Κιζίλ Κουμ

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Πήδηση στην πλοήγηση Πήδηση στην αναζήτηση

Συντεταγμένες: 42°N 63°E / 42°N 63°E / 42; 63

Η Κιζίλ Κουμ από δορυφόρο
Η Κιζίλ Κουμ από δορυφόρο
Η Κιζίλ Κουμ είναι ανάμεσα στους ποταμούς Αμού Ντάρια και Συρ Ντάρια

Η Κιζίλ Κουμ (ουζμπεκικά: Qizilqum / Қизилқум, قىزىلقۇم, καζακικά: Қызылқұм / Qızılqum, قىزىلقۇم, ρωσικά: Кызылкум) είναι έρημος που βρίσκεται στην Κεντρική Ασία ανάμεσα στους ποταμούς Αμού Ντάρια και Συρ Ντάρια (Ώξος και Ιαξάρτης), στην περιοχή που ιστορικά είναι γνωστή ως Υπερωξιανή ή Σογδιανή.[1] Το όνομά της σημαίνει «κόκκινη άμμος» στις τουρκικές γλώσσες. Σήμερα χωρίζεται μεταξύ του Καζακστάν, του Ουζμπεκιστάν και του Τουρκμενιστάν. Καλύπτει έκταση περίπου 298.000 τ.χλμ.

Γεωγραφία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η περιοχή αποτελείται κυρίως από μια εκτεταμένη επίπεδη έκταση με υψόμετρο έως 300 μ. πάνω από τη στάθμη της θάλασσας, με πολλά βαθύπεδα και υψίπεδα. Το μεγαλύτερο μέρος της περιοχής καλύπτεται με αμμόλοφους, ενώ υπάρχουν και κάποιες οάσεις. Υπάρχουν οικισμοί κατά μήκος των ποταμών και στις οάσεις. Οι θερμοκρασίες μπορεί να είναι πολύ υψηλές κατά τους καλοκαιρινούς μήνες, από τα μέσα Μαΐου έως τα μέσα Σεπτεμβρίου. Στο Αταμιράτ, μία πόλη που βρίσκεται στις όχθες του ποταμού Αμού Ντάρια, καταγράφηκαν 52 °C τον Ιούλιο του 1983.

Πανίδα[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η πανίδα της ερήμου Κιζίλ Κουμ περιλαμβάνει τη ρωσική χελώνα (Testudo horsfieldii), μια μεγάλη σαύρα γνωστή ως Transcaspian ή Desert Monitor (Varanus griseus), η οποία μπορεί να φτάσει σε μήκος το 1,6 μ. Επίσης, η Αντιλόπη σάιγκα (Saiga tatarica) μεταναστεύει περιστασιακά στο βόρειο τμήμα της ερήμου. Το 1971 ιδρύθηκε το φυσικό πάρκο Κιζίλ Κουμ στην επαρχία της Μπουχάρας με έκταση 101.000 τ.χλμ. κοντά στον οικισμό Νταργκανάτα. Η πανίδα του πάρκου περιλαμβάνει: το Βακτριανό ελάφι (ένα υποείδος του Κόκκινου ελαφιού), αγριόχοιρους (Sus scrofa), Φασιανούς (Phasianus colchicus), Χρυσαετούς (Aquila chrysaetus) κλπ.

Ένα άλλο φυσικό πάρκο (ή οικολογικό κέντρο), το «Djeyran», βρίσκεται 40 χλμ. νότια της Μπουχάρας. Η συνολική έκταση αυτού του πάρκου είναι 51.450 τ.χλμ.. Είναι ένα κέντρο αναπαραγωγής για σπάνια ζώα, όπως η περσική γαζέλα (Djeyran, Gazella subgutturosa), το άλογο Πρζεβάλσκι (Equus ferus przewalskii), το τουρκμενικό Kulan (Onager, Equus hemionus kulan) και το Houbara Bustard (Chlamydotis undulata). Το πάρκο ιδρύθηκε το 1977.

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. Mapping Mongolia: Situating Mongolia in the World from Geologic Time to the Present, Paula L.W. Sabloff, P.62

Εξωτερικοί σύνδεσμοι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Στο λήμμα αυτό έχει ενσωματωθεί κείμενο από το λήμμα Kyzylkum Desert της Αγγλικής Βικιπαίδειας, η οποία διανέμεται υπό την GNU FDL και την CC-BY-SA 3.0. (ιστορικό/συντάκτες).