Χουρμάς

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση στην πλοήγηση Πήδηση στην αναζήτηση
Χουρμάδες.

Ο χουρμάς είναι ο καρπός του φοίνικα, ο οποίος λέγεται και χουρμαδιά και επιστημονικά φοίνικας ο δακτυλοφόρος. Στο γλωσσικό ιδίωμα της Κέρκυρας, οι χουρμάδες λέγονται τάταλα, ενώ στο γλωσσικό ιδίωμα της Καρπάθου ο χουρμάς λέγεται κουρουμάς.Οι τρεις βασικοί του τύποι είναι ο ξηρός, ο ημίξηρος και ο μαλακός.[1]

Σύσταση[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ο καρπός της χουρμαδιάς είναι εύγευστος και θρεπτικός, καθώς περιέχει μέχρι 70% σάκχαρο. Οι χουρμάδες διατίθενται στο εμπόριο αποξηραμένοι σε συσκευασίες, από καταστήματα πώλησης ξηρών καρπών και καφέ.

Πρότυπο:Καλλιέργεια

Το ακριβές μέρος καταγωγής του χουρμά δεν είναι γνωστό, αλλά το πιο πιθανό μέρος καταγωγής είναι η Μεσοποταμία.Η Χουρµαδιά απαιτεί υψηλές θερµοκρασίες, κατά την διάρκεια της ανάπτυξης και ωρίμανσης των καρπών,έτσι θα πρέπει το καλοκαίρι να έχουμε υψηλές θερμοκρασίες, οι οποίες όμως να μην ξεπερνάνε τους 35οC. Για µία εννιάµηνη αναπτυξιακή περίοδο θα πρέπει η θερµοκρασία τον Φεβρουάριο να ειναι πάνω από 12οC και τον Μάρτιο πάνω από 15oC. Πριν την φύτευση της καλλιέργειας απαιτείται κατάλληλη προετοιμασία του εδάφους. Η προετοιμασία περιλαμβάνει την βαθιά άροση,το άνοιγμα των λακκών φύτευσης και τέλος τη φύτευση της καλλιέργειας.Οι χουρµαδιές καλλιεργούνται σε ηµίξηρες περιοχές και είναι ανθεκτικές στην ξηρασία και ικανές να παράγουν σε ξηρικά εδάφη, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι δεν χρειάζονται άρδευση.Για την καλλιέργεια χρειάζονται 2.000-3.000 m3/στρέμμα ή ακόμα περισσότερο σε πολύ αμμώση εδάφη, σε 4-6 αρδεύσεις τουλάχιστον το χρόνο.Τέλος η καλλιέργεια της Χουρµαδιάς, είναι δύσκολο να εφοδιαστεί πλήρως µε τα απαραίτητα θρεπτικά στοιχεία µόνο µε οργανική λίπανση, επειδή χρειάζεται µεγάλες ποσότητες κοπριάς ή άλλου οργανικού λιπάσµατος µε αποτέλεσµα το κόστος της καλλιέργειας να µεγαλώνει. Γι’ αυτό το λόγο χρησιμοποιούνται ανόργανα λιπάσματα κυρίως για τον εφοδιασμό των φυτών με άζωτο,φώσφορο και κάλιο.[2]

Η καλλιέργεια χουρμάδων στην Ελλάδα μπορεί να γίνει σε περιοχές οπώς η Κρήτη, Λακωνία, Μεσσηνία, Δωδεκάνησα και Κυκλάδες εκεί που οι θερμοκρασίες είναι αρκετά υψηλές για να μπορεί να πραγματοποιηθεί η καλλιέργεια τους.

Πρότυπο:Συγκομιδή

Η συγκομιδή θα ξεκινήσει μετά την πλήρη ωρίμανση των χουρμάδων πάνω στο φοίνικα. Για την αποτελεσματική συγκομιδή των χουρμάδων υπάρχουν διαφόροι τρόποι :

  • Με την κλασική μέθοδο της αναρρίχισης που είναι μια επικύνδινη επιλογή
  • Από ξύλινες πλατφόρμες που βρίσκόνται μόνιμα στην κορυφή του δέντρου, και απο έκει κρέμεται ένα είδος σκάλας για να μπορεί να γίνεται το ανεβοκατέβασμα εύκολα.
  • Με τη χρήση μεταλλικών σκαλών που μετακινούνται εύκολα.

