Λιμενικό Σώμα

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια

Υπουργείο	Εμπορικής Ναυτιλίας
Υπουργός	Γιώργος Βουλγαράκης
Υφυπουργός	Πάνος Καμμένος
Αρχηγός	Αντιναύαρχος Θεόδωρος Ρεντζεπέρης
Α' Υπαρχηγός	Υποναύαρχος Αθανάσιος Μπούσιος
Β' Υπαρχηγός	Υποναύαρχος Γεώργιος Γιαννημάρας
Γενικός Επιθεωρητής	Υποναύαρχος Μιχαήλ Σαρλής
Έτος Ίδρυσης	1919
Δύναμη	6500

Το Λιμενικό Σώμα είναι σήμερα το μοναδικό ελληνικό Σώμα Ασφαλείας στρατιωτικά συγκροτούμενο. Σκοπός του είναι η φρούρηση και ο έλεγχος των λιμένων της χώρας, των πάσης φύσεως λιμενικών έργων και εγκαταστάσεων, εκτός ναυστάθμων και ναυτικών οχυρών, η προστασία της θαλάσσιας αλιείας, η διάσωση κινδυνευόντων στη θάλασσα, η αντιμετώπιση διαφόρων εκτάκτων γεγονότων που αφορούν την θαλάσσια συγκοινωνία, την ασφάλεια της ναυσιπλοΐας και γενικά ο έλεγχος των χωρικών υδάτων της Ελλάδας. Το Λιμενικό Σώμα υπάγεται διοικητικά στο Υπουργείο Εμπορικής Ναυτιλίας.

• Προστάτης του είναι ο Άγιος Νικόλαος.

[Επεξεργασία] Ιστορία

Το Λιμενικό Σώμα ιδρύθηκε το 1919 με τον νόμο 1753 περί τροποποιήσεως του Νόμου 816/1917 και προσθήκης συναφών διατάξεων. Ο συγκεκριμένος νόμος υπογράφτηκε από τους Βασιλιά Αλέξανδρο Α΄, υπουργό Ναυτικών Εμμανούηλ Ρεπούλη και υπουργό Δικαιοσύνης Ιωάννη Τσιριμώκο. Σύμφωνα με το άρθρο 4 του σχετικού νόμου το Λιμενικό Σώμα αρχικά θα αποτελείτο απο αξιωματικούς του Πολεμικού Ναυτικού. Γι' αυτό το λόγο μετατάχθηκαν από το Πολεμικό Ναυτικό στο Λιμενικό Σώμα 66 αξιωματικοί.

Τα τέσσερα πρώτα μέλη του Λιμενικού Σώματος, οι οποίοι είχαν τον βαθμό επιλιμενάρχη β΄, ήταν οι: Δούκας Δούκας, Γεώργιος Τσάκωνας, Κωνσταντίνος Μπούκας και Παντελής Χορν. Αξίζει επίσης να σημειωθεί ότι ένας από τους εμπνευστές της ίδρυσης αυτού του σώματος ήταν ο Γεώργιος Σάκαλης, ο οποίος μαζί με τον Κωνσταντίνο Μπούκα συνέβαλαν στην πραγματοποίηση αυτής της σκέψης, στηριζόμενοι στον προυπάρχοντα νόμο, Β.Δ. "Περί Λιμενίων Αρχών" του 1834, (Διάταγμα του Όθωνα), προκειμένου να εκπέσουν αρμοδιότητες από το Πολεμικό Ναυτικό και ν΄ απαγκιστρωθεί δύναμή του.

Το Λιμενικό Σώμα στην αρχή υπάχθηκε στην Διεύθυνση Εμπορικού Ναυτικού (ΔΕΝ) του Υπουργείου Ναυτικών, η οποία στη συνέχεια υπάχθηκε στο Υπουργείο Οικονομικών και το 1925 επανήλθε στο Υπουργείο Ναυτικών. Στο σημείο αυτό αξίζει να σημειωθεί η εκδηλωθείσα τότε δυσφορία μερικών αξιωματικών του Πολεμικού Ναυτικού που υπαγόταν στο ίδιο Υπουργείο σε άλλη διεύθυνση, μετά την ίδρυση του Λιμενικού Σώματος, όπου πολλές αρμοδιότητες πέραν από τις καθ΄ αυτές στρατιωτικές τους αφαιρέθηκαν. Βέβαια στα πρώτα χρόνια της σύστασης του Λιμενικού παρατηρείται η τάση κηδεμονίας του απο το Πολεμικό Ναυτικό ως Όπλο και αρχαιότερο αυτού. Το 1921 δημιουργήθηκε για πρώτη φορά ο θεσμός των προξενικών λιμεναρχείων, με πρώτο αυτό του Λονδίνου.

