Μετάβαση στο περιεχόμενο

Σοσιαλιστικό Κόμμα Αλβανίας

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Σοσιαλιστικό Κόμμα Αλβανίας
Partia Socialiste e Shqipërisë
ΠρόεδροςΈντι Ράμα
Ίδρυση5 Ιουνίου 1991
ΠροκάτοχοςΚόμμα Εργασίας Αλβανίας
ΈδραΤίρανα, Αλβανία
ΙδεολογίαΣοσιαλδημοκρατία[1][2]
Φιλοευρωπαισμός[3]
Νεοφιλελευθερισμός (2013-)[α]
Πολιτικό φάσμαΚεντροαριστερά[5]
Ευρωπαϊκή προσχώρησηΕυρωπαϊκό Σοσιαλιστικό Κόμμα (συνεργαζόμενο μέλος)
Διεθνής προσχώρησηΣοσιαλιστική Διεθνής
Χρώματα     Μωβ      Κόκκινο
Κοινοβούλιο της Αλβανίας
83 / 140
Δήμοι
54 / 61
Ιστότοπος
ps.al
Πολιτικό σύστημα στην Αλβανία
Πολιτικά κόμματα
Εκλογές

Το Σοσιαλιστικό Κόμμα Αλβανίας (αλβανικά: Partia Socialiste e Shqipërisë) είναι σοσιαλδημοκρατικό πολιτικό κόμμα[1] στην Αλβανία. Το κόμμα βρίσκεται στην κυβέρνηση και αποτελεί τη μεγαλύτερη δύναμη στη χώρα, ύστερα από τις εκλογές του 2013, ενώ σήμερα η δύναμή του ανέρχεται 83 έδρες στο Αλβανικό Κοινοβούλιο. Κύριος αντίπαλος του κόμματος είναι το Δημοκρατικό Κόμμα.

Λογότυπο του Σοσιαλιστικού Κόμματος Αλβανίας (2013-2023).

Το Σοσιαλιστικό Κόμμα της Αλβανίας ιδρύθηκε το 1991, μετά την πτώση του κομμουνισμού στην Αλβανία, ο οποίος κυριαρχούσε στην αλβανική πολιτική από το τέλος του Β' Παγκοσμίου Πολέμου. Οι ρίζες του Σοσιαλιστικού Κόμματος μπορούν να εντοπιστούν στο Κόμμα Εργασίας της Αλβανίας υπό τον ιδρυτή του Ενβέρ Χότζα, το οποίο κυβερνούσε τη χώρα για πάνω από τέσσερις δεκαετίες. Ο διάδοχος του Χότζα, Ραμίζ Αλία, αναγκάστηκε να εισαγάγει περιορισμένες μεταρρυθμίσεις στα τέλη της δεκαετίας του 1980. Στις 11 Δεκεμβρίου 1990, ο Αλία ανακοίνωσε ότι το Κόμμα Εργασίας είχε παραιτηθεί από το μονοπώλιο της εξουσίας. Το Κόμμα Εργασίας κέρδισε τις εκλογές για τη Συνταγματική Συνέλευση της Αλβανίας το 1991, τις πρώτες ελεύθερες εκλογές που διεξήχθησαν στη χώρα εδώ και σχεδόν 80 χρόνια. Από τότε, δεν αποτελεί πλέον μαρξιστικός-λενινιστικό κόμμα. Σε έκτακτο συνέδριο στις 10-13 Ιουνίου 1991, το Κόμμα Εργασίας αποφάσισε να αλλάξει το όνομά του σε Σοσιαλιστικό Κόμμα (PS), σε μια προσπάθεια να προσαρμοστεί στο νέο σύστημα.[6]

Ο Φατός Νάνο εξελέγη νέος πρόεδρος.[7] Ο Νάνο βοήθησε στην αναμόρφωση του κόμματος και το έκανε μέλος της Σοσιαλιστικής Διεθνούς. Μια ομάδα του κόμματος, με επικεφαλής τον Ιλίρ Μέτα, αποσχίστηκε από το Σοσιαλιστικό κόμμα το 2004 και ίδρυσε το Σοσιαλιστικό Κίνημα για την Ένταξη (Lëvizja Socialiste për Integrim, LSI).[8]

Στις 10 Οκτωβρίου 2005, ο Νάνο παραιτήθηκε από τη θέση του προέδρου του Σοσιαλιστικού Κόμματος μετά την ήττα του στις βουλευτικές εκλογές του 2005, και τον διαδέχθηκε ο Έντι Ράμα.[9] Υπό την ηγεσία του Ράμα, το Σοσιαλιστικό Κόμμα σχημάτισε τη Συμμαχία για μια Ευρωπαϊκή Αλβανία, η οποία ένωσε πολλά πολιτικά κόμματα. Η συμμαχία κέρδισε τις βουλευτικές εκλογές του 2013, επιστρέφοντας έτσι τους Σοσιαλιστές στην κυβέρνηση μετά από οκτώ χρόνια.[10]

Το Σοσιαλιστικό Κόμμα, κέρδισε και πάλι τις εκλογές του 2017 και του 2021, κερδίζοντας 74 έδρες και στις δύο,[11] ενώ στις εκλογές 2025 αύξησε τα ποσοστά του και κέρδισε 83 έδρες.[12]

