Μαρία του Γκιζ

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση σε: πλοήγηση, αναζήτηση
Μαρία του Γκιζ
Maryofguise1.jpg
Βασιλική σύζυγος της Σκωτίας
Περίοδος 18 Μαΐου 1538 - 14 Δεκεμβρίου 1542
Γέννηση 22 Νοεμβρίου 1515
Μπαρ-λε-Ντικ, Γαλλία
Θάνατος 11 Ιουνίου 1560 (44 ετών)
Κάστρο του Εδιμβούργου, Σκωτία
Σύζυγος Λουδοβίκος Β΄ του Λονγκβίλ
Ιάκωβος Ε΄ της Σκωτίας
Πατέρας Κλαύδιος της Λωρραίνης
Μητέρα Αντουανέτα των Βουρβόνων
Commons page Σχετικά πολυμέσα
δεδομένα (π  σ  ε )

H Μαρία του Γκιζ (Marie de Guise, 22 Νοεμβρίου 1515 - 11 Ιουνίου 1560) ήταν βασίλισσα της Σκωτίας ως δεύτερη σύζυγος του Ιακώβου Ε΄ της Σκωτίας και αντιβασίλισσα της Σκωτίας (1554 - 1560) για λογαριασμό της κόρης της Μαρίας Α΄ της Σκωτίας. Η Μαρία του Γκιζ με καταγωγή από το Δουκάτο της Λωρραίνης ήταν μεγαλύτερη κόρη του Κλαύδιου του Γκιζ αρχηγού του Οίκου του Γκιζ και της Αντουανέτας των Βουρβόνων κόρης του Φραγκίσκου του Βαντόμ και της Μαρίας του Λουξεμβούργου. Ο ισχυρός Οίκος του Γκιζ ήταν πρωταγωνιστής στην Γαλλία τον 16ο αιώνα με συμμαχίες με το βασίλειο της Γαλλίας και το μικρότερο βασίλειο της Σκωτίας που ήθελε να είναι καθολικό ανεξάρτητο από την Αγγλία. Μετά την αποτυχία της οι Προτεστάντες πήραν την εξουσία στην Σκωτία και ο εγγονός της Ιάκωβος Α΄ και ΣΤ΄ της Αγγλίας και της Σκωτίας ένωσε για πρώτη φορά τα στέμματα της Αγγλίας και της Σκωτίας.

Δούκισσα του Λονγκβίλ[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η Μαρία είχε άλλα 11 αδέλφια ανάμεσα τους : ο Φραγκίσκος του Γκιζ, ο Κλαύδιος του Ωμάλ, ο Κάρολος, καρδινάλιος της Λωρραίνης και ο Λουδοβίκος Α΄, καρδινάλιος του Γκιζ. Η Μαρία του Γκιζ ήταν ψηλή ενω όπως είχε αναφέρει η μητέρα της υπέφερε από συχνά κρυολογήματα, ακούγεται ότι γεννήθηκε στο σπίτι ενός "κοινού" ενώ η μητέρα της ταξίδευε για την γενέτειρα της.[1] Όταν ήταν 5 ετών έγινε νονά στην μικρότερη αδελφή της Λουίζα, σε λίγο πήγε μαζί με την γιαγιά της Φιλίππη του Γκέλντερ στην μονή του Πουρ Κλερ στο Ποντ-α-Μουσσον. Ο θείος της Αντώνιος της Λωρραίνης και η θεία της Ρενέ των Βουρβόνων επισκέφτηκαν την Φιλίππη όταν ήταν 14 ετών, εντυπωσιασμένοι με το ανάστημα και την εμφάνιση της την πήραν από το μοναστήρι και την έφεραν μαζί τους στην Γαλλική αυλή. Η Μαρία έκανε την πρώτη εμφάνιση της στον γάμο ανάμεσα στον Φραγκίσκο Α΄ της Γαλλίας και την Ελεονώρα της Αυστρίας ενώ έγινε φίλη με τις κόρες του βασιλιά Μανταλένα των Βαλουά και Μαργαρίτα των Βαλουά.

