Χρήστος Γιαπιτζάκης

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση στην πλοήγηση Πήδηση στην αναζήτηση
Χρήστος Γιαπιτζάκης
C Yapijakis.jpg
Γενικές πληροφορίες
ΚατοικίαΑθήνα
Χώρα πολιτογράφησηςΕλληνική
Εκπαίδευση και γλώσσες
Ομιλούμενες γλώσσεςΝέα ελληνική γλώσσα
ΣπουδέςΠανεπιστήμιο Αθηνών Βιολογία και Οδοντιατρική, Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνια ΗΠΑ μεταπτυχιακό δίπλωμα Μοριακής Βιολογίας και στο Πανεπιστήμιο Αθηνών διδάκτωρ Ιατρικής Γενετικής
Πληροφορίες ασχολίας
ΙδιότηταΕπίκουρος Καθηγητής Νευρογενετικής στο Τμήμα Ιατρικής του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών

Ο Χρήστος Γιαπιτζάκης (Christos Yapijakis[1] ) είναι Έλληνας πανεπιστημιακός, Αναπληρωτής Καθηγητής Γενετικής στο Τμήμα Ιατρικής του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών, με σπουδές στην Βιολογία, Οδοντιατρική και Ιατρική Γενετική και με ερευνητικό έργο στα κληρονομικά νοσήματα και σύνδρομα της κεφαλής.

Υπήρξε ο πρώτος επιστήμονας που πραγματοποίησε στην Ελλάδα ανάλυση αρχαίου DNA [2] στα πλαίσια έρευνας για την αιτία του λοιμού των Αθηνών[3] που πραγματοποιήθηκε από διεπιστημονική ομάδα [4]. Την τελευταία εικοσαετία έχει πραγματοποιήσει τους έως τώρα μοναδικούς στην Ελλάδα προγεννητικούς ελέγχους εμβρυϊκού DNA για 9 κληρονομικές ασθένειες (7 νευρολογικά νοσήματα και 2 στοματοπροσωπικά σύνδρομα)[5], από τους οποίους οι δύο έγιναν για πρώτη φορά παγκοσμίως (Prenatal diagnosis of X-linked spinal and bulbar muscular atrophy in a Greek family - Prenatal diagnosis of X-linked Opitz G/BBB syndrome).[6][7][8][9][10] Έχει εξειδικευτεί στη γενετική των συνδρόμων της κεφαλής, όπως εκείνο που περιγράφει η συγγραφέας R.J. Palacio στο βιβλίο "Θαύμα" ("Wonder")[11], για το οποίο έγραψε βιβλιοκριτική ο Γιαπιτζάκης[12], και το οποίο έγινε ταινία με την Τζούλια Ρόμπερτς[13].

Έχει ασχοληθεί επί σειρά ετών με την θρομβοφιλία (κληρονομική προδιάθεση για θρόμβωση, έμφραγμα, εγκεφαλικό κλπ.) αφενός ερευνητικά και αφετέρου διαγνωστικά με στόχο την πρόληψη.[14][15]

