Κάρολος Θ΄ της Σουηδίας

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση σε: πλοήγηση, αναζήτηση
Κάρολος Θ'
Charles IX of Sweden.jpg
Βασιλιάς της Σουηδίας
Περίοδος 1604 - 1611
Προκάτοχος Σιγισμούνδος (Α') Βάσα
Διάδοχος Γουσταύος Β' Βάσα
Επίγονοι Αικατερίνη
Γουσταύος Β' της Σουηδίας
Μαρία-Ελισάβετ
Φίλιππος
Καρλ-Γύλενιελμ
Οίκος Οίκος των Βάσα
Πατέρας Γουσταύος Α΄ της Σουηδίας
Μητέρα Μάργκαρετ Λεϊγονχούβουντ
Γέννηση 4 Οκτωβρίου 1550
κάστρο Στόκχολμ, Σουηδία
Θάνατος 30 Οκτωβρίου 1611
κάστρο Νισάπινγκ, Σουηδία
Τόπος ταφής καθεδρικός Στρένγκνες
Θρησκεία Λουθηρανός Διαμαρτυρόμενος
Commons page Πολυμέσα σχετικά με το θέμα
δεδομέναπ  σ  ε )

Ο Κάρολος Θ' Βάσα (σουηδικά: Karl IX, 4 Οκτωβρίου 1550 - 30 Οκτωβρίου 1611) ήταν βασιλιάς της Σουηδίας (1604-1611). Ήταν ο νεότερος υιός του Γουσταύου Α΄ βασιλιά της Σουηδίας και τη δεύτερης συζύγου του Μάργκαρετ Λεϊγονχούβουντ, ετεροθαλής αδελφός του Έρικ ΙΔ΄ και αμφιθαλής αδελφός του Ιωάννη Γ΄. Ανιψιός του ήταν ο Σιγισμούνδος (Α΄) βασιλιάς της Σουηδίας και Γ΄ της Πολωνίας. Με τη διαθήκη του πατέρα του πήρε ως εισόδημα (appanage) το δουκάτο του Σέντερμανλαντ, που περιελάμβανε τις επαρχίες Νέρκε και Βέρμλαντ, αλλά δεν ήρθαν στην πραγματική κατοχή του παρά μετά την εκθρόνηση του Έρικ ΙΔ΄ το 1568 και τη διαδοχή στο θρόνο του Ιωάννη Γ΄.

Οι Σουηδοί βασιλείς Έρικ ΙΔ΄ (1560-1568) και Κάρολος Θ΄ (1604-1611) έχουν την αρίθμησή τους σύμφωνα με τη μυθική ιστορία της χώρας, ενώ στην πραγματικότητα είναι Έρικ Θ΄ και Κάρολος Γ΄.[1]

Κατά τη διάρκεια της όλο και πιο τεταμένης θρησκευτικής διαμάχης μεταξύ των Λουθηρανών και των Ρωμαιοκαθολικών, υπερασπίστηκε τους πρώτους. Το αίτημα για θρησκευτική ελευθερία προκάλεσε δυναστική κρίση· ο ανιψιός του Σιγισμούνδος καθαιρέθηκε και ο Κάρολος Θ΄ ανήλθε στο θρόνο της Σουηδίας. Η βασιλεία του ήταν το τελευταίο κεφαλαίο της Μεταρρύθμισης και της Αντιμεταρρύθμισης. Επτά έτη μετά από αυτόν, η αντιπαλότητα θα ξεσπάσει ως Τριακονταετής Πόλεμος.

Η ζωή του[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Μετά το θάνατο του αδελφού του Ιωάννη Γ΄ το Νοέμβριο του 1592, το στέμμα της Σουηδίας περιήλθε στον Σιγισμούνδο Γ΄ της Πολωνίας. Κατά τη διάρκεια των ετών αυτών (1592-99) στο όνομα του Σιγισμούνδου, που διέμενε στην Πολωνία, κυβερνούσε ο θείος του Κάρολος και το Ιδιαίτερο Συμβούλιο. Ο Κάρολος θεωρούσε επικίνδυνο για την προτεσταντική Σουηδία τον αφοσιωμένο στον Καθολικισμό και σύμμαχο των Αψβούργων Σιγισμούνδο. Ακολούθησαν αρκετά χρόνια θρησκευτικής διχόνοιας που οδηγούσε σε πολιτική διαμάχη. Έτσι η Συνέλευση των Τάξεων πίεσε τον Σιγισμούνδο να παραιτηθεί του στέμματος της Σουηδίας το 1595 υπέρ του θείου του, που στέφθηκε ως Κάρολος Θ΄.

Αυτό ξεκίνησε σχεδόν επτά δεκαετίες σποραδικών δυναστικών πολέμων, καθώς οι δύο κλάδοι του διαιρεμένου Οίκου των Βάσα επιχειρούσαν την επανένωση του πολωνικού και του σουηδικού στέμματος με αντίθετες ανταπαιτήσεις. Πολύ πιθανό, η δυναστική έριδα μεταξύ της Σουηδίας και της Πολωνίας του Οίκου των Βάσα να επηρέασε τις μετέπειτα ενέργειες των Καθολικών πριγκίπων στα γερμανικά κρατίδια, όπως το Διάταγμα της Αποκατάστασης. Στην πραγματικότητα, επιδεινώθηκε η ευρωπαϊκή πολιτική καθώς εγκαταλείφθηκε η πρόληψη τετελεσμένων γεγονότων με τη διπλωματία και τον συμβιβασμό, οδηγώντας στη μεγάλη αιματοχυσία του Τριακονταετούς Πολέμου.[2]

Οικογένεια[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Από την πρώτη σύζυγό του Μαρία Βίττελσμπαχ, κόρη του Λουδοβίκου Δ' εκλέκτορα του Παλατινάτου, είχε ένα επιζόν τέκνο:

Από τη δεύτερη σύζυγό του Χριστίνα Χολστάιν-Γκότορπ, κόρη του Αδόλφου δούκα του Χολστάιν-Γκότορπ, είχε τέκνα:

  • Γουσταύος Β' Αδόλφος 1593 - 1632, που τον διαδέχθηκε ως βασιλιάς της Σουηδίας. Κόρη του ήταν η Χριστίνα Βάσα της Σουηδίας.
  • Μαρία-Ελισάβετ 1596 - 1618, παντρεύτηκε τον εξάδελφό της Ιωάννη Βάσα δούκα του Έστεργετλαντ, γιο του Ιωάννη Γ' βασιλιά της Σουηδίας.
  • Φίλιππος 1601 - 1622, δούκας του Σέντερμανλαντ.

Από μία εκτός γάμου σχέση με την Κάρεν, κόρη του Νιλς, γιος του ήταν ο:

  • Καρλ-Γύλενιελμ 1574 - 1650, στρατάρχης.

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. Article Karl in Nordisk familjebok
  2. Bain, Robert Nisbet (1911). "Charles IX., king of Sweden". In Chisholm, Hugh. Encyclopædia Britannica (11th ed.). Cambridge University Press.

Πηγές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  • Charles IX. King of Sweden". New International Encyclopedia. 1905.
  • Wikisource-logo.svg "Charles IX., king of Sweden". The American Cyclopædia. 1879.
Βασιλικοί τίτλοι
Προκάτοχος
Σιγισμούνδος Βάζα
Θρόνος κενός (1599 - 1604)
Βασιλιάς της Σουηδίας
Flag of Sweden.svg

1604-1611
Διάδοχος
Γουσταύος Β΄ Αδόλφος