Λέων ΙΙ (αντιτορπιλικό)

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
(Ανακατεύθυνση από Λέων ΙΙ (Αντιτορπιλικό))
Μετάβαση σε: πλοήγηση, αναζήτηση
Λέων ΙΙ (αντιτορπιλικό)
Leon2 d50 hi.jpg
Το αντιτορπιλικό Λέων D-50
(© Eλληνικό Πολεμικό Ναυτικό. πηγή: www.hellenicnavy.gr)
Πληροφορίες
Παραγγελία Ελληνική Kυβέρνηση
Ναυπηγείο Camell Laird, στο Λίβερπουλ
Καθέλκυση 1911
Έξοδα κατασκευής 148.000 λίρες στερλίνες
Ένταξη σε υπηρεσία 9 Σεπτεμβρίου 1912
Παροπλισμός 1941 (βύθιση)
Δίδυμα σκάφη Αετός Ι, Πάνθηρ και Ιέραξ ΙΙ
Κατάληξη βύθιση
Γενικά χαρακτηριστικά
Εκτόπισμα 880 τόνοι
Μήκος 89,4 μέτρα
Πλάτος 8,3 μέτρα
Βύθισμα 3 μέτρα
Πρόωση 4 ανθρακολέβητες και 1 πετρελαιολέβητας, 5 καπνοδόχοι. Το 1925, έπειτα από μετασκευή των λεβήτων του, οι καπνοδόχοι έγιναν 2 και τοποθετήθηκαν 4 πετρελαιολέβητες Yarrow.
Ταχύτητα 31 κόμβοι, 32 μετά το 1925
Πλήρωμα 58
Οπλισμός

1912: 4 πυροβόλα Betheleem των 10,2 εκ., 1 Α/Α πυροβόλο 75 χιλ., 6 Τ/Σ 21 ιντσών και 3 ηλεκτρικοί προβολείς.

1925: Αφαιρέθηκε το πυροβόλο των 75 χιλ. και τοποθετήθηκε 1 πυροβόλο Α/Α των 37 χιλ., 1 πυροβόλο τετράκαννο των 40 χιλ. και 2 βομβοβόλα.

Το αντιτορπιλικό Λέων (Β.Π. Α/Τ Λέων D-50)[α] ήταν πλοίο του Ελληνικού Πολεμικού Ναυτικού (τότε Βασιλικού Ναυτικού). Εντάχθηκε στο Πολεμικό Ναυτικό το 1912 και παρέμεινε σε υπηρεσία έως το 1941.

Ιστορικό[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Γενικά[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το πλοίο ήταν μια παραγγελία της Ελληνικής Κυβέρνησης προς τα ναυπηγεία Camell Laird της Αγγλίας. Μαζί με τα ομότυπα (αδελφά πλοία) Αετός Ι, Πάνθηρ και Ιέραξ, αποτέλεσαν, εκ του ονόματος που έφεραν, τα λεγόμενα «Θηρία» του Πολεμικού Ναυτικού.

Κατασκευάσθηκαν στο Λίβερπουλ[2] κι αγοράστηκαν από την Ελλάδα, έτοιμα για χρήση, στην τιμή των 148.000 λιρών έκαστο, όταν οι Βαλκανικοί Πόλεμοι φαινόταν πιθανοί. Τα πλοία αυτά είχαν αρχικά παραγγελθεί από το ναυτικό της Αργεντινής, το δε Λέων ονομαζόταν Tucuman.[3]

Βαλκανικοί Πόλεμοι - Α΄ Παγκόσμιος Πόλεμος[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Κατά τη διάρκεια των Βαλκανικών Πολέμων είχαν αγοραστεί μόνο τα βασικά πυρομαχικά (3000 βλήματα) και λόγω του ότι δεν υπήρχαν, επίσης, διαθέσιμες τορπίλες, τα πλοία αρχικά ονομάστηκαν «ανιχνευτικά», αντί για αντιτορπιλικά.[2]

«Το Αντιτορπιλικό Λέων». Ζωγράφος Νικόλαος Χειμώνας.

Κυβερνήτης του Λέων στους Βαλκανικούς Πολέμους ήταν ο Πλωτάρχης Ι. Ραζηκότσικας, επέβενε δε σε αυτό και ο Διοικητής της Μοίρας Αντιπλοίαρχος Δ. Παπαχρήστος.[3] Στις 3 Δεκεμβρίου 1912, μαζί με τα υπόλοιπα τρία «Θηρία», ως μέλη του «Στόλου του Αιγαίου» με επικεφαλής την ναυαρχίδα θωρηκτό Γεώργιος Αβέρωφ και υπό την καθοδήγηση του (τότε Πλοιάρχου) Παύλου Κουντουριώτη, έλαβε μέρος στη ναυμαχία της Έλλης και, στη συνέχεια, στη ναυμαχία της Λήμνου (5 Ιανουαρίου 1913). Επίσης, συμμετείχε στην απελευθέρωση των νησιών του Βορείου και Βορειοανατολικού Αιγαίου.[2]

