Ιμαρέτ Κομοτηνής

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση σε: πλοήγηση, αναζήτηση

Συντεταγμένες: 41°07′9.15″N 25°24′7.32″E / 41.1192083°N 25.4020333°E / 41.1192083; 25.4020333

Το Ιμαρέτ / Εκκλησιαστικό Μουσείο της Κομοτηνής (άποψη από δυτικά και βορειανατολικά). Το Ιμαρέτ / Εκκλησιαστικό Μουσείο της Κομοτηνής (άποψη από δυτικά και βορειανατολικά).
Το Ιμαρέτ / Εκκλησιαστικό Μουσείο της Κομοτηνής (άποψη από δυτικά και βορειανατολικά).

Το Ιμαρέτ της Κομοτηνής (τουρκ. imaret, imaː'ɾet, πτωχοκομείο) είναι από τα παλαιότερα σωζόμενα οθωμανικά μνημεία της Ευρώπης [1][2][3][4] και χρονολογείται μεταξύ των αρχών της δεκαετίας του 1360 και του τέλους του 14ου αιώνα [5]. Βρίσκεται στην Κομοτηνή και χτίστηκε από τον Οθωμανό κατακτητή Γαζή Αχμέτ Εβρενό κοντά στα ανατολικά τείχη του βυζαντινού κάστρου των Κουμουτζηνών. [6] Από το 1999 στο μνημείο αυτό στεγάζεται το Εκκλησιαστικό Μουσείο Ιεράς Μητρόπολης Μαρώνειας και Κομοτηνής. [7] Έχει συνδεθεί με τοπικές παραδόσεις των Κομοτηναίων για ύπαρξη βυζαντινού ναού της Αγίας Σοφίας στη συγκεκριμένη θέση, και σύμφωνα με αυτές, στο κτίσμα ενσωματώθηκαν τμήματα του ναού [8].

Ιστορία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Την εποχή του Εβρενού βρισκόταν στα ανατολικά τείχη του βυζαντινού κάστρου / μικρού φυλάκιου στην περιφέρεια της Μοσυνούπολης στον οδικό άξονα από την Κωνσταντινούπολη προς την δύση. Το 19ο αιώνα και κατά την διάρκεια της κατοχής της πόλης από τους Βούλγαρους το ανατολικό διαμέρισμα του Ιμαρέτ μετατράπηκε σε εκκλησία όπου στην πόρτα πάνω στο τόξο σώζεται επιγραφή με κυριλλικούς χαρακτήρες. [6] Το 1924 δημιουργήθηκε στο χώρο συγκρότημα παγοποιείου ενώ κάποιοι χώροι χρησιμοποιήθηκαν μέχρι το 1973 από την υπηρεσία ηλεκτροφωτισμού της Κομοτηνής.[7] [9]

Σύγχρονες εικόνες από το Ιμαρέτ - σήμερα στεγάζεται το εκκλησιαστικό μουσείο.
Βόρεια πλευρά (αριστερά είναι η πύλη του ανατολικού διαμερίσματος και δεξιά η πύλη του δυτικού διαμερίσματος).  
Επιγραφή στα κυριλλικά (ήταν εκκλησία κατά την Βουλγάρικη κατοχή) - πύλη ανατολικού διαμερίσματος.  
Λεπτομέρεια εσωτερικής διακόσμησης (δυτικό διαμέρισμα).  
Εκθέματα εκκλησιαστικού μουσείου (ανατολικό διαμέρισμα) - ο χώρος ήταν εκκλησία κατά την βουλγάρικη κατοχή.  
Λεπτομέρεια εσωτερικού (ανατολικό διαμέρισμα) - ο χώρος ήταν εκκλησία κατά την βουλγάρικη κατοχή.  

Αρχιτεκτονική[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το μνημείο αυτό θεωρείται από τα αρχαιότερα δείγματα οθωμανικής αρχιτεκτονικής στη Θράκη (αποτελείται από τρεις χώρους που διαμορφώνουν στην κάτοψη το σχήμα Τ - τύπου ζαβιγέ) και είναι κτισμένο με τη βυζαντινή τεχνική χρησιμοποιώντας πλινθοπερίκλειστη τοιχοδομία, χαρακτηριστικό των πρώιμων οθωμανικών κτισμάτων [7]. Στη νότια πλευρά του κτίσματος έχει ανακαλυφθεί εντοιχισμένο μαρμάρινο γυναικείο κεφάλι ρωμαϊκών χρόνων. [7]. Κατά την διάρκεια της αναστήλωσης που έγινε το διάστημα 1996-1999 αντικαταστάθηκαν τα παράθυρα με την αρχική τους μορφή ενώ η οροφή ανακεραμώθηκε με κεραμίδια ίδιου τύπου και οι τοίχοι και τα κονιάσματα επισκευάστηκαν [7]

Εκκλησιαστικό μουσείο[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Επιγραφή όπου χαρακτηρίζεται το Ιμαρέτ ως Βυζαντινό μνημείο (Ιούλιος 2012).

