Γραμμή Γίρετσεκ

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση σε: πλοήγηση, αναζήτηση
Η γραμμή Γίρετσεκ. Τα εμφανιζόμενα κρατικά σύνορα είναι του Μάιου 2006

Η γραμμή Γίρετσεκ (Jireček) είναι ένα εννοιολογικό όριο μέσω των αρχαίων Βαλκανίων που διαιρεί την επιρροή των λατινικών (στα βόρεια) και των ελληνικών (στα νότια) γλωσσών στη Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία από την αρχαιότητα μέχρι τον 4ο αιώνα. Πηγαίνει από κοντά την πόλη του Λάτσι (Laçi) στη σύγχρονη Αλβανία έως τη Σερντίτσα (τώρα Σόφια, στη Βουλγαρία) και στη συνέχεια ακολουθεί την οροσειρά των Βαλκανίων προς την Οδησσό (Βάρνα) στη Μαύρη Θάλασσα. Ωστόσο, η προτεινόμενη γραμμή είναι μόνο ένα θεωρητικό εργαλείο και λίγες λατινοποιημένες ομάδες ζουν στα νότια της γραμμής, όπως οι Αρμάνοι, οι Βλαχομογλενίτες, οι Κουτσόβλαχοι και οι Μοσχοπολιτάνοι. Παρόλα αυτά, είναι ένα χρήσιμο - αν και κατά προσέγγιση - μέσο για τον προσδιορισμό της επίδρασης μιας συγκεκριμένης περιοχής. Η τοποθέτηση της γραμμής βασίζεται σε αρχαιολογικά ευρήματα: οι περισσότερες επιγραφές που βρίσκονται βόρεια είναι γραμμένες στα λατινικά και οι περισσότερες από τις επιγραφές που βρίσκονται στα νότια είναι στην ελληνικά.

Αυτή η γραμμή είναι σημαντική για την εγκαθίδρυση της περιοχής όπου εμφανίστηκαν οι Ρουμάνοι και οι Βλάχοι.

Χρησιμοποιήθηκε αρχικά από τον Τσέχο ιστορικό Κωνσταντίν Γίρετσεκ το 1911 σε μια ιστορία του σλαβικού λαού.

Πιο πρόσφατοι μελετητές το έχουν αναθεωρήσει κάπως: ο Καΐμιο (Kaimio) (1979) τοποθετεί τη Δαλματία και την Άνω Μοισία στη Λατινική περιοχή και την Κάτω Μοισία στην ελληνική σφαίρα. Ο Μάκλοτ (MacLeod) (1982) προτείνει ότι ίσως να μην υπήρχε "μια επίσημη γλωσσική πολιτική για κάθε πτυχή της ζωής" αλλά ότι "μεμονωμένοι Ρωμαίοι αξιωματούχοι [έκαναν] αποφάσεις κοινής λογικής επί τούτω". Επισημαίνει επίσης ότι ενώ η περιοχή ήταν υπό Ρωμαϊκή κυριαρχία, "ακόμη και στις ελληνικές περιοχές... η λατινική ήταν η κυρίαρχη γλώσσα στις επιγραφές που καταγράφουν δημόσια έργα, σε ορόσημα και στο στρατό".

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  • Jireček, Konstantin, Geschichte der Serben ' The history of the Serbs ', Gotha, 1911.
  • Kaimio, Jorma, The Romans and the Greek Language, Commentationes Humanarum Litterarum 64. Helsinki: Societas Scientiarum Fennica, 1979. (not seen)
  • MacLeod, M.D., review of Kaimio, 1979 in The Classical Review, New Ser., 32:2:216-218, 1982. JSTOR