Πλατιάνα Ηλείας

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση σε: πλοήγηση, αναζήτηση

Συντεταγμένες: 37°32′39″N 21°45′20″E / 37.54417°N 21.75556°E / 37.54417; 21.75556

Πλατιάνα, η
Τοποθεσία στον χάρτη της χώρας
Τοποθεσία στον χάρτη της χώρας
Διοίκηση
Χώρα Ελλάδα
Δήμος Ανδρίτσαινας - Κρεστένων
Γεωγραφία και στατιστική
Νομός Ηλείας
Υψόμετρο 341[1]
Πληθυσμός 603 (2011)
Άλλα
Παλαιά ονομασία Πλατάνα, η

Η Πλατιάνα είναι χωριό της Ηλείας στα νότια του νομού. Βρίσκεται στους πρόποδες του όρους Λαπίθα στην κορυφή του οποίου υπάρχουν αρχαίες οχυρώσεις[2] που ταυτίζονται με την αρχαία πόλη Αίπυ[3][4].

Τοποθεσία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η Πλατιάνα είναι κτισμένη σε υψόμετρο 341 μέτρων σε απόσταση 37 χλμ από τον Πύργο και 39 χλμ από τον αρχαίο ναό του Επικούριου Απόλλωνα[5].

Ονομασία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το όνομα του χωριού πιστεύεται ότι προέρχεται από τα πολλά πλατάνια της περιοχής[3] ή σύμφωνα με άλλη εκδοχή από τη λέξη «πλατύ» που σχετίζεται με τη θέα του οικισμού[6].

Ιστορία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η Πλατιάνα κατά τον συγγραφέα Πέτρο Κανελλόπουλο δεν αναφέρεται στις βενετικές απογραφές του 1689 και του 1704 γι' αυτό πιστεύεται ότι οικίστηκε μετά το 1730 από κατοίκους των κοντινών χωριών Ψαθιά και Λαδικάκι που την ίδια εποχή φαίνεται να εγκαταλείφθηκαν[3]. Σύμφωνα με τον Κωνσταντίνο Σταυρόπουλο αναφέρεται το 1700 στη βενετική απογραφή του Grimani με πληθυσμό 29 κατοίκων[7].

Επί τουρκοκρατίας η Πλατιάνα αναφέρεται ως χριστιανικό κεφαλοχώρι το οποίο, παρά το ότι ενδέχεται να υπήρξε έδρα αγά, δεν κατοικείτο από Οθωμανούς[3][8]. Κατά τα τελευταία προεπαναστατικά χρόνια οι κάτοικοι της Πλατιάνας ασχολούνταν κυρίως με την γεωργία και την κτηνοτροφία[8]. Στην επανάσταση του 1821 συμμετείχαν δεκάδες κάτοικοι του χωριού με αρχηγό τον Αργύρη Αργυρόπουλο[3] οι οποίοι έδρασαν κυρίως υπό τις διαταγές των Δημήτρη Πλαπούτα και Τζανέτου Χρηστόπουλου. Ένοπλοι από την Πλατιάνα πολέμησαν μεταξύ άλλων στην μάχη του Αγίου Αθανασίου στην μάχη του Λάλα, στην πολιορκία της Τρίπολης, στην πολιορκία της Πάτρας[3] κ.α. Το 1829 η απογραφή που πραγματοποιήθηκε από το γαλλικό εκστρατευτικό σώμα βρήκε στον οικισμό 182 κατοίκους ενώ το επόμενο έτος η απογραφή του ελληνικού κράτους αναφέρει 140 κατοίκους[9]. Η Πλατιάνα απέκτησε σχολείο κατά τις αρχές της δεκαετίας του 1890[10].

Διοικητική ιστορία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Με τη δημιουργία του ελληνικού κράτους η Πλατιάνα υπήχθη το 1834 στο δήμο Τυπανέων, το 1836 ορίστηκε πρωτεύουσα του δήμου Αιπείου και το 1840 υπήχθη στον δήμο Αλιφείρας[11]. Το 1912 γίνεται έδρα της νεοσύστατης κοινότητας Πλατάνας (πρώτος πρόεδρος της κοινότητας αναδείχτηκε ο Αργύρης Κανελλόπουλος[12]), το 1939 προσαρτάται στον νομό Ηλείας και το 1965 μετονομάζεται από Πλατάνα σε Πλατιάνα[13]. Το 1999 γίνεται δημοτικό διαμέρισμα του Δήμου Σκιλουντίας έως το 2010 που προσαρτάται στον δήμο Ανδρίτσαινας - Κρεστένων[13].

Απογραφές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Απογραφή 1829 1830 1835 1844 1851 1861 1879 1889 1900 1907 1920 1928 1940 1951 1961 1971 1981 1991 2001 2011
Πληθυσμός 182[9] 140[9] 155[9] 169[9] 280[9] 286[9] 320[9] 433[9] 352[9] 483[9] 473[9] 514[9] 410[9] 466[9] 607[9] 564[9] 480[9] 482[14] 426 603

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. moreas now, Πλατιάνα
  2. Υπουργείο πολιτισμού, Ακρόπολη Πλατιάνας
  3. 3,0 3,1 3,2 3,3 3,4 3,5 Ολυμπιακά Χρονικά, τόμος Γ΄, συλλογικό έργο, Έκδοσις συλλόγου Ολυμπίων, Αθήναι 1972, σελίδες 248 έως 252, κεφάλαιο υπό τον Πέτρο Κανελλόπουλο
  4. Αρχαία Πλατιάνα
  5. Κωνσταντίνου Ιω. Σταυροπούλου, Αρχαίον Αίπυ - Η Πλατιάνα της Ηλείας-Ολυμπίας, συμπλήρωμα β' εκδόσεως, Πύργος 1995, σ. 102.
  6. Κωνσταντίνου Ιω. Σταυροπούλου, 1995, σ. 15.
  7. Κωνσταντίνου Ιω. Σταυροπούλου, 1995, σ. 45.
  8. 8,0 8,1 Κωνσταντίνου Ιω. Σταυροπούλου, 1995, σ. 34-35.
  9. 9,00 9,01 9,02 9,03 9,04 9,05 9,06 9,07 9,08 9,09 9,10 9,11 9,12 9,13 9,14 9,15 9,16 9,17 Κωνσταντίνου Ιω. Σταυροπούλου, 1995, σ. 45-46.
  10. Κωνσταντίνου Ιω. Σταυροπούλου, 1995, σ. 83.
  11. Κωνσταντίνου Ιω. Σταυροπούλου, 1995, σ. 44.
  12. Κωνσταντίνου Ιω. Σταυροπούλου, 1995, σ. 72.
  13. 13,0 13,1 ΕΕΤΑΑ Διοικητικές μεταβολές Οικισμών των ΟΤΑ , Πλατιάνα
  14. Κωνσταντίνου Ιω. Σταυροπούλου, 1995, σ. 47.