Ναχιτσεβάν

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση σε: πλοήγηση, αναζήτηση

Συντεταγμένες: 39°20′N 45°30′E / 39.333°N 45.500°E / 39.333; 45.500

Naxçıvan Muxtar Respublikası
Αυτόνομη δημοκρατία του Ναχτσιβάν
Flag of Azerbaijan.svg Emblem of Azerbaijan.svg
(Σημαία) (Εθνόσημο)
Nakhichevan detail map.png
Πρωτεύουσα Πόλη του Ναχτσιβάν
Επίσημες Γλώσσες αζερικά
Πολίτευμα
Πρόεδρος της Βουλής Βασίφ Ταλίμποφ
Αυτόνομη Δημοκρατία

- Ίδρυση

- Αυτόνομη Δημοκρατία

Από την Σοβιετική Σοσιαλιστική Δημοκρατία του Ναχτσιβάν

9 Φεβρουαρίου 1924

17 Νοεμβρίου 1990

Έκταση
 - Ολική
 - % νερό

5.363 km²
αμελητέο
Πληθυσμός
 - Ολικός (2007)

379.500 (πυκνότητα: 70,76 κατ. ανά τετρ. χλμ.)
Νόμισμα Μανάτ του Αζερμπαϊτζάν (AZN)
Ζώνη Ώρας

Θερινή Ώρα

Ώρα Ανατολικής Ευρώπης UTC+4

Θερινή Ώρα Ανατολικής Ευρώπης +5

H Αυτόνομη Δημοκρατία του Ναχιτσεβάν (αζερικά: Naxçıvan Muxtar Respublikası, τουρκικά: Nahçıvan Özerk Cumhuriyeti, Nahçıvan Muhtar Cumhuriyeti, αρμενικά: Նախիջևանի Ինքնավար Հանրապետություն, ρωσικά: Нахичеванская Автономная Республика) είναι ένας περίκλειστος εξωτερικός θύλακας του Αζερμπαϊτζάν. Έχει έκταση 5.500 τετραγωνικά χιλιόμετρα και συνορεύει με την Αρμενία, την Τουρκία και με το Ιράν. Η πρωτεύουσά του είναι η πόλη του Ναχιτσεβάν, η οποία είναι και έδρα κρατικού πανεπιστημίου. Σύμφωνα με εκτίμηση του 2007, το Ναχιτσεβάν έχει πληθυσμό 382.059 κατοίκων,[1] η πλειοψηφία των οποίων είναι Αζέροι, ενώ υπάρχουν επίσης Ρώσοι και Κούρδοι.

Ετυμολογία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το Μαυσωλείο του Μομίνε, στο Ναχιτσεβάν.
Αναλυτικός χάρτης του Ναχιτσεβάν.

Άλλα ονόματα του Ναχιτσεβάν είναι Nakhichevan,[2] Nachidsheuan,[3] Nakhijevan,[4] Nakhchawan,[5] Nakhitchevan,[6] Nakhjavan,[7] και Nakhdjevan.[8] Σύμφωνα με τον λόγιο του 19ου αιώνα Χάινριχ Χούμπσμαν το όνομα "Nakhichavan" στα αρμενικά σημαίνει στην κυριολεξία "μέρος της προσάραξης", μια αναφορά στην κατά τη Βίβλο προσάραξη της κιβωτού του Νώε στο Όρος Αραράτ που βρίσκεται λίγο δυστικότερα, στο έδαφος της Τουρκίας. Ο ίδιος λόγιος όμως σημειώνει ότι δεν ήταν γνωστό αυτό το όνομα στην αρχαιότητα. Πιθανότατα το όνομα εξελίχθηκε σε "Nakhchivan" από το "Naxcavan". Το "Naxc" ήταν όνομα και το "avan" στα αρμενικά σημαίνει "πόλη".[9] Αναφέρεται επίσης στη "Γεωγραφία" του Πτολεμαίου.[10][11] Άλλες πηγές θέλουν το όνομα να προέρχεται από το περσικό Nagsh-e-Jahan ("Εικόνα του κόσμου"), αναφορά στην ομορφιά της περιοχής.[12][13] Στους Άραβες του Μεσαίωνα βρίσκουμε το όνομα"Nashava".[14]

Ιστορία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η θέση του Ναχτσιβάν στο χάρτη.