Στις 4 Αυγούστου 1534 σε ηλικία 18 ετών η Μαρία έγινε δούκισσα του Λονγκβίλ με τον γάμο της με τον Λουδοβίκο Β΄ του Λονγκβίλ στα ανάκτορα του Λούβρου, ο γάμος τους ήταν ευτυχισμένος αλλά πολύ σύντομος. Ο πρώτος γιος της Μαρίας Φραγκίσκος Γ΄ του Λονγκβίλ γεννήθηκε στις 30 Οκτωβρίου 1535 αλλά στις 9 Ιουνίου 1537 ο Λουδοβίκος πέθανε στην Ρουέν αφήνοντας την σύζυγο του χήρα σε ηλικία 21 έτους. Το υπόλοιπο διάστημα της ζωής της η Μαρία κρατούσε το τελευταίο γράμμα από τον αγαπημένο της φίλο και σύζυγο Λουδοβίκο που έγραφε για την ασθένεια του και εξηγούσε την απουσία του στην Ρουέν, βρίσκεται και σήμερα στην Εθνική Βιβλιοθήκη της Σκωτίας.[2] Η Μαρία γέννησε στις 4 Αυγούστου τον δεύτερο γιο της και τον ονόμασε Λουδοβίκο στην μνήμη του συζύγου της, ο Λουδοβίκος πέθανε πολύ μικρός αλλά ο Φραγκίσκος έστελνε γράμματα στην μητέρα του στην Σκωτία, στις 22 Μαρτίου 1545 της έγραφε πόσο ψηλός ήταν και στις 2 Ιουλίου 1546 της έστειλε το πορτραίτο του.[3] Η Μαρία έγινε στην συνέχεια στόχος του Ιακώβου Ε΄ της Σκωτίας για τον δεύτερο γάμο του (1537), η πρώτη σύζυγος του Μανταλένα των Βαλουά είχε πεθάνει πρόωρα και χρειαζόταν μια Γαλλίδα νύφη για να πραγματοποιήσει μια συμμαχία ανάμεσα εναντίον της Αγγλίας. Ο Ιάκωβος Ε΄ σύμφωνα με έναν συγγραφέα του 17ου αιώνα είχε εντυπωσιαστεί από τη Μαρία όταν πήγε στην Γαλλία να συναντήσει την Μανταλένα και την Μαρία των Βουρβόνων, ήταν ο επόμενος στόχος του.[4] Η Μαρία είχε βρεθεί στον πρώτο γάμο του Ιακώβου Ε΄ με την Μανταλένα.[5]

Γάμος με τον Ιάκωβο Ε΄ της Σκωτίας[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ο πρόσφατα χήρος Ερρίκος Η΄ της Αγγλίας είχε προσπαθήσει να αποτρέψει την ένωση ζητώντας το χέρι της Μαρίας. Ο Ερρίκος Η΄ είχε βαρύ ιστορικό στην συμπεριφορά του με τις συζύγους του, εξόρισε την πρώτη και αποκεφάλισε την δεύτερη αυτό έκανε την Μαρία να αρνηθεί την πρόταση. Ο Ερρίκος Η΄ είπε τον Δεκέμβριο του 1537 στον Καστιλλόν τον Γάλλο απεσταλμένο στο Λονδίνο ότι ήταν πολύ μεγάλος άντρας για να μην έχει μια μεγάλη σύζυγο.[6] Η βιογράφος Αντόνια Φρέιζερ (γεν. 1932) γράφει το 1969 ότι η Μαρία του απάντησε "Είμαι μεγάλη γυναίκα αλλά έχω μικρό λαιμό".[7] Η απάντηση της Μαρίας ήταν κακόγουστο αστείο επειδή λίγο πριν αποκεφαλιστεί η δεύτερη σύζυγος του Άννα Μπολέυν (1536) είπε στον εκτελεστή ότι θα την σκοτώσει εύκολα επειδή έχει "μικρό λαιμό".[8] Ο Φραγκίσκος Α΄ της Γαλλίας προτίμησε την πρόταση του Ιακώβου σε σχέση με του Ερρίκου και μεταβίβασε τις επιθυμίες του στον Κλαύδιο του Γκιζ, ο Φραγκίσκος δήλωσε ότι θα της δώσει τόσο μεγάλη προίκα σαν να ήταν πριγκίπισσα.