Πρότυπο:Διατροφίκη αξία

Οι χουρμάδες αποτελούνται κατά 70% περίπου από φυσικά σάκχαρα, κυρίως φρουκτόζη και γλυκόζη σε ίση αναλογία, γεγονός που τα κάνει πλούσια πηγή ενέργειας. Το υπόλοιπο 20% καταλαμβάνεται από πρωτεΐνες, φυτικές ίνες και διάφορα μικροθρεπτικά συστατικά όπως κάλιο, ασβέστιο, μαγνήσιο και φώσφορο. Πιο συγκεκριμένα, 100γρ χουρμάδων αποδίδουν περίπου 280 kcal, ενώ μπορούν να καλύψουν τουλάχιστον το 15% των ημερήσιων αναγκών μας στα παραπάνω μέταλλα. Επίσης, οι χουρμάδες περιέχουν μικροποσότητες βιταμινών του συμπλέγματος Β, ενώ είναι πλούσια πηγή φυτικών ινών, κυρίως αδιάλυτων. Στον πίνακα παρακάτω μπορείτε να δείτε αναλυτικά πληροφορίες για τη διατροφική τους σύσταση.

Θρεπτικά συστατικά ανά 100γρ χουρμάδες
Ενέργεια 277 kcal
Υδατάνθρακες 75γρ
εκ των οποίων σάκχαρα 66γρ
Πρωτεϊνες 1,81γρ
Λιπαρά 0,15γρ
Φυτικές ίνες 6,7γρ
Κάλιο 696mg
Φώσφορος 62mg
Μαγνήσιο 54mg

[3]

Πρότυπο:Χουρμάς και αδυνάτισμα

Οι χουρμάδες προτιμώνται από πολλούς ανθρώπους οι οποίοι ακολουθούν έναν υγιεινό τρόπο ζωής επειδή θέλουν να αδυνατίσουν, αλλά δεν μπορούν παράλληλα να αποβάλλουν τελείως από τη ζωή τους τα γλυκά.Οι χουρμάδες περιέχουν πλήθος βιταμινών και αντιοξειδωτικών τα οποία ενισχύουν το μεταβολισμό και οδηγούν στην απώλεια βάρους. Παρά όμως τη μεγάλη συμβολή τους στην υγιεινή ζωή, πρέπει να καταναλώνεται και με μέτρο διότι εμπεριέχουν υψηλή ποσότητας ζάχαρης.Διαφορετικά, το άτομο που βρίσκεται σε δίαιτα, καλό είναι να καταναλώνει μόνο αυτό ως γλυκό και να λαμβάνει την ποσότητα της ζάχαρης που χρειάζεται από αυτό τον μικρό καρπό. Επιπροσθέτως, το γεγονός πως είναι χαμηλοί σε χοληστερόλη και περιέχουν λίγα λιπαρά, το καθιστά μία ιδανική τροφή για όσους κάνουν δίαιτα.[4]


Πρότυπο:Οφέλη στην υγεία

Ο χουρμάς είναι ένα φρούτο του οποίου η κατανάλωση μπορεί να προσδώσει πολλά πλεονεκτήματα στην υγεία ένος ανθρώπου. Πιο συγκεκριμένα τα οφέλη απο τη κατανάλωση χουρμάδων είναι:

  • Λόγω της υψηλής περιεκτικότητάς τους σε φυσικά σάκχαρα όπως η γλυκόζη, η φρουκτόζη και η σακχαρόζη, σας δίνουν την απαιτούμενη ενέργεια.
  • Περιέχουν λίγα λιπαρά και καθόλου χοληστερόλη και είναι ιδανικοί για όσους κάνουν δίαιτα.
  • Περιέχουν ελάχιστο νάτριο και ενδείκνυνται για όσους έχουν υψηλή αρτηριακή πίεση.
  • Είναι πλούσιοι σε βιταμίνη Α, η οποία ωφελεί την όραση.
  • Είναι πλούσιοι σε φώσφορο, κάλιο, ασβέστιο και μαγνήσιο, στοιχεία που συμβάλλουν στην πρόληψη της οστεοπόρωσης.
  • Είναι πλούσιοι σε αντιοξειδωτικά που προστατεύουν τα κύτταρα από τις βλάβες που προκαλούν οι ελεύθερες ρίζες. Για τον ίδιο λόγο βελτιώνουν σημαντικά τη λειτουργία του εγκεφάλου.
  • Περιέχουν βιταμίνες του συμπλέγματος Β, βιταμίνη Κ, ριβοφλαβίνη, νιασίνη και άλλα θρεπτικά συστατικά και μέταλλα.
  • Αποτρέπουν τη συσσώρευση μελανίνης στο σώμα, μειώνοντας τα σημάδια γήρανσης και ρυθμίζοντας τη λιπαρότητα του δέρματος. Γι’ αυτό η τακτική κατανάλωσή τους κάνει την επιδερμίδα να δείχνει πιο φρέσκια και πιο καθαρή[5].
  • Δυναμώνουν τα οστά σας.Η κατανάλωση χουρμάδων σας προστατεύει από την οστεοπόρωση ή την οστεοπενία καθώς το μαγνήσιο, το μαγγάνιο και το σελήνιο που περιέχουν παίζουν σημαντικό ρόλο στην υγεία των οστών.
  • Βελτιώνεται η πέψη σας. Οι χουρμάδες είναι πλούσιοι σε διαλυτές φυτικές ίνες. Οι διαλυτές φυτικές ίνες "τραβάνε” νερό από τον πεπτικό σας σωλήνα, γι' αυτό και είναι εξαιρετική επιλογή εάν ταλαιπωρείστε από δυσκοιλιότητα. Επίσης οι χουρμάδες θα σας βοηθήσουν αν παρουσιάσετε διάρροια, επειδή εξισορροπούν τη λειτουργία του πεπτικού σωλήνα. Τρεις χουρμάδες τη μέρα είναι επίσης η λύση εάν ταλαιπωρείστε από δυσκοιλιότητα καθώς εξισορροπούν τα καλά βακτήρια στο πεπτικό σας. [6]