Σύμφωνα με την παράδοση της Αρμενίας, το Ναχιτσεβάν ιδρύθηκε από το Νώε.[15] Το αρχαιότερο υλικό που βρέθηκε στην περιοχή προέρχεται από τα νεολιθικά χρόνια. Το 189 π.Χ. το Ναχιτσεβάν αποτέλεσε τμήμα του νέου Βασιλείου της Αρμενίας.

Τον 7ο αιώνα η περιοχή υποτάχθηκε στους Άραβες. Ως τον 11ο αιώνα νέοι κατακτητές έγιναν οι Σελτζούκοι Τούρκοι. Ακολούθησαν οι Γεωργιανοί και οι Μογγόλοι.

Το 16ο αιώνα ο έλεγχος του Ναχιτσεβάν περιήλθε στους Πέρσες και στη δυναστεία των Σαφαββιδών. Το 1828 το κατέλαβαν οι Ρώσοι και οι τσαρικές αρχές ενθάρρυναν την επανεγκατάσταση του αρμενικού πληθυσμού στο Ναχιτσεβάν. Το χανάτο του διαλύθηκε το 1828 και εντάχθηκε σε αυτό του Γιερεβάν. Κατά τη διάρκεια της Ρωσικής Επανάστασης του 1905 έγιναν βίαιες συγκρούσεις ανάμεσα σε Αζέρους και Αρμένιους.Ακολούθησαν σφαγές και ο αρμενικός πληθυσμός μειώθηκε.

Το Δεκέμβριο του 1918, με την υποστήριξη του Κόμματος Ισότητας του Αζερμπαϊτζάν, ανακηρύχθηκε η Δημοκρατία του Αράς στο Ναχιτσεβάν από τον Τζαφάρ Κουλί Χαν Ναχτσιβάνσκι. Η αρμενική κυβέρνηση δεν αναγνώρισε το νέο κράτος και απέστειλε στρατό στην περιοχή. Έτσι, ξέσπασε ο Πόλεμος στο Αράς. Το 1919 εδραιώθηκε η αρμενική κυριαρχία στην αποσχισθείσα περιοχή. Την ίδια χρονιά αποχώρησαν και οι Βρετανοί, ενώ συνεχίστηκε λυσσαλέα ο πόλεμος ανάμεσα σε Αρμένιους και Αζέρους.

Το 1920 το Ναχιτσεβάν καταλήφθηκε από τον Κόκκινο Στρατό και έγινε αυτόνομη σοβιετική σοσιαλιστική δημοκρατία με στενούς δεσμούς με το Αζερμπαϊτζάν. Επί σοβιετικού καθεστώτος αποσοβήθηκε κάπως η ένταση στις σχέσεις μεταξύ Αζέρων και Αρμενίων, ενώ βελτιώθηκαν και οι υποδομές.

Το 1992 το Ναχιτσεβάν έγινε θέατρο εχθροπραξιών κατά τον πόλεμο του Ναγκόρνο-Καραμπάχ.[16]

Σήμερα, το Ναχιτσεβάν παραμένει αυτόνομο και διεθνώς αναγνωρίζεται ως τμήμα του Αζερμπαϊτζάν, όμως διοικείται από Κοινοβούλιο που εκλέγουν οι κάτοικοί του. Ένα νέο Σύνταγμα για το Ναχιτσεβάν εγκρίθηκε σε δημοψήφισμα στις 12 Νοεμβρίου 1995 και εγκρίθηκε από την Εθνοσυνέλευση στις 28 Απριλίου 1998. Τέθηκε σε ισχύ στις 8 Ιανουαρίου του 1999.[17] Ωστόσο, η δημοκρατία παραμένει απομονωμένη, όχι μόνο από το υπόλοιπο Αζερμπαϊτζάν, αλλά και πρακτικά από ολόκληρη την περιοχή του Νοτίου Καυκάσου. Σήμερα Πρόεδρος της Βουλής της Δημοκρατίας είναι ο Βασίφ Ταλίμποφ, ο οποίος μέσω του γάμου του σχετίζεται με την αζερική πολιτική οικογένεια κυβερνητών, Αλίγιεφ.[18] Είναι γνωστός για την αυταρχικότητα[18] και τη διαφθορά που χαρακτηρίζει το κράτος του[19] αλλά και τη διακυβέρνησή του.

