Τζον Κασσαβέτης

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Τζον Κασσαβέτης
John Cassavetes Johnny Staccato 1959.jpg
Ο Τζον Κασσαβέτης ως "Τζόνι Στακάτο" στην ομώνυμη τηλεοπτική σειρά (1959)
Όνομα στη
μητρική γλώσσα
John Cassavetes (Αγγλικά)
Γέννηση9  Δεκεμβρίου 1929[1][2][3]
Νέα Υόρκη[4]
Θάνατος3 Φεβρουαρίου 1989 (59 ετών)
Λος Άντζελες[5]
Αιτία θανάτουκίρρωση
Συνθήκες θανάτουφυσικά αίτια
Τόπος ταφήςWestwood Village Memorial Park Cemetery
Χώρα πολιτογράφησηςΗνωμένες Πολιτείες Αμερικής
ΣπουδέςΠανεπιστήμιο Κολγκέιτ, Αμερικανική Ακαδημία Δραματικών Τεχνών (1950)[6], Blair Academy[7] και Paul D. Schreiber Senior High School[8]
Ιδιότηταηθοποιός ταινιών, σκηνοθέτης κινηματογραφικών έργων, σεναριογράφος, ηθοποιός, παραγωγός ταινιών, συγγραφέας, καρατερίστας, μοντέρ, δημιουργός γραπτών έργων, ηθοποιός τηλεόρασης[9] και σεναριογράφος κινηματογραφικών ταινιών[10]
ΣύζυγοςΤζίνα Ρόουλαντς (1954–1989)
ΤέκναΝικ Κασσαβέτης, Αλεξάνδρα Κασσαβέτις και Ζωή Κασσαβέτη
ΓονείςΚάθριν Κασαβέτης
Είδος τέχνηςΓουέστερν
Υπογραφή
John Cassavetes signature.svg
Commons page Σχετικά πολυμέσα

Ο Τζον Κασσαβέτης (αγγλικά: John Nicholas Cassavetes‎, 9 Δεκεμβρίου 1929-3 Φεβρουαρίου 1989), ήταν Αμερικανός σκηνοθέτης, σεναριογράφος, παραγωγός και ηθοποιός.[11] Με καταγωγή από το Βρυσοχώρι, (τότε Λεσινίτσα), του Ζαγορίου, ο Κασσαβέτης ήταν ένας από τους πρώτους σκηνοθέτες που ασχολήθηκαν με τον ανεξάρτητο κινηματογράφο.

Πρώτα χρόνια και εκπαίδευση[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ο Κασσαβέτης με την Τζίνα Ρόουλαντς το 1959

Ο Κασσαβέτης γεννήθηκε στη Νέα Υόρκη και ήταν γιος της Ελληνοαμερικανίδας ηθοποιού Κάθριν Κασσαβέτη (το γένος Δημητρίου), που επρόκειτο να παίξει σε μερικές από τις ταινίες του, και του Έλληνα μετανάστη Νικόλαου Ιωάννη Κασσαβέτη, ο οποίος γεννήθηκε στη Λάρισα από γονείς με καταγωγή από το χωριό Βρυσοχώρι. Είχε έναν μεγαλύτερο αδερφό. Μέλη της οικογένειας εγκαταστάθηκαν αργότερα στον Βόλο και τη Ζαγορά. Τα πρώτα του χρόνια τα πέρασε με την οικογένειά του στην Ελλάδα και όταν επέστρεψε σε ηλικία επτά ετών στις ΗΠΑ, δεν μιλούσε αγγλικά.[12] Μεγάλωσε στο Λονγκ Άιλαντ της Νέας Υόρκης. Παρακολούθησε το Γυμνάσιο του Πορτ Ουάσιγκτον (σήμερα γνωστό ως Γυμνάσιο Πολ Σράιμπερ) από το 1945 έως το 1947 και συμμετείχε στο Port Weekly (σχολική εφημερίδα).