[9] Η μητέρα της Μαρίας είδε την πρόταση "εξαιρετικά περίεργη" επειδή ο βασιλιάς είχε συμπεριλάβει την κληρονομιά του γιου της Μαρίας στην προίκα.[10] Η Μαρία δέχτηκε τον πρόταση πολύ σοκαρισμένη, ήταν θλιμμένη επειδή είχε χάσει πρόωρα τον σύζυγο και τον γιο της και δεν ήθελε να αποχωριστεί την πατρίδα της και την οικογένεια της. Ο πατέρας της προσπάθησε να της αλλάξει γνώμη μέχρι την εποχή που ο ίδιος ο Ιάκωβος της έγραψε για να της δώσει τις συμβουλές και την υποστήριξη του.[11] Η αυθεντικότητα των επιστολών που δημοσιοποιήθηκαν για πρώτη φορά το 1935 αμφισβητείται.[12] Ο Ντέιβιντ Μπίάτον (1494 - 1546) ταξίδευσε στην Γαλλία για να προχωρήσει στις διαπραγματεύσεις του γάμου. Ο Μπίάτον έγραψε επιστολή στον Ιάκωβο Ε΄ στις 22 Οκτωβρίου 1537 στην Λυών ότι "είναι έτοιμος να φέρει σε ευτυχές τέλος την αποστολή", είχε μιλήσει με την Μαρία που βρισκόταν με την μητέρα της στην Καμπανία και περίμενε το τέλος των διαπραγματεύσεων.[13]

Οι γαμήλιες διαπραγματεύσεις ολοκληρώθηκαν τον Ιανουάριο του 1538 με μια προίκα που περιείχε και την προίκα του πρώτου της γάμου. Σύμφωνα με τους γαμήλιους όρους αν ο βασιλιάς πέθαινε πρώτος η χήρα θα είχε για όλη την υπόλοιπη ζωή της το κάστρο του Φώκλαντ, το κάστρο του Στέρλινγκ, το κάστρο του Ντίνγκουαλ μαζί με όλα τα έσοδα από τις κομητείες και τις ηγεμονίες.[14] Η Μαρία δέχτηκε την προσφορά και έκανε σχέδια για την αναχώρηση της, ο αρραβώνας του Ιακώβου Ε΄ με την Μαρία του Γκιζ έγινε με προξενιό στις 9 Μαΐου 1538 στο παρεκκλήσι του πύργου του Σατεντάν. Περίπου 2000 λόρδοι και βαρόνοι ήρθαν από την Σκωτία για να παραστούν στην τελετή σαν απεσταλμένοι του Ιακώβου Ε΄ με έναν στόλο υπό την ηγεσία του λόρδου Μάξγουελ, ο Μάξγουελ και οι λόρδοι του επέστρεψαν στην Σκωτία με την Μαρία.[15] Η Μαρία απέπλευσε από την Χάβρη στις 10 Ιουνίου 1538 και έφτασε στο Φάιφ έξι μέρες αργότερα, έγινε δεκτή από τον βασιλιά με πολλές τελετές.[16] Όταν έφυγε η Μαρία από την Γαλλία τον Ιούνιο του 1538 22 ετών αναγκάστηκε να αφήσει τον τρίχρονο γιο της Φραγκίσκο στην Γαλλία επειδή είχε διαδεχτεί στο Λονγκβίλ τον πατέρα του Λουδοβίκο Β΄. Ο Ιάκωβος Ε΄ και η Μαρία παντρεύτηκαν στον καθεδρικό ναό του Αγίου Ανδρέα στις 18 Ιουνίου 1538. Η μητέρα του Ιακώβου Μαργαρίτα Τυδώρ έγραψε τον Ιούλιο στον Ερρίκο Η΄ "Την εμπιστεύομαι επειδή θα γίνει σοφή πριγκίπισσα, θα έχει μεγάλες τιμές από μένα και πολύ καλή μεταχείριση".[17]