Βιογραφικό[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Γεννήθηκε στη Δράμα, με μισή του καταγωγή από την Κρήτη και ζει στην Αθήνα. Σπούδασε στο Πανεπιστήμιο Αθηνών Βιολογία και Οδοντιατρική. Στο Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνια ΗΠΑ έγινε κάτοχος μεταπτυχιακού διπλώματος Μοριακής Βιολογίας και ακολούθως στο Πανεπιστήμιο Αθηνών έγινε διδάκτωρ Ιατρικής Γενετικής. Υπήρξε Πρόεδρος του Διοικητικού Συμβουλίου της Πανελλήνιας Ένωσης Βιοεπιστημόνων (ΠΕΒ) επί τρεις θητείες (1992-2000).[16] Το 2014 κρίθηκε Επίκουρος Καθηγητής Νευρογενετικής στο Τμήμα Ιατρικής του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών και διορίσθηκε αναδρομικά από το 2007 λόγω παλαιότερων παράνομων μεροληψιών εις βάρος του. Το 2020 εξελίχθηκε ως Αναπληρωτής Καθηγητής Γενετικής στο Τμήμα Ιατρικής του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών. Επιπλέον, διδάσκει στο Μεταπτυχιακό πρόγραμμα "Γενετική Ανθρώπου" στο Τμήμα Ιατρικής του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας[17] και στο Μεταπτυχιακό πρόγραμμα "Η Επιστήμη του Στρες και η Προαγωγή της Υγείας" στο Τμήμα Ιατρικής του Πανεπιστημίου Αθηνών.[18] Eκτός της Ιατρικής έχει ασχοληθεί επί σειρά ετών με την φιλοσοφία και την σχέση της με την επιστήμη[19][20][21]. Είναι μέλος της Συμβουλευτικής Επιτροπής του Εργαστηρίου Εφαρμοσμένης Φιλοσοφίας του Τμήματος Φιλοσοφίας, Παιδαγωγικής και Ψυχολογίας του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών [22].

Ερευνητικό Έργο[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ήταν 544ος (ανώτερο 7.5%) στην λίστα των 7470 ερευνητών/επιστημόνων στην Ελλάδα σε οποιοδήποτε επιστημονικό τομέα και φορέα, που δημοσιεύτηκε για το 2017 και αφορά κάποια αξιόλογη παγκόσμια επίδραση των διεθνών δημοσιεύσεων των 5248 σπουδαιοτέρων από αυτούς[23]. Οι κύριες ερευνητικές του δραστηριότητες αφορούν τα κληρονομικά νοσήματα και σύνδρομα της κεφαλής (νευρολογικά και στοματοπροσωπικά). Τα αποτελέσματα των ερευνών του έχουν δημοσιευθεί σε περισσότερα από 100 άρθρα σε διεθνή επιστημονικά περιοδικά με κριτές ή σε διεθνή επιστημονικά βιβλία και έχουν ανακοινωθεί σε δεκάδες διεθνή και ελληνικά συνέδρια. Για ερευνητικές του εργασίες έχει τιμηθεί με Πανελλήνιο Ιατρικό βραβείο του Συμβουλιδείου Αγωνίσματος, καθώς και με βραβεία σε ένα Παγκόσμιο, ένα Πανευρωπαϊκό και δύο Πανελλήνια Συνέδρια.

Είχε πρωταρχική συμβολή στην ίδρυση δύο πανεπιστημιακών εργαστηριακών μονάδων στο Τμήμα Ιατρικής του Πανεπιστημίου Αθηνών (Νευρογενετικής το 1992 και Στοματογναθοπροσωπικής Έρευνας το 2005).

Την τελευταία εικοσαετία έχει πραγματοποιήσει τους έως τώρα μοναδικούς στην Ελλάδα προγεννητικούς ελέγχους εμβρυϊκού DNA (όπως το Prenatal testing for late-onset neurogenetic diseases) για 9 κληρονομικές ασθένειες (7 νευρολογικά νοσήματα και 2 στοματοπροσωπικά σύνδρομα), από τους οποίους οι δύο έγιναν για πρώτη φορά παγκοσμίως (Prenatal diagnosis of X-linked spinal and bulbar muscular atrophy in a Greek family)[24] (Prenatal diagnosis of X-linked Opitz G/BBB syndrome)[25].

Υπήρξε ο πρώτος επιστήμονας που πραγματοποίησε στην Ελλάδα έρευνα αρχαίου DNA [26][27], η οποία αναγνωρίστηκε διεθνώς [28]. Συμμετέχοντας σε διεπιστημονική ομάδα, μελέτησε DNA απομονωμένο από αρχαίο σκελετικό υλικό και ταυτοποίησε τον υπεύθυνο μικροβιακό παράγοντα του Λοιμού των Αθηνών κατά τον Πελοποννησιακό Πόλεμο, που ήταν Σαλμονέλλα του τυφοειδούς πυρετού[29].