Το Σοσιαλιστικό Κόμμα της Αλβανίας περιγράφεται ως σοσιαλδημοκρατικό[2] και κεντροαριστερό.[13][14][15] Στην κομματική πλατφόρμα του 2013, το κόμμα έχει δεσμευτεί να αντικαταστήσει τον ενιαίο φόρο με έναν προοδευτικό φόρο και υποστηρίζει επίσης την καθολική υγειονομική περίθαλψη.[16] Ο ηγέτης του κόμματος Έντι Ράμα έχει δηλώσει ότι υποστηρίζει τα δικαιώματα ΛΟΑΤΚΙ+ ατόμων στην Αλβανία.[17] Το κόμμα είναι επίσης φιλοευρωπαϊκό, υποστηρίζει την ένταξη της Αλβανίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση, στο ΝΑΤΟ, και θεωρεί το Κοσσυφοπέδιο «τον κύριο στρατηγικό εταίρο και σύμμαχο της Αλβανίας».[εκκρεμεί παραπομπή] Από την διακυβέρνηση Ράμα και ύστερα, το κόμμα εφαρμόζει νεοφιλελεύθερες οικονομικές πολιτικές.[4]

Αποτελέσματα εκλογών

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]
Έτος Αρχηγός κόμματος Αριθμός ψήφων Ποσοστό Έδρες +/– Θέση
1992 Φατός Νάνο 433.602 23,87
38 / 140
Μείωση 131
1996 335.402 20,37
10 / 140
Μείωση 28
1997 690.003 52,75
101 / 155
Αύξηση 91
2001 878.272 48,40
73 / 140
Μείωση 28
2005 538.906 39,44
42 / 140
Μείωση 31
2009 Έντι Ράμα 620.586 40,85
65 / 140
Αύξηση 23
2013 713.407 41,36
65 / 140
Σταθερό
2017 764.750 48,34
74 / 140
Αύξηση 9
2021 768.134 48,67
74 / 140
Σταθερό
2025 856.318 53,27
83 / 140
Αύξηση 9
  1. 1 2 «Parties and Elections in Europe». www.parties-and-elections.eu. Ανακτήθηκε στις 6 Δεκεμβρίου 2024.
  2. 1 2 «European Election Watch Albania». Center for Strategic and International Studies. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 4 Ιανουαρίου 2022. Ανακτήθηκε στις 4 Ιανουαρίου 2022.
  3. Agencias (26 Ιουνίου 2017) «Los europeístas de Albania renuevan su mandato y consolidan su poder»., El País. (Tirana), 24 Νοεμβρίου 2023.
  4. 1 2 Geslin, Jean-Arnault Dérens & Laurent (1 Σεπτεμβρίου 2020). «Albania, newly built on shaky ground». Le Monde diplomatique (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 6 Δεκεμβρίου 2024.
  5. QUINIOU, Romain LE (12 Μαΐου 2021). «Comment expliquer la nouvelle victoire des socialistes en Albanie . Euro Créative (στα Γαλλικά). Ανακτήθηκε στις 6 Δεκεμβρίου 2024.
  6. Elsie, Robert (2010), Historical Dictionary of Albania. Scarecrow Press. p. 422.
  7. Nano, Rexhina. "Te jetosh kohen", pp. 230.
  8. Elsie, Robert (2010). Historical Dictionary of Albania (στα Αγγλικά). Rowman & Littlefield. σελ. 422. ISBN 978-0-8108-6188-6.
  9. «Fitorja dhe sfidat e Edi Ramës» [Victory and challenges of Edi Rama] (στα Albanian). BBCAlbanian.com. 10 Οκτωβρίου 2005.CS1 maint: Μη αναγνωρίσιμη γλώσσα (link)
  10. «Violence mars Albania's general election». Al Jazeera (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 10 Φεβρουαρίου 2022.
  11. «Elections in Albania: Preliminary results show PM Rama's party wins». N1 (στα Σερβικά). 26 Απριλίου 2021. Ανακτήθηκε στις 10 Φεβρουαρίου 2022.
  12. «Komisioni Qendror i Zgjedhjeve». iemis.kqz.gov.al. Ανακτήθηκε στις 27 Μαΐου 2025.
  13. «Albania opposition protests again, calls for new election». CityNews Vancouver. 2 Ιουνίου 2019.
  14. «Albania protests: Smoke bombs and firecrackers thrown at police as demonstrations turn violent». The Independent. 3 Ιουνίου 2019.
  15. «Will the Presence of Iran's MEK Threaten Albania's Already Shaky Stability?». World Politics Review. 18 Ιουλίου 2019.
  16. «KUJDES SHËNDETËSOR UNIVERSAL – Partia Socialiste e Shqipërisë». Partia Socialiste e Shqipërisë. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 16 Σεπτεμβρίου 2020. Ανακτήθηκε στις 14 Μαΐου 2015.
  17. «Rama pret përfaqësuesit e LGBT: Po bashkëjetesës, por jo martesave». www.panorama.com.al (στα Αλβανικά). Ανακτήθηκε στις 28 Ιουλίου 2017.
  1. από την διακυβέρνηση Ράμα και ύστερα, η Αλβανία έχει ενστερνιστεί νεοφιλελεύθερες οικονομικές πολιτικές[4]

Εξωτερικοί σύνδεσμοι

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]