Βασίλισσα της Σκωτίας[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ο δούκας του Γκιζ έστειλε χτίστες, μεταλλωρύχους και τον Γάλλο ζωγράφο Πιερ Κουέσνελ για να διακοσμήσει τα ανάκτορα.[18] Η στέψη έγινε στις 22 Φεβρουαρίου 1540 στο αβαείο του Χόλυρουντ, οι προετοιμασίες για την στέψη ξεκίνησαν τον Οκτώβριο του 1539 όταν ο κοσμηματοπώλης Τζων Μόσμαν έκανε το νέο της στέμμα και επιχρύσωσε το ασημένιο της σκήπτρο. Οι πληρωμές της τελετής περιείχαν το κρέμασμα των ταπεστρί και την μεταφορά των επιπλώσεων από το παρεκκλήσι των ανακτόρων στο αβαείο, οι απεσταλμένοι διασκορπίστηκαν για να καλέσουν τις κυρίες του βασιλείου.[19] Ο χαιρετισμός έγινε με 30 πυροβολισμούς από τον πύργο στο κάστρο του Εδιμβούργου και ο Ιάκωβος έδωσε άδεια στους οπλουργούς του να ρίξουν πυροτεχνήματα.[20]

Ο Ιάκωβος και η Μαρία απέκτησαν δυο γιους : τον Ιάκωβο, δούκα του Ρόθεσει (γεννήθηκε στις 22 Μαΐου 1540 στον Άγιο Ανδρέα) και τον Ροβέρτο, δούκα του Άλμπανι (γεννήθηκε και βαπτίστηκε στις 12 Απριλίου 1541), πέθαναν και οι δυο στις 21 Απριλίου 1541 σε βρεφική ηλικία. Η μητέρα της Μαρίας Αντουανέτα των Βουρβόνων έγραψε στην κόρη της γράμμα για να την παρηγορήσει και να της υπενθυμίσει ότι ήταν πολύ νέα και μπορούσε να κάνει περισσότερα παιδιά, η ίδια έριξε τις ευθύνες στην νοσοκόμα της και στην υπερβολική σίτιση.[21] Το τρίτο και τελευταίο παιδί του ζεύγους Μαρία Α΄ της Σκωτίας γεννήθηκε στις 8 Δεκεμβρίου 1542, ο Ιάκωβος πέθανε έξι μέρες αργότερα αφήνοντας την Μαρία αντιβασίλισσα της Σκωτίας.[22] Την αντιβασιλεία ανέλαβε ο Τζέιμς Χάμιλτον, 2ος κόμης του Άρραν,ο Ερρίκος Η΄ εξέφρασε την επιθυμία να παντρέψει την νεογέννητη Μαρία με τον γιο και διάδοχο του πρίγκιπα Εδουάρδο. Η πράξη αυτή προκάλεσε μεγάλες αντιδράσεις στην Σκωτία από αυτούς που αναζητούσαν συμμαχία με την Γαλλία με αποτέλεσμα να ακολουθήσει Αγγλική εισβολή. Ο δούκας του Γκιζ είπε στον Άγγλο διπλωμάτη Ραλφ Σάντλερ (1507 - 1587) ότι ο αντιβασιλιάς Άρραν είναι "απλός άνθρωπος" και "μπορείς να μάθεις τα πάντα από αυτόν". Ο Άρραν άκουσε τον Απρίλιο του 1543 την φήμη ότι ο Ερρίκος Η΄ επιθυμούσε να πάρει νέα σύζυγο την Μαρία του Γκιζ, η Μαρία με τον προσωπικό της μαγνητισμό έμαθε τα πάντα, η Μαρία έστειλε στην συνέχεια τον λόρδο Φλέμινγκ στον Σάντλερ για να αναφέρει την συνάντηση. Ο Σάντλερ ανήγγειλε στον Ερρίκο Η΄ ότι η κατάσταση στην Σκωτία είναι ιδιαίτερα πολύπλοκη.[23]

Η αντιβασιλεία του Άρραν[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Στην αρχή η Μαρία έμενε ανεπιθύμητα στα ανάκτορα του Λινλιθγκόου, τον Ιούλιο του 1453 μετακινήθηκε με την μικρή βασίλισσα στο κάστρο του Στέρλινγκ. Ο Ραλφ Σάντλερ μίλησε μαζί της και τον διαβεβαίωσε ότι ο γάμος με τον νεαρό Εδουάρδο θα προχωρήσει όταν η μικρή Μαρία φτάσει 10 ετών, η Μαρία αισθανόταν υπέροχα με την νέα της κατοικία στο Στέρλινγκ.