Έχει συμμετάσχει ως εκπρόσωπος της Ελλάδας σε πανευρωπαϊκά προγράμματα γενετικής έρευνας [30]. Kάποιες από τις κλινικές εργασίες του έχουν χαρακτηριστεί ως παράδειγμα καλής εφαρμογής της ιατρικής γενετικής προς όφελος των ασθενών, σώζοντας ακόμη και την ζωή ορισμένων ανθρώπων [31]. Έχει συμπεριληφθεί ανάμεσα σε 40 κορυφαίους σύγχρονους επιστήμονες στο βιβλίο της Β. Μιχοπούλου "Τα φωτεινά μυαλά δεν έχουν πατρίδα" (Εκδ. Παρισιάνου).[32]

Δημοσιεύσεις-ανακοινώσεις[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Σύνολο Διεθνών Εργασιών: >180[33] (Βιβλιογραφικές αναφορές >3100 [34])
• >100 Διεθνείς δημοσιεύσεις σε περιοδικά με κριτές (MedLine/PubMed – Impact factor >350 - h-index 29) [35]
• 17 Κεφάλαια σε διεθνή βιβλία
• >70 Ανακοινώσεις σε διεθνή συνέδρια
Σύνολο Ελληνικών Εργασιών: >100
• >30 Ελληνικές δημοσιεύσεις
• 15 Κεφάλαια σε πανεπιστημιακά βιβλία
• >80 Ανακοινώσεις σε ελληνικά συνέδρια

Επιπλέον, έχει ασχοληθεί με ιστορικά θέματα, όπως ο Ιπποκράτης ο Κώος[36][37], ο Ασκληπιάδης ο Βιθυνός ή Προυσαεύς[38] και το επιτάφιο άσμα του Σείκιλου[39], το αρχαιότερο τραγούδι με γνωστά τα λόγια και τη μουσική.

Φιλοσοφικό έργο[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ο Χρήστος Γιαπιτζάκης είναι ιδρυτικό μέλος των Φίλων της Επικούρειας Φιλοσοφίας «Κήπος των Αθηνών» (2009)[40] και ένας από τους οργανωτές του ετήσιου Πανελληνίου Συμποσίου Επικούρειας Φιλοσοφίας (από το 2011) [41].
Είναι συγγραφέας των φιλοσοφικών βιβλίων:

-“Επικουρείων Δόξαι, Η Τέχνη της Ευδαιμονίας” 3η έκδοση, Εκδόσεις Παπασωτηρίου 2014[42] (εξαντλημένο)

-“Επικουρείων Δόξαι, Η Τέχνη της Ευδαιμονίας” 4η έκδοση, Εκδόσεις Θύραθεν 2018[43]

Στο βιβλίο αυτό εκτός της παρουσίασης της επικούρειας φιλοσοφίας, υπάρχουν αποσπάσματα έργων επικούρειων φιλοσόφων, άλλων δυσεύρετων διότι βρίσκονται εντός άλλων έργων της αρχαιότητας και άλλων ως πρώτη δημοσίευση σε ελληνική έκδοση όπως αποσπ. του Επίκουρου, του Κωλώτη, του Φιλόδημου, Νικασικράτη, Δημητρίου του Λάκωνα κλπ.[44]

-“Περί Παρρησίας, Η Επικούρεια Ψυχοθεραπεία”, Εκδόσεις Θύραθεν (2016)[45]

Στο βιβλίο αυτό παρουσιάζεται το έργο "Περί Παρρησίας" που έγραψε ο επικούρειος φιλόσοφος Φιλόδημος για πρώτη φορά σε νεοελληνική έκδοση. Το αρχαίο κείμενο προέρχεται από τους παπύρους της Ηράκλειας (Herculaneum), πόλης που είχε καταστραφεί στην έκρηξη του Βεζούβιου.

