέντορ φον Μποκ απαλλάσσεται από τα καθήκοντά του ως διοικητή της ομάδας Στρατιών Κέντρου (Mitte) και ανακαλείται στην Γερμανία. Ο Κλούγκε τοποθετείται στη θέση του φον Μποκ. Εν τω μεταξύ τον έχει προσεγγίσει ο στρατηγός Χένινγκ φον Τρέσκοβ (Henning von Treskow), επικεφαλής του στρατιωτικού σκέλους της αντιχιτλερικής αντίστασης. Τον ενημερώνει σχετικά με τις προθέσεις της ομάδας που ηγείται και ο Κλούγκε δεν αντιδρά, δεν παίρνει θέση. Δεν δέχεται να συμμετάσχει στη συνωμοσία, αλλά, από την άλλη, δεν καταδίδει τους συνωμότες. Ο Τρέσκοβ υπηρετεί ως αρχηγός του Επιτελείου της Ομάδας Στρατιών Κέντρου και αναφέρει στους υπόλοιπους της ομάδας ότι ο Κλούγκε δεν προσχώρησε στη συνωμοσία και δεν μπορούν να υπολογίζουν στην αμέριστη συνεργασία του. Δεν διστάζει, ωστόσο, να τον ενημερώσει (μέσω του πρώην υφισταμένου του Γκέοργκ φον Μπεζελάγκερ (Georg von Böselager) ότι επίκειται απόπειρα κατά του Χίτλερ, όταν αυτός επισκεφθεί το Αρχηγείο της ομάδας Στρατιών. Ο Κλούγκε ματαιώνει την τελευταία στιγμή την απόπειρα που έχει ετοιμάσει ο Τρέσκοβ. Όπως έγραψε αργότερα ο Μπεζελάγκερ, η ματαίωση αυτή, από πλευράς Κλούγκε, έγινε επειδή ο Χίμλερ αποφάσισε να μη συνοδέψει τον Φύρερ στην επίσκεψη. Ο Κλούγκε σκέφθηκε, ίσως δικαιολογημένα, ότι αν δεν εξοντωνόταν και ο Χίμλερ, θα μπορούσε να ξεσπάσει εμφύλιος πόλεμος μεταξύ Βέρμαχτ και SS.

Ο Κλούγκε παραμένει σε αυτή τη θέση μέχρι τις 27 Οκτωβρίου του 1943, οπότε τραυματίζεται σοβαρά, όταν το αυτοκίνητό του παρεκτρέπεται από την πορεία του στο δρόμο Μινσκ - Σμολένσκ. Τον αντικαθιστά ο Ερνστ Μπους (Ernst Busch). Ο Κλούγκε δεν θα μπορέσει να ασκήσει ξανά τα καθήκοντά του πριν τον Ιούλιο του 1944. Είναι η εποχή που ο Χίτλερ αποπέμπει εκ νέου τον Γκερντ φον Ρούντστεντ από τη διοίκηση των Γερμανικών στρατευμάτων της Δύσης (Oberbefehlshaber West) και στη θέση του τοποθετεί τον Κλούγκε.

Ο ρόλος του στη συνωμοσία της 20ής Ιουλίου[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Στις 20 Ιουλίου 1944 ο Συνταγματάρχης Κλάους φον Στάουφενμπεργκ αποπειράται να σκοτώσει τον Χίτλερ. Η βόμβα εκρήγνυται αλλά ο Χίτλερ, σαν από κάποιο θαύμα, γλυτώνει από αυτήν με ελαφρότατα τραύματα. Ο Κλούγκε, που έχει ήδη αναλάβει τα νέα του καθήκοντα στη Δύση, πληροφορείται την απόπειρα. Την ίδια ημέρα τον επισκέπτεται στο Αρχηγείο του, στη Λα-Ρος-Γκυγιόν ο επικεφαλής των στρατευμάτων κατοχής της Γαλλίας Στρατηγός Καρλ Χάινριχ φον Στύλπναγκελ και ο σύντροφός του στη συνωμοσία έφεδρος Συνταγματάρχης Καίσαρ φον Χόφακερ, εξάδελφος του Στάουφενμπεργκ. Του ζητεί την υποστήριξή του, αλλά ο Κλούγκε την αρνείται, λέγοντας "Α... αν είχε σκοτωθεί αυτό το γουρούνι!..." ("Ja — wenn das Schwein tot wäre!"). Στο δείπνο που παραθέτει προς τιμή των επισκεπτών του, κάποια στιγμή ο Στύλπναγκελ του ζητά μια ιδιαίτερη συνομιλία. Αποσύρονται σε ένα πλαϊνό δωμάτιο και ύστερα από ελάχιστα λεπτά ο Κλούγκε επιστρέφει φωνάζοντας "Αυτό είναι ανήκουστο! Ο κύριος στρατηγός φον Στύλπναγκελ έδωσε διαταγή σύλληψης των SS και των SD του Παρισιού! Μπλούμεντριττ τηλεφωνήστε, ανακαλέστε αυτή την ηλίθια διαταγή! Αμέσως!". Ο Κλούγκε δείχνει έμπρακτα τη θέλησή του να μη συμμετάσχει στην όλη διαδικασία και, πριν ο Στύλπναγκελ αποχωρήσει για το Παρίσι, του λέει εμπιστευτικά: "Στη θέση σας θα φορούσα πολιτικά και θα προσπαθούσα να εξαφανισθώ".[4]

Στις 16 Αυγούστου 1944 καλείται στο Βερολίνο από τον Χίτλερ, ο οποίος θέλει να ενημερωθεί για την κατάσταση στο δυτικό μέτωπο. Ο Κλούγκε νομίζει ότι κάποιος από τους συνωμότες ανέφερε το όνομά του και, στο δρόμο προς το Βερολίνο, αυτοκτονεί, παίρνοντας μια κάψουλα υδροκυανίου. Είναι 19 Αυγούστου 1944. Φροντίζει, ωστόσο, να αποστείλει μια επιστολή στον Χίτλερ, η οποία αρχίζει "Όταν θα διαβάζετε αυτές τις γραμμές, εγώ δεν θα υπάρχω...". Συνεχίζει παροτρύνοντας τον Χίτλερ να θέσει τέρμα στον πόλεμο αυτόν, που "καταστρέφει την Γερμανία" και "είναι μάταιος". Ο Χίτλερ λαμβάνει την επιστολή και, δίνοντάς την στον Άλφρεντ Γιόντλ, έναν από τους "παλατίνους" του σχολιάζει "Αν ο Κλούγκε δεν είχε αυτοκτονήσει, θα έπρεπε οπωσδήποτε να τον συλλάβουμε".

Commons logo
Τα Wikimedia Commons έχουν πολυμέσα σχετικά με το θέμα


Πηγές, Αναφορές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. Γερμανικό Ιστορικό Μουσείο
  2. Henri Michel, Histoire de la Seconde Guerre Mondiale, Paris, 1971
  3. Raymond Cartier, Ιστορία του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου, Πάπυρος, Αθήνα, 1964
  4. Cartier, ό.π.