[24] Ο Ερρίκος Η΄ σύντομα κατάλαβε ότι η Μαρία δεν είχε στόχο να προχωρήσει τον γάμο παρά τις Σκωτσέζικες υποσχέσεις και η Συνθήκη του Γκρίνουιτς ήταν άκυρη γι'αυτό ξεκίνησε από τα τέλη του 1543 επιδρομές στην Σκωτία με την ελπίδα να αλλάξει η Μαρία γνώμη με την βία. Το 1544 η Μαρία έκανε ανεπιτυχή προσπάθεια να αντικαταστήσει τον Άρραν στην αντιβασιλεία.[25] Μετά την ήττα των Σκωτσέζων στην μάχη του Πίνκι Κλέγκ τον Σεπτέμβριο του 1547 ο Γαλλικός στρατός ενίσχυσε τις δυνάμεις της Μαρίας που παρέμεινε στην Σκωτία. Η Μαρία εξοπλισμένη με ένα σύγχρονο τόξο πήγε στο πεδίο της μάχης τον Ιούλιο του 1548 στην πολιορκία του Χάντιγκτον.[26] Η συνοδεία της συγκρούστηκε με τους Άγγλους τοξότες και 16 από αυτούς έπεσαν στο πεδίο της μάχης γύρω από την ίδια.[27] Μετά από το τραγικό περιστατικό η Μαρία έδωσε σε έναν από τους τοξότες της τον Άντρο Στραίτον μηνιαίο μισθό 4 λιρών.[28] Με απόφαση του Κοινοβουλίου της Σκωτίας η Μαρία στάλθηκε τον Αύγουστο του 1548 στην Γαλλία για να ανατραφεί μαζί με τον μέλλοντα σύζυγο της τον δελφίνο Φραγκίσκο γιο του Ερρίκου Β΄ της Γαλλίας. Η Μαρία αποφάσισε να ταξιδεύσει από το Νταμπάρτον με την κόρη της έφτασε μέχρι το Γουίθορν που προχώρησε σε προσκύνημα αλλά αποφάσισε να επιστρέψει επειδή συγκλήθηκε συμβούλιο στο Εδιμβούργο.[29][30]

Την ίδια εποχή ένα Σκωτσέζικο βιβλίο αφιερωμένο στην Μαρία την περιγράφει απόγονο του Γοδεφρείδου του Μπουιγιόν συγκρίνοντας το θάρρος και τον ηρωισμό της με μυθικές ηρωίδες όπως η Τόμυρις, η Σεμίραμις και η Πενθεσίλεια.[31] Μετά από συμφωνία στο κάστρο του Στέρλινγκ τα Χριστούγεννα του 1549 για περισσότερα Γαλλικά όπλα στην πολιορκία του κάστρου του Μπρούτι και έδειξε μεγαλύτερη σύνεση τον Φεβρουάριο του 1550 όταν παρακολουθούσε την επιτυχή έφοδο κατά μήκος του ποταμού Τάι.[32] Τα Αγγλικά στρατεύματα εγκατέλειψαν την κατοχή του Χάντιγκτον τον Σεπτέμβριο του 1549, η Μαρία με θριαμβευτικό ύφος έγραψε "οι Άγγλοι δεν άφησαν από πίσω τους τίποτε άλλο εκτός από την πανούκλα".[33] Οι διαπραγματεύσεις για την σύναψη ειρήνης κατέληξαν στις 24 Μαρτίου 1550 στην Συνθήκη της Βουλώνης".[34] Σύμφωνα με τους όρους της συνθήκης ο Κλαύδιος του Ωμάλ ένας από τους αδελφούς της Μαρίας θα έπρεπε να αποσταλεί σαν όμηρος στην Αγγλική αυλή μαζί με άλλους 5 Γάλλους.[35] Μετά τον θάνατο του πατέρα της ο Κλαύδιος πήρε την άδεια να πάει στην Σκωτία στις 11 Μαΐου με ένα διαβατήριο που του έδωσε ο Εδουάρδος ΣΤ΄.[36] Ο Κλαύδιος έγραψε από το Εδιμβούργο στις 18 Μαΐου για τις αμυντικές εργασίες του βασιλείου, η Μαρία μετά την συνθήκη αυτή μπόρεσε να επισκεφτεί την Γαλλία για να δει την οικογένεια της.[37]

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. Wood, Marguerite, ed., Balcarres Papers: The French Correspondence of Marie de Lorraine, vol. 1, Scottish History Society (1923), p. 228, c. 1542.