Η πολιτική και μερική στρατιωτική ανεξαρτησία του ολοκληρώθηκε με την ίδρυση του υφυπουργείου εμπορικής Ναυτιλίας το 1936. Είχαν όμως προηγηθεί και διάφοροι ευνοϊκοί προς τον σκοπό αυτό νόμοι απο προηγούμενες κυβερνήσεις, όπως του Βενιζέλου το 1929.

Στον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο το Λιμενικό αντιμετώπισε σοβαρά προβλήματα λόγω των συχνών βομβαρδισμών. Με την διάσπαση του μετώπου το 1941, οι αξιωματικοί διατάχθησαν να εγκαταλείψουν τα λιμάνια της Βορείου Ελλάδας και του Ιονίου. Παράλληλα το μεγαλύτερο λιμάνι της χώρας, αυτό του Πειραιά, δεχόταν σχεδόν καθημερινά σφοδρούς βομβαρδισμούς απο τα ιταλικά αεροπλάνα.

Κατα τη διάρκεια της κατοχής πολλοί αξιωματικοί κατέφυγαν στην Αίγυπτο μαζί με την κυβέρνηση. Το προξενικό λιμεναρχείο της Σμύρνης εκείνη την περίοδο προσέφερε σημαντικές υπηρεσίες εξυπηρετώντας περίπου 35.000 πρόσφυγες. Το 1941 η κατοχική κυβέρνηση μετέτρεψε το υφυπουργείο Εμπορικής ναυτιλίας σε υπουργείο. Το Λιμενικό Σώμα περιορίστηκε σε αστυνομικά καθήκοντα.

Πολλοί αξιωματικοί του Λ.Σ. έλαβαν μέρος στην Εθνική αντίσταση. Αυτοί ήταν μυημένοι στις οργανώσεις Όμηρος, Κόδρος, Αλίκη, ΕΔΕΣ, ΕΚΑ, ΠΕΑΝ κ.α. Το Λ.Σ. είχε αρκετές απώλειες σε έμψυχο ηλικό. Χαρακτηριστικά αναφέρονται οι περιπτώσεις του υποκελευστή Γρηγόρη Μουρμούρη, ο οποίος βασανίστηκε και εκτελέστηκε απο τους Γερμανούς, του Πολίτη, που βασανίστηκε επίσης, των υποπλοιάρχων Γεωργίου Κωτούλα και Ηλία Καζάκου, που συνελλήφθησαν απο τους Γερμανούς καθώς διέφευγαν για το εξωτερικό και εκτελέστηκαν, του αντιπλοιάρχου Γεωργακόπουλου, ο οποίος συνελλήφθη και βασανίστηκε απο τους Γερμανούς, του Αρβανιτάκη, που εκτελέστηκε επίσης, του Μαυρέα, που εκτελέστηκε επίσης, αλλά και πολλών άλλων που συνελλήφθησαν και βασανίστηκαν ή εκτοπίστηκαν.

Στα Δεκεμβριανά του 1944 οι αξιωματικοί του Λ.Σ. οχυρώθηκαν στο κτίριο του Κεντρικού Λιμεναρχείου Πειραιώς που τότε στεγαζόταν στο μέγαρο Βάττη στην ακτή Μιαούλη. Στο κτίριο είχαν επίσης συγκεντρωθεί αστυνομικοί, μερικοί Άγγλοι πεζοναύτες και άλλες ένοπλες δυνάμεις. Οι συγκρούσεις ήταν σφοδρές. Κατα τη διάρκεια αυτών σκοτώθηκαν δύο λιμενικοί. Ο Ουίνστον Τσώρτσιλ στα απομνημονεύματά του αναφέρεται στην ηρωϊκή άμυνα των αξιωματικών του Λ.Σ. στο λιμεναρχείο Πειραιά. Δυστυχώς την εποχή του εμφυλίου δολοφονήθηκαν αρκετοί λιμενικοί, μεταξύ αυτών και ο Ναύαρχος Παπαθεοδώρου. Το 1946 ανέλαβε το υπουργείο εμπορικής Ναυτιλιας ο απόστρατος αξιωματικός του Λ.Σ. Θεόδωρος Κιζάνης.