Ο Κασσαβέτης παρακολούθησε την Ακαδημία Μπλερ στο Νιου Τζέρσεϊ και πέρασε ένα εξάμηνο στο Πλάτσμπουργκ, στο Κολλέγιο Τσάμπλαϊν της Νέας Υόρκης προτού αποβληθεί λόγω της αποτυχίας του στους βαθμούς του.[13][α] Πέρασε μερικές εβδομάδες κάνοντας ωτοστόπ στη Φλόριντα και στη συνέχεια μεταγράφηκε στην Αμερικανική Ακαδημία Δραματικών Τεχνών, με ενθάρρυνση από φίλους του που εγγράφηκαν πρόσφατα και του είπαν ότι το σχολείο ήταν «γεμάτο με κορίτσια».[15] Αποφοίτησε το 1950 και γνώρισε τη μέλλουσα σύζυγό του Τζίνα Ρόουλαντς στην ακρόαση της για να μπει στην Ακαδημία το 1953.[16] Παντρεύτηκαν τέσσερις μήνες αργότερα το 1954.[17] Συνέχισε να παίζει στο θέατρο, πήρε μικρούς ρόλους σε ταινίες και άρχισε να δουλεύει στην τηλεόραση σε σειρές ανθολογίας όπως το Alcoa Theatre.

Καριέρα[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Σπούδασε υποκριτική με τον Ντον Ρίτσαρντσον, ο οποίος χρησιμοποιούσε μια τεχνική υποκριτικής βασισμένη στη μυϊκή μνήμη.[18][19] Συνόδευσε την υποκριτική του με την κινηματογραφική έρευνα και αφήγηση από τις αρχές της καριέρας του και το δείγμα της δουλειάς χαρακτηρίζεται από τον πειραματισμό, το ρεαλισμό, τον αυτοσχεδιασμό, την έλλειψη μέσων παραγωγής και τη μορφή ντοκιμαντέρ των ταινιών.

Ο τάφος του Κασσαβέτη στο Μπρέντγουντ της Καλιφόρνιας

Το καλλιτεχνικό σκηνοθετικό του στυλ φημίζεται για τον αυτοσχεδιασμό των ηθοποιών με τους οποίους συνεργάστηκε και για την ικανότητά του να αφηγείται ρεαλιστικές ιστορίες. Ο κινηματογράφος του Κασσαβέτη απασχόλησε μια σειρά ηθοποιών με τους οποίους διατηρούσε φιλικές σχέσεις για πολλά χρόνια όπως οι: Σέιμουρ Κασέλ, Μπεν Γκαζάρα και Πίτερ Φολκ, καθώς και συγγενικά του πρόσωπα όπως η σύζυγός του Τζίνα Ρόουλαντς (πρωταγωνίστρια των περισσότερών του ταινιών), με τη βοήθεια των οποίων περιέγραψε τις δυσκολίες στη ζωή των μεγαλουπόλεων και διηγήθηκε τις δυσκολίες στη ζωή των ζευγαριών. Πρώτη σκηνοθετική απόπειρα του σκηνοθέτη ήταν η ταινία Σκιές (Shadows, 1959). Πέρα από τις ανεξάρτητες παραγωγές, ο Κασσαβέτης πρωταγωνίστησε σε μια σειρά χολιγουντιανών παραγωγών όπως την ταινία του Μάρτιν Ριτ Έσπασα τα δεσμά Μου (Edge of the City, 1957), το πολεμικό δράμα του Ρόμπερτ Όλντριτς Και οι 12 ήταν καθάρματα (The Dirty Dozen, 1967) και το θρίλερ του Ρόμαν Πολάνσκι Το μωρό της Ρόζμαρι (Rosemary's Baby, 1968). Από τις ταινίες εκείνες αποκόμισε τα χρήματα για να κάνει την παραγωγή των δικών του ταινιών. Ο σκηνοθέτης ήταν παντρεμένος με την ηθοποιό Τζίνα Ρόουλαντς με την οποία απέκτησε τρία παιδιά. Απεβίωσε το 1989 λόγω επιπλοκών κίρρωσης ήπατος.