  2. Marshall, R. K., Mary of Guise, Collins, (1977), 36–39: Wood, Marguerite, ed., Balcarres Papers, vol. 1, SHS (1923), 1.
  3. Wood, Marguerite, ed., Balcarres Papers, vol. 1, SHS (1923), 110 from Joinville, 145 from Fontainebleau.
  4. Strickland, Agnes, Lives of the Queens of Scotland, vol. 1, Edinburgh (1850), 337–339, quoting William Drummond of Hawthornden, Works, (1711) 104.
  5. Seward, Denis, Prince of the Renaissance, (1973), 193–6; cited Marshall (1977), 38, Rosalind Marshall does not repeat Hawthornden's story.
  6. Letters & Papers Henry VIII, vol. 12, part 2 (1891) no. 1285, (Louis de Perreau, Sieur de Castillon to François Ier)
  7. Fraser, Antonia (1969). Mary Queen of Scots. Weidenfield & Nicholson. p. 7.
  8. Fraser, Antonia (1969). Mary Queen of Scots. Weidenfield & Nicholson. p. 7.
  9. Teulet, Alexandre, Relations Politiques de la France et de l'Espagne avec l'Ecosse, vol. 1, Paris (1862) 115, (the surviving draft calls Mary, 'Marguerite').
  10. Wood, Marguerite, Balcarres Papers, vol. 1, SHS (1923), ix, 3 & fn., "mervyleusement estrange."
  11. Marshall (1977), 51–3, but see fn. 15.
  12. Marshall (1977), 268–269 (fn. 15), the letter first appeared in Stefan Zweig, Mary Queen of Scots, London (1935), 1–2.
  13. Letters & Papers Henry VIII, vol. 12, part 2 (1891) no. 962: Lang, Andrew, 'Letters of Cardinal Beaton, SHR (1909), 156: Marshall (1977), 45, (which suggests he thought the couple had not met)
  14. Hay, Denys, ed., The Letters of James V, HMSO (1954), 340-341. The same offer had been made to Madeleine of Valois and Mary of Bourbon. See also; Bapst, E., Les Mariages de Jacques V, 324; Teulet, Alexandre, Relations Politiques de la France et de l'Espagne avec l'Ecosse, vol. 1, Paris (1862), 115-118.