[Επεξεργασία] Διατελέσαντες αρχηγοί του Λ.Σ.

Διευθυντές Εμπορικού Ναυτικού	Από	Μέχρι	Σημειώσεις
Κωνσταντίνος Μπούκας	5 Ιουνίου 1919	24 Μαΐου 1920	Ήταν απο τους πρωτεργάτες της ίδρυσης του Λ.Σ. και μαζι με τον Σακαλή είχε εμπνευστεί το νομο 1753 του 1919, με τον οποίο ιδρύθηκε το Λ.Σ. Ήταν ενας απο τους τέσσερις αξιωματικούς του Πολεμικού Ναυτικού που μετατάχθηκαν στο Λ.Σ. έχοντας τον βαθμό του αρχιφροντιστή. Αποστρατεύθηκε στις 23/7/1932 με τον βαθμό του υποναυάρχου ε.α.
Γεώργιος Τσάκωνας	24 Μαΐου 1920	17 Ιουλίου 1920	Ήταν ενας απο τους τέσσερις αξιωματικούς του Πολεμικού Ναυτικού που μετατάχθηκαν στο Λ.Σ. έχοντας τον βαθμό του αρχιφροντιστή. Αποστρατεύθηκε στις 2/11/1926 με τον βαθμό του υποναυάρχου ε.α.
Παναγιώτης Πλατσούκας	7 Νοεμβριου 1920	1 Δεκεμβρίου 1920
Μερτίκας Καρράς	1 Δεκεμβρίου 1920	31 Δεκεμβρίου 1920
Ιωάννης Σπετσώτης	31 Δεκεμβρίου 1920	23 Δεκεμβρίου 1921
Θεόδωρος Χοϊδάς	23 Δεκεμβρίου 1921	18 Δεκεμβρίου 1923
Κωνσταντίνος Μπούκας	18 Δεκεμβρίου 1923	7 Ιουλίου 1925
Εμμανουήλ Δραγάτσης	7 Ιουλίου 1925	18 Σεπτεμβρίου 1926
Κωνσταντίνος Μπούκας	18 Σεπτεμβριου 1926	9 Αυγούστου 1929
Κωνσαντίνος Κατσαμπής	9 Αυγούστου 1929	11 Νοεμβρίου 1929	Ήταν ένας απο του εξήντα δύο αξιωματικούς που μετατάχθηκαν απο το Πολεμικό Ναυτικό στο Λιμενικό Σώμα το 1919 έχοντας τον βαθμό του υποφροντιστή (υποπλοιάρχου). Κατα την περίοδο 1919-1922 διετέλεσε διευτντής του γραφείου θαλλάσσιων μεταφορών στη Σμύρνη. Την περίοδο 1925-1926 χρημάτισε λιμενάρχης Βόλου και την περίοδο 1926-1928 λιμενάρχης Θεσσαλονίκης. Αρθρογραφούσε στο περιοδικό Επιθεώρησις Εμπορικού Ναυτικού. Ήταν επίσης εισηγητής του νόμου 1652/1939, βασικός συντάκτης του κώδικα δημοσίου & ιδιωτικού ναυτικού δικαίου και είχε εκδόσει το έργο καθήκοντα και υποχρεώσεις πλοιάρχου (1930). Αποστρατεύθηκε τον Οκτώβριο του 1946 με τον βαθμό του αντιναυάρχου.
Κωνσταντίνος Μπούκας	11 Νοεμβρίου 1929	1 Ιουλίου 1932
Βασίλειος Κούτσης	1 Ιουλίου 1932	23 Νοεμβρίου 1932	Ήταν ένας απο του εξήντα δύο αξιωματικούς που μετατάχθηκαν απο το Πολεμικό Ναυτικό στο Λιμενικό Σώμα το 1919 έχοντας τον βαθμό του υποφροντιστή (υποπλοιάρχου). Αρθρογραφούσε στο μηναίο περιοδικό «Επιθεώρηση Εμπορικού Ναυτικού» ενώ είχε διατελέσει λιμενάρχης Θεσσαλονίκης (1922) και την περίοδο 1919-1920 Χίου. Αποστρατεύθηκε κατόπιν αιτήσεως αυτού το 1933 με τον βαθμό του υποναυάρχου ε.α.
