Αρχοντικό Μπενιζέλου

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση στην πλοήγηση Πήδηση στην αναζήτηση

Συντεταγμένες: 37°58′27″N 23°43′45″E / 37.974135°N 23.72904°E / 37.974135; 23.72904

Αρχοντικό Μπενιζέλου
Αρχοντικό Μπενιζέλου 6545.jpg
Το Αρχοντικό Μπενιζέλου, όπως φαίνεται από τα νότια, μετά την ανακαίνιση
Είδοςοικία και αρχαιολογική θέση
Διεύθυνσηοδός Αδριανού 96
Γεωγραφικές συντεταγμένες37°58′27″N 23°43′45″E
Διοικητική υπαγωγήΔήμος Αθηναίων
ΤοποθεσίαΠλάκα
ΧώραΕλλάδα
Έναρξη κατασκευής16ος αιώνας
Προστασίακηρυγμένος αρχαιολογικός χώρος στην Ελλάδα και διατηρητέο κτίριο στην Ελλάδα
Commons page Πολυμέσα


Το Αρχοντικό Μπενιζέλου στην Πλάκα, πατρογονικό της Αγίας Φιλοθέης, η είσοδος από την Ανδριανού, πριν από την ανακαίνιση

Το Αρχοντικό Μπενιζέλου στην οδό Αδριανού 96 στην Πλάκα, τυπικό δείγμα αστικής αρχιτεκτονικής της προεπαναστατικής Αθήνας (15ος - 16ος αι.) και προγονικό σπίτι της Αγίας Φιλοθέης της Αθηναίας, είναι το πιο παλιό σπίτι της πρωτεύουσας. Ανήκε στην αριστοκρατική οικογένεια του Αθηναίου άρχοντα Άγγελου Μπενιζέλου, που ήλκε την καταγωγή της από βυζαντινό οίκο.[1] Ο Άγγελος Μπενιζέλος γεννήθηκε περί το 1490 και ήταν πατέρας της Ρεγούλας ή Ρηγούλας Μπενιζέλου, της μετέπειτα μοναχής και αγίας Φιλοθέης της Αθηναίας (1522 - 1589).

Η Ρεγούλα Μπενιζέλου ήταν μοναχοκόρη του Άγγελου Μπενιζέλου και της Σηρίγης Παλαιολογίνας. Σε πολύ νεαρή ηλικία παντρεύτηκε τον κατά πολύ μεγαλύτερό της προύχοντα Ανδρέα Χειλά. Μετά από τρία χρόνια συζυγικού βίου, η Ρεγούλα Μπανιζέλου εχήρευσε και "διέτριβε του λοιπού εις το πατρικόν της οσπήτιον προς ένα και μόνον σκοπόν αφορώσα αγαθοεργίες". Σε σύντομο χρονικό διάστημα, το 1551, έγινε μοναχή με το μοναχικό όνομα Φιλοθέη.

Το χριστιανικό και ανθρωπιστικό έργο της μοναχής Φιλοθέης προκάλεσε την οργή των Τούρκων, οι οποίοι κατά τη νύκτα της 2ας Οκτωβρίου 1588 την συνέλαβαν στο Μετόχι του Αγίου Ανδρέα στα Πατήσια επί της σημερινής οδού Λευκωσίας, όπου οι μοναχές τελούσαν ολονυκτία στη μνήμη του Διονυσίου του Αρεοπαγίτου, πολιούχου των Αθηνών, την βασάνισαν και από τα πολλά τραύματά της πέθανε στις 19 Φεβρουαρίου 1589.

Το σκήνωμά της βρίσκεται σήμερα στον Μητροπολιτικό Ναό Αθηνών.

Το Αρχοντικό του Μπενιζέλου όπου έζησε η Αγία Φιλοθέη, κηρύχθηκε διατηρητέο μνημείο,[2] αποκαταστάθηκε με μέριμνα της Αρχιεπισκοπής Αθηνών υπό την επίβλεψη του Υπουργείου Πολιτισμού και είναι σήμερα επισκέψιμο.[3]

Είναι μια διώροφη κατασκευή με χαγιάτι, κατά τα πρότυπα του μεταβυζαντινού σπιτιού, με ένα πηγάδι στην μπροστινή αυλή του, ενώ στην πίσω αυλή διέθετε ελαιοτριβείο και πατητήρι που σώζονται μέχρι σήμερα.

Πηγές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  • Λίζα Μιχελή: "Η Αθήνα των Ανωνύμων", Εκδ. "Δρώμενα", β' έκδοση, Αθήνα, 1991.
  • Αγγέλα Κυριακοπούλου: "Η μεταβυζαντινή οικία των Μπενιζέλων", Εφημ. "Καθημερινή", 23 Ιουλίου 2005.
  • Εγκυκλοπαίδεια "Πάπυρος - Λαρούς - Μπριτάνικα", λήμματα "Μπενιζέλος" & "Φιλοθέη η οσία η Αθηναία", τόμ. 43 & 59, Εκδόσεις Πάπυρος, Αθήνα, 1996.

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. Kampouroglous, Dēmētrios Grēgoriou (1921). Athēnaïkon archontologion. ekd. Iō. N. Siderēs. 
  2. «ΑΡΧΕΙΟ ΝΕΟΤΕΡΩΝ ΜΝΗΜΕΙΩΝ - Αρχοντικό Μπενιζέλων». archaeologia.eie.gr. Ανακτήθηκε στις 28 Ιουνίου 2022. 
  3. «Το αρχοντικό των Μπενιζέλων». Ιστότοπος: Το αρχοντικό των Μπενιζέλων. Ανακτήθηκε στις 28 Ιουνίου 2022.