  15. Fraser, Antonia (1969). Mary Queen of Scots. Weidenfield & Nicholson. p. 7.
  16. Fraser, Antonia (1969). Mary Queen of Scots. Weidenfield & Nicholson. p. 7.
  17. State Papers Henry VIII, vol. 5 part 4. (1836), 135, Margaret to Henry, 31 July 1538.
  18. Thomas, Andrea, Princelie Majestie,(2006): Wood, Marguerite, Balcarres Papers, vol. 1 (1923).
  19. Edington, Carol, Court and Culture in Renaissance Scotland, Tuckwell, (1994), 111, citing ALTS vol. 7.
  20. Accounts of the Lord High Treasurer of Scotland, vol. 7 (1907), 347 (gun-chambers), 357 (fireworks).
  21. Wood, Marguerite, Balcarres Papers, vol. 1, STS (1923), 60–61.
  22. Antonia Fraser, Mary Queen of Scots, pp. 3 and 12.
  23. Strickland, Agnes, Lives of the Queens of Scotland, vol. 2 (1851), 39-41: Clifford, Arthur, ed., Sadler State Papers, vol.1, (1809), 134-5, Sadler to Henry VIII, 9 April 1543; p.86
  24. Clifford, Arthur ed., Sadler State Papers, vol. 1 (1809), 249–253, Sadler to Henry VIII, 10 August 1543.
  25. Blakeway, Amy (2015). Regency in Sixteenth-century Scotland. Woodbridge: Boydell & Brewer. p. 73.
  26. Accounts of the Lord High Treasurer of Scotland, vol. 9 (1911), 195.
  27. Records of the Parliaments of Scotland to 1707 Haddington Abbey, 7 July 1548
  28. Accounts of the Lord High Treasurer of Scotland, vol. 9 (1911), 226.
  29. Calendar State Papers Scotland, vol. 1 (1898), 155, Ruthven to Grey.
  30. Marshall, Rosalind K., Mary of Guise, Collins (1977), 175.
  31. Murray, James AH. ed.,The Complaynt of Scotland, 1549, EETS (1872), 2.
  32. Michaud & Poujoulat, Nouvelle Collection des memoirs pour server a l’histoire de France, vol. 6 (1839) 6–7.
  33. Marcus, Merriman,The Rough Wooings, Tuckwell (2002), 337–339, 344–345, "ny ont laisse que la peste derriere eulx."
  34. Merriman, Marcus, The Rough Wooings, Tuckwell (2000), 346.
  35. Jordan, W.K., Chronicle of Edward VI, London (1966), 22, 24, 26, 27, 29.
  36. Lodge, Edmund, Illustrations of British History, vol. 1 (1791), 137, Lambeth Palace Talbot Mss. vol. B, f.205, Lodge assumes it was Francis, not Claude.
  37. Michaud & Poujoulat, Nouvelle Collection des Memoires pour servir a l'histoire de France, vol. 6, (1839), 39.

Πηγές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  • Joseph Bain, ed., Calendar of the State Papers relating to Scotland and Mary Queen of Scots 1547–1603, vol. 1, H.M. General Register House Edinburgh, (1898)
  • Amy Blakeway, Regency in Sixteenth-Century Scotland (Woodbridge: Boydell & Brewer, 2015).
  • Annie I. Cameron, The Scottish Correspondence of Mary of Lorraine, Scottish History Society (1927).
  • John G. Harrison, "Ladies in Waiting, Marie de Guise at Stirling" (PDF)., Kirkdale Archaeology / Historic Scotland (2008).
  • Rosalind K. Marshall, Mary of Guise: Queen of Scots, abridged, NMS Publishing, Edinburgh (2001).
  • Marcus Merriman, The Rough Wooings, Tuckwell (2000)-
  • Pamela E. Ritchie – Mary of Guise in Scotland, 1548–1560: A Political Study (2002).
  • Strickland, Agnes, 'Mary of Lorraine' in Lives of the queens of Scotland and English princesses, vol. 1, Blackwood (1850) pp. 337–406, to 1542.
  • Strickland, Agnes, 'Mary of Lorraine' in Lives of the queens of Scotland and English princesses, vol. 2, Blackwood (1851) pp. 1–206, continued.
  • Thomas, Andrea (2005), Princelie Majestie: The Court of James V of Scotland, Edinburgh: John Donald, ISBN 0-85976-611-X
  • Marguerite Wood, Foreign Correspondence with Marie de Lorraine: the Balcarres Papers, Scottish History Society, 2 vols (1923, 1925).
Στο λήμμα αυτό έχει ενσωματωθεί κείμενο από το λήμμα Mary of Guise της Αγγλικής Βικιπαίδειας, η οποία διανέμεται υπό την GNU FDL και την CC-BY-SA 3.0. (ιστορικό/συντάκτες).