Μιλτιάδης Χριστοφής	23 Νοεμβρίου 1932	18 Ιανουαρίου 1933	Ήταν ένας απο του εξήντα δύο αξιωματικούς που μετατάχθηκαν απο το Πολεμικό Ναυτικό στο Λιμενικό Σώμα το 1919 έχοντας τον βαθμό του υποφροντιστή (υποπλοιάρχου). Την περίοδο 1920-1921 διετέλεσε λιμενάρχης Πειραιά, το 1923 Αλεξανδρούπολης και το 1926 Θεσσαλονίκης. Συμμετείχε στους πολέμους του 1912-1913 με τον βαθμό του ανθυποπλοιάρχου στο θωρηκτό Αβέρωφ. Χρημάτισε πρώτος γενικός διευθυντής Υ.Ε.Ν. καθώς και γενικός επιθεωρητής Υ.Ε.Ν. Ήταν ένας απο τους βασικούς συντάκτες του κώδικα δημοσίου ναυτικού δικαίου και αποστρατεύθηκε το 1952 με τον βαθμό του υποναυάρχου.
Βασίλειος Κούτσης	18 Ιανουαρίου 1933	1 Φεβρουαρίου 1933
Βασίλειος Σκαρπέτης	1 Φεβρουαρίου 1933	29 Μαρτίου 1933	Ήταν ένας απο του εξήντα δύο αξιωματικούς που μετατάχθηκαν απο το Πολεμικό Ναυτικό στο Λιμενικό Σώμα το 1919 έχοντας τον βαθμό του υποφροντιστή (υποπλοιάρχου). Το 1921 ανέλαβε διευθυντής στην υπηρεσία ζημιών του θαλάσσιου πολέμου στο υπουργείο εσωτερικων. Την περίοδο 1921-1922 διετέλεσε λιμενάρχης Πειραιά καθώς και την περίοδο 1936-1941, δηλαδή την κρίσιμη φάση του ελληνοϊταλικού πολέμου ενώ την περίοδο 1923-1924 διετέλεσε λιμενάρχης Αλεξανδρούπολης. Αρθρογραφούσε στο μηναίο περιοδικό «Επιθεώρηση Εμπορικού Ναυτικού», είχε συγγράψει το νομικό έργο η σύμβασις ναυτολογήσεως (1960), ήταν μέλος της επιτροπής συγγραφής για την ιστορία του Ναυτικού Απομαχικού Ταμείου, έργο που εκδόθηκε το 1967, βασικός συντάκτης του κώδικα ιδιωτικού ναυτικού δικαίου καθώς και συντάκτης της Μεγάλης Ελληνικής Εγκυκλοπαίδειας. Κατα τη διάρκεια της θητείας του ως αρχηγός του Λ.Σ. υπέγραψε την σύμβαση αγοράς των 100 φορτηγών Λίμπερτυς. Αποστρατεύθηκε τον Δεκέμβριο του 1950 με τον βαθμό του υποναυάρχου και απεβίωσε το 1981.
Μιλτιάδης Χριστοφής	29 Μαρτίου 1933	16 Ιουνίου 1933
Κωνσαντίνος Κατσαμπής	16 Ιουνίου 1933	2 Μαρτίου 1935
Μιλτιάδης Χριστοφής	2 Μαρτίου 1935	16 Απριλίου 1936
Κωνσαντίνος Κατσαμπής	16 Απριλίου 1936	20 Νοεμβρίου 1936
Γενικοι Διευθυντές Υ.Ε.Ν.	Από	Μέχρι	Σημειώσεις
Μιλτιάδης Χριστοφής	26 Μαΐου 1941	24 Νοεμβρίου 1941