Ο φοίνικας ως δένδρο[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η χουρμαδιά (Phoenix dactylifera, Φοίνιξ ο δακτυλοφόρος, οικ.Arecaceae) είναι είδος φοίνικα. Στη χώρα μας δεν υπάρχουν συστηματικές φυτείες χουρμαδιάς, αλλά αυτή χρησιμοποιείται μόνο ως καλλωπιστικό δένδρο.[7]Ως δέντρο είναι ιδανικό για δεντροστοιχίες και συστάδες σε πάρκα. Φθάνει σε ύψος μέχρι τα 30 μέτρα.

Ιστορία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Στην αρχαία Ελλάδα τα φοινικόδεντρα φύτρωναν σε αφθονία και σε μεγάλες εκτάσεις, χωρίς όμως να ωριμάζουν τον καρπό τους. "Ο δε φοίνιξ ... εν τη Ελλάδι ουδέ πεπαίνει, παρ' ενίοις δε όλως ουδέ προφαίνει καρπόν" γράφει ο Θεόφραστος στην Φυτών ιστορίαν. Λέγεται ότι η Λητώ γέννησε το θεό Απόλλωνα στη Δήλο, κάτω από ένα φοινικόδεντρο. Με τα φύλλα του φοίνικα στεφάνωναν τους νικητές των αγώνων που γίνονταν από τον Θησέα προς τιμή του Απόλλωνα στη Δήλο. Η χριστιανική εκκλησία χρησιμοποιεί τα φύλλα συμβολικά κατά την ημέρα των Βαϊων. Στη Ρόδο υπάρχει μια πλατεία με το όνομα «Επτά Βαγιές» και μια άλλη «Εκατό Χουρμαδιές», που πήραν το όνομά τους από τις φοινικιές που υπάρχουν φυτεμένες.

Πρότυπο:Βασιλικοί Χουρμάδες

Οι βασιλικοί χουρμάδες έχουν πιο μεγάλο μέγεθος από τους απλούς. Οι βασίλικοί χουρμάδες είναι μια ιδανική επιλογή για να συνδυαστούν με αλμυρές συνταγές οπως σαλάτες, αλλα είναι και μια εξαίρετη γλυκιά επιλογή, ειδίκοτερα για το άτομα που κάνουν δίαιτα. Δύο χουρμάδες τη μέρα μπορούν να καλύψουν την ανάγκη για γλυκό. Οι βασιλικοί χουρμάδες είναι πλούσιο από τα έξης στοιχεία:

Εξωτερικοί σύνδεσμοι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. «Χουρμαδιά | tsougrana.eu». www.tsougrana.eu (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 30 Ιουλίου 2020. 
  2. «Καλλιέργεια Χουρμαδιάς | Καλλιεργητικές Τεχνικές | αγροσύμβουλος | ματιά στο μέλλον». " Αγροσύμβουλος Ο.Ε. " - Γεωτεχνικό Περιβαλλοντολογικό Γραφείο. Ανακτήθηκε στις 30 Ιουλίου 2020. 
  3. Lampropoulou, Mema. «Χουρμάδες». medΝutrition. Ανακτήθηκε στις 30 Ιουλίου 2020. 
  4. «Χουρμάδες & Αδυνάτισμα | Ιδιότητες, Οφέλη, Παρενέργειες». YourSpecialDay.gr (στα Αγγλικά). 31 Μαΐου 2020. Ανακτήθηκε στις 30 Ιουλίου 2020. 
  5. onmed (2 Μαΐου 2019). «Χουρμάδες: Τα σημαντικά οφέλη της υπερτροφής για την υγεία (video)». Onmed.gr. Ανακτήθηκε στις 30 Ιουλίου 2020. 
  6. Capital.gr. «Τι θα συμβεί στο σώμα σας αν τρώτε 3 χουρμάδες την ημέρα;». Capital.gr. Ανακτήθηκε στις 30 Ιουλίου 2020. 
  7. «Καλλιέργεια Χουρμαδιάς | Καλλιεργητικές Τεχνικές | αγροσύμβουλος | ματιά στο μέλλον». " Αγροσύμβουλος Ο.Ε. " - Γεωτεχνικό Περιβαλλοντολογικό Γραφείο. Ανακτήθηκε στις 30 Ιουλίου 2020.