Διοικητική διαίρεση[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η διοικητική διαίρεση του Ναχιτσεβάν.

Το Ναχιτσεβάν υποδιαρείται σε 8 διοικητικές περιφέρειες. 7 από αυτές λέγονται rayons.

Αυτές είναι:

  1. Μπαμπέκ
  2. Τζούλφα
  3. Κανγκαρλί
  4. Πόλη του Ναχτσιβάν
  5. Ορντουμπάντ
  6. Σανταράκ
  7. Σαχμπούζ και
  8. Σαρούρ.

Διοίκηση[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Πρόεδροι της Βουλής της Αυτόνομης Δημοκρατίας του Ναχτσιβάν.

Από το 1991 πρόεδροι της Βουλής ήταν οι εξής:

Όνομα Από Έως
Χεϊντάρ Αλίγιεφ 5 Σεπτεμβρίου 1991 23 Ιουνίου 1993
Βασίφ Ταλίμποφ 3 Ιουλίου 1993 4 Απριλίου 1994
Νατίκ Χασάνοφ 4 Απριλίου 1994 16 Δεκεμβρίου 1995
Βασίφ Ταλίμποφ[20] 16 Δεκεμβρίου 1995 Σημερινός


Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. Στοιχεία της Στατιστικής Υπηρεσίας του Αζερμπαϊτζάν.
  2. Encyclopedia Britannica: Nakhichevan
  3. Flavius Josephus and the Flood of Noah
  4. Plant Genetic Resources in Central Asia and Caucasus: History of Armenia
  5. Robert H. Hewsen, Armenia: A Historical Atlas, p.266 (ISBN 0-226-33228-4).
  6. Elisabeth Bauer, Armenia: Past and Present, p.99 (ISBN B0006EXQ9C).
  7. Firuz Kazemzadeh PhD, The Struggle For Transcaucasia: 1917-1921, p.255 (ISBN 0-8305-0076-6).
  8. Ibid. p.267.
  9. Noah's Ark: Its Final Berth by Bill Crouse
  10. "Nakhchivan" in the Brockhaus and Efron Encyclopedic Dictionary, St. Petersburg, Russia: 1890-1907.
  11. "Nakhichevan" in the 1911 Encyclopedia Britannica, vol.19, p.156.
  12. Hamdollah Mostowfi. Nozhat al-Gholub
  13. Evliya Chelebi. Seyahatname
  14. Ibn Khordadbeh, Το Βιβλίο των Δρόμων και των Βασιλείων(ibn Khordadbeh (al-Kitab al-Masalik w’al-Mamalik).
  15. Richard Plunkett and Tom Masters. Lonely Planet: Georgia, Armenia, and Azerbaijan, p. 243. ISBN 1-74059-138-0
  16. Background Paper on the Nagorno-Karabak Conflict. Council of Europe.
  17. State Structure of Nakhchivan
  18. 18,0 18,1 «Nakhchivan: Disappointment and Secrecy». Institute for War and Peace Reporting. 19-05-2004. http://iwpr.net/?p=crs&s=f&o=160714&apc_state=henicrs2004. Ανακτήθηκε στις 19-05-2004. 
  19. «Nakhchivan: From Despair to Where?». Axis News. 21-07-2005. http://www.axisglobe.com/article.asp?article=263. Ανακτήθηκε στις 21-07-2005. 
  20. Ο Ταλίμποφ επανεξελέγη πρόεδρος στις 16 Δεκεμβρίου 1995, 7 Δεκεμβρίου 2000 και 28 Νοεμβρίου 2005

Εξωτερικές συνδέσεις[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Commons logo
Τα Wikimedia Commons έχουν πολυμέσα σχετικά με το θέμα