Η μετατροπή του Ιμαρέτ σε Εκκλησιαστικό Μουσείο έγινε μετά από παραχώρηση που έγινε το 1996 προκειμένου το κτήριο να γίνει λειτουργικό και να αναστηλωθεί. Σήμερα λειτουργεί ως μουσείο με εκκλησιαστικά εκθέματα (τα οποία χρονολογούνται από το 16ο έως τον 20ο αιώνα) όπως εικόνες, ιερά σκεύη, άμφια, χειρόγραφα από ναούς της περιοχής αλλά και δωρεές προσφύγων που εγκαταστάθηκαν στην περιοχή της Ροδόπης. [10]

Η μετατροπή του Ιμαρέτ σε Εκκλησιαστικό Μουσείο έγινε με την υποστήριξη της Ευρωπαϊκής ένωσης το διάστημα 1994-1999. Στην ταμπέλα όπου τοποθετήθηκε έξω από μνημείο γράφει ότι είναι "ένα Βυζαντινό μνημείο στην Κομοτηνή το οποίο μετατράπηκε σε εκκλησιαστικό μουσείο (ιμαρέτ)". Η Ένωση Πανεπιστημιακών Απόφοιτων Μειονότητας Δυτικής Θράκης έκανε αναφορά για το θέμα στο Οργανισμό για την Ασφάλεια και Συνεργασία στην Ευρώπη (OSCE) χαρακτηρίζοντας ότι η κίνηση αυτή είχε σκοπό "την αλλαγή της ταυτότητας του οθωμανικού μνημείου και μάλιστα με την βοήθεια της Ευρωπαϊκής ένωσης". [11]

Βιβλιογραφία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Commons logo
Τα Wikimedia Commons έχουν πολυμέσα σχετικά με το θέμα

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. Machiel Kiel (1990). Studies on the Ottoman Architecture of the Balkans. Variorum. ISBN 0-86079-276-X. : Το βιβλίο περιέχει σε ξεχωριστά κεφάλαια τα δημοσιευμένα άρθρα του Kiel: Machiel Kiel (1983). The Oldest Monuments of Ottoman-Turkish Architecture in the Balkans: The Imaret and the Mosque of Ghazi Evrenos Bey in Gümülcine (Komotini) and the Evrenos Bey Khan in the Village of Ilıca/Loutra in Greek Thrace (1370-1390). Istanbul: Sanat Tarihi Yıllıġı, Kunsthhistorische Forschungen 12, σελ. 117-138.  και «Observations on the History of Northern Greece during the Turkish Rule: Historical and Architectural Description of the Turkish Monuments of Komotini and Serres, their Place in the Development of Ottoman Turkish Architecture, and their Present Condition». Balkan Studies Thessaloniki 12: 416. 1971.  το οποίο αναφέρει Komotini was made into a great trading and craftsman centre, and the oldest Turkish monument preserved in Europe, the Ghazi Evrenos Imaret, is still to be seen there.
  2. Dr David Nicolle, Christa Hook (1999). Nicopolis 1396: The Last Crusade. Osprey Publishing, σελ. 48. ISBN 978-1855329188. http://books.google.gr/books?id=_hUst0z-oEQC&pg=PA48&lpg=PA48#v=onepage&q&f=false. 
  3. Kate Fleet (2009). History of Turkey Vol 1, Byzantium to Turkey 1071-1453. Cambridge University Press, σελ. 159. ISBN 978-0-521-62093-2. 
  4. Ameen Fatouh, Ahmed (2010). Byzantine influences on Early Ottoman Architecture of Greece. Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών (ΕΚΠΑ). Σχολή Φιλοσοφική. Τμήμα Ιστορίας και Αρχαιολογίας. Τομέας Αρχαιολογίας και Ιστορίας της Τέχνης, σελ. 31. doi:10.12681/eadd/20731. http://thesis.ekt.gr/thesisBookReader/id/20731#page/31/mode/1up. 
  5. Oguz Yeynep. «Multi-functional buildings of the T-type in Ottoman context: A network of identity and territorialization». unpublished MA Thesis. Middle Eastern Technical University, Ankara, σσ. 33. https://etd.lib.metu.edu.tr/upload/12607451/index.pdf. Ανακτήθηκε στις 2012-12-01. 
  6. 6,0 6,1 «Ιμαρέτ Κομοτηνής». Οδυσσεύς - Ιστοσελίδα Υπουργείου Πολιτισμού και Τουρισμού. http://odysseus.culture.gr/h/2/gh251.jsp?obj_id=1775. Ανακτήθηκε στις 2012-01-09. 
  7. 7,0 7,1 7,2 7,3 7,4 «Εκκλησιαστικό Μουσείο Ιεράς Μητροπόλεως Μαρωνείας και Κομοτηνής». Οδυσσεύς - Ιστοσελίδα Υπουργείου Πολιτισμού και Τουρισμού. http://odysseus.culture.gr/h/1/gh152.jsp?obj_id=3525. Ανακτήθηκε στις 2012-01-09. 
  8. «Μουσεία Κομοτηνής». Ιστοσελίδα Δήμου Κομοτηνής. http://www.komotini.gr/tourGuide.php?tid=3&albc=24. Ανακτήθηκε στις 2012-01-09. 
  9. Konstantinos Tsitselikis (2012). Old and New Islam in Greece: From Historical Minorities to Immigrant Newcomers. Martinus Nijhoff Publishers, σελ. 342. ISBN 978-9004221529. http://books.google.gr/books?id=FdqRdctzEXcC&pg=PA342#v=onepage&q&f=false. 
  10. «Περιγραφή: Εκκλησιαστικό Μουσείο Ιεράς Μητροπόλεως Μαρωνείας και Κομοτηνής». Οδυσσεύς - Ιστοσελίδα Υπουργείου Πολιτισμού και Τουρισμού. http://odysseus.culture.gr/h/1/gh151.jsp?obj_id=3525. Ανακτήθηκε στις 2012-01-09. 
  11. «Mosques in Western Thrace». Western Thrace Minority University Graduates Association. Organization for Security and Co-operation in Europe. 2009-07-10, σσ. 7. http://www.osce.org/odihr/38055. Ανακτήθηκε στις 2012-07-17.