Φιλμογραφία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Κινηματογράφος
Έτος Πρωτότυπος τίτλος Ελληνικός Τίτλος Πιστώνεται ως
Σκηνοθέτης Παραγωγός Σεναριογράφος Παρ.
1959 Shadows Σκιές Ναι Ναι [20]
1961 Too Late Blues Όταν ο πόθος προστάζει Ναι Ναι Ναι [20]
1963 A Child is Waiting Σε περιμένει το παιδί μας Ναι [20]
1968 Faces Πρόσωπα Ναι Ναι [20]
1970 Husbands Σύζυγοι Ναι Ναι [20]
1971 Minnie and Moskowitz Μίνι και Μόσκοβιτς Ναι Ναι [20]
1974 A Woman Under the Influence Μια γυναίκα εξομολογείται Ναι Ναι [20]
1976 The Killing of a Chinese Bookie Η δολοφονία ενός Κινέζου πράκτορα στοιχημάτων Ναι Ναι [20]
1977 Opening Night Νύχτα πρεμιέρας Ναι Ναι [20]
1980 Gloria Γκλόρια Ναι Ναι [20]
1984 Love Streams Ερωτική θύελλα Ναι Ναι [20]
1986 Big Trouble Ναι Ναι [20]
Ως ηθοποιός
Έτος Πρωτότυπος τίτλος Τίτλος στα ελληνικά Ρόλος Παρ.
1955 The Night Holds Terror Τρόμος φωλιάζει μες στη νύχτα Ρόμπερτ Μπάτσφορντ [20]
1956 Crime in the Streets Τα χαμίνια της μαύρης λεωφόρου Φράνκι Ντέιν [20]
1957 Edge of the City Έσπασα τα δεσμά μου Άξελ Νόρντμαν [20]
Affair in Havana Affair in Havana Νικ [20]
1958 Saddle the Wind Ο άρχων του καταραμένου κάμπου Τόνι Σενκλέρ [20]
Virgin Island Ο άρχων της παρθένου νήσου Ίβαν [20]
Shadows Σκιές περαστικός [20]
1961 Too Late Blues Όταν ο πόθος προστάζει αφηγητής [20]
1962 The Webster Boy Η νύχτα του δολοφόνου Βανς Μίλερ [20]
1964 The Killers Οι 5 δολοφόνοι Τζόνι Νορθ [20]
1967 Devil's Angels Οι άγγελοι του διαβόλου Κόντι [20]
The Dirty Dozen Και οι 12 ήταν καθάρματα Βίκτορ Φράνκο [20]
1968 Rosemary's Baby Το μωρό της Ρόζμαρι Γκάι Γούντχαουζ [20]
Roma come Chicago (Banditi a Roma) Σικάγο στη Ρώμη Μάριο Κόρντα [20]
1969 Gli intoccabili Οι ασύλληπτοι Χανκ Μακέιν [20]
If It's Tuesday, This Must Be Belgium Έρχονται οι Αμερικάνοι Στιβ [20]
1970 Husbands Σύζυγοι Γκας Ντιμίτρι [20]
1971 Minnie and Moskowitz Μίνι και Μόσκοβιτς Tζιμ [20]
1975 Capone Καπόνε, ο αυτοκράτωρ του Σικάγου Φράνκι Γιέιλ [20]
1976 Two-Minute Warning Ένας δολοφόνος στο πλήθος λοχίας Μπάτον [20]
Mikey and Nicky Τα δύο μούτρα Νίκι [20]
1977 Heroes Οι ήρωες γιατρός [20]
Opening Night Νύχτα πρεμιέρας Mόρις Έιρονς [20]
1978 The Fury Οργισμένος γίγαντας Τσάιλντρες [20]
Brass Target Η μεγάλη συνωμοσία λοχαγός Τζο Ντελούκα [20]
1981 Whose Life Is It Anyway? Επιτέλους, είναι η ζωή μου δρ Μάικλ Έμερσον [20]
Incubus Incubus Σαμ Κορντέλ [20]
1982 Tempest Η τρικυμία Φίλιπ [20]
The Haircut The Haircut στέλεχος δισκογραφικής εταιρείας [20]
1983 Marvin & Tige Marvin & Tige Mάρβιν Στούαρτ [20]
1984 Love Streams Άνεμος αγάπης Ρόμπερτ Χάρμον [20]

Σημειώσεις[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. Ο Κασσαβέτης παρακολούθησε το Κολλέγιο Τσάμπλαϊν που ξεκίνησε ως ίδρυμα τριτοβάθμιας εκπαίδευσης για βετεράνους του Β' Παγκοσμίου Πολέμου.[14]