-"Ένας ευτυχισμένος Έλληνας", Εκδόσεις 24Γράμματα (2019)[46]

Θεατρικό ιστορικό έργο σε μορφή φιλοσοφικού διαλόγου[47], όπου περιγράφεται η ζωή και η φιλοσοφία του Επίκουρου.

Εκτός των βιβλίων, έχει συγγράψει δεκάδες φιλοσοφικά και επιστημολογικά δοκίμια όπως το πρωτοποριακό "Ιπποκράτης, ο πατέρας της κλινικής Ιατρικής και Ασκληπιάδης, ο πατέρας της μοριακής Ιατρικής"[48] (εδώ στα αγγλικά)[49]. Στο 12ο Συνέδριο της Ελληνικής Γλώσσας και Ορολογίας, που ήταν αφιερωμένο στον Ιπποκράτη, προσκλήθηκε να εκφωνήσει την Πανηγυρική Εναρκτήρια Ομιλία με θέμα "Ο Ιπποκράτης και η διαχρονική συμβολή του στην ιατρική γνώση και ορολογία"[50]

Τέλος έχει συμμετάσχει και σε διεθνή φιλοσοφικά συνέδρια όπως το "23ο ΠΑΓΚΟΣΜΙΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑΣ"[51][52][53] και το 26ο ΔΙΕΘΝΕΣ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑΣ "ΗΘΙΚΑ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΤΗΣ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟΠΟΙΗΜΕΝΗΣ ΕΠΟΧΗΣ ΜΑΣ"[54].

Ο Χρήστος Γιαπιτζάκης είναι ο συντάκτης της “Διακήρυξης του δικαιώματος της ευδαιμονίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση” (“Διακήρυξη της Παλλήνης”), την οποία παρουσίασε κατά την διάρκεια της ομιλίας του “Επικούρειες επιδράσεις στον σύγχρονο Ανθρωπισμό” στο 4ο Πανελλήνιο Συμπόσιο Επικούρειας Φιλοσοφίας που διεξήχθη στον Γαργηττό του Δήμου Παλλήνης τον Φεβρουάριο του 2014.[55]