Νικόλαος Παπαθεοδώρου	24 Νοεμβρίου 1941	26 Οκτωβρίου 1941	Μετατάχθηκε απο το Πολεμικό Ναυτικό στο Λ.Σ. το 1919, έχοντας τον βαθμό του υποφροντιστή. Την περίοδο 1925-1927 διετέλεσε λιμενάρχης Πειραιά. Το 1940 ήταν παρών στον τορπιλισμό της Έλλης ως επόπτης των μέτρων ασφαλείας του Λ.Σ. στην Τήνο. Δολοφονήθηκε στις 28/12/1944 απο κομμουνιστές στον Πειραιά έχοντας τον βαθμό του υποναυάρχου.
Μιλτιάδης Χριστοφής	26 Οκτωβρίου 1941	12 Μαρτίου 1945
Βασίλειος Σκαρπέτης	12 Μαρτίου 1945	18 Σεπτεμβρίου 1946
Αθανάσιος Τσεμπερόπουλος	18 Σεπτεμβρίου 1946	27 Φεβρουαρίου 1947	Ήταν ενας απο τους εξήντα δύο αξιωματικούς του Πολεμικού Ναυτικού που μετατάχθηκαν στο Λ.Σ. έχοντας τον βαθμό του ανθυποφροντιστή το 1919. Είχε διατελέσει λιμενάρχης Θεσσαλονίκης, Πάτρας, Κέρκυρας, Καλαμάτας και Κεφαλληνίας. Αποστρατεύθηκε στις 27/3/1953 με τον βαθμό του υποναυάρχου και ήταν ο τελευταίος απο την σειρά των πρώτων 62 αξιωματικών.
Βασίλειος Σκαρπέτης	27 Φεβρουαρίου 1947	4 Μαΐου 1949
Αθανάσιος Τσεμπερόπουλος	4 Μαΐου 1949	14 Σεπτεμβρίου 1950
Βασίλειος Σκαρπέτης	14 Σεπτεμβρίου 1950	31 Δεκεμβρίου 1950
Αθανάσιος Τσεμπερόπουλος	31 Δεκεμβρίου 1950	27 Μαρτίου 1954
Νικόλαος Τσενεμπής	27 Μαρτίου 1954	14 Απριλίου 1954
Ανδρέας Σταθακόπουλος	14 Απριλίου 1954	25 Σεπτεμβρίου 1958
Μιχαήλ Σάκαρης	25 Σεπτεμβρίου 1958	28 Σεπτεμβρίου 1962
Παναγιώτης Θεοχάρης	28 Σεπτεμβρίου 1962	23 Απριλίου 1964
Ισίδωρος Βασιλειάδης	23 Απριλίου 1964	18 Φεβρουαρίου 1966
Νικόλαος Σταμπολής	18 Φεβρουαρίου 1966	13 Απριλίου 1967
Βασίλειος Χανίδης	13 Απριλίου 1967	30 Ιουλίου 1968
Βασίλειος Γράβαρης	30 Ιουλίου 1968	24 Απριλίου 1969
Αρχηγοί Λιμενικού Σώματος	Από	Μέχρι	Σημειώσεις
Γεώργιος Τσαφάρας	24 Απριλίου 1969	9 Ιουνίου 1971
Γεώργιος Μητράκος	9 Ιουνίου 1971	21 Μαρτίου 1974
Γεώργιος Αμαραντίδης	21 Μαρτίου 1974	17 Μαΐου 1975
Άλκης Σκιαδάς	17 Μαΐου 1975	25 Φεβρουαρίου 1980	Αποφοίτησε απο τη σχολή ναυτικών δοκίμων το 1948. Την περιοδο 1973-1975 ήταν προξενικός λιμενάρχης Λονδίνου. Επι θητείας του, ως αρχηγού του Λ.Σ., θεσπίστηκε ο βαθμός του αντιναυάρχου. Αποστρατεύθηκε το 1982 με τον βαθμό του αντιναυάρχου ενώ αργότερα του απονεμήθηκε ο τίτλος του επιτίμου αρχηγού του Λ.Σ. Το 1990 εκλέχτηκε πρόεδρος της Λέσχης Αξιωματικών του Λ.Σ.
Ιωάννης Χρυσανθακόπουλος	25 Φεβρουαρίου 1980	20 Ιανουαρίου 1982