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. Εθνική Βιβλιοθήκη της Γερμανίας, Κρατική Βιβλιοθήκη του Βερολίνου, Βαυαρική Κρατική Βιβλιοθήκη, Εθνική Βιβλιοθήκη της Αυστρίας: (Γερμανικά, Αγγλικά) Gemeinsame Normdatei. Ανακτήθηκε στις 9  Απριλίου 2014.
  2. Εθνική Βιβλιοθήκη της Γαλλίας: (Γαλλικά) καθιερωμένοι όροι της Εθνικής Βιβλιοθήκης της Γαλλίας. data.bnf.fr/ark:/12148/cb122883931. Ανακτήθηκε στις 10  Οκτωβρίου 2015.
  3. (Αγγλικά) SNAC. w6qz2pbh. Ανακτήθηκε στις 9  Οκτωβρίου 2017.
  4. Εθνική Βιβλιοθήκη της Γερμανίας, Κρατική Βιβλιοθήκη του Βερολίνου, Βαυαρική Κρατική Βιβλιοθήκη, Εθνική Βιβλιοθήκη της Αυστρίας: (Γερμανικά, Αγγλικά) Gemeinsame Normdatei. Ανακτήθηκε στις 10  Δεκεμβρίου 2014.
  5. Εθνική Βιβλιοθήκη της Γερμανίας, Κρατική Βιβλιοθήκη του Βερολίνου, Βαυαρική Κρατική Βιβλιοθήκη, Εθνική Βιβλιοθήκη της Αυστρίας: (Γερμανικά, Αγγλικά) Gemeinsame Normdatei. Ανακτήθηκε στις 30  Δεκεμβρίου 2014.
  6. «Notable Past Students». Notable Past Students. Αμερικανική Ακαδημία Δραματικών Τεχνών.
  7. Ανακτήθηκε στις 4  Μαρτίου 2021.
  8. Ανακτήθηκε στις 4  Μαρτίου 2021.
  9. Ανακτήθηκε στις 21  Μαΐου 2019.
  10. Czech National Authority Database. xx0207501. Ανακτήθηκε στις 17  Δεκεμβρίου 2022.
  11. Sutherland, John (8 Ιουνίου 2007). «Message in a bottle». the Guardian (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 7 Ιουλίου 2018. 
  12. Ventura, Michael. 2007. Cassavetes Directs: John Cassavetes and the Making of Love Streams, (ISBN 1-84243-228-1); p. 176
  13. Fine, Marshall (2005). Accidental Genius: How John Cassavetes Invented the American Independent Film. New York, NY: Miramax Books. σελίδες 4, 10, 16. ISBN 978-1-4013-5249-3 – μέσω Google Books. 
  14. «Champlain College, Plattsburgh, New York, 1946-1953». Associated Colleges of Upper New York, Hobart, Plattsburgh, and Utica, NY. Lost Colleges.com. Ανακτήθηκε στις 28 Σεπτεμβρίου 2020. 
  15. "A Constant Forge documentary", 2000. Written and directed by Charles Kiselyak
  16. Feinberg, Scott (March 29, 2015). «Gena Rowlands: 'I Never Wanted to Be Anything But an Actress' (Q&A)». http://www.hollywoodreporter.com/race/gena-rowlands-i-never-wanted-762462. 
  17. "A Constant Forge" documentary, 2000. Written and directed by Charles Kiselyak
  18. Brennan, Sandra. «Don Richardson». amctv.com. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 16 Ιανουαρίου 2013. Ανακτήθηκε στις 9 Ιουλίου 2012. 
  19. «Don Richardson; Director, Acting Teacher» (στα αγγλικά). Los Angeles Times. 1996-01-19. ISSN 0458-3035. http://articles.latimes.com/1996-01-19/local/me-26523_1_zero-mostel-dramatic-arts-jewish-museum. Ανακτήθηκε στις 2018-07-07. 
  20. 20,00 20,01 20,02 20,03 20,04 20,05 20,06 20,07 20,08 20,09 20,10 20,11 20,12 20,13 20,14 20,15 20,16 20,17 20,18 20,19 20,20 20,21 20,22 20,23 20,24 20,25 20,26 20,27 20,28 20,29 20,30 20,31 20,32 20,33 20,34 20,35 20,36 20,37 20,38 20,39 20,40 20,41 20,42 «Πλήρης φιλμογραφία του Κασσαβέτη» (στα Αγγλικά). catalog.afi.com. Ανακτήθηκε στις 21 Δεκεμβρίου 2022. 

Εξωτερικοί σύνδεσμοι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Πολυμέσα σχετικά με το θέμα John Cassavetes στο Wikimedia Commons