Στη διάρκεια του Πρώτου Παγκοσμίου Πολέμου εισήλθε καθυστερημένα στον πόλεμο στο πλευρό της Τριπλής Συμμαχίας και εξαιτίας της Ελληνικής ουδετερότητας τα τέσσερα «Θηρία» κατελήφθησαν από τους συμμάχους τον Οκτώβριο του 1916. Παρελήφθησαν από τους Γάλλους τον Νοέμβριο και χρησιμοποιήθηκαν από το Γαλλικό Ναυτικό την περίοδο 1917-18. Το 1918 επεστράφησαν στην Ελλάδα και το Λέων ανέλαβε καθήκοντα συνοδείας με ελληνικά χρώματα, κυρίως στο Αιγαίο Πέλαγος και αποστολές αποκλεισμού των ακτών της Μαύρης Θάλασσας από το Βόσπορο έως την Τραπεζούντα και, κατόπιν, στην Εκστρατεία της Κριμαίας το 1919.[3]

Α/Τ Λέων D-50
(© Eλληνικό Πολεμικό Ναυτικό. πηγή: www.hellenicnavy.gr)

Έκρηξη στον Πειραιά[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Στις 22 Δεκεμβρίου 1921, στο λιμάνι του Πειραιά, το Λέον υπέστη εκτεταμένες ζημιές, όπως και το Ιέραξ που ήταν αγκυροβολημένο πλάι του, από την έκρηξη μίας βόμβας βυθού την οποία μετέφεραν μέλη του πληρώματος. Οι νεκροί ήταν πολλοί, αλλά δύσκολο να αναγνωριστούν μεμιάς όλοι, λόγω του διαμελισμού των πτωμάτων. Σκοτώθηκαν και τραυματίστηκαν συνολικά 60 άτομα που βρίσκονταν σε παρακείμενα πλοία, λέμβους, ξυλουργεία και ταρσανάδες.[4] Από το Λέων έχασαν τη ζωή τους δυο αξιωματικοί, ένας υπαξιωματικός και δυο ναύτες[β] και άλλοι δύο αξιωματικοί από το Ιέραξ.[6] Το Λέων έχασε τελείως το τμήμα της πρύμνης μέχρι το πρυμναίο πυροβόλο.

Ανατροπή δικτάτορα Πάγκαλου[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το Λέων ανακαινίστηκε την περίοδο 1925-1927. Κατά την εκδήλωση του κινήματος του Γ. Κονδύλη για την ανατροπή του δικτάτορα Θ. Πάγκαλου το 1926, το Λέων, υπό τον Κυβερνήτη του Καραβίδα, συνέβαλε αποφασιστικά στην επιτυχία των κινηματιών. Αφού αποσπάστηκε από τον υπόλοιπο στόλο, κινήθηκε γρήγορα και πρόφτασε το μικρό τορπιλοβόλο Πέργαμος,[γ] επί του οποίου βρισκόταν ο Πάγκαλος, ο οποίος και συνελήφθη από τους άνδρες του Λέοντος.[7]

Β΄ Παγκόσμιος Πόλεμος[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Έλαβε μέρος στον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο. Στις 18 Απριλίου 1941, κατά την διάρκεια της συνοδείας μίας νηοπομπής συγκρούστηκε με το επιβατηγό Α/Π Αρντένα. Ακολούθησε έκρηξη δυο βομβών βάθους, με αποτέλεσμα να αποκοπεί το πρυμναίο τμήμα του πλοίου και να σκοτωθούν δυο αξιωματικοί. Ρυμουλκήθηκε μέχρι τον όρμο της Σούδας, όπου τελικά βυθίστηκε από γερμανικά αεροσκάφη στις 15 Μαΐου 1941.[3] Τελευταίος Κυβερνήτης του Λέοντος ήταν ο Πλωτάρχης Πέτρος Πρωτόπαππας.[6]

Σημειώσεις[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. Ως «πρώτος» Λέων υπολογίζεται ο πολεμικός κέρκουρος (κότερο) που από το 1833 έως το 1862 βρισκόταν στην προσωπική υπηρεσία του βασιλιά Όθωνα.[1]
  2. Μεταξύ των θυμάτων ήταν και ο ανθυποπλοίαρχος Αγησίλαος Λάσκος,[5] αδελφός του μετέπειτα ήρωα αντιπλοίαρχου Βασίλη Λάσκου και του γνωστού σκηνοθέτη Ορέστη Λάσκου.
  3. Υπό τη διακυβέρνηση του Βασίλη Λάσκου.

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Πηγές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Πρόσθετη βιβλιογραφία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Εξωτερικοί σύνδεσμοι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Δείτε επίσης[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]