Σημειώσεις[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. «Christos Yapijakis - Παραθέσεις Μελετητή Google». scholar.google.gr. Ανακτήθηκε στις 2 Ιανουαρίου 2018. 
  2. «Αθηναϊκός Λοιμός και κορωνοϊός (σελ. 3, ΒΗΜΑ 5-4-2020)» (PDF). 
  3. Ανάλυση DNA για τα αίτια του λοιμού των Αθηνών
  4. "DNA examination of ancient dental pulp incriminates typhoid fever as a probable cause of the Plague of Athens". Papagrigorakis, Manolis J.; Yapijakis, Christos; Synodinos, Philippos N.; Baziotopoulou-Valavani, Effie (2006). International Journal of Infectious Diseases 10 (3): 206–214. doi:10.1016/j.ijid.2005.09.001. PMID 16412683.
  5. Prenatal testing for late-onset neurogenetic diseases
  6. Prenatal diagnosis of X-linked spinal and bulbar muscular atrophy in a Greek family.
  7. Catalog of Prenatally Diagnosed Conditions - yapijakis
  8. «P0726: Prenatal diagnosis of X-linked Opitz G/BBB syndrome.C. N. Yapijakis 1 ,2, I. Konstantopoulou 3, T. Antoniadi 1, D. Yannoukakos 3;». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 5 Μαρτίου 2016. Ανακτήθηκε στις 20 Ιανουαρίου 2015. 
  9. A simple and effective approach for detecting maternal cell contami... - PubMed - NCBI
  10. «Balkan Journal of Medical Genetics». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 4 Μαρτίου 2016. Ανακτήθηκε στις 20 Ιανουαρίου 2015. 
  11. «ΘΑΥΜΑ- ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΣ- Palacio R.J.». www.epbooks.gr. Ανακτήθηκε στις 6 Ιανουαρίου 2018. [νεκρός σύνδεσμος]
  12. «Βιβλιοκριτική για το "Θαύμα"» (PDF). 
  13. «Θαύμα». αθηνόραμα.gr. http://www.athinorama.gr/cinema/movie/thauma-10058855.html. Ανακτήθηκε στις 2018-01-06. 
  14. «Ο ρόλος της θρομβοφιλίας στο έμφραγμα και το εγκεφαλικό επεισόδιο». health.in.gr. Ανακτήθηκε στις 20 Δεκεμβρίου 2015. 
  15. ««Ένοχη» και η θρομβοφιλία για την εκδήλωση ανευρύσματος στον εγκέφαλο». Ημερησία. Ανακτήθηκε στις 20 Δεκεμβρίου 2015. 
  16. «Ιστορικό Διοικητικών Συμβουλίων ΠΕΒ». pev.gr. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 17 Ιουλίου 2015. Ανακτήθηκε στις 21 Οκτωβρίου 2015. 
  17. «Διδάσκοντες | ΠΜΣ Γεννετική του Ανθρώπου». www.med.uth.gr. Ανακτήθηκε στις 1 Νοεμβρίου 2015. 
  18. «ΕΚΠΑ: ΠΜΣ Στρες & Προαγωγή Υγείας - Έλληνες Καθηγητές». www.stressmaster.med.uoa.gr (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 2 Δεκεμβρίου 2018. 
  19. Ομιλία "Επικούρεια φιλοσοφία και σύγχρονη επιστήμη" https://www.youtube.com/watch?v=vXxXCWQx6TA
  20. Χρήστος, Γιαπιτζάκης, (2016-11-25). Η Φιλοσοφική Βάση της Επιστήμης. http://helios-eie.ekt.gr/EIE/handle/10442/15464. 
  21. «Βιοηθική: Η βιολογική βάση της Ηθικής» (PDF). 
  22. «ΕΚΠΑ: Εργαστήριο Εφαρμοσμένης Φιλοσοφίας - Προσωπικό». www.philosophylab.ppp.uoa.gr. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 20 Ιουνίου 2016. Ανακτήθηκε στις 21 Μαΐου 2016. 
  23. G.P. Kouropoulos (26 Μαΐου 2018). «Κατάταξη ερευνητών/επιστημόνων Ελλάδας 2017» (PDF). Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο (PDF) στις 17 Μαΐου 2018. 
  24. «Πρώτοι προγεννητικοί έλεγχοι παγκοσμίως». 
  25. «ESHG15 Πανευρωπαϊκό Συνέδριο Γενετικής Ανθρώπου: ανακοίνωση P0726». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 5 Μαρτίου 2016. 