Δημήτριος Ορφανός	20 Ιανουαρίου 1982	22 Νοεμβρίου 1982
Κωνσταντίνος Προκόπης	20 Ιανουαρίου 1982	3 Αυγούστου 1984
Παντελής Πρωτονοτάριος	3 Αυγούστου 1984	27 Νοεμβρίου 1985
Αριστείδης Παπανδρέου	27 Νοεμβρίου 1985	23 Φεβρουαρίου 1987
Χρήστος Ντούνης	23 Φεβρουαρίου 1987	7 Μαΐου 1990
Γεώργιος Βασόπουλος	7 Μαΐου 1990	27 Φεβρουαρίου 1992
Νικόλαος Χασιώτης	27 Φεβρουαρίου 1992	9 Νοεμβρίου 1994
Εμμανουήλ Πελοποννήσιος	9 Νοεμβρίου 1994	18 Μαρτίου 1996
Περικλής Ουσαντζόπουλος	18 Μαρτίου 1996	31 Μαρτίου 1998
Θεοδόσιος Παπακωνσταντίνου	31 Μαρτίου 1998	12 Μαΐου 2000
Ανδρέας Συρίγος	12 Μαΐου 2000	4 Μαρτίου 2002
Χρήστος Δελημιχάλης	4 Μαρτίου 2002	1 Μαρτίου 2005	Γεννήθηκε στην Αθήνα το 1948 και το 1974 αποφοίτησε απο τη σχολή Ναυτικών Δοκίμων. Διετέλεσε προξενικός λιμενάρχης στο Τόκυο καθώς και διευθυντής της διεύθυνσης προσωπικού του Λ.Σ.
Θεόδωρος Γκλεζάκος	1 Μαρτίου 2005	15 Μαρτίου 2006	Κατα τη διάρκεια της θητείας του συγκρούστηκε, ιδιαίτερα για την τοποθέτηση του Δημητρίου Μόσχου στην θέση του α΄ υπαρχηγού, με τον τότε υπουργό εμπορικής Ναυτιλίας Μανώλη Κεφαλογιάννη με αποτέλεσμα την αντικατάστασή του πριν την ολοκλήρωση της θητείας του. [1]
Ηλίας Σιωνίδης	15 Μαρτίου 2006	12 Μαρτίου 2008	Γεννήθηκε στα Χανιά το 1954, σπούδασε οικονομικά στο πανεπιστήμιο Πειραιώς και αποφοίτησε απο τη σχολή ναυτικών δοκίμων το 1978. Είναι επίσης απόφοιτος της Ναυτικής Σχολής Πολέμου και της Σχολής Εθνικής Αμύνης. Έχει διατελέσει ναυτιλιακός ακόλουθος Νέας Υόρκης ενώ το 2004 του είχε ανατεθεί η ασφάλεια των Ολυμπιακών Εγκαταστάσεων ευθύνης του Λ.Σ. Αποστρατεύθηκε στις 12 Μαρτίου του 2008 και τιμητικά του δόθηκε ο τίτλος του επίτιμου αρχηγού του Λ.Σ.
Θεόδωρος Ρεντζεπέρης	12 Μαρτίου 2008	-	Γεννήθηκε στην Αθήνα το 1952 και είναι γιός του αρχιπλοίαρχου ε.α. του Λιμενικού Σώματος Πέτρου Ρεντζεπέρη, γόνου οικογένειας αγωνιστών του 1821[2]. Σπούδασε στο οικονομικό τμήμα της νομικής Θεσσαλονίκης και ολοκλήρωσε τις σπουδές του στο πανεπιστήμιο της Νέας Υόρκης. Την περίοδο 1994-1996 υπηρέτησε ως βοηθός ναυτιλιακού ακολούθου στην Νέα Υόρκη. Υπηρέτησε ως λιμενάρχης στη Θεσσαλονίκη και τον Πειραιά, κατα τη διάρκεια μάλιστα των Ολυμπιακών Αγώνων στην Αθήνα. Διετέλεσε α΄ υπαρχηγός Λ.Σ. και στις 12 Μαρτίου 2008 ανέλαβε αρχηγός[3].