  26. Βίντεο περί του Λοιμού των Αθηνών
  27. Μύρτης, Ανάλυση DNA
  28. EUSJA European Union of Science Journalists' Association
  29. Έρευνα αρχαίου DNA
  30. Prenatal testing for Huntington’s disease: a European collaborative study
  31. Example/Ejemplo nº4 p.65-66[νεκρός σύνδεσμος]
  32. Μιχοπούλου, Βασιλική (4 Νοεμβρίου 2016). «Τα φωτεινά μυαλά δεν έχουν πατρίδα». Παρισιάνος. 
  33. Δημοσιεύσεις PubFacts: Scientific Publication Information
  34. http://scholar.google.gr/scholar?hl=el&q=yapijakis+c&btnG=
  35. http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/?term=yapijakis
  36. «Ιπποκράτης». Βικιπαίδεια. 2016-06-26. https://el.wikipedia.org/w/index.php?title=%CE%99%CF%80%CF%80%CE%BF%CE%BA%CF%81%CE%AC%CF%84%CE%B7%CF%82&oldid=5912036. 
  37. «Ιπποκράτης, ο πατέρας της κλινικής Ιατρικής και Ασκληπιάδης, ο πατέρας της μοριακής Ιατρικής». Αρχές Ελληνικής Ιατρικής. 2013. http://www.mednet.gr/archives/2013-1/pdf/88.pdf. Ανακτήθηκε στις http://www.mednet.gr/archives/2013-1/pdf/88.pdf. 
  38. «Ασκληπιάδης ο Προυσαεύς». Βικιπαίδεια. 2016-12-27. https://el.wikipedia.org/w/index.php?title=%CE%91%CF%83%CE%BA%CE%BB%CE%B7%CF%80%CE%B9%CE%AC%CE%B4%CE%B7%CF%82_%CE%BF_%CE%A0%CF%81%CE%BF%CF%85%CF%83%CE%B1%CE%B5%CF%8D%CF%82&oldid=6172251. 
  39. «Επιτάφιος του Σείκιλου». Βικιπαίδεια. 2015-11-07. https://el.wikipedia.org/w/index.php?title=%CE%95%CF%80%CE%B9%CF%84%CE%AC%CF%86%CE%B9%CE%BF%CF%82_%CF%84%CE%BF%CF%85_%CE%A3%CE%B5%CE%AF%CE%BA%CE%B9%CE%BB%CE%BF%CF%85&oldid=5508933. 
  40. Φίλοι Επικούρειας Φιλοσοφίας "ΚΗΠΟΣ ΑΘΗΝΩΝ"
  41. Πρώτο Πανελλήνιο Συμπόσιο Επικούρειας Φιλοσοφίας
  42. «Επικουρείων δόξαι | Γιαπιτζάκης, Χρήστος | Papasotiriou.gr | 9789607182845». www.papasotiriou.gr. Ανακτήθηκε στις 22 Οκτωβρίου 2015. [νεκρός σύνδεσμος]
  43. ΕΠΙΚΟΥΡΕΙΩΝ ΔΟΞΑΙ. ISBN 9786185352004. 
  44. «Το βιβλίο της εβδομάδας: «Επικουρείων Δόξαι: η τέχνη της ευδαιμονίας»». 15 Ιουνίου 2015. Ανακτήθηκε στις 29 Δεκεμβρίου 2019. 
  45. Γιαπιτζάκης, Χρήστος (16 Νοεμβρίου 2016). «Φιλοδήμου Περί Παρρησίας». 
  46. ΕΝΑΣ ΕΥΤΥΧΙΣΜΕΝΟΣ ΕΛΛΗΝΑΣ. 
  47. «Για τον Επίκουρο: Μαθήματα Ευτυχίας | Fractal». Ανακτήθηκε στις 29 Δεκεμβρίου 2019. 
  48. Ιπποκράτης, ο πατέρας της κλινικής Ιατρικής και Ασκληπιάδης, ο πατέρας της μοριακής Ιατρικής
  49. Yapijakis, C. (2009). Hippocrates of Kos, the Father of Clinical Medicine, and Asclepiades of Bithynia, the Father of Molecular Medicine. in vivo, 23(4), 507-514.
  50. «12ο Συνέδριο Ελληνικής Γλώσσας και Ορολογίας, 2019, ELETO - ΕΛΕΤΟ». www.eleto.gr. Ανακτήθηκε στις 11 Νοεμβρίου 2019. 
  51. «23th WORLD CONGRESS OF PHILOSOPHY, ATHENS 2013». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 31 Δεκεμβρίου 2014. Ανακτήθηκε στις 13 Ιανουαρίου 2015. 
  52. «Friends of Epicurean Philosophy - Garden of Athens - Kepos Athinas». epicuros.gr. Ανακτήθηκε στις 22 Οκτωβρίου 2015. 
  53. «Ομιλία στο 23ο Παγκόσμιο Συνέδριο Φιλοσοφίας» (PDF). 
  54. «Ομιλία σε 26ο Διεθνές Συνέδριο Ελληνικής Φιλοσοφίας 2014» (PDF). 
  55. «Διακήρυξη Παλλήνης». 

Πηγές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]